T.C. BAKIRKÖY 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2023/961
KARAR NO : 2024/354
DAVA : Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 22/04/2022
KARAR TARİHİ : 28/03/2024
KARAR YAZIM TARİHİ : 16/04/2024
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesi ile, davalı tarafça , müvekkili hakkında Bakırköy .... İcra Müürlüğünün .... Esas sayılı dosyası kapsamında icra takibi başlatıldığını, söz konusu takibin halen derdest olduğunu, takibin 70.000,0 TL bedelli bonoya dayandırıldığını, müvekkilinin davalı tarafa söz konusu bonodan dolayı hiçbir borcu bulunmadığını, söz konusu bononun müvekkilinin rızası dışında yedinden çıktığını, senedin içeriğinde düzenleme tarihi, düzenleme yeri, senet miktarı, bedel kısmının tamamıyla davalı tarafından doldurulduğunu, müvekkilinin, ... isimli şahsı hiçbir şekilde tanımadığını, taraflar arasında kambiyo hukukundan doğan herhangi bir hak olmadığı gibi taraflar arasında bir hakkın doğumuna sebep teşkil edecek temel ilişkinin de bulunmadığını, senedin zamanaşımına uğradığını, davalı tarafça başlatılan işbu haksız ve kötü niyetli icra takibi neticesinde müvekkili aleyhine haciz talepleri gönderildiğini, müvekkilinin işbu haksız takipten dolayı oldukça büyük zararlara uğradığını, taleplerinin kabulü ile davalı ... ile müvekkili arasında mevcut ve geçerli bir hukuki ve ticari ilişkinin bulunmadığı ve söz konusu bononun müvekkilinin rızası dışında elinden çıkmış olduğunu ve dolayısıyla müvekkilinin söz konusu bonodan kaynaklı olarak davalı tarafa herhangi bir borcu olmadığının tespitine, mahkemece takdir edilecek teminat mukabilinde yahut teminatsız olarak Bakırköy .... İcra Müdürlüğünün ... E. dosyasına ihtiyati tedbir kararı verilerek icra veznesine girecek paranın davalıya ödenmemesine ve söz konusu icra dosyası kapsamında müvekkil aleyhine yapılmış olan tüm haciz işlemlerin kaldırılmasına, neticeten Bakırköy .... İcra Müdürlüğünün ... Sayılı haksız icra takibinin durdurulmasına, fazlaya ilişkin hakları saklı olmak kaydıyla bu dava sebebiyle uğramış oldukları zararların yasa gereği alacağın yüzde yirmisinden az olmamak kaydıyla kötü niyetli davalıdan alınarak müvekkiline verilmesine talep etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesi ile, kambiyo senetlerinin ticari evrak olduğunu buna dair davaların Asliye Ticaret mahkemelerinin görev alanına girdiğini, görevli mahkemenin Asliye Ticaret Mahkemeleri olduğunu, takibe konu kambiyo senedine ilişkin 2008 yılında takip başlatıldığını, 2005 yılında keşide edilen, 2008 yılında ise icra takibine konu olan bonoya ilişkin takibin kesinleştiğini ve taşınmaz hacizleri yapıldığını, borçluya mirasen intikal eden taşınmaza haciz konulduğunu ve İstanbul .... Sulh Hukuk Mah. ... E. Sayılı dosyası ile ortaklığın giderilmesi davası görüldüğünü, tüm bu yargı süreçlerine borçlunun aktif olarak katıldığını, borçlu ...'ın, senedin düzenlendiği tarihlerde ayakkabı taban işi ve ayakkabı imalatı yaptığını ve nakit paraya ihtiyaç duyduğunu, tarafların ortak tanıdığı olan ......'nün, müvekkili ile davacı-borçluyu tanıştırdığını, davacı-borçlunun işletmesini geliştirmek için nakit paraya ihtiyacı olduğundan bahisle müvekkilden borç para istediğini, ortak tanıdıkları olan ......' nün de isteği ile müvekkilinin, davacı-borçluya senette yazılı parayı borç olarak verdiğini ve karşılığında takibe konu senedi aldığını, davacı-borçluyu müvekkili ile tanıştıran ve müvekkilinin borç para vermesini isteyen ......' nün banası olan ......'nün de borçluyu tanıdığından senede kefil olduklarını, HMK nın 200. maddesine göre davacı-borçlunun iddialarını yazılı belge ile ispatlaması gerektiğini, bononun üzerinde bulunan imzanın davacı-borçlu ...'a ait olduğunu, öncelikle görevli mahkemede açılmamış bulunan davanın, dava şartı noksanlığından usulden reddine karar verilmesini, haksız ve hukuki dayanaktan yoksun davanın reddine karar verilmesini, haksız ve kötü niyetli davadan dolayı davacının, İ.İ.K. md 72/4 uyarınca takibe konu asıl alacağın %20’ sinden az olmamak üzere kötüniyet tazminatı ödemesine karar verilmesini talep etmiştir.
Bakırköy ..... Asliye Hukuk Mahkemesi ..... EK sayılı ilamıyla taraflar arasındaki ihtilafın zaman aşımına uğramış kambiyo senedine dayandığından bahisle TTK'nun 4 ve 5.maddeleri gereğince görevsizlik kararı vererek dosya mahkememize gönderilmiştir.
Mahkememizin .... Esas ... karar sayılı dosyasında " İBAM ... HD'nin .... EK sayılı ilamında da belirtildiği üzere; taraflar arasındaki ihtilafın ödünç sözleşmesinden kaynaklandığı, İBAM ... HD'nin .... Esas, .... Karar sayılı ilamında da belirtildiği üzere; davacı tarafın alacağına dayanak yapmış olduğu çeklerin zaman aşımına uğradığı, zaman aşımına uğrayan çeklere ilişkin ve ödünç sözleşmesinden kaynaklı ihtilafın çözümünde genel hükümlere göre Asliye Hukuk Mahkemesinin görevli olduğu (Yargıtay 13. HD'nin 2016/28442-23724 EK sayılı ilamında da belirtildiği üzere), bu bağlamda davacı tarafından davalılar aleyhine açılan davada mahkememizin görevsiz olması nedeniyle açılan davanın usulden reddine karar verilmiş, iş bu karar istinaf edilmekle, İstinaf .... Hukuk Dairesi .... Esas, ... Karar sayılı ilamıyla "Kambiyo senedinden kaynaklanan davalarda göreve ilişkin değerlendirme yapılırken senedin düzenlenmesine esas temel hukuki ilişki ve tarafların sıfatına da bakılması gerekir ise de: davacı taraf, taraflar arasında herhangi bir temel ilişki bulunmadığı, imzalanan senedin(bono) rızası dışında elden çıktığı, senedin teslimi olmaksızın tedavüle konulduğu, senet üzerindeki imza haricinde kalan yazıların kendisine ait olmadığı ve senetten kaynaklı sorumluluğunun bulunmadığı iddiasıyla iş bu davayı açtığına göre, uyuşmazlığın çözümünde kıymetli evrak hukukuna ilişkin hükümler öncelikle uygulanacak olduğundan, TTK'nın 4/1-a ve 5/1 maddeleri gereğince mutlak ticari dava niteliğindeki uyuşmazlığın ticaret mahkemesi tarafından çözümlenmesi gerektiğini" belirterek yargı yeri olarak mahkememizi belirlemiş, dosya mahkememize gönderilmiştir.
Dava İcra ve İflas Kanunu'nun 72.maddesi uyarınca menfi tespit davasıdır.
Taraflar arasındaki uyuşmazlığın, Bakırköy ..... İcra Müdürlüğü'nün .... esas sayılı dosyasına konu 70.000TL bedelli 26/02/2005 düzenleme tarihli, 02/03/2005 vade tarihli bono nedeniyle davacının davalıya borcu olup olmadığı, bononun davacının elinden rızası dışında çıkıp çıkmadığı, doldurulup doldurulmadığı, bononun davacı tarafından davalıya borç karşılığında verilip verilmediği konularında olduğu anlaşılmıştır.
İcra ve İflas Kanunu'nun 72.maddesi gereğince borçlu icra takibinden önce veya takip sırasında borçlu olmadığını ispat için menfî tespit davası açabilir. Yargıtay .... Hukuk Dairesi; menfi tespit davasını, bir hukuki ilişkinin ya da ondan doğan bir hak veya yetkinin mevcut olmadığının, bir belgenin sahteliğinin ya da herhangi bir nedenle hükümsüzlüğünün tespiti için hukuki yarar bulunması koşuluna bağlı olarak açılan ve sonucunda herhangi bir mahkumiyet istemini içermeyip, konusunu teşkil eden hususun bir kararla tespitini amaçlayan dava olarak tanımlamıştır.
Menfi tespit davasında borçlu icra takibine süresinde itiraz etmediği ve takibin kesinleşmesi halinde borcunun bulunmadığını bu dava türü ile ileri sürebilir. Menfi tespit davasında ispat yükü kural olarak davalı alacaklıya düşer. Ancak kambiyo senedi niteliğinde bulunan bonolardan kaynaklanan alacaklarda ispat yükü borçlu bulunmadığını iddia eden davacı borçluya düşer. Bono ödeme vaadinde bir kambiyo senedi olup, bağımsız borç ikrarını içerir, sebepten mücerrettir.
Davaya konu Bakırköy .... İcra Müdürlüğü'nün ..... esas sayılı dosyasına konu 70.000TL bedelli 26/02/2005 düzenleme tarihli, 02/03/2005 vade tarihli bonoya dayanarak 07/03/2005 tarihinde kambiyo senetlerine özgü icra takibi başlattığı, senedin vade tarihinden takip tarihine kadar, TTK 779/1-h bendi yollamasıyla TTK 749/1 maddesinde düzenlenen 3 yıllık zamanaşımı süresinin dolduğu, senedin zamanaşımına uğramış olması sonucu bono niteliğini kaybettiği ve böylece kambiyo senetlerine özgü takibe konu edilemeyeceği, takip talebi incelendiğinde kambiyo senetlerine özgü takip yapıldığı anlaşıldığından davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM :Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın Kabulü ile; Davacının Bakırköy .... İcra Müdürlüğünün .... esas sayılı dosyasına konu 70.000TL bedelli 02/03/2005 düzenleme tarihli bono nedenle işlemiş faiz de göz önüne alınarak 129.801,10TL yönünden davalıya borçlu olmadığının tespitine,
2-Harçlar Kanunu'na göre belirlenen 8.866,71TL ilam harcından peşin alınan 2.216,68TL harcın mahsubu ile bakiye 6.650,03TL'nin davalıdan alınarak HAZİNE'YE İRAT KAYDINA,
3-Davacı tarafından sarf edilen 246,00TL posta masrafı, 80,70TL başvuru harcı, 2.216,68TL peşin harç olmak üzere toplam 2.543,38TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 20.768,17TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak kendisini vekille temsil ettiren davacıya verilmesine,
5-HMK’nın 333. maddesi gereğince hükmün kesinleşmesinden sonra artan avansın taraflara iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı davalının yokluğunda gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi İSTİNAF yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.28/03/2024
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır
*Bu belge 5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu kapsamında e-imza ile imzalanmıştır.