T.C. BAKIRKÖY 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2022/848 Esas
KARAR NO : 2024/707
DAVA : İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 23/09/2022
KARAR TARİHİ : 01/07/2024
KARAR YAZIM TARİHİ : 10/07/2024
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkil şirket ile davalı şirket arasında ticari ilişkiden doğan borcun 63.258,05-TL'sinin davalı şirketçe ödenmediğini, davalı şirket ile görüşmeler yapıldığını ancak borcun ödenmesi sonuç alınamayınca bahse konu alacak Bakırköy ... İcra Müdürlüğü ... Esas dosyasından icra takibine konulduğunu, Davalı şirketin borca itiraz etmek sureti ile takibi durdurduğunu, takibe yapılan itirazın haksız ve hukuksuz olarak itiraz edildiğini, alacağa konu faturaların düzenlenme tarihinden itibaren ticari temerrüt faiziyle birlikte tahakkuk edilmesine ve başlatılan takibe yapılan; İtirazın iptali ile alacağın tahsiline, Borçlu kötü niyetle itiraz etmiş bulunduğundan alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesinin talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkil ile davacının "Fason İşçilik Sözleşmesi" başlıklı sözleşmeyle anlaşmaya vardıklarını, Buna göre davacının sözleşme konusu ...o'ya ait ...) modeli) tekstil ürünlerinin dikim ve paketleme işini üstlendiğini, Davacının sözleşme edimlerini standartlara uygun bir şekilde yerine getirmediğini, davacı tarafından üretimi yapılan ürünler, yurt dışında bulunan müşteri tarafından iki defa kalite kontrol denetiminden geçirildiğini, ürünlerin her iki denetimden de geçemediğini, Müvekkilin davacının kusuru nedeniyle meydana gelen zararları için Reklamasyon faturası düzenleyip davacıya gönderdiğini, davacının ise bu faturayı haksız bir şekilde müvekkile iade ettiğini, davacı üzerine düşen edimini gereği gibi yerine getirmediğinden, müvekkilimin uğradığı zararların tamamından sorumlu olduğunu belirterek davanın reddine kararı verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE;
Dava, İİK'nun 67. Maddesine göre alacağın tahsili için başlatılan icra takibine itirazın iptali istemine ilişkindir.
Bakırköy ... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasının incelenmesinde, davacı tarafından davalı aleyhine 63.258,05-TL cari hesap alacağının tahsili amacıyla ilamsız takip başlatıldığı, süresinde borç ve ferilerine itiraz edilmesi sonucu takibin durduğu itiraz ve davanın süresinde olduğu anlaşılmıştır.
Dosyaya sunulan belge ve kayıtlarla birlikte dosya mali müşavir bilirkişisine tevdi edilmiş, bilirkişi tarafından düzenlenen raporda özetle;''Davalı tarafın cevap dilekçesinde davacı tarafın kusuru nedeniyle meydana geldiğini iddia ettiği, iş bu zararlara ilişkin olarak düzenlediği reklamasyon faturasının içeriğinin ve iddialarının takdir sayın mahkemeye bırakılarak 26.12.2022 tarihli delil dilekçesi ile sunduğu belgelerle birlikte irdelenmesi ve değerlendirilmesi gerektiği, bu husustaki değerlendirmelerin tarafımdan yapılmasının mümkün olmadığı, Davalı tarafın iddialarının ispat edilinceye kadar takip tarihi itibariyle davacı tarafın davalı taraftan 63.257,39-TL alacaklı olduğu, davalı tarafın takip tarihinden önce temerrüde düştüğüne/düşürüldüğüne dair dosya muhteviyatında tevsik edici belgeye rastlanılmadığı, davacı tarafın takip tarihinden önce işlemiş faiz talebinin bulunmadığı, takip tarihinden itibaren yıllık ticari temerrüt faizi talep edebileceği...'' şeklinde tespit ve rapor edilmiştir. Bilirkişi raporunun denetime ve hükme esas almaya elverişli olduğu görülmüştür.
21/02/2023 tarihli bilirkişi tarafından düzenlenen raporda özetle; ''Davalının davacı ile olan cari hesap ilişkisini 320 SATICILAR hesabının alt hesabı olan 320.01.1252 ... alt hesabında takip ettiği, cari hesap ilişkisinin 20.08.2020 tarihinde başladığı, 2020 yılı sonu itibariyle hesabın 28.730,40 TL alacak bakiyesi verdiği, 2021 yılı devir bakiyesinin 28.730,40 TL olduğu, 22.10.2021 tarihi itibariyle hesabın bakiye vermediği, 2022 yılında 31.08.2022 tarihi itibariyle hesabın 13.444,63 TL borç bakiyesi verdiği ve hesabın 159 verilen sipariş avanları hesabının alt hesabı olan 159.01.510 ... alt hesabına aktarıldığı, 159.01.510 ... hesabının 31.08.2022 tarihi itibariyle 13.444,63 TL borç bakiyesi verdiği, tespit edilmiştir. Dolayısıyla davalının ticari defter kayıtları yönünden 320 SATICILAR hesabının incelenmesinde davacıya cari hesap şeklinde bir borcunun bulunmadığı, 159 verilen sipariş avansları yönünden ise 13.444.63-TL davacıdan alacaklı olduğu...''şeklinde tespit ve rapor edilmiştir. Bilirkişi raporunun denetime ve hükme esas almaya elverişli olduğu görülmüştür.
Dosyaya sunulan belge ve kayıtlarla birlikte dosya tekstil mühendisi ve sözleşmeler konusunda uzman bilirkişi heyetine tevdi edilmiş, bilirkişi heyeti tarafından düzenlenen raporda özetle;''Davacı tarafından 16.642 adet ... C:43 model ürünün ve 1.471 adet ... model ürünün dikim ve paketleme işlemleri yapılarak davalıya teslim edildiği, davacı tarafından davalıya teslim edilen ürünlerin davalının yurt dışı müşterisinin görevlendirdiği inspecpor (kalite kontrolcü) tarafından kontrol edildiği, yapılan kontrol sonucunda kabul edilebilir hata limitinden fazla hata tespit edildiğinden kontrol edilen ürünlerin inspectiondan (kalite kontrolden) kaldığının anlaşıldığı, inspection (kalite kontrol) raporlarına göre; davacı tarafından dikim + paketleme işlemleri yapılarak davalıya teslim edilen ürünlerin davacının yapmış olduğu işlemler nedeniyle ayıplı olduğu, davacının dikim ve paketleme işlemlerini gerçekleştirdiği ... model ürünlerin davalı tarafından yurt dışı müşterisi ....’ya teslim edildiği ve ihraç edildiği ve satış bedelinin tamamının müşterisi tarafından davalıya ödendiği, Davalının yurt dışı müşterisine sattığı .... model ürünlerin % 54,57’sinin dikim ve paketleme işlemlerinin davacı tarafından gerçekleştirildiği, davalı yurt dışı müşterisinin birim fiyatını 7,10 Euro/adet birim fiyattan sipariş ettiği ... model ürünleri satış faturasında 6,98 Euro/adet birim fiyattan sattığı, davalının yurt dışı müşterisinin 09.05.2022 tarihinde davalıya gönderdiği e-mail yazışmasıyla tespit edilen hatalar nedeniyle %3 ceza uygulanmasını talep ettiği, davalının da satış faturasında (0,12 €/adet) %1,69 tenzilat uygulayarak toplam 3.853,56 Euro tenzilat yaptığı, davalının yurt dışı müşterisine ... model üründen dolayı yaptığı 3.853,56 Euro debit note (reklamasyon) nedeniyle 72.421,93 TL tutarındaki 01.07.2022 tarihli .... nolu reklamasyon faturası keserek davacıya yansıttığı, Davacının dikim ve paketleme yaptığı ürün miktarı dikkate alındığında, davalının 2.102,88 Euro zararını davacıdan talep edebileceği, 01.07.2022 reklamasyon faturası tarihinde 2.102,88 Euro’nun TL karşılığının 36.804,19 TL olduğu, Taraflar arasındaki 18.04.2022 tarihli Fason İşçilik Sözleşmesi m. 11’de “…Ticari ilişkinin niteliği, malların teslim yeri olan iş sahibinin müşterisinin yurtdışında bulunması, ayıpların ortaya çıkmasında geçen süreler dikkate alınarak, yüklenici tarafından üretilen mallar hakkında ayıpların bildirilme süresi, malların yüklenici tarafından lojistik firmasına tesliminden itibaren 90 (Doksan) gündür. Taraflar bu sürenin ticari ilişkinin niteliği gereğince makul bir süre olduğunu kayıtsız şartsız ve gayrikabili rücu olarak peşinen kabul ederler…” denilerek, TTK m. 23/1c’deki kısa ayıp ihbar sürelerinden farklı olarak 90 günlük ayıp ihbar süresi kararlaştırıldığı, ayıbın 25.04.2022’de yurt dışındaki müşteri tarafından tespit edildiği, davalının ayıplı ürünler dolayısıyla davacıya 02.07.2022 tarihinde 72.421,93 TL reklamasyon faturası kestiği, davacının söz konusu reklamasyon faturası ile ayıbı öğrendiği kabul edildiğinde 90 günlük ayıp ihbar süresinin dolmadığı, ayıbın süresi içinde ihbar edildiğinin söylenebileceği...'' şeklinde tespit ve rapor edilmiştir. Bilirkişi raporunun denetime ve hükme esas almaya elverişli olduğu görülmüştür.
Ticari defterlerin delil olmasına ilişkin düzenleme HMK 222. maddede yer almaktadır. Mahkeme, ticari davalarda tarafların ticari defterlerinin ibrazına kendiliğinden veya taraflardan birinin talebi üzerine karar verebilir (HMK 222/1). Ticari defterlerin, ticari davalarda delil olarak kabul edilebilmesi için, kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun olarak tutulmuş, açılış ve kapanış onayları yaptırılmış ve defter kayıtlarının birbirini doğrulamış olması şarttır (HMK 222/2). Bu şartlara uygun olarak tutulan ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması veya ilgili hususta hiç bir kayıt içermemesi yahut defter kayıtlarının aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmamış olması gerektiği ise üçüncü fıkrada düzenlenmiştir. Açılış veya kapanış onayları bulunmayan ve içerdiği kayıtlar birbirini doğrulamayan ticari defter kayıtları, sahibi aleyhine delil olur (HMK 222/4). Davacı tarafından davalıya düzenlenen faturalara, davalının yasal süre içerisinde yapmış olduğu itiraz bulunmamaktadır. Her iki tarafın ticari defterlerinin usulüne uygun tutulduğu anlaşılmakla defterler hükme esas alınmıştır.
Toplanan deliller ve tüm dosya kapsamına göre; Mahkememizce tarafların ticari defter ve kayıtları üzerinde yapılan inceleme sonucu alınan 19.06.2023 tarihli bilirkişi raporunda da belirtildiği üzere davacı tarafın davalı taraftan 63.257,39-TL alacaklı olduğu, 13.02.2024 tarihli rapor ile de davacı tarafından davalıya teslim edilen ürünlerin davalının yurt dışı müşterisinin görevlendirdiği inspecpor (kalite kontrolcü) tarafından kontrol edildiği, yapılan kontrol sonucunda kabul edilebilir hata limitinden fazla hata tespit edildiğinden kontrol edilen ürünlerin inspectiondan (kalite kontrolden) kaldığının anlaşıldığı, inspection (kalite kontrol) raporlarına göre; davacı tarafından dikim + paketleme işlemleri yapılarak davalıya teslim edilen ürünlerin davacının yapmış olduğu işlemler nedeniyle ayıplı olduğu, Davacının dikim ve paketleme yaptığı ürün miktarı dikkate alındığında, davalının 2.102,88 Euro zararını davacıdan talep edebileceği, 01.07.2022 reklamasyon faturası tarihinde 2.102,88 Euro’nun TL karşılığının 36.804,19 TL olduğu anlaşılmıştır. Davacının alacaklı olduğu bedel olan 63.257,39 TL'den ayıp bedeli olan 36.804,19 TL mahsup edilerek sonuç olarak davacının talep edebileceği bedelinn 26.453,20 TL olduğu, gerek icra aşamasında gerekse yargılama aşamasında söz konusu borcun ödenmediği anlaşılmakla davacı tarafından davalı aleyhine açılan itirazın iptali davasının kısmen kabulü ile likit olan alacağa yapılan itirazdan dolayı davacı lehine %20 icra inkar tazminatına hükmedilmiştir.Fazlaya ilişkin talebinin reddine karar verilmiştir. Reddedilen bu kısım yönünden davacı tarafın kötüniyeti ispatlanamadığından kötüniyet tazminatına hükmedilmemiştir.
Açıklanan nedenlerle davanın kısmen kabulüne dair aşağıda yazılı şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM :Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1- Davanın KISMEN KABULÜ ile; Bakırköy .... İcra Müdürlüğü'nün .... Esas sayılı dosyasına yapılan itirazın kısmen İPTALİ ile takibin 26.453,20 TL asıl alacak üzerinden devamına, asıl alacağa takip tarihinden itibaren avans faizi uygulanarak ve takip talebindeki diğer koşullar ile devamına, fazlaya ilişkin talebinin reddine,
2- 26.453,20 TL'nin %20'si oranındaki icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
3- Şartları oluşmadığından kötü niyet tazminatı talebinin reddine,
4-Harçlar Kanunu'na göre belirlenen 1.807,02-TL ilam harcından peşin alınan 764,00-TL harcın mahsubu ile bakiye 1.043,02-TL'nin davalıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydedilmesine,
5-Davacı tarafından sarf edilen 80,70-TL Başvuru Harcı, 764,00-TL Peşin Harç, olmak üzere toplam 844,70-TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-6102 sayılı Türk Ticaret Kanununa göre alınan 1.560,00-TL arabulucu ücretinin kabul red oranına göre hesaplanan 652,36-TL'nin davalıdan alınarak Hazineye İrat kaydedilmesine,
7-6102 sayılı Türk Ticaret Kanununa göre alınan 1.560,00-TL arabulucu ücretinin kabul red oranına göre hesaplanan 907,64-TL'nin davacıdan alınarak Hazineye İrat kaydedilmesine,
8-Davacı tarafından sarf edilen 10.000,00-TL bilirkişi ücreti, 180,50-TL posta masrafı olmak üzere toplam 10.180,50-TL den kabul red oranına göre hesaplanan 4.257,27-TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, kalan kısmın iş bu davacı üzerine bırakılmasına,
9-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 17.900,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak kendisini vekille temsil ettiren davacıya verilmesine,
10-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 17.900,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak kendisini vekille temsil ettiren davalıya verilmesine,
11-HMK’nın 333. maddesi gereğince hükmün kesinleşmesinden sonra artan avansın taraflara iadesine,
Dair,tarafların yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 01/07/2024
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır
*Bu belge 5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu kapsamında e-imza ile imzalanmıştır.