T.C. BAKIRKÖY 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2018/1363 Esas
KARAR NO: 2020/152
DAVA: Tazminat (Sigorta Ödemesine Dayanan Rücuen)
DAVA TARİHİ: 28/12/2018
KARAR TARİHİ: 24/03/2020
KARARIN YAZILMA TARİHİ: 24/03/2020
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Sigorta Ödemesine Dayanan Rücuen) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:
Davacı vekili tarafından sunulan dava dilekçesinde ÖZETLE; davacının ... Sigorta AŞ'ye .... nolu Nakliyat Emtea Sigorta Poliçesi ile sigortlı bulunan ... AŞ'ni ABD'deki yerleşik ... firmasından ithal etmiş olduğu uçak sanayisinde kullanılan yedek parça emtiasının ABD'den Türkiyey hava yolu nakliyesi işi 17.04.2018 tarih, .... nolu navlun faturası karşılığında 1 nolu davalı ... Ltd. Şti. tarafından üstlenildiğini, 1 kap 201 adet emtianın 13.04.2018tarihinde sevkiyatının tamamlandığı, gümrük kayıtlarına göre geldiği rapor edilen emtiaların teslimi aşamasında ... Kargo Gümrüğünde bulunamadığını, 2 nolu davalı ... Kargo Gümrük Müdürlüğünün .... nolu tutanak ile 1 kap emtianın noksan olduğu tespit edildiğini, Sigortalı firma tarafından 21.05.2018 tarihli ... Gümrük Müdürlüğüne hitaben yazılan dilekçede 18.04.2018 tarih ve ... sayılı beyanname muhteviyatı eşyaların gümrük ambarında bulunmadığından dolayı tesliminin yapılamadığından dolayı söz konusu beyanın iptali talep edildiğini, 1 kap 201 adetlik ithalatın 3.925,53 USD tutarlı olduğu, emtianın ... KARGO'ya giriş yaptığı ancak daha sonra bulunamadığı beyan edildiğinden 1 nolu davalı nakliyeciye ve 2 nolu davalı ... KARGO MÜDÜRLÜĞÜNE rücu imkanı bulunduğu yönünde sigorta eksperi tarafından görüş ve kanaat belirtildiğini, Davacının sigortalı firmaya 3.925,53 USD karşılığı 17.727,45 TL tazminat ödediğini belirterek dava konusu olay nedeni ile sigortalıya ödenen sigorta tazminatının zarar sorumlusu davalıdan tahsilini talep etmiştir.
CEVAP:
Davalı .... Nakliyat vekili tarafından sunulan cevap dilekçesinde ÖZETLE; Varşova Konvansiyonunun 26/2. maddesi uyarınca süresinde hasar ihbarı yapılamadığından dava hakkının düştüğünü, Varşova konvansiyonuna göre hava taşıyıcısının sorumluluğu kg başına 19 SDR ile sınırlı olduğunu, kayıp malzemenin ağırlığı 8,6 kg olduğu ele alındığında 8,6 kg X 19 SDR = 163,4 SDR olduğu, 1 SDR= 7,3219 TL olduğundandavacının haklı çıkması durumunda (8,6x19x7,3219) 1.196,40 TL ile işbu davanın sınırlı olduğunu, dava konusu eşyanın fiili taşıması .... tarafından gerçekleştirildiğinden ve sözkonusu eşyaların eksiksiz ....'ye teslim edildiğinden ...'nin sorumluluğu altında meydana gelen noksanlıktan ....'nin sorumlu olduğunu ve ....'ye ihbar talep edilmesini talep ettiğini beyan ederek davanın reddini talep etmiştir.
Davalı ... Bakanlığı ... Kargo Gümrük Müdürlüğü vekili tarafından sunulan cevap dilekçesinde ÖZETLE; müdürlükçe geçici depolama yerinde düzenlenen 19.04.2018 tarih .... sayılı eksiklik tutanağına istinaden takibata başlanıldığını, söz konusu eksikliğe ilişkin ticari veya resmi belgelerdeki kayıtlı miktarlara göre noksan çıkan kapların mahrecinden yüklenmemiş veya yanlışlıkla başka yere çıkartılmış veya kaza ve avarya sonucunda yok olmuş veya çalınmış bulunduğuna ilişkin yurt dışından temin edilecek ilgili bilgi ve belgelerin yazılarının tebliğinden itibaren 3 aylık takibat süresi içinde eşyanın yüklendiği liman yetkilileri, çıkış acentaları ve taşımacı kuruluş kamu kuruluşu ise bu kuruluştan alınan ve eşyanın yüklendiği limandaki en büyük Mülki idare amirince, Gümrük idaresinde, Ticaret ve Sanayi Odalarınca veya Liman başkanlığınca onaylanmış belgelerle ispat edilemediğinden Gümrük kanunun 237. maddesi uyarınca ceza kararı düzenlenip düzenlenen noksanlık takibatının sonlandırıldiğini, asıl sorumlunun eşyayı tam ve sağlam olarak ve gerekli belgelerle birlikte belirlenen süre sınırı içerisinde gümrük idareleri tarafından alınan ayniyat önlemlerine uygun olarak varış idaresine sunmakla yükümlü olduğunu beyan ederek davanın reddini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, davacı sigorta şirketi tarafından nakliyat emtia sigorta poliçesi ile sigortalı bulunan dava dışı .... A.Ş.'ye ait malların yurt dışından ithal edilerek davalı firma sorumluluğunda hava yolu ile taşınması esnasında .... Havalimanında kaybolması nedeni ile dava dışı firmaya yapılan sigorta ödemesinin davalıların sorumlu bulunduklarından bahisle davalılardan rücuan tahsili isteminden ibarettir.
Taraflarca gösterilen tüm deliller toplanmış, sigorta hasar dosyası celp edilerek dosya arasına alınmıştır.
Mahkememizce teknik konularda bilirkişi incelemesi yaptırılmasına karar verilmiş, bir Makina Mühendisi ve bir Elektronik Mühendisi tarafından hazırlanan 26/04/2019 tarihli raporda özetle; davalı Kügne Nagel Nakliyatın emtianın 8,6 kg olduğunu belirtmesi ve Gümrük Özet Beyan formunda yapılan inceleme sonucunda ... (Çelik Dökümler) cinsi emtianın kaybolduğunun tespit edildiği, bedelin kadri maruf olduğu, davalının bahsettiği Varşova Konvansiyonunun 26/2.maddesi gibi hukuki işlemlerin heyetin uzmanlık alanına hitap etmediği...nin bildirildiği görülmüştür.
Taraf itirazları ve görülen lüzum üzerine bilirkişi heyetine bir Lojistik-Taşıma-Sigorta uzmanı bilirkişi eklenerek heyet raporu aldırılmış ve bilirkişi heyetinin 06/01/2020 tarihli raporunu sunduğu görülmüştür. Bu rapor kök rapora istinaden ayrıntılı ve gerekçeli olup mahkememizce dosya kapsamına uygun bulunan bu rapora itibar edilmiştir.
Böylelikle mahkememizce yapılan yargılama sonucunda toplanan tüm deliller muvacehesinde;
Davalı ..... Bakanlığı her ne kadar yargılamanın idari yargı kolunda yapılması gerektiği ve bu kapsamda yargı yolu görevsizliğinin söz konusu olduğunu ileri sürmüş ise de; dava konusu olayda yurtdışından ithal olarak getirtilen malın havalimanında kaybolduğu iddiası ile yapılan sigorta ödemesinin rücuan tahsili talep edildiğinden, taraflar arasındaki ilişkinin özel hukuk ilişkisi olması ve kamusal bir yönünün bulunmaması nedeni ile adli yargı kolunun görevli olduğu kanaatine varılarak bu itiraza mahkememizce itibar edilmemiştir.
Davalı .... Bakanlığı geçici depolama işletmecisi olup, sorumluluğu cihetine gidilebilmesi için malın geçici depolama yerine teslim edilmiş olması, geçici depolama yerine geldikten sonra kaybolmuş olması gerekmektedir. Oysa özet beyanı yapılmış olmasına rağmen dava konusu malın geçici depolama yerine gelip buraya teslim edildikten sonra kaybolduğu hususu ispatlanamadığından bu davalı aleyhine açılan davanın reddine karar vermek gerekmiştir.
Davalı ....Nakliyat'ın akdi taşıyıcı sıfatını haiz olduğu, dolayısıyla taşıma esnasında kaybolan mal nedeni ile mal sahibi firmaya ödeme yaparak haklarına halef olan davacı sigorta şirketinin zararlarını tazminle mükellef olduğu kanaatine varılmıştır. Davalı .... Nakliyat'ın bildirim süresine uyulmadığı yönündeki itirazlarını değerlendirilmesinde; taşımanın uluslararası hava taşıması olması nedeni ile Montreal Konvansiyonunun uygulanmasının gerektiği, Konvansiyonun 31.maddesi uyarınca hasar durumunda hasarın belirli sürelerde bildirilmesi gerektiğine ilişkin hükümlere yer verildiği, dosyaya konu "kayıp" durumunun hasar olarak değerlendirilemeyeceği kanaatine varılarak anılan bildirim yükümlülüğünün dosyamıza konu olay için söz konusu olmayacağı kanaatine varılmıştır. Konvansiyonun 18.maddesi uyarınca tam zayi-kayıp taşıma sürecinde olduğundan 22.madde gereği birim kg başına 19 SDR hesabı aşılmamak üzere meydana gelen zararın tazmininin istenebileceği, bu limitin ancak "özel menfaat" belirtilerek aşılabileceği ancak dosyaya konu olayda böyle bir belirtme bulunmadığı anlaşılmakla sonuç itibariyle 171 SDR karşılığı TL ile sorumlu bulunduğu, rapor tarihindeki SDR hesabı ile 1.410,49 TL nin limit olduğu anlaşılmakla davacının bu limit dahilinde rücuan tahsil talebinde bulunabileceği, ödeme tarihinden itibaren ticari faize hak kazanacağı ve fazlaya ilişkin talebinin reddine karar verilmesi gerektiği kanaatine varılmıştır.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın davalı .... Bakanlığı yönünden REDDİNE
2-Davanın davalı .... Ltd Şti yönünden KISMEN KABULÜ ile
1.410,49 TL 'nin 12/07/2018 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte bu davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
Fazlaya ilişkin talebin REDDİNE
3-492 Sayılı Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 96,35.-TL karar harcının mahkememiz veznesine yatırılan 302,75.-TL peşin harçtan mahsubu ile bakiye harcın karar kesinleşince ve talep halinde davacı tarafa iadesine,
4-Davacı tarafından yatırılan 35,90.-TL başvurma harcı ve 96,35.-TL peşin harcın davalı .... Nakliyat Ltd Şti'den tahsili ile davacı tarafa verilmesine,
5-Davacı tarafından dosyada yapılan toplam 2.405,50.-TL yargılama giderinin kabul red miktarına göre hesaplanan 191,39 TL'sinin davalı .... Nakliyat Ltd Şti'den tahsili ile davacı tarafa verilmesine, bakiye giderin davacı üzerinde bırakılmasına,
6-Davacı taraf kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 1.410,49.-TL vekalet ücretinin .... Nakliyat Ltd Şti'den tahsili ile davacı tarafa verilmesine,
Davalı .... Nakliyat Ltd Şti kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 3.400,00.-TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalı tarafa verilmesine,
Davalı ..... Bakanlığı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 3.400,00.-TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalı tarafa verilmesine,
7-Davacı ve davalı tarafından dosyaya yatırılan gider avansının kullanılmayan kısmının karar kesinleşince ve HMK 333. maddesi uyarınca ilgili tarafa iadesine,
Dair Davalı ..... Bakanlığı vekili ,Av. ... Davalı .... vekili Av... ve davacı vekilinin yüzüne karşı gerekçeli kararın taraflara tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık yasal sürede İstinaf Başvuru hakları olduğu hatırlatılarak verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 17/02/2020
Katip ....
¸e-imzalıdır
Hakim ....
¸e-imzalıdır