T.C. BAKIRKÖY 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2018/785 Esas
KARAR NO: 2022/569
DAVA: Menfi Tespit
DAVA TARİHİ: 08/08/2018
KARAR TARİHİ: 23/06/2022
KARARIN YAZILMA TARİHİ: 24/06/2022
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA
Davacı vekili tarafından sunulan dava dilekçesinde ÖZETLE; Müvekkili Derneğin yukarıda yazılı cami müştemilatında iştigal ettiği,Davaya konu çekte keşideci sıfatı ile Derneği temsil sıfatı ile imzası bulunan .......’nin mevcut yönetim tarafından görevine son verildiği 15.04.2018 tarihine kadar münferiden temsil ve ilzam yetkisine sahip olduğu, Ancak işbu takip nedeniyle dernek kiracısı olan ...... Marketleri'ne haciz ihbarnamesi gelince belirtilen dernek yöneticisinin mevcut yetkilerini kötüye kullanmak ve bir takım hilelerle(evrakta sahtecilik) değişik bankalardan onlarca çek koçanı aldığı, bunları dernek kayıtlarına geçirmeden uhdesinde tuttuğu, işbirliği yaptiği kişi ve kurumlar üzerinden bazen sahte içerikli faturalar da kullanarak piyasaya sürdüğünün anlaşıldığı, .......'nin uhdesinde tuttuğu boş çekleri iade etmesi için ihtarname gönderildiği (Büyükçekmece .....Noterliği 14.05.2018 tarih ve ..... yevmiye akabinde suç duyurusunda bulunulduğu (Büyükçekmece C. Başsavcılığı ...... Sor.). Yine aynı yöneticinin haksız olarak uhdesinde bulundurduğu boş çeklerin iptali için Bakırköy ....... Asliye Ticaret Mahkemesi ...... Esas sayılı dosya ile dava ikame edildiği, Eski yönetim kurulu başkanı .......’nin işbu davanın ikame edildiği tarih itibariyle muttali olunan hileli yollarla piyasaya sürmüş olduğu dernek çekleri nedeniyle verdiği zararın 5.000.000.00 TL civarında olduğu, İş bu davaya konu çek de görevini kötüye kullanarak bir dizi suça vücut veren eski yönetim kurulu başkanı ....... tarafından düzenlenen ve elde edilişinden keşide edilmesine kadar dernek yönetim kurulunun bilgisi ve rızası bulunmayan, çek lehtarları ile danışıklı olarak derneği dolandırmak için düzenlenmiş bir çek olduğu, çekin hiç bir dayanağının bulunmadığı, ek lehtarları dernek tarafından tanınmadığı, bu kişilerin dernekle hiç bir ticari ilişkisi olmadığı, soyadları aynı olan davalıların, kuvvetle muhtemel akraba olduğu, buna tevessül etme nedenleri ibraz edenin 3. kişi olmasını sağlamak olduğu, İşbu davaya konu çek nedeniyle müvekkil derneğe tebliğ edilen ödeme emri, dernek çalışanı imzasına tebliğ edildikten hemen sonra ....... tarafından işlem vapacağı bahanesiyle uhdesine alınarak diğer yöneticilerden gizlendiği, Ancak haksız takibe itiraz etmediği gibi icra müdürlüğüne giderek borcu kabul ettiğine dair beyanda bulunduğu, Salt bu davranış bile bu şahsın çek lehtarlarıyla danışıklı olduğunu tartışmasız kıldığı, işbu davanın müsebbibi olan ve suç oluşturan çek, dayanak edilerek müvekkili dernek aleyhine Büyükçekmece ...... İcra Müdürlüğü'nün....... esas sayılı icra dosyası ile takip başlatıldığı, davalıların eski dernek başkanıyla danışıklı olarak dolandırıcılık suçuna da vücut verdikleri müvekkillerinin nakde çevirip borçlarını ödeyebilecekleri bazı malvarlıklarına ve 3.kişilerdeki hak ve alacaklarına hacizler konulduğu, müvekkillerinin tabiri caiz ise tamamiyle kilitlendiği. bu nedenle dava ve takip konusu çekten dolayı borçlu olmadıklarının tespiti ile kötü niyetli davalıların %20 den aşağı olmamak üzere icra tazminatına mahkum edilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP
Davalı vekili tarafından sunulan cevap dilekçesinde ÖZETLE; Davacı tarafından aleyhlerine açılan davada müvekkiline verilen çek nedeniyle hiç bir suretle borçlu olmadıklarını savunduklarını, oysa ki müvekkilinin banka ekstresinde de görüleceği üzere kardeşi diğer davalı ... hesabından dernek başkanı .......'ye ve gelini olan ...... farklı tarihlerde borç para gönderdiğinin tespit edileceğini, ...... giden borç paralar bile ...... isteği üzerine gönderildiğini, daha sonra hesap detayları incelendiğinde zaten dernek başkanı olan .......’nin gönderilen paraların aynı gün veya bir gün sonra dernek hesabına kasadan yatırıldığını ve dernek ödemelerinin yapıldığının tespit edildiğini, ....... vermiş olduğu ifadesinde ve bir çok mahkemede de vermiş olduğu beyanlarında müvekkilinden bu parayı dernek adına borç aldığını ve borcuna karşılık olarak dernek çekini keşide ettiğini ancak derneğin ödeme gücününün azalması sebebi ile keşide günü çekin ödenmediğini, beyan ettiğini, muvekkilinin Derneğe vermiş olduğu alacağına karşılık çeki aldığını, o da dolandırıldığına banka şubesince çekin yazıldığı vakit anladığını, yaptığı icra takibi sonucunda da zaten derneğin ödeme güçlüğü çektiğini tespit etmiş bulundukları, bu bağlamda dernek ödeme güçlüğü çektiği halde dernek fesih yoluna gitmediği ve insanları daha da mağdur ettiğini, ancak dernek üyelerinin mal varlıkları zaten tüm borçları karşılayacak nitelikte olduğunu, ayrıca derneğin almış olduğu kira bedellerinşn de bu borçları karşılayacak nitelikte olduğunu, ancak Beylikdüzü Müftüğü ile yapmış oldukları anlaşma gereği kira bedellerinin de müftülük bünyesine geçtiği ve kira kontratlarının da müftülük ile yapıldığının öğrenildiğini, derneğin kamu kurum ve kuruluşlarını da arkasına alarak müvekkilini ve diğer kişi ve kurumları dolandırmış ve daha sonra mal kaçırma eğilimine gittiğini, müvekkilinin göndermiş oldukları tüm paralar kayıt altına alınarak gönderilmiş ve tüm ödemelerde banka aracılığı ile yapıldığını, bu sebeple müvekkilin kimseyle hareket etmediği aksine kendisinin de dolandırıldığını, müvekkilini dolandırıcılıkla suçlayan ve iftira atan dernek yöneticilerine karşı sikayet haklarını da ayrica kullanacaklarını, bu sebeple dernek üyelerinin mal varlığı ile sorumlu olduğu ve dernek üylerinin bu bağlamda sorumluluğuna gidilmesi ayrıca gerekeceğini, her ne kadar dernek fesih olmazsa da dernek üyelerinin sorumluğuna gidilerek kendi mal varlıkları ile müteselsil sorumlu oldukları ve derneğin tüm borcunu karşılayabilecek durumlarının olduğu ve bu zararın bu yol ile giderilmesi gerektiğini, aleyhe ikame edilen iş bu davada müvekkilinin alacaklı olduğunu, zaten yapılacak yargılama sonucunda da bunun açıkça ortaya çıkacağını, izah edilen nedenlerle, davanın reddi ile %20 icra inkar tazminatına ve yargılama gideri, vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesini talep etmiştir.
DELİLLER
Büyükçekmece .... Asliye Ceza Mahkemesi'nin ..... Esas sayılı dosyası, Davalı ...'ya ait ..... bank'a ait hesap dökümü,...... bankası, ..... Bankası, ... Bankası, ..... Bankası, ...... Bankası, ...... bank yazı cevapları, Büyükçekmece ..... İcra Ceza Mahkemesi'nin ...... Esas sayılı dosyası, bilirkişi raporları ve tüm dosya kapsamı.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
İş bu dava, icra takibine konu 19/04/2018 keşide tarihli 800.000 TL bedelli çekten dolayı davacı derneğin borçlu olmadığının tespitine ilişkin menfi tespit davasıdır.
Somut olayda, davacı .... Cami tarafından davalılardan ... adına düzlenen ve ciro yolu ile ...’ya devri yapılan ...... Bankasına ait 05.04.2018 basım tarihli 19.04.2018 keşide tarihli, .... numaralı ve 800.000 TL bedelli çekin davalı ... tarafından Büyükçekmece.... İcra Müdürlüğünün .... Esas sayılı dosyası üzerinden icra takibine konu edildiği, davacı dernek tarafından çekin karşılığında herhangi bir mal ve hizmet alınmadığını, eski yönetici ....... tarafından hileli işlemlerle derneğin borçlandırıldığından bahisle borçlu olmadığının tespiti talebinde bulunulmuştur.
Davalı taraf ise söz konusu çekin bedelinin derneğin faaliyetleri kapsamında ..... ve .......’ye gönderilen toplamda 968.004,00-TL’den iade edilen 1.124.000,00-TL’sının tenzili ile kalan 844.004,00-TL için verildiğini, bu nedenle alacaklı olduklarını ve açılan davanın reddini talep ettikleri anlaşılmıştır.
Dosyada mübrez delillerin ortaya konulması;
Davalı alacaklı ...'nun Büyükçekmece..... İcra Müdürlüğünün ....... E.sayılı dosyası ile 19.04.2018 Keşide tarihli 800.000,00 TL bedelli çeke istinaden alacağın tahsili için takip başlattığı, davacı dernek yetkilisi .......'nin 25.04.2018 tarihinde İcra Müdürlüğünde borcu ve tüm ferilerini kabul ettiğini beyan ettiği anlaşılmıştır.
Dosyada mübrez T.C Cumhurbaşkanlığı Diyanet İşleri Başkanlığı Müfettişliği tarafından düzenlenen raporda yer alan davalı ...'nun beyanında özetle; "mezkur derneğe herhangi bir mal ve hizmet vermediğini, komşusu olan dernek Başkanı .......'nin kendisinden 2017 yılından beri farklı zamanlarda ve farklı miktarlarda derneğin borçları olduğu gerekçesi ile borç paralar aldığını (en son olarak Ocak ayında aldığını) ve bunlara karşılık çekler kestiğini bu paraların 800.0000,00 TL'ye ulaştığını ve bunların kişi borcu olduğunu, ...... Marketten gelen kiralar karşılığında ödeyeceğini söylediğini ama hala ödemediğini, alacaklarını tahsil edememesi üzerine dernek hakkında icraya başvurduğunu” şeklinde beyanda bulunduğu anlaşılmıştır.
Dosyada mübrez
T.C. İstanbul Valiliği İl Dernekler Müdürlüğü ..... Tarih ve sayılı
Denetim Sonucu Düzenlenen Raporunda özetle; “103 Verilen Çekler ve Ödeme Emirleri hesabında yer almayan dernek
adına herhangi bir mal/hizmet alımı olmaksızın düzenlendiği kanaati oluşan toplam 196 adet çek karşılığı 7.471.344,00 TL’lık işlem yapıldığı,
derneğe ait çeklerin ve banka hesaplarının derneğin mal/hizmet alımı haricinde kullanılmış olduğu,
bu nedenle derneğe ve 3.kişi nezdindeki alacaklarına icra gelmesi ve 936.015,18TL’lık kasa açığına sebebiyet verildiği" yönünde tespit yapılmıştır.
Dosyada mübrez banka kayıtları üzerinde yapılan incelemede; 1.968.040,00 TL tutarında paranın banka aracılığıyla davalı ..., dava dışı ..... ve ....
tarafından ... ve ....... hesabına gönderilmiş olduğu, ancak söz konusu
şahısların hesap ekstreleri üzerinde yapılan tetkiklerde, ödemelerin geldiği gün şahıslar
tarafından nakden hesaplardan çekildiği, ayrıca bu paraların bire bir dernek hesabına
aktarılmadığı tespit edilmiştir.
Mahkememiz kararı ile mali müşavir eliyle dernek kayıtlarında yapılan incelemelerde; davalılar ... ve ...'ya ait kayıt ve hesap hareketi olmadığı, bu kişilerce derneğe mal/hizmet verildiğine ilişkin bir kayda rastlanmadığı gibi icra takibine konu 800.000,00 TL bedelli çeke ait herhangi bir kayıt da olmadığı, netice olarak incelenen dernek kayıtlarında söz konusu derneğin davalılara herhangi bir borcunun bulunmadığı tespit edilmiştir.
İncelenen tüm deliller ışığında somut olayda ispat külfeti davacı dernekte olup, derneğin iddialarını yazılı delil ile ispatı gerekmektedir. Dernek kayıtları ve davalıların beyanları uyarınca, derneğin doğrudan davalılardan mal veyahut hizmet satın almadığı, derneğin davalılara doğrudan borcunun bulunmadığı tespit edilmiştir. Yine banka kayıtları uyarınca 1.968.040,00 TL tutarında paranın banka aracılığıyla davalı ..., dava dışı ... ve .....
tarafından ...... ve ....... hesabına gönderilmiş olduğu, ancak söz konusu
şahısların hesap ekstreleri üzerinde yapılan tetkiklerde, ödemelerin geldiği gün şahıslar
tarafından nakden hesaplardan çekildiği ve dernek hesabına
aktarılmadığı tespit edilmiştir. Dolayısıyla söz konusu çekten dolayı davacı derneğin herhangi bir hizmet ve mal alımı yapmadığı, davalılar tarafından ....... ve kızı olan ...... hesabına gönderilen paraların derneğe aktarılmadığı ve dernek için harcandığının ortaya konamamıştır. Bu kapsamda dernek yöneticisi olan ....... eliyle derneğin borçlandırıldığı ve davalı eşlerin de bu durumu bildiği kabul edilmiş ve dava konusu çekten dolayı davacı derneğin borçlu olmadığı kabul edilmiş ve davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
Davacının davasının KABULÜ ile,
1-Büyükçekmece ..... İcra Müdürlüğü'nün ...... esas numaralı icra takibi ve icra takibine konu.... Bankası ..... Şubesi'nin 19/04/2018 keşide tarihli 800.000TL bedelli çekten dolayı BORÇLU OLMADIĞININ TESPİTİNE,
2-Dosya kapsamı itibariyle davalıların kötü niyetli olduğu anlaşılmadığından kötü niyet tazminatı talebinin REDDİNE,
3-492 Sayılı Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 54.648,00-TL karar harcından mahkememiz veznesine yatırılan 13.662,00 TL peşin harcın mahsubu ile eksik kalan 40.986,00-TL karar harcının davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
4-Davacı tarafından yatırılan 35,90.-TL başvurma harcı ve 13.662,00-TL peşin harcın davalıdan tahsili ile davacı tarafa verilmesine,
5-Davacı tarafından dosyada yapılan 269,00-TL yazışma ücreti ve 1.000,00TL bilirkişi ücretinin yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacı tarafa verilmesine,
6-Davalı tarafından dosyada yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
7-Davacı taraf kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 57.050,00-TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacı tarafa verilmesine,
8-Davacı ve davalı tarafından dosyaya yatırılan gider avansının kullanılmayan kısmının karar kesinleşince ve HMK 333. maddesi uyarınca ilgili tarafa iadesine,
Dair taraf vekillerinin ve davalı asilin yüzlerine karşı gerekçeli kararın taraflara tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık yasal sürede İstinaf Başvuru hakları olduğu hatırlatılarak verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.23/06/2022
Başkan ...
¸e-imzalıdır
Üye ...
¸e-imzalıdır
Üye ...
¸e-imzalıdır
Katip ...
¸e-imzalıdır