T.C. BAKIRKÖY 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2019/646 Esas
KARAR NO: 2021/43
DAVA: Tazminat (Ticari Niteliktekinde Haksız Fiilden Kaynaklanan (2918 S.K.Hariç))
DAVA TARİHİ: 29/08/2019
KARAR TARİHİ: 18/01/2021
KARARIN YAZILMA TARİHİ: 18/02/2021
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ticari Niteliktekinde Haksız Fiilden Kaynaklanan (2918 S.K.Hariç)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA
Davacı vekili tarafından sunulan dava dilekçesinde ÖZETLE; müvekkilerinin davalı tarafa ürettiği makinaların bir kısım parçalarının üretilmesi için bir takım kalıp numune makine ve çember arabası teslim ettiğini, teslim ettiği kalıpların toplam bedelinin 219.300,00 TL numune ve çember arabası bedelinin ise 1.927,00 TL olduğunu, davalının bu emtiaları geri teslim etmediğini, bu nedenle müvekkilerinin zaman ve iş kaybına uğradığını, aldığı siparişleri zamanında yetiştiremediğini, maddi olarak mağduriyet yaşadığını belirterek dava değeri itibari ile 1.000 TL maddi tazminatın davalıdan tahsilini talep etmiş daha sonra davasını ıslah ederek dava değerini 45.700,00 TL 'ye çıkarmıştır.
CEVAP
Davalı vekili tarafından sunulan cevap dilekçesinde ÖZETLE; müvekkillerinin davacıya çeşitli tarihlerde makina parçaları ve ürün imalatı yaparak teslim ettiğini, davacının belirttiği kalıpların bir çoğunun mülkiyetinin kendisine ait olmadığını, bir kısım kalıpları ise müvekkilerinin belirtmesine rağmen davacının teslim almadığını, istenilen bedelin fahiş olduğunu, davacının sipariş yetiştiremediği iddialarının gerçek dışı olduğunu belirterek davanın reddini talep etmiştir.
Bilirkişilerce düzenlenen raporun hüküm kısmında özetle; dava konusu kalıpların tamamının iyi ve kullanılabilir durumda olduğu,, davacı tarafından teslim alınması için bir engel bulunmadığı, kalıpların yeniden yapılmasına gerek olmadığı, davacının davasının kabulü halinde kalıpların hurda değerinin 2.250,00 TL olduğu, iyi durumda bulundukları, yeniden yapıldığında maliyetinin 45.700,00 TL olacağı belirtilmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, davacı tarafça davalı tarafa teslim edilen makine kalıpları ve numunesinin iade edilmemesinden dolayı bunların bedellerinin tazmini istemli tazminat davasıdır.
Davacı tarafça dava dilekçesinde; ....... numaralı kalıplar ile numune olarak da ....... Makinesi ve çember arabası parçasının bedelleri ile uğradığı munzam zararın ödenmesini talep etmiş, mahkememizce verilen süreye rağmen munzam zararı ile ilgili talebini açıklamadığından talebinin belirtilen kalıp ve parça bedelleri olduğu kanaatine varılarak bu doğrultuda yargılama yapılmıştır.
Davalı cevabında ...... ile ...... nolu kalıpların aslında tek kalıp olduğunu, bu kalıpların kendilerine ait olduğunu, ...... nolu kalıbın da kendilerine ait olduğunu, ...... nolu kalıbında kendilerinde bulunmadığını, ...... nolu kalıbı davacının kendisi için üretim yapmak amacıyla verdiğini, fatura keserek davacıya fatura ettiklerini, davacının bu kalıbı teslim alması defalarca söylediklerini, ....... ile ...... nolu kalıpları davacının kendilerinde kalmasını istediğini, davacıya fatura ettiklerini, gelip almalarını söylediklerini, ....... nolu kalıbın da kendilerinde kalmasını davacının istediğini, bu kalıpla ilgili hiç sipariş olmadığını ve üretim yapılmadığını, bu kalıbın da gelip alınmasını defalarca bildirdiklerini, ...... nolu kalıbı davacının kendilerine üretim yapılması amacı ile teslim edildiğini, bu kalıbı da davacıya fatura ettiklerini, davacının talebi doğrultusunda bu kalıbı ....... AŞ isimli firmaya teslim ettiklerini, davacının bu kalıpla ilgili anılan firmaya halen üretim yaptırdığını, ....... makinesi ve çember parçasının da davacı tarafından numune olarak gönderildiğini ancak davacını hiçbir siparişinin olmadığını, ....... makinesinin aslında demir kesme makinesi çember arabası parçasının da aslında bir boru parçası olduğunu, halihazırda kendilerinde bulunan davalıya ait kalıpları teslim etmeye hazır olduklarını savunmuşlar, sonradan sundukları dilekçelerinde söz konusu kalıpları davacının iade almasını talep ederek bu nedenle aslında konusuz kalan davanın reddinin gerektiğini ileri sürmüşlerdir.
Taraflarca dayanılan ve uyuşmazlığın çözümünde etkili olabilecek ölçüde önemli tüm deliller mahkememizce toplanmış ve değerlendirilmiştir.
Davalının dava konusu ....... nolu kalıpla ilgili ihbar talebi kabul edilerek davanın ihbarı için dava dışı ...... AŞ'ye tebligat çıkartılmıştır.
Davacı ve davalı tarafça bildirilen tanıkların yeminli beyanlarına başvurulmuştur.
Davacı vekiline aynen iadeyi talep edip etmedikleri ve taleplerinin ne kadar teslim edilen mallar ne kadarının iade edilmemesi nedeni ile uğradıkları zarar (munzam zarar) olduğunu açıklamaları konusunda süre verilmiş, bunun üzerine dosyaya sunulan dilekçeleri ile munzam zarar konusunda bir açıklama yapmaksızın aynen iade taleplerinin olmadığını, taleplerinin kalıp bedelleri olduğunu bildirdikleri görülmüştür.
Mahkememizce bir mali müşavir, bir makine mühendisi ve bir sektör bilirkişisinden yerinde inceleme yapılarak dava konusu malzemeler üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılarak 21/08/2020 tarihli bilirkişi raporu aldırılmıştır. Alınan bilirkişi raporunda özetle;
....... nolu kalıpların tek parça olduğu, bu parçaların ...... isimli işletmede bulundukları, parçanın durumunun iyi olduğu, hurda değerinin 250,00 TL yeni değerinin 4.000,00 TL değerinde olduğu, yeniden yapım süresinin 5 gün olduğu,
....... nolu kalıbın ...... isimli işletmede bulunduğu, parçanın durumunun iyi olduğu, hurda değerinin 600,00 TL yeni değerinin 11.000,00 TL değerinde olduğu, yeniden yapım süresinin 10 gün olduğu,
....... nolu kalıbın ...... isimli işletmede bulunduğu, parçanın durumunun iyi olduğu, hurda değerinin 1.200,00 TL yeni değerinin 45.000,00 TL değerinde olduğu, yeniden yapım süresinin 25 gün olduğu,
....... nolu kalıbın ...... isimli işletmede bulunduğu, parçanın durumunun iyi olduğu,
...... davalıda bulunduğu, durumunun iyi olduğu, hurda değerinin 100,00 TL yeni değerinin 500,00 TL değerinde olduğu,
Kesme Makasının davalıda bulunduğu, durumunun iyi olduğu, hurda değerinin 100,00 TL yeni değerinin 200,00 TL değerinde olduğu,
....... ve ....... nolu kalıpların tek parça olduğu, ...... plastik isimli işletmede bulundukları, durumunun iyi olduğu, hurda değerinin 1.500,00 TL yeni değerinin 20.000,00 TL değerinde olduğu, yeniden yapım süresinin 10 gün olduğu,
...... nolu kalıbın ...... isimli işletmede bulunduğu, parçanın durumunun iyi olduğu, hurda değerinin 600,00 TL yeni değerinin 11.000,00 TL değerinde olduğu, yeniden yapım süresinin 10 gün olduğu,
...... nolu kalıbın bulunduğu yerin tespit edilemediği, ahşap malzemeden olduğu, hurda değerinin tespit edilemediği, yeni değerinin 1.000,00 TL olduğu, yeniden yapım süresinin 3 gün olduğu,
...... nolu kalıbın ...... isimli işletmede bulunduğu, parçanın durumunun iyi olduğu, hurda değerinin 900,00 TL yeni değerinin 15.000,00 TL değerinde olduğu, yeniden yapım süresinin 10 gün olduğunun tespit edildiği görülmüştür.
Davacı vekili tarafından sunulan 09/11/2020 tarihli dilekçe ile ıslah yoluna başvurularak dava konusu kalıp ve malzemelerinin yeni değeri olarak 45.700,00 TL talep ettiklerini bildirdikleri ve bakiye harcın yatırıldığı anlaşılmıştır.
Davalı tarafça ıslah dilekçesine karşı zamanaşımı itirazı ileri sürülmüş ise de; taraflar arasında sözleşme ilişkisi bulunması ve sözleşmesel 10 yıllık zamanaşımı süresi dolmadan ıslah yapılmış olması nedeni ile bu itirazın reddine karar verilmiştir.
İhbar olunan .......AŞ tarafından dosyaya sunulan 28/02/2020 tarihli dilekçede; dava konusu ...... nolu kalıbı davalı şirketin talebi üzerine bizzat taraflarınca 10/04/2013 tarihinde üretildiğini ve faturasının davalıya kesildiğini, 2016 yılından itibaren ve halen bu kalıptan üretilecek parça mamul siparişi taleplerinin direkt olarak davacı tarafından kendilerine iletildiğini bildirerek ilgili fatura suretini sundukları görülmüştür.
Böylece mahkememizce yapılan yargılama sonucunda toplanan tüm deliller muvacehesinde; davacı tarafça üretim yapılması amacıyla davalıya bir kısım kalıp ve numunelerin teslim edildiği, davacının teslim ettiği bu numuneleri mülkiyet hakkı doğrultusunda geri isteyebileceği, davacı tarafça kalıp ve numunelerin kendisine teslim edilmesi hususunda davalıya ihtarname gönderilerek 7 günlük süre verildiği, davalının verilen süre içerisinde iade yapmadığı gibi iade talebini kabul ettiğine ilişkin herhangi bir cevabi ihtarname de göndermediği, yine temerrüde düşmemek için ürünleri yediemine tevdi edebileceği halde böyle bir girişimi bulunmadığı, bu kalıp ve numunelerden çember makinesi ve demir kesme makası haricinde tamamen davalı haricinde 3.şahıs işletmelerinde bulunduğu, dolayısıyla davalının iadeyi kabul ettikleri yönündeki savunmasının samimi olmadığı, davalı tarafça her ne kadar arabulculuk görüşmelerinde de iadeyi kabul ettikleri bildirilmiş ise de aracubuculuk görüşme tutanaklarındaki beyanların Arabuluculuk Kanunu hükümlerine göre yapılan yargılamada delil olarak kullanılamayacağı, dolayısıyla davacının kendisine ait olan ve davalıda veya davalının kontrolünde bulunan kalıp ve numunelerin iadesini isteyebileceği, aynen iade talebinin dava tarihine kadar kabul edilmediği davacının davadan sonra aynen iadeye zorlanamayacağı, kaldı ki ürünlerin tamamına yakınının zaten davalı işletmesi haricinde 3.şahıs işletmelerinde bulunması nedeni ile aynen iade edilemeyeceği, davalının dava konusu yapılan ........ nolu kalıplar ile ....... makinesi (demir kesme makası ) ve çember arabası parçasının davacı tarafından kendisine teslim edildiğini açıkça kabul ettiği, dolayısıyla davacının bu malzemeler konusunda iade talebinin haklı olduğu, davalının ....... nolu kalıbın da davacı tarafça kendisine verildiğini kabul ettiği ancak bu parçanın davacının talebi üzerine ...... AŞ'ye teslim edilmiş olduğu ve halen de davacının bu kalıpla ...... AŞ'ye üretim yaptıdığını ileri sürdüğü, ihbar olunan ...... AŞ tarafından sunulan dilekçede de bu durumun teyit edildiği, dolayısıyla artık bu kalıbın davalının kontrolünden çıktığından davalıdan talep edilemeyeceği, dava konusu diğer kalıplar olan ....... ve ...... nolu kalıpları davalının kendisine ait olduğunu ileri sürdüğü, davacı tarafın yasal mülkiyet karinesinin aksini kanıtlar nitelikte bir delil sunamadığı, yine davalının ...... kalıbın kendisinde olmadığını ileri sürmesine rağmen davacının bu kalıbın davalıda olduğunu geçerli bir delille ispatlayamadığı, dolayısıyla bu kalıp bedellerinin talep edilemeyeceği, davacının bedellerini talep edebileceği kanaatine varılan ....... nolu kalıplar ile ....... makinesi (demir kesme makası ) ve çember arabası parçasının taraflar arasındaki kullanım ödüncü sözleşmesi hükümlerine göre olağan eskimelerden ödünç alan davalının sorumlu tutulamayacağı, dolayısıyla davacının ancak bu parçaların mevcut hali ile olan değerini (hurda değerini) davalıdan talep edebileceği, bu nedenle davanın kısmen kabulü ve fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmesi gerektiği, davalıya gönderilen ve 7 günlük süre verilen ihtarname nedeni ile davalının 18/03/2019 tarihinde mütemerrit olması nedeni ile bu tarihten itibaren faiz talep edilebileceği kanaatine varılarak aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KISMEN KABULÜ ile
2.250,00 TL'nin temerrüt tarihi olan 18/03/2019 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
Fazlaya ilişkin talebin REDDİNE
2-492 Sayılı Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 153,69.-TL karar harcının mahkememiz veznesine yatırılan peşin harçtan mahsubu ile bakiye harcın karar kesinleşince ve talep halinde davacı tarafa iadesine
3-Davacı tarafından yatırılan 44,40.-TL başvurma harcı ve 153,69.-TL peşin harcın davalıdan tahsili ile davacı tarafa verilmesine,
4-Davacı tarafından dosyada yapılan 2.341,2-TL yargılama giderinin kabul red oranına göre hesaplanan 115.26 TL'sinin davalıdan tahsili ile davacı tarafa verilmesine, bakiye giderin davacı üzerinde bırakılmasına,
5-Davalı tarafından dosyada yapılan 76,00-TL yargılama giderinin kabul red oranına göre hesaplanan 72.25 TL'sinin davacıdan tahsili ile davalı tarafa verilmesine, bakiye giderin davalı üzerinde bırakılmasına,
6-Davacı taraf kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 2.250,00.-TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacı tarafa verilmesine,
Davalı taraf kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 2.250,00.-TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalı tarafa verilmesine,
7-Davacı ve davalı tarafından dosyaya yatırılan gider avansının kullanılmayan kısmının karar kesinleşince ve HMK 333. maddesi uyarınca ilgili tarafa iadesine,
Dair taraf vekillerinin yüzüne karşı gerekçeli kararın taraflara tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık yasal sürede İstinaf Başvuru hakları olduğu hatırlatılarak verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.
18/01/2021
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır