T.C. BAKIRKÖY 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2023/211 Esas
KARAR NO : 2024/710
DAVA : İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 07/03/2023
KARAR TARİHİ : 02/07/2024
KARAR YAZIM TARİHİ : 03/07/2024
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;müvekkilinin tekstil ürünlerinin fason ütü paket işlemlerini yaptığını, davalı taraf ile yapılan anlaşma kapsamında davalı tarafa ait ürünlerin ütü paket işlemleri yapılmış, faturalar tanzim edildiğini, davalı tarafça takibe konu edilen faturalara itiraz edilmediğini, davalı tarafından bir kısım ödemeler gerçekleştirilmiş ise de icra takibine konu edilen alacağın ödenmediğini, davalı tarafça müvekkile süresinde yapılmış bir ayıp ihbarı bulunmaması rağmen, borcun ödenmesi yerine 09/11/2022 tarihinde mail kanalıyla 3.984,12TL bedelli 24/10/2022 tarihli iade faturası düzenlenerek iletildiği, Beyoğlu ... Noterliği'nin 16/11/2022 tarih ve ... Yevmiye nolu ihtarname ile söz konusu faturaya itiraz edilerek iade edildiğini, davalı tarafça talep edilen ürünlerin ütü paketleme işçiliği yapılmış, kendilerine teslim edilmiş ve faturalar tanzim edilmiş olmasına rağmen, bedellerini ödemekten kaçınmak amacıyla süresinden sonra iade ve reklamasyon faturası adı altında iade faturaları kesilmiş ise de, işbu iade ve reklamasyon faturalarına tarafımızca itiraz edildiği, müvekkilin hazırlayıp davalı tarafa teslim etmiş olduğu ürünlerde herhangi bir ayıp veya eksiklik söz konusu olmadığını, kaldı ki bu konuda müvekkile iletilmiş bir ayıp bildirimi de bulunmadığını, Bakırköy ... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı icra takibine vaki haksız ve mesnetsiz itirazının iptali ile takibin devamına, davalı borçlu aleyhine takibe haksız ve kötü niyetli itirazı nedeniyle %20'den az olmamak üzere "icra inkar" tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yüklenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle;imalatçı ve ihracatçı bir firma olan müvekkili şirketin ürettiği ürünlerin ütü paket işini davacıya fason olarak yaptırdığını, ütü paket işleminin tekstil sektöründe son işlemci olarak anıldığı ve ütü paketçinin görevlerinin şunlarolduğu; gelen ürünlerin kalite kontrolünü yapmak, yapılan kalite kontrolünde 2. Kalite çıkan ürünleri nedenlerini belirterek ayırmak, yapılan kalite kontrolleri sonucunda tamir yapılması gereken ürünlere ilişkin tamirleri yapmak, gelen ürünlerin iplik temizliğini yapmak, gelen ürünlerde düğme ve diğer malzemelerin çakımını yapmak, gelen ürünlerdeki yıkamadan kaynaklanan taş ve benzeri malzeme temizliğini yapmak, gelen ürünlerin ütüsünü doğru şekilde yapmak, gelen ürünleri renk tonlarına ayırmak, ürünlerin talimatlara uygun olarak etiketlenmesi, paketlenmesi ve kolilenmesi (Bu süreçteki talimatlara uygunluk, doğru malzemenin, doğru etiketin doğru yerlerde kullanımı, koli üstü etiketlerindeki bilgilerle koli içi adetlerinin uyumu, kolilerin sağlam ve hatasız olması gibi iş ve işlemleri olduğu, davacının verdiği hizmet kusurları; ürünlerin temizlemesi doğru yapılmamış, ürün ceplerinde yıkama taşları çıktığını, bozuk çakımlar mevcut olduğunu, ütüleme işlemleri doğru yapılmadığını, kolilerin içine yanlış konulan bedenler, Koli patlakları, Koli etiket hataları, kesilen yıkama talimatlarının temizlenmemesi, farklı bacak boylarına ait ürünlerin kolilenmesi, ütü paket firmasından kaynaklanan sorunlar olduğunu, müvekkili şirketin müşterisi olan Rusya'da yerleşik ... firması, denetim hizmetlerini yurt dışında yerleşik .... firmasına yaptırmakta olup, ..... firması bu hizmeti Türkiye'de anlaşmalı olduğu freelance (serbest) çalışan inspectörlere iş vermek suretiyle sağladığını, ... adına denetim yapan ..... için çalışan inspectörler ..... ve ... denetim raporlarının özetlerini 30/09/2023 günü müvekkil şirket çalışanı ... 'a e-posta yolu ile ilettiklerini, ekli inspector raporlarında sayılı kusurlar tespit edilmiş olup, kusurlu ürün numunelerinin fotoğrafları da ekte sunulduğu, Bel bandında eski bakım etiketi Bacak Simetrisi Çoklu Torba Hatası Kırpılmamış İplik İplik Hatası Bakım etiketi gevşek dikiş Yabancı İplik İç dikiş uzunluklarında farklılıklar Renk tonu farkı Yapılan kontroller sonucunda 3,600 adet ürünün tekrardan temizleme işlemine tabi tutulması, ütü işlemlerin tekrar yapılması ve paketlenmesi ihtiyacı oluştuğunu, davacıdan 6 Ekim 2022 günü, ürünlerin kalite kontrollerinin yapılarak hatalı olanlarının ayıklanması, bu aşamadan sonra sağlam olanlarının ütülenerek ve paket aksesuarlarının (etiket vb) takılarak yeniden kolilenmesi talep edildiğini, davacı başlangıçta olumlu cevap vermiş, iki personelini müvekkil şirkete göndererek kusurlu işlemleri düzelteceğini beyan ettiğini, ancak 2 gün personel göndermiş, daha sonra kusurlu işlerin müvekkili şirket tarafından yaptırılması ve çıkacak masrafın davacı alacağından mahsup edilmesi konusunda taraflar arasında mutabakat sağlandığını, detayları yukarıda belirtilen 3.600 adet sorunlu ürün, müvekkile şirketçe ... Konfeksiyon-... firmasına gönderilmiş ve işleme tabi tutulduğunu, ..... firması belirtilen bu işlemlere ilişkin olarak müvekkil şirkete 13.608 TL fatura ettiğini, taraflar arasındaki Fason İşçilik Sipariş Sözleşmesinin 13 ncü maddesine göre «Son işlemler esnasında, yüksek oranda tamir çıkarsa, atölye, tamir için firmaya eleman gönderecek veya tamirin firma tarafından yapılması durumunda, işçilik ücreti atölyeden talep edileceği, müvekkili şirket Fason İşçilik Sipariş Sözleşmesi Sözleşmesinin 13 ncü maddesi gereğince .... Konfeksiyon-..... firmasına ödediği 13.608 TL bedeli 19/10/2022 tarihinde, ... nolu e-arşiv faturası ile davacıya fatura ettiğini, müvekkili şirketçe ihraç için üretilen ürünlerin kusurlu hizmet sebebiyle gecikmesi neticesinde müvekkili şirketin çok büyük maddi ve manevi zararı oluşmuş oluştuğunu, dava konusu alacak iddiası ihtilaflı olup, likid olmadığını, izah edilen sebeplerle haksız ve mesnetsiz davanın reddine, davacının % 20'den az olmamak üzere kötü niyet tazminatına mahkum edilmesine, masraf ve vekalet ücretinin davacıya yüklenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE:
Dava, alacağın tahsili için başlatılan icra takibine itirazın iptaline ilişkindir.
Taraflar arasındaki ticari ilişki kapsamında davacının alacağının bulunup bulunmadığı, ütü paket işleminde ayıp nedeniyle davalı tarafça süresinde ayıp ihbarında bulunup bulunulmadığı ayıp ihbarının süresinde olması halinde ayıp bulunup bulunmadığı noktasında uyuşmazlık olduğu tespit edilmiştir.
Bakırköy .... İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı dosyasının incelenmesinde, Davacı tarafından davalı aleyhine 15.870,01TL alacağın tahsili amacıyla ilamsız takip başlatıldığı, süresinde borç ve ferilerine itiraz edilmesi sonucu takibin durduğu itiraz ve davanın süresinde olduğu anlaşılmıştır.
Mahkememizce tanıklar dinlenmiş, SMM ve tekstil mühendisi bilirkişiden rapor alınmıştır.
Dinlenen tanık beyanlarına göre ayıp ihbarının süresinde olduğu kanaatine varılmış olup burada değerlendirilmesi gereken husus ayıp olup olmadığına ilişkindir.
Alınan bilirkişi raporunda; Taraflar arasında imza edilmiş sözleşmeye göre; 24.955 adet ürün için “Çakım etiket dikim paket, ütü/paket” işi için anlaşma sağlandığı, davacı tarafın mallara yapacağı işin “etiket çakım ve ütü/paket” işiyle sınırlı olduğu, davacı tarafça mal sevkiyatının 05.09.2022 den itibaren devam ettiği, son sevkiyatın 28.09.2022 tarihinde gerçekleştiği, davalı tarafça davacıdan gelen mallara 30.09.2022 tarihinde inspection raporu düzenlendiği, inspection raporunun davacı tarafça malların sevk edildiği 28.09.2022 tarihinden sonra, davalı taraf uhdesinde gerçekleştiği, davalı tarafça dava dışı 3.şahıs firmaya 07.10.2022/14.10.2022 tarihleri arasında “ürünlerin 2.kez işlem bedeli” açıklaması ile 2.818 adet ürüne işlem yapıldığı, fatura içeriklerinden 2.işlemin ne olduğu hususunun tespit edilemediği, inspection raporu uygun olduğu kabulü halinde; rapor içeriğinde tespit edilen “PRYANKA hatalı poşet major hata 1” ve “.... kesilmemiş iplik minor hata 1” olmak üzere 2 adet hata yönünden davacı taraf sorumluluğunda olduğu, diğer tespit edilen hataların dikim ve/veya ütü/paket öncesi malların üzerinde var olalan hatalar olduğu, davacı tarafça temizlenmeyen iplik ve poşet hatasının malın reddine sebep olacak asli kusurlar olmadığı kanaatine varıldığı, mallarda hata olup olmadığı yönünde dosya ekinde yazışma mevcut olmadığı, davalı tarafça davacıya düzenlenmiş 19.10.2022 tarihli “R002 Reklamasyon Geliri” açıklamalı fatura bulunduğu tespit edilmiştir. Davacı defterlerine göre davacının 16.051,20 TL alacaklı olduğu, davalı defterlerine göre davacının 2.393,50 TL alacaklı olduğu, aradaki farkın ayıp nedeniyle kesilen reklamasyon faturasından kaynaklandığı anlaşılmıştır.
Ayıp, aynı cins ve kategoriye giren eşyaya nispetle satılan maldaki değer ve elverişliliği kaldıran veya azaltan noksanlıktır (TBK.m.219). TTK.m.23/c hükmünde ticari satışta maldaki ayıpla ilgili ayıbı ihbar süresi düzenlenmiştir. Malın ayıplı olduğu teslim sırasında açıkça belli ise (aşikar ayıp), alıcı 2 gün içinde ayıbı satıcıya bildirmelidir. Maldaki ayıp açıkça belli değilse (açık ayıp), alıcı malı teslim aldıktan sonra 8 gün içinde malı incelemeli veya incelettirmeli ve bu inceleme sonunda malın ayıplı olduğu ortaya çıkarsa, bu sürede satıcıya bildirmelidir. Diğer durumlarda, Türk Borçlar Kanununun 223 üncü maddesinin ikinci fıkrası uygulanır. TBK m. 223’e göre, alıcı gözden geçirmeyi ve bildirimde bulunmayı ihmal ederse, satılanı kabul etmiş sayılır. Ancak, satılanda olağan bir gözden geçirmeyle ortaya çıkarılamayacak bir ayıp bulunması hâlinde (gizli ayıp), bu hüküm uygulanmaz. Bu tür bir ayıbın bulunduğu sonradan anlaşılırsa, hemen satıcıya bildirilmelidir; bildirilmezse satılan bu ayıpla birlikte kabul edilmiş sayılır. Maddede belirtilen “hemen” ifadesi dürüstlük kuralı ve halin icapları göz önünde bulundurularak yorumlanmalıdır. Herhalde ayıp ortaya çıkınca fazla vakit geçirmeden ihbar yapılmalıdır. Ayıp ihbarının ayıba karşı sorumluluktan doğan dava için öngörülmüş olan zamanaşımı süresi geçmeden önce yapılmış olması gerekir. TBK m. 231’e göre, “Satıcı daha uzun bir süre için üstlenmiş olmadıkça, satılanın ayıbından doğan sorumluluğa ilişkin her türlü dava, satılandaki ayıp daha sonra ortaya çıksa bile, satılanın alıcıya devrinden başlayarak iki yıl geçmekle zamanaşımına uğrar.”
Somut olayda; ayıp ihbarı süresinde ise de ayıp iddiasının ispatlanamadığı, alınan bilirkişi raporuyla da ayıbın olmadığının belirlendiği, bilirkişi raporunun hükme ve denetime elverişli olduğu kabul edilmiştir.
HMK’nin ispat yükünü düzenleyen 190. maddesine göre ispat yükü; kanunda özel bir düzenleme bulunmadıkça, iddia edilen vakıaya bağlanan hukuki sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafa aittir. Türk Medeni Kanunu'nun 6. maddesi gereğince de, "Kural olarak, herkes iddiasını ispat etmekle yükümlüdür." düzenlemeleri mevcuttur. Buna göre; ayıp iddiasının davalı tarafça ispatı gerekmekle bu husus ispatlanamadığından davacı tarafın ticari defter ve belgelerine itibar edilerek taleple bağlı kalınarak davanın kabulüne dair aşağıda yazılı şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜ ile; davalının Bakırköy .... İcra Müdürlüğü'nün .... esas sayılı dosyasına yapılan itirazının 15.870,01TL asıl alacak üzerinden İPTALİNE, asıl alacağa takip tarihinden itibaren değişen oranlarda avans faizi uygulanarak ve takip talebindeki diğer koşullar ile devamına,
2-Hükmedilen alacağın %20'si olan 3.174,00TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
3-Harçlar Kanunu'na göre belirlenen 1.084,07TL ilam harcından peşin alınan 191,68TL harcın mahsubu ile bakiye 892,39TL'nin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydedilmesine,
4-6102 sayılı Türk Ticaret Kanununa göre alınan 3.120,00TL arabulucu ücretinin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydedilmesine,
5-Davacı tarafından sarf edilen 7.000,00TL bilirkişi ücreti, 475,00TL posta masrafı 179,90TL başvuru harcı, 191,68TL peşin harç olmak üzere toplam 7.846,58TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 15.870,00TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak kendisini vekille temsil ettiren davacıya verilmesine,
7-HMK’nın 333. maddesi gereğince hükmün kesinleşmesinden sonra artan avansın taraflara iadesine,
Dair davacı vekili ile davalı vekilinin yüzüne karşı kesin olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 02/07/2024
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır