T.C. BAKIRKÖY 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/219 Esas
KARAR NO: 2022/572
DAVA: Menfi Tespit
DAVA TARİHİ: 03/02/2014
KARAR TARİHİ: 06/06/2022
KARAR YAZIM TARİHİ : 01/07/2022
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirket ile davalı arasında yapılan inşaat sözleşmesi nedeniyle, davalıya .......... şubesinden alınan ....... nolu ve 250.000 TL tutarlı çekin müvekkili şirketin işi tamamlamış olmasına rağmen bu güne kadar iade edilmediğini, taraflar arasında yapılan sözleşme doğrultusunda Gaziantep ....... ilçesi ...... Kısımda bulunan 2 numaralı parsel üzerine inşaatın yapıldığını, sözleşmeye ve projeye uygun olarak yapılarak tamamlandığını ve teslim edildiğini ancak bu güne kadar davalı tarafça eksik iş nedeniyle teminat çekinin kendilerine iade edilmediğini belirterek inşaatın eksiksiz ikmal edilmesi nedeniyle inşaatın sözleşmeye uygun olarak tamamlandığını tespit ve kabulü ile teminat olarak verilen 250.000 TL değerli çekin müvekkili şirkete iadesine ve bu çek nedeniyle davalı tarafa 250.000 TL borçlu olmadıklarının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Ayrıca bu çekle ilgili yapılacak icra takiplerini de tedbiren durdurulmasını talep etmiş isede tedbir istemleri 16/02/2011 tarihli ara karar ile reddedilmiştir.
Davalı vekili dosyada mevcut yazılı beyanlarını tekrar ederek, davacı iddialarının doğru olmadığını, iddia edildiği gibi inşaatın tam ve eksiksiz bitirilerek teslim edilmediğini, Gaziantep ........ sulh hukuk mah........ D.iş sayılı tespit dosyası ile kesin kabul ile ilgili eksikliklerin bilirkişilerce tespit edildiğini, bu eksikliklerin giderilmediğini, belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davacı taraf davalı cevabına karşı vermiş olduğu cevap dilekçesinde Gaziantep ....... Asliye Hukuk Mahkemesince 18 madde halinde belirtilen eksikliklerin giderilip giderilmediği hakkında tespit talep ettiklerini, Gaziantep ...... Asliye hukuk mahkemesinin 14/11/2010 tarihli raporunda Gaziantep ........ Sulh hukuk mahkemesince yapılan tespit sonucu verilen raporda belirtilen 18 maddelik eksikliklerin tümünün giderildiğini , eksik ve projeye aykırı bir durumun kalmadığını, belirterek davalarının kabulüne karar verilmesini istemiştir.
Mahkememizce Gaziantep ........ Sulh Hukuk Mahkemesinin ........ D.iş dosyası, ayrıca Gaziantep ........ Asliye Hukuk Mahkemesinin ...... D. iş dosyası , mahkememizin ...... D iş tedbir dosyası ile taraflarca ibraz edilen deliller toplanmış, taşınmazın bulunduğu yer Gaziantep Nöbetçi Asliye Hukuk Mahkemesine müzekkere yazılarak inşaatın mevcut durumunun tespiti istenmiş ve inşaatta eksiklik bulunup bulunmadığını, inşaatın tam ve eksiksiz tamamlanıp tamamlanmadığı hususlarında da bilirkişi incelemesi yapılarak bilirkişi raporunun alınması istenmiş, mahkememiz talimatı doğrultusunda Gaziantep Asliye Ticaret Mahkemesince uzman bilirkişiler marifetiyle ....... Talimat dosyasında 30/07/2011 tarihinde gerekli keşif ve bilirkişi incelemesi yaptırılmış ve bilirkişi kurulundan talimat mahkemesince 07/10/2011 tarihli rapor ve ekleri alınmıştır.
Talimatla yapılan bilirkişi incelemesi sonucu alınan bilirkişi kurul raporunda taraflar arasında yapılan sözleşmenin 7.3 kesin kabul şartlarını düzenleyen ilgili maddesinde belirtildiği gibi onaylı proje, teknik şartname, sözleşme ve yerinde yapılan inceleme ve ölçümler sonucunda inşattaki bir kısım eksikliklerin hiç giderilmediği, bir kısım yapılan işlerinde teknik şartname ve projeye uygun olarak yapılmadığını, daha önce yapılan tespitte belirlenen 18 maddelik eksikliklerden sadece elektrik ile ilgili olanlar ve elektrikle ilgili olanların giderildiği diğer eksikliklerin ve projeye ve şartnameye aykırılıkların giderilmediğini, inşaatın mevcut hali ile eksikliklerinin giderilmiş, kabule hazır hale getirmiş kabul edilemeyeceği ve mevcut hali ile inşaatın kabule hazır olmadığı bilirkişi raporunda açıkça belirtilmiş olmakla; davacı tarafın tüm taahhütlerini yerine getirmediğinden bahisle davanın reddine karar verilmiş, iş bu kararın davacı tarafından temyiz edilmesi üzerine Yargıtay ........ HD ....... Esas, ........ Karar sayılı ilamıyla "davalı iş sahibinin 05/09/2009 tarihli ek sözleşme kapsamında olan ve 2 sayfa halinde belirtilecek tutarı 182.255,00TL olarak kabul edilen işlerden dolayı taleplerinden feragat ettiği nazara alınarak bunun dışında eksik ve kusurlu iş bulunup bulunmadığı araştırılarak varlığının tespiti halinde teminat niteliğinde ki 250.000,00TL lik çek nedeniyle yüklenicinin kalan miktar yönünden borçlu olmadığının tespitine karar verilmesi yerine hüküm tesisine elverişli olmayan bilirkişi raporu doğrultusunda işin kesin kabule hazır olmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmesi doğru olmadığı gerekçesiyle " yerel mahkeme kararını bozmuştur.
Davacı vekili katılmış olduğu 10.04.2014 tarihli dava konusu çek bedeli tahsil edilmiş olduğundan davaya istirdat davası olarak devam ettiklerini beyan etmiştir.
Yargıtay bozma ilamından sonra bozma ilamı kapsamında Gaziantep Asliye Ticaret Mahkemesine yazılan talimat gereğince mahallinde yapılan keşif sonucunda bilirkişi heyeti .......... ve arkadaşları düzenlemiş oldukları 18.09.2014 tarihli raporlarında davacı tarafından eksik iş bedeli olarak inşaatla ilgili 447.571,00TL, elektrik işiyle ilgili 2.000,00TL, makine aksamıyla ilgili eksik iş bedelinin 54.270,00TL olduğunu teknik kanaatleri olarak belirtmişler, iş bu rapora itiraz edilmesi üzerine dosya Üniversite Öğretim Üyeleri arasından seçilen bilirkişi heyeti......... ve arkadaşlarına tevdi edilmiş, iş bu heyet tarafından düzenlenen 20.08.2015 tarihli raporlarında 18.09.2014 tarihli raporda belirtilen eksikliklerin dosya kapsamına uygun bulunduğunu, belirtilen eksikliklerin tamamlanması halinde davacı tarafın talebinin değerlendirilebileceğini teknik kanaatleri olarak belirtmişlerdir. Mahkememizce bozma ilamı kapsamında yapılan inceleme sonucunda feragat sözleşmesi dışında kalan eksik iş bedelinin bilirkişi heyetleri tarafından düzenlenen raporlarda ayrıntılı ve gerekçeli olarak belirtildiği üzere davacı tarafından davalı tarafa verilen 250.000,00TL çek bedelinden daha yüksek miktarda olduğu, bu bağlamda teminat olarak ve yapılan işin eksiksiz teslimi karşılığında davacı tarafından davalı tarafa verilen 250.000,00TL'lik çekin iadesi veya yargılama aşamasında ödenmiş olması nedeniyle istirdadının hukuken mümkün bulunmadığı, zira eksik iş bedelinin 250.000,00TL çek bedelinden daha fazla olduğu gerekçesiyle davacının davasının reddine karar verilmiş; iş bu kararın ikinci kez temyiz edilmesi üzerine Yargıtay ...... HD ........ esas........ karar sayılı ilamıyla "davalı iş sahibinin 05/09/2009 tarihli ek sözleşme kapsamında olan ve iki sayfa halinde belirtilecek tutarı 182.255-TL olarak kabul edilen işlerden dolayı taleplerinden feragat ettiği nazara alınarak bunun dışında eksik ve kusurlu iş bulunup bulunmadığı araştırılarak, varlığının tespiti halinde teminat niteliğindeki 250.000-TL'lik çek nedeniyle yüklenicinin kalan miktar yönünden borçlu olup olmadığının tespitine karar verilmesi" gerektiği gerekçesiyle daha önce verilen kararın bozulduğu, mahkemece hükme esas alınan bilirkişi raporu ile dosyaya sunulan uzman görüşü ciddi şekilde çeliştiğinden çelişkinin giderilmesi amacıyla dosyanın yeni bir bilirkişi heyetine tevdii edilerek oluşacak sonuca göre karar verilmesi gerektiği gerekçesiyle yerel mahkeme kararını bozmuştur.
Yargıtay bozma ilamından sonra bozma ilamı kapsamında taşınmazın bulunduğu mahalde inceleme yapılmak suretiyle rapor düzenlenmesi amacıyla Gaziantep ATM'ye talimat yazılmış, talimat mahkemesince oluşturulan bilirkişi heyeti ......... ve arkadaşları düzenlemiş oldukları 25/05/2018 tarihli raporlarında "tarafların karşılıklı olarak tespit ettikleri 18 maddelik eksiklikler listesinde belirtilen eksiklikler ile yüklenici firmaya Gaziantep ........ Noterliği aracılığıyla iletilen eksikliklerin şartname kapsamında olanların yüklenici .......... firması tarafından giderildiği, kalan 250.000-TL tutarındaki teminat çekinin yüklenici .......... YAPI AŞ'ye ödenmesinde herhangi bir sakınca bulunmadığını; raporun 10.sayfasında beton zemin üzerinde bulunan çatlakların kılcal çatlaklar olduğu, betonun parçalanmasına veya sahanın kullanılmasına engel olacak bir çatlak olmadığı, maddi açıdan kesinti yapılacak kadar önem taşımayan bir imalat kusuru olduğunu" teknik kanaatleri olarak belirtmişlerdir.
Yargılama aşamasında davacı şirket alacağını .........'a temlik etmek suretiyle davacı sıfatının .........'a ait olduğu kabul edilerek yargılama sonuçlandırılmıştır.
Mahkememizce bozma ilamı öncesinde yapılan yargılama neticesinde; davacı tarafın sorumlu tutulabileceği eksik veya ayıplı imalatın yalnızca zemin betondaki esiklik olduğu, bu eksiklik dışında davacı yüklenicinin sorumlu tutulabileceği herhangi bir eksikliğin bulunmadığı, söz konusu eksikliğin 07/07/2010 tarihli eksik işler listesinin 14 ve 15.maddelerinde de açıkça belirtildiği, söz konusu zemin betonuna ilişkin eksikliğin giderilmesi için gerekli olan masrafın 02/04/2019 tarihli bilirkişi heyeti raporunda belirtildiği üzere toplam 9.000-TL olduğu, 9.000-TL dışında davacı yüklenicinin 05/09/2009 tarihli ek sözleşme ve 07/07/2010 tarihli eksik işler kapsamında sorumluluğunu gerektirir başkaca bir eksik veya kusurlu imalatın söz konusu olmadığı, dava konusu yapılan 250.000-TL teminat çekinin nakde çevrilip davalı tarafından tahsil edildiği dikkate alınarak iş bu bedelden 9.000-TL kabul edilen eksik iş bedelinin mahsubundan sonra 241.000-TL'nin davalıdan tahsiline karar verildiği iş bu kararın davalı vekilin temyiz edilmesi üzerine Yargıtay ....... Hukuk Dairesi'nin ....... Esas ........ Karar sayılı 20/10/2021 tarihli ilamı ile önceki bozma ilamı doğrultusunda düzenlenen dosya kapsamındaki diğer raporlardaki tespitlerin teknik yönden yerinde olan-olmayan noktalarının tartışılarak aralarındaki çelişkinin de giderildiği denetime elverişli 05/04/2019 tarihli rapor dikkate alınarak eksik ve ayıplı işler bedeli olan 160.850,00 TL’nin dava konusu teminat mektubu bedeli olan 250,000.00 TL’den mahsup edilerek 89.150,00 TL üzerinden davanın kısmen kabulüne karar verilmesi gerektiği gerekçesi ile bozma kararı verilmiş, davacı vekilinin karar düzeltme yoluna başvurması üzerine Yargıtay ......... Hukuk Dairesi'nin ........ E., ......... K. Sayılı, 02/02/2022 tarihli ilamı ile karar düzeltme isteminin reddine karar verilmiştir. Dosya mahkememizin işbu esasına kaydedilmiş olup, 06/06/2022 tarihli celsede bozma ilamına uyulmasına karar verilerek, yargılamaya devam olunmuştur.
Yargıtay bozma ilamında denetime elverişli görülen ve mahkememizce bozma ilamı öncesi aldırılan tüm raporlar arasındaki ve dosyaya sunulan uzman görüşlerindeki çelişkileri giderecek şekilde değerlendirme yapmak üzere dosyanın tevdi ediliği bilirkişi heyetinin 05/04/2019 tarihli raporunda; "tespit edilen eksiklik ve ayıplar nedeniyle, dava konusu taşınmazın kesin kabulünün yapılamayacağı, kesin kabule engel eksiklik ve ayıpların ise takdiren yaklaşık 160.850-TL tutarında bir harcama ile giderilebileceği, dava konusu teminat çek bedelinin 250.000-TL olduğu ve bu tutardan yukarıda hesaplanan eksik ve kusurlu imalatlar bedeli olan 160.850-TL mahsup edildiğinde 89.150-TL tutarında davacının dava konusu çek nedeni ile borçlu olmadığı(alacaklı hale geldiği)" tespit ve rapor edilmiştir.
Yapılan yargılama, Yargıtay bozma ilamları, alınan bilirkişi raporları ve tüm dosya kapsamının birlikte değerlendirilmesinde; davacının taraflar arasında akdedilen sözleşmeye konu inşaatın tamamlanmış olduğunun ve kesin kabulün yapılması gerektiğinin tespiti ile bu iş kapsamında davalı iş sahibine verilen 250.000,00-TL tutarlı çek nedeniyle davalıya borçlu bulunmadığının tespiti ve çekin iadesini talep ve dava ettiği, yargılama sırasında çek bedelinin tahsil edilmesi nedeni ile davaya istirdat davası olarak devem ettiklerini beyan ettiği, mahkememizce bozma ilamı öncesi aldırılan hükme esas almaya ve denetime elverişli, dosya kapsamında yer alan tüm bilirkişi raporları ve uzman görüşü raporları arasındaki çelişkiyi giderir mahiyette olan 05/04/2019 tarihli bilirkişi heyeti raporuna göre taraflar arasındaki sözleşmeye konu inşaata ilişkin toplamda 160.850,00-TL tutarında eksik ve kusurlu iş bulunduğunun tespit edildiği, bu durumda davacının davalı tarafa sözleşmeye istinaden vermiş olduğu 250.000,00-TL bedelli teminat çek bedelinden davalıya karşı sorumlu olduğu tutar olan 160.850,00-TL'nin düşürülmesi neticesinde ortaya çıkan tutar olan 89.150,00-TL yönünden davacının davalıya borçlu olmadığı anlaşılmış olup, dava konusu yapılan 250.000,00-TL bedelli teminat çekinin nakde çevrilip davalı tarafından tahsil edildiği ve İİK'nın 72/6 maddesi uyarınca davacı tarafın davaya istirdat davası olarak devam ettiği dikkate alınarak; tahsil edilen teminat çeki bedelinden eksik ve kusurlu iş tutarının mahsubu ile elde edilen 89.150,00-TL üzerinden davanın kısmen kabulüne karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KISMEN KABULÜ ile, 89.150,00-TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin isteminin REDDİNE,
2-Harçlar Kanunu'na göre belirlenen 6.089,84-TL ilam harcından peşin alınan 3.712,50-TL harcın mahsubu ile bakiye 2.377,33-TL'nin davalıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydedilmesine,
3-Davacı tarafından sarf edilen 18,40TL Başvuru Harcı, 3.712,50-TL Peşin Harç, olmak üzere toplam 3.730,90-TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından sarf edilen 13.800,00-TL bilirkişi ücreti, 1.301,50-TL posta masrafı, 814,30-TL keşif harcı olmak üzere toplam 15.915,80-TL den kabul red oranına göre hesaplanan 5.675,57-TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, kalan kısmın iş bu davacı üzerine bırakılmasına,
5-Davalı tarafından sarf edilen 1.800,00-TL bilirkişi ücreti 173,50-TL posta masrafı, olmak üzere toplam 1.973,50-TL den kabul red oranına göre hesaplanan 1269,75-TL'nin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, kalan kısmın iş bu davalı üzerine bırakılmasına,
6-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 12.389,50-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak kendisini vekille temsil ettiren davacıya verilmesine,
7-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 19.230,75-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak kendisini vekille temsil ettiren davalıya verilmesine,
8-HMK’nın 333. maddesi gereğince hükmün kesinleşmesinden sonra artan avansın taraflara iadesine
Dair, tarafların yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren 15 gün içinde Yargıtay nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.
06/06/2022
Katip.......
¸e-imzalıdır
Hakim .......
¸e-imzalıdır
*Bu belge 5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu kapsamında e-imza ile imzalanmıştır.