T.C. BAKIRKÖY 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/247 Esas
KARAR NO: 2022/1067
DAVA: İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı)
DAVA TARİHİ: 10/03/2022
KARAR TARİHİ: 08/11/2022
KARAR YAZIM TARİHİ: 16/11/2022
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; dava dışı ... A.Ş.'nin müvekkili nezdinde nakliyat emtia sigorta poliçesiyle sigortalı olduğunu, Türkiye'den Almanya'ya 9 adet alüminyum profil emtiasının parsiyel şekilde taşındığını, alıcıya ulaştığında ürünlerin hasarlı olduğunu, halefiyet gereğince ödenen zararın tazmininin gerektiğini belirterek icra takibine başvurduklarını , itiraz üzerine takibin durduğunu belirterek davalı-borçluların Küçükçekmece ... İcra Müdürlüğü'nün ... E. Sayılı icra takip dosyasına yapmış oldukları haksız ve kötüniyetli itirazlarının iptali ile takibin icra takibindeki takip talebinde belirtilen şartlarda devamına karar verilmesi ve davalı-borçluların %20 den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatı ödemelerini talep ve dava etmiştir.
Davalı ... Limited Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın zamanaşımına uğradığını, hak düşürücü süre içerisinde (7gün) hasar ihbarının yapılmadığını, işbu taşıma faaliyetinin ... Taşımacılık tarafından gerçekleştirildiğini, hasarın somut deliller ile ispatlanamadığını, gönderenin sorumluluğunda olan faaliyetlerin gereği gibi yerine getirilip getirilmediğinin tespitinin yapılmadığını beyanla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... vekili sunduğu cevap dilekçesi ve rapora itiraz dilekçesinde; tebliğin usulsüz olduğunu, husumetin bulunmadığını, ambalaj eksikliği nedeniyle taşıyıcının sorumluluğunun bulunmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE:
Dava, nakliyat emtia sigorta poliçesi kapsamında sigortalıya ödenen bedelin davalı taşıyıcıdan rücuen tahsili için başlatılan icra takibine yapılan itirazın iptali istemine ilişkindir.
Davacı sigorta şirketine Nakliyat Emtia Sigorta Poliçesi ile sigortalı olan dava dışı ... AŞ.ne ait emtiaların Türkiye'den Almanya'ya davalı tarafından gerçekleştirilen taşınma sırasında hasar görmesi nedeniyle dava dışı sigortalıya ödenen 309,25-Euro hasar bedelinin davalıdan tahsili talep edilmektedir.
Öncelikle zamanaşımı hususunun değerlendirilmesi gerekmektedir.
CMR'nin kapsamı 1. maddede belirtilmiştir. Buna göre, "bu sözleşme, Sözleşmede belirtildiği gibi yükleme yeri ve teslim yeri için belirlenen yerin en az biri akit ülke olan iki ayrı ülkede olması halinde, tarafların ikametgahı ve milliyetine bakılmaksızın ücret karşılığında, yüklerin taşıt ile karadan taşınmasına ait her mukaveleye uygulanacaktır". CMR'nin kapsamını belirleyen hükümde bir taşıma ilişkisinde CMR hükümlerini uygulanabilmesi için, yükleme veya teslim yerlerinin farklı ülkelerde bulunması ve bu yerlerden en az birinin CMR'ye taraf ülke olması yeterli ve gereklidir. Tarafların ikamet ettikleri yer veya milliyetleri önemli değildir. Bu sebeple aynı ülke vatandaşları veya aynı ülkede ikamet eden taraflar arasında akdedilen bir taşıma sözleşmesinin de CMR kapsamına girmesi mümkündür.
CMR'nin 32/1-2.maddesinde "1. Bu Sözleşme gereğince yapılan taşımalardan doğacak davaların bir yıl içinde açılması gerekir. Ancak, bilerek kötü hareket veya mahkeme tarafından bilerek kötü hareket olarak kabul edilen kusurlarda, bu süre üç yıldır ve şu tarihlerde başlar:
a) Teslimde kısmi kayıp, hasar veya gecikmelerde, teslim tarihinden itibaren,
b) Tam kayıplarda, kararlaştırılan zaman limiti bitiminden 30 gün sonra kararlaştırılmış zaman limiti yoksa, yükün taşıyıcı tarafından teslim alınmasından sonraki 60 ıncı günde,
c) Bütün diğer durumlarda, taşıma mukavelesinin akdedildiği tarihten sonraki üç aylık dönemin sonunda. Limit döneminin işlemeye başladığı gün bu döneme dahil edilmeyecektir.
2. Yazılı bir istem, taşımacı bunu yazılı bildiri ile geri çevirip, ona ilişkin belgeleri de iade edinceye kadar zaman limitini erteler. Talebin bir kısmı kabul edildiği takdirde zaman süresi anlaşmazlık konusu olan istek için tekrar devam etmeye başlar. Istemin alındığını, cevap verildiğini ve belgelerin gönderildiğini kanıtlamak, bu durumlara güvenen tarafa aittir. Aynı gayeyle yapılan başka istemler için zaman süresi ertelenemez." denilmek suretiyle bu sözleşmeye dayalı olarak açılacak davalar ile ilgili zamanaşımı düzenlenmiştir.
CMR Konvansiyonunun 32/2. maddesi 1. cümlesi uyarınca, zarar gören tarafından yapılacak yazılı istemin zamanaşımı süresini ertelemesi için, hadiseyi genel olarak ortaya koyması, taşımacının talepten sorumluluk sebebi ile tazminat miktarı hakkında değerlendirmede bulunabilmesine imkan verecek bilgiyi içermesi yeterli olup tazminat miktarının tam olarak belirtilmesi gerekmez. Ancak, duran zamanaşımı süresinin tekrar işlemeye başlayabilmesi için taşıyıcının cevabında talebin açıkça reddedilmesi, talep sahibine hakkını davada ileri sürmek dışında başka bir seçenek bırakılmaması gerekir.
Somut olayda, teslim tarihinin 26/08/2020, takip açılış tarihinin ise 10/08/2021 tarihi olduğu anlaşılmakla zamanaşımı süresi dolmadığından zamanaşımı itirazının reddine karar verilmiştir. Her ne kadar bilirkişi raporunda zamanaşımının dolduğu belirtilmişse de takip tarihinin hatalı belirlendiği tespit edilmiştir.
Mahkememizce kusur ve zarar durumunun tespiti açısından bilirkişi incelemesi yapılmasına karar verilmiştir.
Dosya konusu taşınan yüklerin Türkiye-Danimarka arasındaki ihracat satış sözleşmesine dayandığı, davacı sigorta işletmesinin sigortalısının bu satış sözleşmesinin satıcı tarafı olduğu, DAP teslim uyarınca taşıma sözleşmesinin hizmet alan tarafı olan sigortalının, davalı (1) ile CMR Senedi içerikleri ve dosya kapsamına sunulan davalı (1) tarafından kesilen navlun faturası uyarınca taşıma sözleşmesi kurduğu, dolayısıyla davalı ... Ltd.Şti.’nin taşıma sözleşmesinin akdi taşıyıcısı olduğu, davalı ..'ın ise sürecin fiili-alt taşıyıcısı olduğunun tespit edildiği, taşıma sürecinin CMR Konvansiyonu hükümleri kapsamına girdiği, CMR Md.17/1 uyarınca taşıyıcıların müteselsilen zarardan sorumlu olacağı, dosya içerisine sunulan bağımsız eksper raporu detaylarında yer alan fotoğraflar ve tespitlerin irdelendiği, bu doğrultuda senet üzerinde alıcı tarafından şerh düşülen Almanca metnin raporda “dış ambalaj kolilerin ıslandığı” yönünde olduğunun belirtildiği, dosyaya senedin ayrıca tercümesinin sunulmadığı, ayrıca dava dışı alıcı tarafından sigortalıya kesilen Claim (Hasar) faturası açıklama ve içeriği gözetildiğinde ürünlerin dış ambalajının ıslandığı ve yeniden paketleme yapıldığı yönünde bildirimin olduğu, eksper raporunda da bu hususun zarar kaynağı olarak belirtildiği, dolayısıyla Claim faturası içeriği 309,25 Euro bedelin açık şekilde yeniden ambalajlama masrafı olduğu, bu veriler doğrultusunda zarar konusunun dış ambalajın ıslanması ve buna binaen yapılan yeniden ambalajlama faaliyetine dayandığı, zarar tutarının ise 309,25 Euro olarak tespit edildiği, dosyaya sunulan yükleme fotoğrafları gözetildiğinde ürünlerin teknik açıdan herhangi bir ambalaj noksanlığı-eksikliğine dair bulgu olmadığı, yükleme ve boşaltma fotoğrafları kıyaslandığında taşıma sürecine dış ambalajların ıslanmaya bağlı hasarı olmadan taşıyıcıya yüklerin teslim edildiğinin anlaşıldığı, bu hususun taşıyıcı tarafından CMR senedine düşülen bu yönde bir tespit olmaması ile paralellik gösterdiği, dava konusu taşımanın parsiyel nitelikli bir taşıma olduğu yönünde kanaat oluştuğu, bu doğrultuda TTK Md.863 kapsamı ve CMR Md.17/4-c uyarınca yükleme-istifleme-bağlama gibi süreçlerin sorumluluğunun gönderenden taşıyıcıya geçeceği, mevcut olayda dış ambalaj hasarına dayanan bir zararın sabit olduğu, ancak bu zararın taşıma sürecinin hangi aşamasında gerçekleşmiş olabileceğine ilişkin açıklık olmadığı, parsiyel taşıma sürecinde bir aktarma yapıldı ise, bu aktarma sürecinde ıslanmanın gerçekleşmiş olabileceği, bunun dışında parsiyel taşıma süreci fotoğraflarda görülen üstü açık taşıma aracı ile doğrudan gerçekleştirildi ise yağış veya benzeri durumdan yüklerin dış ambalajının ıslanmış olabileceği, sektörel uygulamalar ve maliyetler açısından değerlendirildiğinde, mevcut olayda yükleme fotoğrafı gösterilen aracın bir toplama aracı olduğu, başka bir adreste birden fazla müşterinin yüklerin tam araç yükü olacak şekilde başkaca bir araca aktarımın sık karşılaşılan durum olduğu, bu doğrultuda mevcut olayda da bu şekilde işletilmiş olabileceği, her halde taşıma sürecine sorunsuz alınan yükün, alıcıya telsim noktasında taşıma senedine şerh düşülmek suretiyle dış ambalaj hasarlı tesliminden kaynaklı taşıyıcının sorumluluğu olacağı, taşıyıcının CMR Md.23/3 uyarınca sınırlı sorumluluğu olacağı, ancak hasarlanmaya uğrayan yüklerin ağırlıkları baz alındığında zarar tutarının çok üzerinde sınırlı sorumluluk üst limiti çıkacağından ayrıca hesaplanmadığı, dolayısıyla taşıyıcıların 309,25 Euro zarardan sorumluluğu olduğu,mevcut olayda taşıma senedine düşülen alıcı şerhi ve zararın dış ambalaja dayanması sebebiyle gözlenebilirliği ele alındığında ayrıca CMR Md.30 kapsamındaki 7 günlük sürenin işletilemeyeceği, derhal zarara ilişkin şerhin senet üstüne kaydedildiği değerlendirilmiş olup alınan bilirkişi raporunun hükme ve denetime elverişli olduğu kanaatiyle davanın kabulüne karar verilmiştir. Alacağın likit olması nedeniyle icra inkar tazminatına da hükmedilmiştir.
HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜ ile; davalının Küçükçekmece ...İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasına vaki itirazının 309,25Euro asıl alacak üzerinden İPTALİNE, 309,25Euro asıl alacak yönünden takip tarihinden itibaren 3095 sayılı kanunun 4/a maddesi gereğince devlet bankalarınca 1 yıl vadeli Euro cinsi mevduatlara uygulanan en yüksek mevduat faizi uygulanarak takip talebindeki diğer koşullar ile devamına,
2-Hükmedilen alacağın %20'i olan 1.010,50TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
3-Harçlar Kanunu'na göre belirlenen 345,13TL ilam harcından peşin alınan 80,70TL harcın mahsubu ile bakiye 264,43TL'nin davalılardan alınarak hazineye gelir kaydedilmesine,
4-Arabuluculuk Asgari Ücret tarifesine göre alınan 1.600,00TL arabulucu ücretinin davalılardan alınarak hazineye gelir kaydedilmesine,
5-Davacı tarafından sarf edilen 3.000,00TL bilirkişi ücreti, 177,00TL posta masrafı, 80,70TL başvuru harcı, 80,70TL peşin harç olmak üzere toplam 3.338,4TL'nin davalılardan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 5.052,50TL vekalet ücretinin davalılardan alınarak kendisini vekille temsil ettiren davacıya verilmesine,
7-HMK’nın 333. maddesi gereğince hükmün kesinleşmesinden sonra artan avansın taraflara iadesine,
Dair davacı vekili ile davalı vekillerinin yüzüne karşı kesin olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.08/11/2022
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır