T.C. BAKIRKÖY 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2017/806 Esas
KARAR NO: 2018/259
DAVA: Menfi Tespit
DAVA TARİHİ: 12/09/2017
KARAR TARİHİ: 19/03/2018
KARARIN YAZILMA TARİHİ: 11/04/2018
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; davalı şirket yetkilisi ... ın müvekkili ... a Nişantaşı semtinde "..." isminde mağazayı açmayı ve daha sonra franchise yoluyla şubelerini arttırmayı düşündüğünü, ancak desteğe ihtiyacı olduğunu söylediğini, müvekkilinin de yakın arkadaşı olduğu için bizzat davalılara bu amaçla bir takım borçlar verdiğini ve davalıların 3.şahıslara olan borçlarını ödediğini, hatta bu hususta müvekkili ... ile davalılar arasında Nişantaşı Mağazasını ilerde Franchise hakkı ile birlikte devredileceği hususunda görüşmeler yapıldığını, bu beklentiler ile müvekkillerinin davalılara borç verdiğini ve ödemeler yaptığını, ödemelerin bir kısmının EURO ve TL olarak ...moda evine, bir kısmını ... ın hesabına, bir kısmını çek ve senetlerle yapıldığını, yapılan bu ödemelere rağmen taraflar arasında devir anlaşmasının olumlu sonuçlanmadığını, devir anlaşması yapılmamasında kullanılacak marka ile ilgili bir takım hukuki güvencelerinin olmadığının anlaşıldığını, sözleşme şartlarında aralarında mutabakat sağlanamadığını, anlaşma sağlanamayınca yapılan ödeme ve çeklerin iadesinin istenildiğini, ancak iade edilmediğini belirterek ... tarafından davalı ... a ödenen 8.000 TL nin tahsiline, 3.şahıs ... Moda Evi adına ödenmiş 40.677,00 TL nin davalı şirketten alınarak ... a ödenmesini, davalı şirkete verilen çekler bedeli olan 60.000,00-TL nin tahsili ile davacı ...Kurumlarına ödenmesini, davalı şirkete verilip henüz vadesi gelmeyen çekler yönünden davacı şirketin borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP:Davalılar vekili cevap dilekçesinde özetle; öncelikle bayilik sözleşmesinin taraf olmadığından ... yönünden davanın husumetten reddine karar verilmesini, esasa ilişkin olarakta davacı yan ile müvekkili firma arasında bayilik sözleşmesi kurularak Teşvikiye de bulunan yerin ...Moda Evin den kiralandığını, birlikte iş yapılmak üzere söz konusu yerin kiralanması ile ilgili sözleşme yapıldığını, ödemelerin bu iş nedeniyle yapıldığını, 10.000 EURO bedelin taşınmazın 2 aylık kira bedeli olarak ödendiğini ve ödemenin ...e yapıldığını, 900 EURO ödemenin kira KDV si olduğunu, yine 13/06/2013 tarihinde ... isimli emlakçıya davacı yanca ödeme yapıldığını, yine 5.000 ve 3.000 TL iki ayrı ödemenin kiralanan yerin dekor ve tadilat masrafları olarak ödendiğini, bir kısım çekin kiralanan yere sipariş edilen mallara ilişkin ödemeler olduğunu, yine 30.000 TL lik çekin sipariş edilen mallar nedeniyle verildiğini, 30.000 TL bedelli diğer çekin ise Temmuz ayı kirası ve depozito bedeli olarak ödendiğini, 05/10/2013 tarihli 30.000 TL bedelli çekin ise dekor ve tadilat masrafı olarak ödemede kullanıldığını, müvekkillerine yapılan bir ödeme bulunmadığını, bu sebeple bu yöndeki iddiaları kabul etmediklerini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmişlerdir.
DELİLLER
Dava, cevap ,bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamı
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
İş bu dava frenchising sözleşmesinden kaynaklı olarak ödenen bedellerin istirdadına ilişkindir.
Somut olayda her ne kadar davacı tarafça kabul edilmese de taraflar arasında sözlü frenchising sözleşmesinin bulunduğu, bu sözleşme uyarınca davacı tarafın arkadaşı olan davalı ....in "..." adlı mağazayı açması ve daha sonrada davacı tarafa frehchise yolu ile devredeceği dosya kapsamı itibari ile anlaşılmaktadır. Davacı taraf söz konusu işyerinin kiralanması için 10.900 euro, işyerinin kiralanması nedeni ile 4.000 euro emlakçı bedeli, temmuz ayı kiro ve depozito bedeli olarak 30.000 TL lik 1 adet çek , işyerinin dekor ve dizayn masrafları olarak 5.000 TL ve 3000 TL olmak üzere 8.000 TL ve tadilat ve dekor masrafı olarak 30.000 TL lik 1 adet çek sipariş yapılan mallara ilişkin 3 adet toplam 27.630 TL lik çek ,ve yine sipariş yapılan mallara ilişkin 30.000 TL lik 1 adet çek verdiği hususunda ihtilaf bulunmamaktadır. Davacı taraf söz konusu ödemeleri borç olarak verdiğini davalı taraf ise söz konusu sözleşme kapsamında aldığını ve davacı talebi doğrultusunda harcadığını beyan etmiştir.
Davacı ilk olarak 06.08.2013 tarihinde davalıya ihtar çektiği bu ihtarda davalıdan marka belgeleri vermesini aksi halde paraların iadesini talep ettiği, davalı taraf ise karşı ihtarda sözleşmenin hazır olduğunu imzaya davet ettiği ancak davacı tarafın imzaya icabet etmediği anlaşılmıştır.
Dosya kapsamı itibari ile her ne kadar davacı taraf kabul etmese de söz konusu ödemelerin frenchising sözleşmesi kapsamında ödendiği ve bu ödemelerin bir kısmının sözleşmenin ifası kapsamında kullanıldığı açıktır. Yapılan ödemelerin tek tek değerlendirilmesi neticesinde ;
10.900 euroluk ödemenin sabit olduğu ve bu ödemenin işyerinin kiralanması sözleşmesi kapsamında ... moda evine ödendiği kira sözleşmesinin bu hususu doğruladığı ;yine 4.000 euroluk ödemenin ise işyerini kiralanmasına aracılık eden emlakçı ... a ödendiğinin sabit olduğu ve yine 30.000 TL lik çekinde temmuz ayı kira ve depozito bedeline ilişkin olarak ödendiği dosya kapsamı itibari ile sabit olduğu, davacı tarafın bu giderlere katlanmak zorunda olduğu zira davacının talebi doğrultusunda bu masrafların yapıldığı anlaşılmakla davacı tarafın bu kısımlara yönelik talebinin reddine karar vermek gerekmiştir.
Toplam 57.630 TL lik (9.210*3 adet çek ve 30.000 TL lik 1 adet çek ) ödemeninde sabit olduğu ancak davalı taraf bu ödemeninde mal siparişi için yapıldığını malların davacı tarafa teslim edildiğini savunmuştur. Bu konudaki ödemelere ilişkin davalı tarafından fatura düzenlendiği bu faturaların davacı tarafa teslim edildiği, her ne kadar davacı taraf faturaları iade ettiğini beyan etmiş isede 8 günlük süre geçtikten sonra bu iadenin söz konusu olduğu dolayısı ile ispat külfetinin yer değiştirdiği, davacı tarafından ürünlerin iade edildiğinin ispatı gerektiği ancak bu konuda davacı tarafın yazılı belge sunamadığı açıkca yemin delililen dayanmaması nedeni ile yemin hakkınında hatırlatılmadığı anlaşılmıştır. Bu kapsamda söz konusu ödemelerin fatura tarihinden sonra gerçekleşmiş olmasıda göz önünde bulundurularak söz konusu siparişlerin davacıya teslim edildiği ve iade edilmediği kabul edilerek davacı tarafın bu bedeli iadesi talebininde haklı görülmeyerek toplam 57.630 TL lik istirdat talebininde reddine karar vermek gerekmiştir.
Davacı tarafın talep ettiği toplam 38.000 TL lik (5.000 TL havale + 3.000 TL havale +30.000 TL lik çek ) dekor ve dizayna ilişkin ödemenin yapıldığının sabit olduğu ancak davalı taraf bu ödemenin davacının isteği doğrultusunda işyerinin dekor ve dizaynı için kullanıldığını iddia etmiştir. Bu hususta ispat külfeti davalı tarafta olup davalı taraf dosya kapsamı itibari ile bu bedelin dekor ve dizaynda kullanıldığını ispat edemediği, fatura sunamadığı, bu konuda açıkca yemin delilinede dayanmaması nedeni ile yemin hakkının hatırlatılmadığı anlaşılmıştır. Bu nedenlerle davacı tarafın bu talebi haklı görülerek davalı tarafa ödenen 38.000 TL lik bedelin davalıdan alınarak davacıya verilmesine dair aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KISMEN KABULÜ İLE
38.000 TL'nin dava tarihinde itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacı tarafa verilmesine,
Fazlaya ilişkin talebin reddine
2-492 Sayılı Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 2.595,78.-TL karar harcından mahkememiz veznesine yatırılan 2.840,15.-TL peşin harcın mahsubu ile eksik kalan 244,37.-TL karar harcının davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
3-Davacı tarafından yatırılan 24,30.-TL başvurma harcı ile 2.840,15.-TL peşin harcın davalıdan tahsili ile davacı tarafa verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan toplam 659,30.-TL yargılama giderinin kabul ve red oranına göre hesaplanan 150,65.-TL'sının davalıdan tahsili ile davacı tarafa verilmesine, bakiye kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
5-Davalı tarafından yapılan toplam 98,00.-TL yargılama giderinin kabul ve red oranına göre hesaplanan 75,61.-TL'sının davacıdan tahsili ile davalı tarafa verilmesine, bakiye kısmın davalı üzerinde bırakılmasına,
6-Davacı taraf kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre kabul edilen miktar üzerinden hesaplanan 4.530,00.-TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacı tarafa verilmesine,
7-Davalı taraf kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre red edilen miktar üzerinden hesaplanan 13.014,56.-TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalı tarafa verilmesine,
8-Bakiye avansın karar kesinleşince yatırana iadesine,
Dair taraf verillerinin yüzüne karşı gerekçeli kararın taraflara tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık yasal sürede İstinaf Başvuru hakları olduğu hatırlatılarak verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 19/03/2018
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır