T.C. BAKIRKÖY 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/412 Esas
KARAR NO: 2022/454
DAVA: Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))
DAVA TARİHİ: 27/04/2022
KARAR TARİHİ: 28/04/2022
KARAR YAZIM TARİHİ: 28/04/2022
Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı şirket yetkilisi tarafından mahkememize sunulan dava dilekçesinde özetle; müvekkil şirket tarafından ...... bank ...... Şubesi (Şube kodu: .....) Hesap no:...... hesabı üzerinden numaraları belirtilen çeklerin müvekkil şirketin yedindeyken çalındığını veya kaybolduğunu, ....... seri numaralı boş çek yapraklarını bulamadığını, çeklerin kaybolduğunun fark edilmesinden sonra müvekkil şirket tarafından muhatap bankaya gerekli talimat verilmişse de çekleri eline geçiren kişinin çekleri doldurarak karşılığını bankadan tahsil etmesi veya çeki işletmesi tehlikesi olduğunu, çekin üçüncü şahısların eline geçmesi müvekkil açısından telafisi imkânsız zararlar doğurabileceğinden, çek bedelinin bankadan alınmaması için öncelikle ödeme yasağı konulmasını, devamında da yukarıda detayları belirilen çeklerin zayii nedeniyle iptaline karar verilmesini talep etmiştir.
Dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde;
Dava:TTK.md.818/1-s md.delaleti ile 757.md uyarınca açılmış olan kıymetli evrak niteliğindeki çekin iptali talebinden ibarettir.
TTK'nun 818/1-c madde ve bendi yollamasıyla aynı kanunun 680. madde hükmü uyarınca bir çekin kısmen doldurulmuş ya da sadece imzalanmış olması halinde, tedavüle çıkarılması mümkün ve geçerli olup, böyle bir çek için 757. vd. maddeleri uyarınca, iptalini isteme hakkı sadece hamiline aittir. Böyle bir iddiaya sahip keşideci, elinden rızası hilafına çıkan, bir başka anlatımla imzasını içeren ve fakat kaybettiği çekin bedelinin kendisinden istenmesi halinde borçlu olmadığının tespiti yönünde dava açma olanağına sahiptir.
Diğer yandan, henüz keşide edilmemiş, çek vasfında olmayan tamamen boş çek yaprağının tedavüle çıkmış sayılmayacağından, hesap sahibi tarafından zayi nedeniyle iptal davası açılamayacağı, ele geçirenlerce imzalanıp doldurulması sonrasında, çeke dayalı hak iddia edene karşı menfi tespit davası açılabileceği, bu nedenle boş çek yaprağına dayanarak iptal isteminde bulunmakta hukuki yarar bulunmadığı kabul edilmelidir.
Somut olayda kaybedildiği ileri sürülen çekler imzasız boş çek yaprağı olduğu anlaşılmakla imzasız boş çek yaprağının TTK 757 maddesi uyarınca iptalinin talep edilemeyeceği gibi TTK 818/1-s maddesi yollaması ile 757 maddesi gereğince hamile ait olan kıymetli evrak iptalini talep hakkı keşideciye verilmemiş olduğundan açılan davanın tensiben reddine karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Çek iptali talebinin REDDİNE,
2-Harç peşin alındığından yeniden alınmasına yer olmadığına,
3-Sarf edilmeyen gider avansının karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
Dair davacının yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İstinaf yolu açık olmak üzere dosya üzerinde yapılan inceleme neticesinde tensiben karar verildi. 28/04/2022
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır