T.C. BAKIRKÖY 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/401 Esas
KARAR NO: 2023/173
DAVA: Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ: 03/07/2013
KARAR TARİHİ: 22/02/2023
KARARIN YAZILDIĞI TARİH: 23/02/2023
Davacı tarafından mahkememizde açılan davada yapılan açık yargılama sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili Büyükçekmece AHM'ye sunmuş olduğu 04/07/2012 tarihli dava dilekçesinde özetle; davalıların sorumluluğunda bulunan ...... plaka sayılı aracın müvekkiline ait ...... plakla sayılı araca çarpması sonucunda müvekkilinin yaralandığını, mevcut yaralanma nedeniyle uzun süre tedavi gördüğünü, kazanın oluşumunda davalı tarafa ait araç sürücüsü olan ......'in tamamen kusurlu olduğunu, bu nedenlerle fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak koşuluyla 100-TL tedavi gideri, 100-TL araç değer kaybı toplam 400-TL iş gücü kaybı tazminatının davalıların tamamından, 30.000-TL manevi tazminatın ise araç sürücüsü ile araç malikinden tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalılar yargılama aşamasındaki beyanlarında kazanın oluşumunda davacı tarafın kusurlu olduğunu, talep edilen tazminatın yasal dayanağı bulunmadığını, bu bağlamda açılan davanın reddine karar verilmesini talep etmişlerdir.
Büyükçekmece .... AHM .... esas .... karar sayılı ilamıyla davalı ..... Sigorta AŞ tarafından davalılara ait aracı zorunlu mali mesuliyet sigortasını düzenlediğinden bahisle görevsizlik kararı vererek dosyayı mahkememize göndermiştir.
Kazanın oluşumunda tarafların kusur oranının belirlenmesi için dosya ATK Trafik İhtisas Dairesi Başkanlığına gönderilmiş, ATK tarafından düzenlenen 18/08/2014 tarihli raporda kazanın oluşumunda davalı ve aynı zamanda araç sürücüsü olan ......'in %100 oranında tamamen kusurlu olduğu, davacı ..... 'in kazanın oluşumunda herhangi bir kusuru bulunmadığını teknik kanaati olarak belirtmişler, mahkememizce de ATK tarafından düzenlenen kusur raporuna itibar edilerek değerlendirme yapılmıştır.
Davacının geçirmiş olduğu trafik kazası sonucunda görmüş olduğu tedavilere ilişkin tıbbi evraklar celp edilip dosya ATK'ya gönderilmiş, ..... ATK İhtisas Kurulu düzenlemiş olduğu 09/11/2015 tarihli raporunda davacının mevcut kaza sonucunda yaralanmasına bağlı olarak E cetveline göre %8,1 oranında kazanma gücünü kaybettiğini ve geçici iş göremezlik süresinin de 6 aya kadar uzayabileceğini teknik kanaatleri olarak belirtmişler, mahkememizce de düzenlenen maluliyet raporu yeterli görülerek hükme esas alınmıştır.
Davacının belirlenen maluliyet oranına göre talep edebileceği maddi tazminatın belirlenmesi için dosya bilirkişi aktüerya bilirkişisi ..... 'ya tevdii edilmiş, bilirkişi kök rapora yapılan itiraz üzerine düzenlemiş olduğu 30/07/2018 tarihli ek raporunda davacının asgari ücret düzeyinde geliri bulunduğu kabul edilmesi halinde talep edebileceği maddi tazminat miktarının 57.938,91-TL olduğunu; davacının işleticisi olduğu işletmenin beyan edilen geliri baz alındığında asgari ücretin 12,11 katı üzerinden yapılacak hesaplamaya göre talep edebileceği tazminat miktarının 542.813,93-TL olduğunu teknik kanaati olarak belirtmiştir.
Davacı taraf düzenlenen ek rapor kapsamında ikinci seçeneğe göre belirlenen 542.813,93-TL maddi tazminat yönünden davasını ıslah etmiş ve ıslah harcını da yatırmış olmakla talebinin bu miktar üzerinden olduğu kabul edilerek değerlendirme yapılmıştır.
Her ne kadar aktüerya bilirkişisi alternatifli olarak düzenlemiş olduğu raporunda iki nolu seçeneğe göre davacının işletme gelir beyanı dikkate alınarak yapılan hesaplamaya göre davacı taraf 542.813,93-TL tazminata hükmedilmesini talep etmiş ise de; davacının rent a car işyerini işlettiği, söz konusu faaliyetin münhasıran davacı tarafından yerine getirilmesi gereken bir faaliyet olmadığı, bu bağlamda davacının işletmenin gelirine göre hesaplanacak tazminata hak kazanamayacağı, bilirkişinin raporunda ayrıntılı ve gerekçeli olarak belirtildiği üzere davacının asgari ücret geliri dikkate alınarak 57.938,91-TL maddi tazminata hükmedilmesi gerektiği mahkememizce kabul edilmiştir.
Yargılama aşamasında davacı taraf tedavi gideri ile araç değer kaybı istemli tazminat taleplerinden feragat etmiş olmaları nedeniyle bu taleplerin bu kapsamda reddine karar verilmiştir.
Yapılan yargılama sonunda davalıların sorumluluğunda bulunan ...... plaka sayılı aracın davacıya ait araca çarpması sonucunda davacının ATK tarafından düzenlenen maluliyet raporuna göre %8,1 oranında iş gücü kaybına uğradığı, kazanın oluşumunda yine ATK tarafından düzenlenen kusur raporuna göre davalı araç sürücüsü ......'in %100 oranında kusurlu olduğu, maluliyet ve kusur oranına göre davacı tarafın talep edebileceği iş gücü kaybına ilişkin tazminatın davacının asgari ücret gelirine sahip olduğu ve bu miktar üzerinden yapılan hesaplamaya göre hükmedilmesi gereken tazminat miktarının 57.938,91-TL olduğu, iş bu tazminatın istem gibi davalıların tamamından; tarafların ekonomik ve sosyal durumu, davacının yaralanma derecesi ve maluliyet oranı, kazanın oluşumunda davalı tarafın tamamen kusurlu olduğu hususları hep birlikte değerlendirildiğinde davacının vücut bütünlüğünün ihlal edilmiş olması nedeniyle duymuş olduğu elem ve ızdırabı bir nebze de olsa gidermek amacıyla taktiren 7.500-TL manevi tazminatın istem gibi davalılar ...... ile ..... 'dan tahsiline karar verilmiş, iş bu kararın istinaf edilmesi üzerine İBAM .... HD .... esas .... karar sayılı ilamıyla;
"Dosyada görevsizlik öncesi kök ve ek raporlar alınmış, Mahkemece, aktüer hesaplama açısından açısından 05/04/2018 tarihli kök ve süresinde yapılan itiraz ile 30/07/2018 tarihli ek rapor alınmıştır. Ek raporda davacının kazancı açısından, araç kiralama işi yaptığı değerlendirilerek beyan olunan matraha göre ve asgari ücrete göre olacak şekilde terditli olarak hesaplama yapılmış, talep edilebilecek maddi zarar ilk seçenekte 542.813,93 TL, ikinci seçenekte 57.925,08 TL olarak hesaplanmış, mahkemece "davacının rent a car işyerini işlettiği, söz konusu faaliyetin münhasıran davacı tarafından yerine getirilmesi gereken bir faaliyet olmadığı, bu bağlamda davacının işletmenin gelirine göre hesaplanacak tazminata hak kazanamayacağı, bilirkişinin raporunda ayrıntılı ve gerekçeli olarak belirtildiği üzere davacının asgari ücret geliri dikkate alınarak 57.938,91-TL maddi tazminata hükmedilmesi gerektiği" gerekçesi ile kabul kararı verilmiştir.
Dosyadaki belgelerden "......" işletmesi olduğu anlaşılan davacının, mesleği, şahsi katkıları gibi hususlar göz önüne alınarak çalışması karşılığı olarak kazandığı gelirin daha net kriterler ile ortaya konulması gerekmektedir. Davacının kişisel yetenek ve emeğinin işyeri gelirine katkısı belirlenmeli ve bu miktar üzerinden zararı hesaplanmalıdır. Öncelikle davacıya bu konuda ispat imkanı verilmesi ve varsa resmi kayıtların getirtilmesi, bu konu ile ilgili kuruluşlara yazı yazılarak muhtemel geliri tespit edilmeli, gerektiğinde ticari defterleri üzerinde inceleme yaptırılarak tespit edilecek miktara göre tazminatın belirlenmesi gerekirken yazılı olduğu şekilde eksik incelemeye dayalı olarak karar verilmesi doğru olmamıştır. Bu hususa değinen davacı vekili istinaf talebi yerindedir.
Manevi tazminat takdir edilirken, tarafların sosyal ve ekonomik durumları ile birlikte olayın meydana geliş şekli, davacının uğradığı zararın kapsamı, davalının sorumluluğunun niteliği, kusur oranları ve özellikle caydırıcı bir etki doğuracak düzeyde olması gerektiği de göz önünde tutularak, meydana gelen trafik kazası sebebiyle duyulan acı ve elemin kısmen de olsa giderilmesi amacıyla olay tarihindeki paranın alım gücüne uygun düşen tutarlara hükmedilmesi gerekmektedir. Yukarıda açıklandığı üzere, davacının mali ve sosyal durumu netleştirildikten sonra manevi tazminatın belirlenmesi gerektiği" gerekçesiyle yerel mahkeme kararını kaldırmıştır.
İBAM kaldırma kararı kapsamında davacı tarafa müvekkilinin geliriyle ilgili belgelerini sunması için süre verilmiş, sunulan belge ve kayıtlar kapsamında dosya bilirkişi ..... 'ya tevdi edilmiş, bilirkişi düzenlemiş olduğu 24/10/2022 tarihli ek raporunda 1.seçenek olarak belirtmiş olduğu davacının 2011 yılı aylık gelirinin 5.035,36-TL, sonraki yıllardaki gelirinin asgari ücret olarak kabul edilmesi durumunda davacının talep edebileceği maddi tazminat miktarının 225.874,13-TL olduğunu teknik kanaati olarak belirtmiş, mahkememizce de düzenlenen bilirkişi raporu birinci seçeneğe göre yeterli görülerek hükme esas alınmıştır.
Her ne kadar davacı taraf maddi tazminatın bilirkişi raporunda ikinci seçenek olarak belirtilen ve davacının gelirinin asgari ücretin 8,40 katına göre hesaplanıp neticeden 1.138.563,30-TL tazminata hükmedilmesini talep etmiş ve bu miktar üzerinden arttırım dilekçesi sunmuş ise de; davacı tarafın aylık gelirinin asgari ücretin 8,40 katı olduğuna ilişkin dosyaya herhangi bir delil sunamadığı, bu hususta ispat külfetinin davacı tarafa ait olduğu, bu nedenlerle bilirkişi raporunda belirtilen 1 nolu seçeneğe göre maddi tazminata karar verilmiştir.
Toplanan deliller ve tüm dosya kapsamına göre; davacıların sorumluluğunda bulunan aracın davacı tarafa çarpması sonucunda oluşan maluliyet oranı kapsamında davacı tarafın talep edebileceği maddi tazminat miktarının bilirkişi tarafından düzenlenen raporda birinci seçenek olarak belirtmiş olduğu 225.874,13-TL olduğu, iş bu tazminatın davalılardan tahsiline, manevi tazminat yönünden tarafların ekonomik ve sosyal durumu, yaralanmanın derecesi, davalı tarafın kusur oranı hep birlikte değerlendirildiğinde davacı tarafın duymuş olduğu elem ve ızdırabı bir nebze de olsa gidermek amacıyla 20.000-TL manevi tazminata hükmetmek gerektiği kanaat ve sonucuna varılarak aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacı tarafından davalılar ...... ile ...... aleyhine açılan tedavi gideri ile araç değer kaybı istemli taleplerden feragat edildiğinden iş bu taleplerin feragat nedeniyle REDDİNE,
2-Davacı tarafından davalılar aleyhine açılan maluliyet nedeniyle kazanç kaybı isteminin ıslah talebi kapsamında KISMEN KABULÜ ile 225.874,13-TL'nin davalılardan (davalı sigorta şirketi poliçe limitiyle sınırlı olmak koşuluyla) müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, hükmedilen alacağa davalılar ...... ile ...... yönünden kaza tarihi olan 01/09/2011 tarihinden itibaren, davalı sigorta şirketi yönünden dava tarihi olan 04/07/2012 tarihinden itibaren yasal faiz uygulanmasına, fazlaya ilişkin ıslah talebinin REDDİNE,
3-Davacı tarafından davalılar ...... ile ...... aleyhine açılan manevi tazminat isteminin KISMEN KABULÜ ile 20.000-TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 01/09/2011 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte iş bu davalılardan tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin manevi tazminat isteminin REDDİNE,
4-Harçlar Kanunu'na göre belirlenen 16.795,65-TL ilam harcından peşin alınan 90,90-TL + 1.853,00-TL ıslah harcı ve 3.690,90-TL tamamlama harcının mahsubu ile bakiye 11.160,85-TL harcın davalılardan alınarak Hazine'ye irat kaydına,
5-Davalılara yükletildiği halde davacı tarafından davanın açıldığı tarihte peşin olarak yatırılan 90,90-TL, 1.853,00-TL ıslah harcı ve 3.690,90-TL tamamlama harcı olmak üzere toplam 5.634,80-TL harcın davalılardan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davacı tarafından yapılan 5.756,05-TL (Yargılama gideri ayrıntısı "Tevzide dava açma gideri: 24,45-TL, tebligat-posta gideri ve bilirkişi ücreti: 4.508,85-TL, ATK masrafı: 1.222,75-TL") yargılama giderinden, kabul-ret oranına göre 1.151,20-TL nin davalılardan alınarak davacıya verilmesine,
7-Davacı vekili için maddi tazminat yönünden AAÜT'ne göre belirlenen 31.622,00-TL vekalet ücretinin davalılardan alınarak davacıya verilmesine,
8-Davacı vekili için manevi tazminat yönünden AAÜT'ne göre belirlenen 9.200-TL vekalet ücretinin davalılar ...... ile ......'dan alınarak davacıya verilmesine,
9-Davalı ..... SİGORTA A.Ş. reddedilen maddi tazminat yönünden vekili için AAÜT'ne göre belirlenen 118.396,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak iş bu davalıya verilmesine,
10-Davalı ...... vekili için reddedilen manevi tazminat yönünden AAÜT'ne göre belirlenen 9.200-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak iş bu davalıya verilmesine,
11-Karar kesinleştiğinde ve istek halinde kullanılmayan gider avansının ilgilisine iadesine,
Dair tarafların yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İstinaf yolu açık olmak üzere oy birliği ile verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 22/02/2023
Başkan ....
¸e-imzalıdır
Üye .....
¸e-imzalıdır
Üye ......
¸e-imzalıdır
Katip .....
¸e-imzalıdır
*Bu belge 5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu kapsamında e-imza ile imzalanmıştır.