T.C. BAKIRKÖY 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2018/746 Esas
KARAR NO: 2022/482
DAVA: Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 25/07/2018
KARAR TARİHİ: 01/06/2022
KARARIN YAZILMA TARİHİ:27/06/2022
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili tarafından sunulan dava dilekçesinde ÖZETLE; -Davacı şirket adına ...... bank ...... Şubesi'ne ait ..... seri numaralı çek, diğer lehdar davacı ...'e keşide edilmiş olarak şirketinin kasasındayken davalı tarafça hırsızlık suretiyle ele geçirilmiş ve bu boş çekteki keşide yeri, keşide tarihi ve diğer hususlar davalıca müvekkillerin iradesi hilafına doldurulmak suretiyle bankaya 02.07.2018 tarihinde ibraz edildiği, bankaya ibraz edilen ve müvekkil şirket yetkilisinin keşidesini ve lehdar müvekkil ...'ün cirosunu taşımakla birlikte iradeleri dışında doldurulan bu çekin bedeli 40.000,00 TL olduğu, keşide yeri İstanbul. keşide tarihi 30.06.2018 ve ciranta ... olarak görüldüğü, dava konusu çek sebebiyle davacılar aleyhine Bakırköy ...... İcra Müdürlüğü'nün ...... E. sayılı dosyası ile kambiyo senetlerine mahsus haciz yoluyla takip başlatıldığı, bu takip sebebiyle Bakırköy ..... İcra Hukuk Mahkemesi'nin ..... Esas sayılı dosyasında her iki müvekkil yönünden süresi içinde 23.07.2018 tarihinde ödeme emrinin iptali talebi ile borca itirazlarımız ve şikayet dilekçemiz sunulduğu, bu ödeme emrine ve takibe dayanak teşkil eden..... bank ..... Şubesi'nde işleyen, 30.06.2018 tarihli ...... seri nolu, 40.000,00 (Kırkbin) TL bedelli çek hakkında davacı ... tarafından Bakırköy ...... Asliye Ticaret Mahkemesi .... Esas sayılı dosyasında çek iptali davası açıldığı, bu davada 28.06.2018 tarihinde ödeme yasağı konulduğu ve bu husus .... bank ..... Şubesi'ne bildirildiği, söz konusu ödeme emri ekinde gönderilen çek arka yüzü fotokopisinden de bu durum açıkça anlaşıldığı, davacı şirket yetkilisi bu çekle birlikte şirket kasasından çalınan çeklerle ilgili olarak 05.04.2018 Tarihinde Küçükçekmece Cumhuriyet Başsavcılığına müracaat ederek ....... numaralı soruşturma dosyasında davalının oğlu olan ...... hakkında hırsızlık sebebiyle şikayette bulunduğu, bu soruşturma dosyası halen derdest olduğu, şikayete ilişkin müşteki ifade tutanağı fotokopisi ekte sunulduğu, davacı şirketin yetkilisi olan şahıs ...... olduğu, diğer davacı ... ......'ün eşi ve şirket adına imza yetkilisi olduğu, davacı şirketin kasasında keşide yeri ve tarihi boş olarak durmaktayken, rıza hilafına elinden çıkan bu çek yaprağı sebebiyle davacı şirket ve davacı ...'ün tüm malvarlığı ve ticari itibarı tehdit altında olduğu, davacıların elinden rızası dışında çıkan/çalınan ve boş olan çek yaprağı sonradan doldurulduğu yapılacak yargılama neticesinde ortaya çıkacağı, Çek üzerindeki yazılar da ” davacılara ait olmayıp sahte olduğunu beyan ederek menfi tespit davasını açma gereği ve tedbir talebinde bulunma zorunluluğu hasıl olduğunu davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı vekili tarafından sunulan beyan dilekçesinde ÖZETLE; Dava dilekçesinde iddia edilen olaylar tamamen gerçek dışı ve davacı tarafından borçtan kurtulmak amacı ile kurgulanmış olaylar olduğu, davacının dava dilekçesinde belirtmiş olduğu iddia ve talepler hukuka ve hakkaniyete aykırı olduğu, davalı daha fazla mağdur olmamak adına tüm girişimlerine rağmen ödeme alamadığı, çek karşılıksız çıktığı, bu sebeple icra yoluna başvurmak zarureti hasıl olduğu ve ancak bu şekilde alacağını tahsil etmek istediği, davacının iddiaları gerçekleri yansıtmamakta, hukuka aykırı ve kötü niyetli olduğu, davacının, davalıya olan ve dava konusu çekten kaynaklı borcunun meydana gelmesi ve bu sebeple yine dava ve icra takibine konu olan çekin müvekkile verilmesi konusunda olaylar' aşağıdaki şekilde gerçekleşmiş olduğu, borcun konusu ve çekin edinimi konusunda sayın mahkemenin beyanlarına başvurabileceği tanıklarının da bulunmakta olduğu, 2016 yılının aralık ayında, ....... Ayakkabı Deri Mamülleri İç ve Dış Tic. Ltd. Şti.'ni kurmak üzere 3 ortak bir araya geldiği, ......, ... ve davalı ... olmak üzere anlaşılmış olduğu, bahse konu Kurulacak şirkette tüm ortakların sermaye oranı ve nakde karşılık gelen sermaye borcu önceden belirlendiği, ortaklardan ... sermayesine karşılık çek verdiği, ... ise mevcut kasa föylerinde görüldüğü üzere 316.000,00 tl nakit sermaye koyduğu, ancak ortaklardan ...... ise sermayesini mayıs 2017 tarihinde tamamlama taahhüdü vermiş olduğu, bu anlaşma ve süreç içerisinde yeni kurulacak şirketin sermayesi tamamlandığında Mayıs ayı içerisinde kurulması planlandığı ve mevcut ortaklardan davacı ...'ün eşi ......'e ait davacı ....... İnşaat Mühendislik firması üzerinden devam edilmesi konusunda ortak karar alındığı, yani mevcut toplanan sermayenin belirli bir süre davacı firma üzerinde toplanmasına karar verildiği, Mayıs 2017 ayında ortak ...... ortaklıktan ayrılma talebinde bulunduğu, Haziran 2017 ayında ise ortaklıktan ayrıldığı, bu süreçte şirkete ...... isimli kişi muhasebe departmanına getirildiği ve muhasebe finans işlemlerini tamamen kendisi tutmakla beraber kasanın anahtarı kendisinde bulunduğu ödemeleri de kendisi yaptığı, 25.Ocak 2018 tarihinde ortaklığın tekrardan yenilenmesi şartları karşılıklı olarak şirket üzerinde kullanılan program olan ...... programı ile taraflara bildirildiği ve ...' ün göndermiş olduğu cevabında (daha sonrasında Bakırköy ..... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ...... Esas sayılı dosyasından görülmüş olan menfi tespit davası ve işbu bu dava ile de çalındığı iddiasında bulunacağı) ..... Ayakkabıya ait çeklerin “şirketin satın alma ve masrafları için kullanılacağını” belirtmiş olduğu, bunun üzerine davalı ... ortaklıktan ayrılma kararı aldığı, mevcut koymuş olduğu sermayenin iadesini nakden talep etmiş olduğu, (Kasa Föylerinden de görüleceği üzere 316.000,00 TL Nakit girişi ) ancak ortak ... ödemenin nakit iadesini yapamayacağını müşteriden gelecek çekleri vererek tamamlayacağını beyan ettiği, bunun üzerine ...; aşağıda dökümü yazılı çekleri ciro ederek ...' ın koymuş olduğu sermayeye istinaden teslim ettiği, (dava konusu çek kalın punto ile gösterilmiştir.) Çek bedelleri toplamı 290.000,00 TL'dir. Sermaye açığı kalan nakden parayı ise 26.000,00 TL depozito bedeli olarak yatırılan dükkan sahibinden alıp vereceğini beyan ettiği, :14.02.2018 tarihinde borcu sebebiyle ortaklardan ... fabrikaya gelerek olay çıkartmak istediği ve ortaklardan ... vekili ...... ile kavga ettiklerini, olayla ilgili polis karakolunda tarafların ifadeleri alındığı ve soruşturma başlatıldığı. ... ve ...... soruşturma dosyasındaki karakol ifadelerinde davalı ... şirketin kar ortağı olduğunu beyan ettiklerini ve herhangi bir çalınma hırsızlık gibi bir iddia da beyan etmediklerini, dava dilekçesinde yapılan kurgu davacılar tarafından, sonradan ileri sürülmüş ve dava dilekçesine konu edildiği, bahse konu olay sonrası verilen ifadeler küçükçekmece ...... asliye ceza mahkemesi ...... esas sayılı dosyasının içindeki soruşturma dosyasında da mevcut olduğu, çek bankaya ibraz edildiği ancak karşılığının olmadığı anlaşılınca davalı iyi niyet adına çeki gününde yazdırmayıp ertesi gün beklediği, ertesi gün ise çekler banka tarafından karşılığı " olmaması sebebi ile yazdırıldığı, ortaklıkta yaşanılan anlaşmazlıklardan kaynaklı husumet ve davalının mağduriyetini gidermek adına dava konusu çeki icra takibine konu etmesi üzerine davacı şirket yetkilileri böylesine çirkin bir iddia ile kötü niyetli işbu davayı açmış olduklarını davanın reddini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
Dava, icra takibinden sonra açılan menfi tespit istemine ilişkindir.
Davacılar vekilinin dava dilekçesinden özetle; ..... bank ..... Şubesine ait ..... seri nolu çekin davacı şirket tarafından keşide edildiğini, lehdarının ... olduğunu, çekin şirket kasasındayken hırsızlık suretiyle ele geçirildiğini, çekin irade hilafına doldurulduğunu, çeke dayalı icra takibine ödeme emrinin iptali için Bakırköy .... İcra Hukuk Mahkemesinde dava açıldığını, çekin iptaline ilişkin ... tarafından Bakırköy ....... ATM ...... esasında çek iptali davası açıldığını, çeklerin çalınmasına ilişkin Küçükçekmece CBS ..... soruşturma dosyasında davalının oğlu ...... hakkında hırsızlık nedeniyle şikayette bulunulduğunu, çek üzerindeki yazıların davacılara ait olmadığını, şirket yetkilisinin ...... olduğunu, ...'ün şirket ve eşi adına imza yetkilisi olduğunu, davanın kabulünü talep ettiği,
Davalı tarafın süresinde cevap dilekçesi sunmadığı, süresinden sonra beyan dilekçesi sunduğu, beyan dilekçesinden özetle, 2016 yılının aralık ayında, ....... Ayakkabı Deri Mamülleri İç ve Dış Tic. Ltd. Şti.'ni kurmak üzere 3 ortak bir araya gelindiğini, ......, ... ve davalı ... olmak üzere anlaşılmış olduğunu, ortaklardan ...'ün sermayesine karşılık çek verdiğini, davalı ...'ın ise kasa föylerinde görüleceği üzere 316.000,00 tl nakit sermaye koyduğunu, ortaklardan ......'ın sermayesini mayıs 2017 tarihinde tamamlama taahhüdü vermiş olduğunu, bu anlaşma ve süreç içerisinde yeni kurulacak şirketin sermayesi tamamlandığında Mayıs ayı içerisinde kurulmasının planlandığını, mevcut ortaklardan davacı ...'ün eşi ......'e ait davacı ....... İnşaat Mühendislik firması üzerinden devam edilmesi konusunda ortak karar alındığını, Haziran 2017 ayında ortak ...... ortaklıktan ayrıldığını, kasa anahtarının muhasebeci(......) de olduğunu, 25.Ocak 2018 tarihinde ortaklığın tekrardan yenilenmesi şartlarının taraflara bildirildiğini, ...' ün göndermiş olduğu cevabında (daha sonrasında Bakırköy ...... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ...... Esas sayılı dosyasından görülmüş olan menfi tespit davası ve işbu bu dava ile de çalındığı iddiasında bulunacağı) ..... Ayakkabıya ait çeklerin “şirketin satın alma ve masrafları için kullanılacağının” belirtildiğini, bunun üzerine davalı ...'ın ortaklıktan ayrılma kararı aldığını, koymuş olduğu sermayenin iadesini nakden talep etmiş olduğunu, ancak ortak ... ödemenin nakit iadesini yapamayacağını beyan ettiğini, ...'ün bir kısım çekleri ciro ederek ...' ın koymuş olduğu sermayeye istinaden teslim ettiğini, çek bedelleri toplamının 290.000,00 TL' olduğunu, sermaye açığı kalan nakden parayı ise 26.000,00 TL depozito bedeli olarak yatırılan dükkan sahibinden alıp vereceğini beyan ettiğini, 14.02.2018 tarihinde borcu sebebiyle ortaklardan ...'ün fabrikaya gelerek olay çıkartmak istediğini, ortaklardan ... vekili ...... ile kavga ettiklerini, olayla ilgili polis karakolunda tarafların ifadeleri alındığı ve soruşturma başlatıldığını, ... ve ......'in soruşturma dosyasındaki karakol ifadelerinde davalı ... şirketin kar ortağı olduğunu beyan ettiklerini ve herhangi bir çalınma hırsızlık gibi bir iddia da beyan etmediklerini, ifadelerin Küçükçekmece .... Asliye Ceza Mahkemesi'nin ....... esas sayılı dosyasının içindeki soruşturma dosyasında da mevcut olduğunu, çekin bankaya ibraz edildiğini ancak karşılığının olmadığını, davanın reddini talep ettiği,
Taraflar arasındaki uyuşmazlığın davacının iş yerinden dava konusu çekin çalınıp çalınmadığı, rızası hilafına elinden çıkıp çıkmadığı ve davalı elinde kötü niyetli bulunup bulunmadığının belirlenmesi, davacıların menfi tespit şartlarının oluşup oluşmadığı hususlarında toplandığı,
Bakırköy ..... İcra Hukuk Mahkemesinin ..... esas ...... karar sayılı 16.05.2019 tarihli ilamında, davacılar ... ve ....... şirketinin ödeme emrine itiraz ettiği, yapıaln yargılama sonucunda TTK 783/3 maddesi de dikkate alınarak çeki keşide edenin ibraz tarihinde muhatap bankada karşılık bulundurmak zorunda olduğu, çek tazminatından çeki düzenleyen keşidecinin sorumlu olduğu, cirantanın sorumlu olmadığı belirtilerek davacı ... yönünden çek tazminatı için takibin iptaline, davacıların diğer şikayetlerinin reddine karar verildiği, kararın istinaf incelemesinden geçerek kesinleştiği,
İcra dosyasında alacaklının ..., borçluların ... Ve ....... İnşaat Mühendislik şirketi olduğu, 30.06.2018 keşide tarihli 40.000TL bedelli çek, 192,3 TL işlemiş faiz, 4000TL çek tazminatı, 120 TK komisyon alacağı olmak üzere toplam 44.313,33 TL üzerinden kambiyo senetlerin mahsus 11.7.2018 tarihli ödeme emri düzenlendiği,
Bakırköy .... Asliye Ticaret Mahkemesinin ...... esas ...... karar sayılı dosyasında ...'ün kıymetli evrakın iptali talebinin süresinde çeki ibraz edene karşı istirdat davası açması için süre verilmesine rağmen dava açılmadığından 14.11.2018 tarihinde davanın reddine karar verildiği,
Çekin incelenmesinde keşidecinin şirket, lehdarın ..., sonraki cirantanın ..., sonraki cirantanın .... Ayakkabı şirketi, sonraki cirantanın ....... Ayakkabı olduğu, çek bedelinin 40.000TL, keşide tarihinin 30.6.2018 tarihi olduğu, çekin Özkul ayakkabı tarafından takastan sorulduğu,
Bakırköy ..... ATM ...... esas ..... karar sayılı dosyasında davacının ....... şirketi olduğu, davalının ...... olduğu 2998243 TL bedelli çekin hırsızlık suretiyle ele geçirildiği iddiasıyla 04.04.2018 keşide tarihli 50.000TL bedelli çeke ilişkin 06.04.2018 tarihinde menfi tespit davası açıldığı, yapılan yargılama sonucunda Küçükçekmece ..... Asliye Ceza Mahkemesi'nin ..... esas sayılı dosyasındaki ...'ün ifadesinden ile davalı ...... ve ...'ın eski kar ve zarar ortakları olduklarının kabul edildiği, çekin elinden rıza dışı çıktığına ilişkin delil sunamadığı, dava konusu çekin bedelinin düşürülmek şeklinde paraflandığı, boş çek yaprağının sonradan doldurulduğu savunmasına itibar edilmediği, çekin davacı şirket yetkilisinin imzasını taşıdığı, elinden rıza dışı çıktığını ispat yükünün davacı tarafta olduğu belirtilerek açılan davanın reddine karar verildiği, bu kararın istinaf edilmeden kesinleştiği, kararın dosya taraflarını bağlayıcı nitelikte olduğu, iş bu dosya yönünden ise kesin delil niteliğinde bulunduğu,
Küçükçekmece CBS ..... soruşturma dosyasında çeke ilişkin davacı şirket yetkilisi ......'ün 05.04.2018 tarihli şikayet dilekçesinde, ....... şirketi sahibi olduğunu, şirket işleriyle eşinin ilgilendiğini, ofiste bulunan çelik kasanın anahtarını bir ay önce kaybettiğini, çelik kasa içerisinde çeklerin olduğunu, çeklerin eski çalışanı ...... tarafından tahsilat için götürüldüğünü banka yetkilerinden öğrendiğini, çelik kasayı yedek anahtarı ile açtığında çeklerin olmadığını, çalınmış olduğunu tespit ettiğini, ......'ın 2018 yılı Ocak ayında işyerinden ayrıldığını, işyerinin kapısının anahtarının ......'da bulunduğunu, bu kişinin gizlice işyerine girerek çelik kasa içerisindeki çekleri çaldığını düşündüğünü beyan ettiği, dava dışı ......'ın dilekçesini sunduğu, bu dilekçesinde çekin irade ile verildiğini, davacı ...'ün lehdar olarak cirosunun bulunduğunun belirttiği,
Davacı ... ile davalı ... arasında 14.02.2018 tarihinde ceza yargılamasına konu silahlı tehdit suçuna ilişkin soruşturma dosyasında davacı ... ifadesinde ...... ile ...'ın eski kar- zarar ortakları olduğunu beyan ettiği, yargılamanın Küçükçekmece ..... Asliye Ceza Mahkemesi ....... esas sayılı dosyasında yapıldığı, sanık ... hakkında somut delil elde edilemediğinden beraat kararı verildiği,
Davacı tarafa ticari defter ve belgelerini ibraz için iki defa süre verildiği davacı tarafın ticari defter ve belgelerini ibraz etmediği,
Dosyanın yapılan incelemesinde, imzası inkar edilmeyen çekin keşidecisinin davacı şirket, lehdarının ... olduğu, davalının lehdardan sonraki ilk ciranta olduğu, taraflar arasında soruşturma dosyalarındaki beyanlardan ortaklık ilişki olduğunun anlaşıldığı, kural olarak menfi tespit davasında alacaklı olan davalının ispat yükü altında olduğu ancak imzası inkar edilmeyen çeke dayanan davalının davaya konu alacak yönünden ispat yükü altında olmayıp iddianın ispatının davacı borçluda olacağı, yine, çekin sonradan doldurulduğu iddiasının da yazılı delille ispat yükünün davacı borçluda olacağı davacı tarafın ticari defterlerini sunmadıkları, bu iddialarını ispatlayamadıklarının kabul edildiği,
Davacıların bir diğer iddiasının çekin şirket kasasından davalı ...'ın oğlu tarafından çalındığı iddiasına ilişkin olduğu, davaya konu çekte lehdar olan ...'ün cirosundan sonra davalının cirosu bulunduğu, çeke ilişkin hırsızlık iddiasının şirket temsilcisi ve diğer davacının eşi ...... tarafından 05.04.2018 tarihinde şikayet konusu yapılmış iken bu tarihten yaklaşık 2 ay sonra 21.06.2018 tarihinde bu defa ... tarafından çekin kaybolunduğu iddiası ile kıymetli evrakın iptali davası açılmasının birbiriyle çeliştiği, davalı tarafın sermaye olarak nakit para koyduğunu bunun mevcut kasa föyleri ile görüleceğini belirttiği, davalı tarafın ortaklık ilişkisi iddiasının ceza dosyasındaki beyanlar ile Bakırköy ..... ATM dosyasındaki Mahkeme gerekçesi ile tespit edildiği, çekin çalınması iddiası, taraflar arasında ticari ilişki olup olmadığı, davalı tarafın sermaye borcunu nakden ödediğine ilişkin savunmasına yönelik davacı tarafın ticari defter ve belgeleri üzerinde inceleme yapılması için davacı tarafa iki defa süre verildiği verilen sürede ticari defterlerin ibraz edilmediği, kisi olup olmadığı hususunun davacı tarafın ticari kayıtları sunmadığından tespit edilemediği, davacı şirket temsilcisinin 5.4.2018 tarihli beyanında hırsızlık yaptığını iddia ettiği ......'ın işyerinden Ocak ayında ayrıldığını beyan ettiği, ocak ayında ayrılan ......'tan işyerinin giriş anahtarını almamasının basiretli tacir davranışıyla uygun olmadığı, ......'ın işyerinden ayrılmasından sonra mart ayında çelik kasa anahtarının kaybolduğunun şirket yetkilisinin beyanından anlaşıldığı, kasanın zorlanarak açılmadığı yedek anahtarla açıldığı beyanlardan tespit edildiğinden, davacı tarafın şirket içerisindeki belgeleri şikayet tarihide dahil olmak üzere kontrol edebileceği, şirket yetkilisinin eşi ... ile davalı ve oğlu arasında 14.02.2018 tarihli olaya ilişkin ceza yargılaması yapıldığı ve husumet olduğu da dikkate alındığında davacının gerek işyeri anahtarı gerek kasa belgelerini kontrol etmemesi/ teslim almamasının basiretli tacir davranışı ile uygun olmadığı, davalının ceza dosyasının tarafı da olmadığı, tüm dosya kapsamından davacının davasını ispat edemediği değerlendirilerek açılan davanın reddi ile aşağıdaki şekilde karar verildi.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Açılan menfi tespit davasının reddine,
2-492 Sayılı Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 80,70.-TL red karar harcının, mahkememiz veznesine yatırılan 756,75.-TL peşin harcın mahsubu ile hazineye gelir kaydına, bakiye 676,05.-TL harcın karar kesinleşince ve talebi halinde davacı tarafa iadesine,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
4-Davalı taraf kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 6.560,60.-TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalı tarafa verilmesine,
5-Bakiye avansın karar kesinleşince yatırana iadesine,
Dair davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda verilen kararının, gerekçeli kararın taraflara tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık yasal sürede İstanbul BAM ‘ne İstinaf Başvuru hakları olduğu hatırlatılarak verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 01/06/2022
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır