T.C. BAKIRKÖY 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2019/375 Esas
KARAR NO: 2022/909
DAVA: Tazminat
DAVA TARİHİ: 22/05/2019
KARAR TARİHİ: 20/10/2022
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 24/10/2022
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde ÖZETLE; Müvekkili şirketin ... , ...terminalinden 28.04.2018 tarihinde yola çıkan .... numaralı treni 01.05.2018 tarihinde Halkalı Terminalinde hatalı manevra nedeni ile kazaya uğradığını, söz konusu kazaya ...... A.Ş.’nin sürücüsünün sebep olduğunu, kaza neticesinde 9 vagon, 35 konteyner ve muhtelif firmaların malları hasar gördüğünü, davalı şirketin kusurlu davranışı nedeniyle meydana gelen kaza sonucu müvekkil Şirket tarafından taşıması yapılan vagon ve konteynerlerde ortaya çıkan 385.091,95 Euro (2.602.874,99 Türk Lirası) tutarındaki zararın davalıdan olay tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte tahsiline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde ÖZETLE; davanın süresi içerisinde açılmadığını, davacının kazaya ilişkin tutanağının şüphe içerdiğini, dava konusu olayda kazanın meydana geldiği an itibariyle kaza ve dış kabin hasarlandığına ilişkin tutanağın taraflarınca tutulduğunu ancak hak sahibinin hasarlı eşyanın demiryolu sahasında tam tespitini yapılamayacağını belirtmesi üzerine müvekkili şirket yetkililerinin dava konusu eşyayı taşıyan konteyneri CIM Madde 47/2-b-l hükmü doğrultusunda kendi yelkilisinin de bulunacağı ortamda tespitin yapılması için hak sahibine teslim ettiğini, gözle görülmeyen hasarların tespiti için hak sahibine teslim üzerinden 7 gün içerisinde tutanak tutma süresi tanımakta olduğunu, ancak davacı tarafından ne bu süre içerisinde ne de dava tarihine kadar taraflarına hasar tespiti ve bunun tutanak altına alınması talebinin gelmediğini daha sonra Adapazarı .... yekililerince hasarlanan 6 könteynerdeki parçaların hasar durumunu anlayabilmek için test edilmeleri gerektiği ancak bunun için de fabrika üretiminin tamamen durdurulması gerektiği bildirilerek parçaların tamamının hatahı kabul edilerek imba edildiğini, COTIF madde 42 hükmü gereği parçaların tamamına hasar tespitinin müvekkili şirketçe kabul gören uzman kişiler tarafından yapılması ve hasarlı parçaların müvekkili şirkete verilmesinin gerektiğini, dava konusu olayda işlem yapılmadığını, hasarlı kısnın müvekkili şirket tarafından ödenebilmesi ve CİM 32/1 hükmünce işlem yapılabilmesi için hasarlı kısım brüt ağırlığının, hasar tespitinin yapıldığı CIT 20 tutanağında tespil edilmesi gerektiğini, CIT 20 tutanağının tutulması davacı şirketin ne 7 gün içerisinde ne de dava açılına kadar talep etmemesinden dolayı davacı tarafin belirttiği zarar kalemlerinin müvekkili şirkel tarafından ödenmesinin mümkün olmadığını, CİM madde 32/1 de tutanakla kayıt altına alınan hasar durumunda ödemenin CİM madde 30 çerçevesinde yapılacağı yönünde düzenleme içerdiğini, CIM 30 da ise hasarın hasarlı brüt ağırlık kilogram başına 17 SDR'yi geçemeyeceği yönünde bir kural benimsendiğini ve buradan hesaplanacak olan tutarın ise dava miktarına ulaşamayacağını belirterek davanın reddini talep etmiştir.
DELİLLER:
TCDD. Emniyet Yönetim Sistemi'ne, K.Çekmece İlçe Emniyetten Müdürlüğüne oluşan kaza ile ilgili tutanaklar ve hasar dosyaları, mahkememizden alınan 12/06/2020 tarihli, Makine Mühendisi ...., Ulaştırma Uzmanı ....., Muhasebe ve Değerleme Uzmanı.... , Lojistik ve Taşıma, Sigorta Uzmanı ...'den oluşan 4 kişilik bilirkişi heyetinden alınan rapor, Mahkememizden alınan 26/06/2021 tarihli, Makine Mühendisi .... , Ulaştırma Uzmanı ..., Muhasebe ve Değerleme Uzmanı .... , Lojistik ve Taşıma, Sigorta Uzmanı ...'den oluşan 4 kişilik bilirkişi heyetinden alınan ek rapor ve 2. Ek rapor ile tüm dosya kapsamı.
DELİLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, davacı tarafından nakliyat abonman sigorta poliçesi ile sigortalı emtianın taşıma sırasında hasarlanması nedeniyle davacı sigortacının dava dışı sigortalısına ödediği tazminatın fiili taşımacıdan rucüen tahsiline ilişkindir.
Davaya konu taşıma işi ... terminalinden ... Terminali arasında davalı taşıyıcı ...... A.Ş. tarafından gerçekleştirilmiş ve ... numaralı tren 01.05.2018 tarihinde ... Terminalinde manevra sırasında kazaya uğramıştır. Kaza dolayısıyla davacı sigortalısına 385.091,95 Euro (2.602.874,99 Türk Lirası) ödeme yaptığı hususunda uyuşmazlık bulunmamaktadır. Somut olayda uyuşmazlık, uygulanacak hükümler, gerçek zarar miktarı ve davalının sorumluluğuna ilişkindir.
Dosyada mübrez ........ Gözetim Memuru, ...... Konteyner şefi ve... firma yetkilisinin birlikte düzenleyip imza ettikleri 02.05.2018 tarihli tutanakta;“01.05.2018 tarihinde .... Müdürlüğü sahasına varış yapmış olan .... sayılı dispo muhteviyatı 19 vagonun stopere çarpmasından dolayı vagonlar üzerinde ...., ..., ...., .., ...., ..., — ..., — ..., ...., ..., ..., ... ve ... sayılı 13 konteynerin fiziken hasar aldığı görülmüş, ayrıca hasar alan 13 konteynerle birlikte vagonlar üzerinde bulunan 22 adet konteynerin içinde bulunan eşyanın da hasar almış olabileceği düşünülmektedir” denilmiştir.
Dosyada mübrez ... Gar Müdürlüğünün 01.05.2018 tarih ve ... sayılı “Şiddetli tampon neticesi dray” başlıklı yazıda;“Bugün 01.05.2018 tarihinde saat 12:44 de .... ve ... makinalar ile 19 vg. 106 dg. 1343 tonla garımıza gelen ... tren gar 16. yoluna kabul edilmiştir. Gelen dizi muayenesinden sonra saat 14:30 da dizinin Lojistik Müdürlüğü tahmil tahliye sahası 23. yoluna verilmesi için ... no.lu manevra makinası ile çekilmiştir. 23. yola giriş esnasında yolun sonunda bulunan beton hortu varzi bitişik ... ...no.lu boş vagona şiddetli tampon yapılmıştır. Şiddetli tampon neticesi dizinin sondan İkinci sırasında bulunan .... no.lu 6 dingilli Sg vagonunun orta bojisi şaseden çıkmak suretiyle yerde kalmış ve vagon orta yerinden kırılıp yukarı doğru bükülerek ikiye katlanmış vaziyette askıda kalmıştır. Aynı vagon bitişiğindeki ... no.lu vagon ile de tampon tampona geçmiş vaziyettedir. Ayrıca dizinin sondan 6. sırasında bulunan ... dingilli Sg vagonunun da ana şasesinde eğilme olduğu tespit edilmiştir. Yolda, hortuvarda diğer vagonlarda gözle görülür bir hasar yoktur. Gar ve lojistik saha yolları limitleri açık vaziyettedir. Tren kabul ve sevki ile tahmil tahliye İşlemlerini aksatacak bir sorun yoktur. Manevrada görevli personel tamamı ........ A.Ş. Personelidir. ...... hadisesinin ........ A.Ş. tarafından kaldırılması hususunda gereği ve bilgilerinizi arz ederim.” denilmektedir.
Mahkememizce uyuşmazlığın çözümü adına teknik bilirkişiler eliyle dosya kapasım itibariyle inceleme yaptırılarak hazırlanan kök ve ek raporlar dosya içerisine alınmıştır.
Davaya konu taşıma karma (multimodal) taşıma niteliğinde olduğundan, bu tip taşımalar 1980 tarihli Birleşmiş Milletler karma Taşımalar hakkında Cenevre Konvansiyonu tabi olmasına rağmen bu konvansiyonu Türkiye henüz onaylamadığından, oluşan boşluğa Dünya Taşıma İşleri Aracıları Dernekleri Federasyonun ülkemizde de kabul gören kuralları teamülen uygulanmakta ise de bu kuralların konvansiyon hükmünde olmadığı, dolayısıyla dava konusu taşımaya Uluslararası Demiryolu ile Eşya Taşımalarına İlişkin Sözleşme(COTIF) ile bu sözleşmede değişiklik getiren COTIF-CIM Ana Ek B hükümleri uygulanacaktır.
COTİF ve eki CIM'ın 30. maddesi uyarınca taşıma sırasında eşyanın tümüyle veya kısmen kaybı durumunda taşımacının tüm zarar ziyandan sorumludur. Somut olayda, fiili taşıyıcı olan davalının sürücüsünün kusuru neticesinde vagonların devrilmiş olması nedeniyle meydana gelen zarardan davalı taraf sorumludur. COTİF ve eki CIM hükümleri uyarınca davacı sigortacının isteyebileceği tazminat miktarı, sigortalısının uğramış olduğu gerçek zararla sınırlıdır. CIM 42.maddede; "Bir kısmi kayıp veya hasar taşımacı tarafından saptandığında veya öyle olduğu sanıldığında, hak sahibi kayıp veya hasarın olduğunu ileri sürdüğü zaman, taşımacının, mümkünse hak sahibinin huzurunda, zararın cinsine göre, eşyanın durumunu, miktarını ve mümkün olduğunca zararın önemini, sebebini ve meydana geldiği yeri saptayan bir tutanağı hemen düzenlemesi gereklidir." denmektedir.
Yukarıda açıklanan deliller ve yasal düzenlemeler ışığında; somut olayda dava dışı ...... A.Ş. firmasına ait toplam 2.316 paket CKD Komponenti çelik ve plastik kasalara yerleştirilmiş vaziyette konteynerlere yüklenilmiştir. Konteynerleri taşıyan trenin ...da manevrası sırasında şiddetli çarpma neticesinde konteynerler yere devrilmiş ve konteyner içerisindeki emtia hasarlanmıştır. Ekspertiz raporunda komponentlerin çoğunda herhangi bir fiziksel hasar tespit edilmemesine rağmen alıcının söz konusu konteynerin muhteviyatını reddettiği belirtilmiştir. Hasar konusu emtianın neler olduğu hususunda dosya içeriğinde herhangi bir liste ve bilgi bulunmamaktadır. Söz konusu emtianın .... Sanayi firmasına ait otomotiv parçaları olduğu göz önüne alındığında gerçek hasar miktarının tespit edilebilmesi için hangi parçaların hurdaya ayrılarak imha edildiğinin davacı tarafça belgelerle kanıtlanması gerekmektedir. Her ne kadar, sigorta ekspertiz raporunda tüm hasarlı emtianın imha edildiği imhanın altı (6) gün sürdüğü belirtilmiş ise de; bu imha tutanakları ve imha edilen emtia listesi dosyaya sunulmamıştır. CIM 42.maddeside dikkate alındığında davacı hasarı ve hasar miktarını ispat edememiştir. Bu nedenle koşulları oluşmayan iş bu davanın reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacının davasının REDDİNE,
2-492 Sayılı Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 80,70.-TL red karar harcının, mahkememiz veznesine yatırılan 44.501,40TL peşin harçtan mahsubu ile, bakiye kalan 44.420,70-TL harcın karar kesinleşince ve talebi halinde davacı tarafa iadesine,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
4-Davalı tarafından dosyada herhangi bir yargılama gideri yapılmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,
5-Davalı taraf kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 229.086,25-TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalı tarafa verilmesine,
6-Bakiye avansın karar kesinleşince yatırana iadesine,
7-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-11-13.maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.320,00TL arabuluculuk ücretinin davacıdan alınarak hazineye irad KAYDINA,
Dair taraf vekillerinin yüzlerine karşı gerekçeli kararın taraflara tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık yasal sürede İstinaf Başvuru hakları olduğu hatırlatılarak verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.20/10/2022