T.C. BAKIRKÖY 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2020/284 Esas
KARAR NO: 2021/535
DAVA: İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Ödünç Verme Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 30/04/2020
KARAR TARİHİ: 22/06/2021
KARAR YAZIM TARİHİ : 08/07/2021
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Ödünç Verme Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; “...taraflar arasında yapılmış 07/12/2018 düzenleme tarihli konut satış sözleşmesine istinaden davalının sözleşme konusu taşınmazları tapuda müvekkiline devrederken, sözleşme ve yasa gereği davalı tarafından ödenmesi gerekli tapu harcı ve döner sermaye ödemelerinin davalı adına müvekkili tarafından 21/05/2019 tarihinde 37.084,76-TL tapu harcı ve 1.600,00-TL döner sermaye payının ilgili Tapu Kadastro Genel Müdürlüğü’nün ve Büyükçekmece Vergi Dairesinin hesabına yatırıldığını, davalının icra takibine rağmen müvekkili tarafından, kendi adına yatırılmış bu paraları halen müvekkiline ödemediğini, arabuluculuk sürecinin de anlaşmazlıkla sonuçlandığını Açıklanan nedenlerle; davalı borçlunun haksız ve dayanaksız itirazının iptaline ve takibin devamına, davalı yanın %20’den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı yana yükletilmesine karar verilmesinin talep edildiği..." görülmüştür.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle;Davalı vekilinin 08/06/2020 tarihli cevap dilekçesinde özetle; “...Davacı tarafın 07/12/2018 tarihli konut satış sözleşmesine göre alacak talep ettiğini, bu sözleşmeye göre davacı taratın dava dışı diğer iki şirket ile birlikte alıcı, davalı müvekkilinin ise konut satıcısı olduğunu, söz konusu sözleşmenin taşınmazların satımına ilişkin taraflar arasındaki tapu öncesi sözleşme olduğunu, bu sözleşme hükümlerine göre, tapuların devrinin tapu müdürlüğünde yapılarak, harçların yatırıldığını, taraflar arasında adi sözleşme yapıldığı tarihte ve tapuda devirlerin verildiği tarihte de kat irtifakı kurulu olduğunu, başka bir ifade ile kat irtifakı kurulu taşınmazın satıldığını, davacı tarafın, icra takibine ve davaya konu ettiği alacağın davacının alıcı sıfatıyla sözleşme gereği tapuda ödediği harç bedelinin iadesini talep ettiğini, bu talebin sözleşme hükümlerine aykırı olduğunu, sözleşmenin 11.1 maddesinde “...tüm vergi, resim ve harçlar alıcıya ait olup, satış fiyatına dahil değildir.” şeklinde düzenleme olduğunu, sözleşmenin tümü incelendiğinde satıcı müvekkilin vergi ve harçlardan muaf olduğunun anlaşılacağı, bu nedenle davacı tarafın harcı yatırarak sözleşme hükümlerini yerine getirdiğini, davaya konu sözleşme hükümlerine göre davacı tarafın, tapu devri sırasında harcı yatırdıktan ve tapu devri yapıldıktan sonra eldeki davaya konu ederek harç bedelinin yarısını istemesinin sözleşme hükümlerine aykırı olup, dürüstlük ve iyi niyet kuralına aykırı olduğunu, açıklanan nedenlerle davanın esastan reddine, yargılama giderleri ve gider avansının karşı taraf yükletilmesine karar verilmesinin talep edildiği..." görülmüştür.
DELİLLER VE GEREKÇE:
Dava, alacağın tahsili için başlatılan icra takibine itirazın iptali istemine ilişkindir.
Taraflar arasındaki konut satım sözleşmesi kapsamında davacı tarafından ödenen tapu harcı ve döner sermaye ödemesinden davacının sorumlu olup olmadığı, ödenen bedelin iade edilip edilmeyeceği noktasında uyuşmazlık olduğu tespit edilmiştir.
Büyükçekmece ...... İcra Müdürlüğü'nün ...... Esas sayılı dosyasının incelenmesinde, davacı tarafından davalı aleyhine 38.684,75TL asıl alacak ve 2.480,07TL işlemiş faizin tahsili amacıyla ilamsız takip başlatıldığı, süresinde borç ve ferilerine itiraz edilmesi sonucu takibin durduğu itiraz ve davanın süresinde olduğu anlaşılmıştır.
Konut Satış Sözleşmesinin Arsa Payı Tapu Devri başlıklı 10.2.maddesi; “Satıcı, alıcının satın almış olduğu bağımsız bölümün arsa payı tapusunu,(inşaat bittikten sonra, iskan alımından önce) konutun teslimi esnasında tapunun arsa sahibinden alınma sırasına göre alıcıya verecektir. Tapu ferağ takriri sırasındaki ilgili tapu idaresi nezdinde doğacak harç ve masraflarının yarısını (1/2) alıcı, yarısını (1/2) satıcı ödeyecektir." şeklindedir. Buna göre, hesaplanan tapu harcının alıcıya ait yarısı(1/2’si) ile satıcıya ait yarısının(l/2’si) davacı tarafından ödendiği tespit edilmiştir.
492 sayılı Harçlar Kanununda da tapu harcı ödemesi 1/2'si alıcı, 1/2'si satıcı tarafından ödenir şeklinde düzenlenmiştir.Davalı cevabında beyan edilen “...Sözleşmenin 11.1 .maddesinde “...tüm vergi resim ve harçlar alıcıya ait olup, satış fiyatına dahil değildir.” şeklinde düzenleme olduğunu, sözleşmenin tümü incelendiğinde satıcı müvekkilin vergi ve harçlardan muaf olduğunun anlaşılacağı, bu nedenle davacı tarafın harcı yatırarak sözleşme hükümlerini yerine getirdiği, ...” hususu tamamen sözleşmenin 10.2 maddesinde açıklanan tapu harcı ödemesinden farklıdır.
Kat irtifakı ve Kat Mülkiyeti kavramlarını, bu aşamalara ilişkin masraflar ve vergi yükümlükleri açısından özetlemek gerekirse; kat irtifakı ile kat mülkiyeti arasındaki fark şu şekildedir: İnşaatı bitmeyen bir yapı üzerine kurulan hak kat irtifakı iken; kat mülkiyeti iskân belgesi alınan ve inşaatı tamamlamış yapılar olarak tanımlanabilir. Yani aslında kat irtifakı, kat mülkiyetine geçmeden bir önceki adımdır. Konut Satış Sözleşmesinin 10.2 maddesinde belirtilen Tapu Harcı ödemesi konutun kat mülkiyeti tapusunun alıcı ve satıcı arasındaki tapu devri sırasında hesaplanan ve alıcı ve satıcı tarafından 10.2 maddesine göre 1/2 pay oranında ayrı ayrı ödenecek tutarlardır. 11.1 maddesinde belirtilen husus “...kat irtifaklarının alınması ve devri esnasında ilgili kurum ve kuruluşlara ödenecek tapu devriyle ilgili her türlü vergi, resim, harç, hizmet bedelleri gibi tapu devir masrafları, esasen kat irtifakının alınması ve devri esnasında yapılan masraflar olup, kat mülkiyeti tesis edilmesi sonrası tapu devri masraf ve yükümlüklerinden farklıdır. Sözleşme içeriğinde de bu farklılık açıklanarak maddelerin düzenlendiği görülmüştür. Konut Satış Sözleşmesinin Arsa Payı Tapu Devri başlıklı 10.2.maddesi; “Satıcı, alıcının satın almış olduğu bağımsız bölümün arsa payı tapusunu,(inşaat bittikten sonra, iskan alımından önce) konutun teslimi esnasında tapunun arsa sahibinden alınma sırasına göre alıcıya verecektir. Tapu ferağ takriri sırasındaki ilgili tapu idaresi nezdinde doğacak harç ve masraflarının yarısını (1/2) alıcı, yarısını (1/2) satıcı ödeyecektir." şeklinde olmasına karşın tapu harcının yarısı(1/2’si) alıcıya, yarısı(1/2'si) satıcıya ait olan ödemelerin tamamının davacı /alıcı tarafından yapıldığı tespit edilmiştir.
Gerek 492 sayılı Harçlar Kanunu, gerekse taraflar arasında düzenlenen sözleşmenin 10.1 ve 10.2 maddesi hükmü gereği, tapu harcının sadece yarısının(1 /2) davacı/alıcı tarafından ödenmesi gerekmekte olup, davacı/alıcı tarafından kendi payına düşen tapu harcı ödemesi yanı sıra davalı/satıcı adına yapılan 37.084,75-TL tapu harcı ödemesi ile 1.600,00-TL döner sermaye ödemesinin fazladan yapılan ödeme olduğu, bu ödemeler toplamının alınan bilirkişi raporuna göre 38.684,75-TL olduğu ve davacı/alıcının alacaklı olduğu tespit edilmiştir. Takip tarihine kadar işlemiş faizin hesaplanabileceği, buna göre işlemiş faizin 2.480,07 TL olduğu tespit edilmiştir.
Toplanan deliller ve tüm dosya kapsamına göre; 38.684,75TL asıl alacak ve 2.480,07TL işlemiş faiz olduğu, gerek icra aşamasında gerekse yargılama aşamasında söz konusu borcun ödendiğine ilişkin dosyaya herhangi bir delil sunulmadığından davacı tarafından davalı aleyhine açılan itirazın iptali davasının kabulü ile likit olan alacağa yapılan itirazdan dolayı davacı lehine %20 icra inkar tazminatına hükmetmek gerektiği kanaat ve sonucuna varılarak aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜ ile; davalının Büyükçekmece ....... İcra Müdürlüğü'nün ...... Esas sayılı dosyasına vaki itirazının 38.684,75TL asıl alacak ve 2.480,07TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 41.164,82-TL alacak üzerinden İPTALİNE, asıl alacağa takip tarihinden itibaren değişen oranlarda avans faizi uygulanarak ve takip talebindeki diğer koşullar ile devamına,
2-Hükmedilen alacağın %20'i olan 8.232,96-TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
3-Harçlar Kanunu'na göre belirlenen 2.642,55TL ilam harcından peşin alınan 454,82TL harcın mahsubu ile bakiye 2.187,73TL'nin davalıdan alınarak Hazine'ye irat kaydına,
4-6102 sayılı Türk Ticaret Kanununa göre alınan 1.320,00TL arabulucu ücretinin davalıdan alınarak Hazine'ye irat kaydına,
5-Davacı tarafından sarf edilen 800,00TL bilirkişi ücreti, 84,50TL posta masrafı, 54,40TL başvuru harcı, 454,82TL peşin harç, ücreti olmak üzere toplam 1.393,72TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 5.802,71TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak kendisini vekille temsil ettiren davacıya verilmesine,
7-HMK’nın 333. maddesi gereğince hükmün kesinleşmesinden sonra artan avansın taraflara iadesine,
Dair davacı vekili ile davalı vekilinin yüzlerine karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 22/06/2021
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır
*Bu belge 5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu kapsamında e-imza ile imzalanmıştır.