T.C. BAKIRKÖY 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2019/942 Esas
KARAR NO: 2021/210
DAVA: İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 04/12/2019
KARAR TARİHİ: 03/03/2021
KARARIN YAZILMA TARİHİ: 08/03/2021
Mahkememizde görülmekte olan İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili tarafından sunulan dava dilekçesinde ÖZETLE; müvekkili ....... Çelik A.Ş. Muhasebecisi ......'in çantası 15/06/2019 günü ...... AVM içindeki ....... isimli mağazada alışveriş için bulunduğu sırada çalındığı, konuya ilişkin şikayette bulunduğu, muhasebecinin çalınan çantasında bulunan bir kısım boş çek yapraklarıve eşyasının yanı sıra 9 adet müvekkil şirket emrine yazılı ancak ciro edilmediği müştere çeki hırsızların eline geçtiği, 18/06/2019 tarihinde Bakırköy ..... Asliye Ticaret Mahkemesine çeklerin iptali amacıyla başvurulduğu, ödemeden men kararı verildiği ticaret sicil gazetesinde tescil ve ilan ettirildiğini beyan ederek ...... Bankası A.Ş....... şubesine ait keşidecesi ....... kağıt San. A.Ş. Olan 21/08/2019 tarihli ....... seri numaralı 4.088,70USD bedelli çekin müvekkil şirkete iadesini, mümkün olmadığı takdirde kötü niyetli elinde tutan haksız hamil davalı şirketin dava açılış tarihinden itibaren tüm çek bedelinin işleyecek reeskont avans faizi ile bilikte müvekkil şirkete ödenmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı ....... Sentetik Elyaf San. Ve Tic. A.Ş. vekili tarafından sunulan cevap dilekçesinde ÖZETLE; müvekkil şirketin hamili buluduğu keşidecisi dava dışı ........ Kağt San. A.Ş. Olan ...... Bankası ...... şubesine ait 21/08/2019 keşide tarihli ....... seri nolu 4.088,70USD bedelli çeki muhatap bankaya 21/08/2019 tarihinde ibraz ettiği, müvekkil tarafından muhatap bankaya ibraz olunan çekin davacı şirket lehtar ve ilk ciranta olduğu, bahse konu çekin Bursa ..... İcra müdürlüğü ...... esas sayılı dosyası ile icra takibine konu edildiği, bahse konu çeke ilişkin Bakırköy ...... Asliye Ticaret Mahkemesinde çek iptali davası açıldığı dosyanın derdest olduğu, dava konusu çek arkasındaki ciro silsilesi muntazam ve tam olduğu çek üzerinde oynama yapıldığını kanıtlamak mükellefiyeti dava taraf üzerinde olduğu davacının iddialarının mesnetsizliğinin görüldüğünü, Bakırköy ...... Asliye ticaret mahkemesi söz konusu çekin iptaline ilişkin dava çekin ziyai gerekçesi ile açılan iptal davasındaki ödemeden men kararı hasımsız olarak verildiği davaya taraf olmayan iyi niyetli üçüncü kişiyi yani çek hamilini ilgilendirmeyeceğini, müvekkilinin ödeme yasağı kararının verildiği yargılamada taraf sıfatına haiz olmadığını, olayda ciranta müvekkil ile keşideci arasında doğrudan bir ilişki bulunmadığını, müvekkil takip mesnedi çekin arkasındaki imzanın ciro eden davacıya ait olup olmadığını bilecek durumda olmadığını müvekkilin çeki takibe koymada kötü niyeti ağır kusurundan söz edilemeyeceğini beyan ederek davanın reddini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
Dava çekin istirdatı olmadığı takdirde çek bedelinin avans faizi ile birlikte ödenmesi istemine ilişkindir.
Davacının dava dilekçesinden özetle; davacı şirketin muhasebecisinin alışveriş yaptığı sırada çekin çalındığını, olaya ilişkinKüçükçekmece CBS ...... soruşturma numarası ile soruşturma yapıldığı, Bakırköy .... ATM ....... sayılı soruşturma dosyasında çek iptali isteminde bulunduklarını, davalıllardan ...... Şirketi tarafından çek hakkında ihtiyati haciz kararı alınarak icra takibi yapıldığını, Bakırköy ..... ATM dosyasında çek istirdatı davası açıllması için taraflarına süre verildiğini, ....... tekstil şirketi ile aralarında ticari ilişki olmadığını, davacı şirketin sahte kaşesinin üstüne imza olmayan çizgi konulduğunu, çekin rızası hilafına elden çıktığını, çekin iadesini talep ettiği, şikayette bulunulduğu ,
Davalı ....... Sentetik Şirketinin cevap dilekçesinden özetle; davalı tarafından borçlular aleyhine takip başlatıldığını, çekin meşru hamili olduğunu, çeki ....... Teksilden alacağına karşılık ödeme olarak aldığını, icra dosyasının keşidecinin ödemesi ile infaz olduğunu,çek arkasındaki ciro silsilesinin muntazam ve tam olduğunu, çek hakkında ödemeden men kararının iyi niyetli hamili etkilemeyeceğini, davalı tarafın iyi niyetli olduğundan davacının çekin istirdatını talep edemeyeceğini davanın reddini talep ettiği, diğer davalıların süresinde cevap dilekçeleri sunmadığı,
Dosyada delillerin toplandığı, 6102 sayılı TTK.'nın 790. Maddesi uyarınca, “ Cirosu kabil bir çeki elinde bulunduran kişi, son ciro beyaz ciro olsa bile, kendi hakkı müteselsil ve birbirine bağlı cirolardan anlaşıldığı takdirde yetkili hamil sayılır”. Yine TTK.'nın 792. Maddesi uyarınca, “Çek herhangi bir suretle hamilin elinden çıkmış bulunursa, ister hamile yazılı ister ciro yoluyla devredilebilen bir çek sözkonusu olup da hamil hakkını 790. maddeye göre ispat etsin, çek eline geçmiş yeni hamil ancak çeki kötü niyetle iktisap etmiş olduğu veya iktisapta ağır kusuru bulunduğu takdirde o çeki geri vermekle yükümlüdür”, dava konusu çekte davacının lehdar ve ilk ciranta olduğu, davalıların ciranta ve hamil oldukları, yasa koyucunun ticari hayatta yaygın bir ödeme aracı olarak kullanılan çekin güven ortamı içinde tedavülünü sağlamak amacıyla açıklanan yasal düzenlemeleri getirdiği, davalının hakkını birbirine bağlı ve usulüne uygun cirolara dayandırmış olmasına, çekin çalıntı olduğunu bildiği veya bilmesi gerektiği hususunda dosyada bir delil ve emarenin de bulunmamasına çeki iktisap etmekte ağır bir kusuru bulunmamasına göre kayıp veya çalınmış olsa bile elindeki çeki geri vermekle yükümlü olmadığı, davalı tarafın çeki ne şekilde iktisap ettiğini açıklama yükümlülüğü bulunmadığından, davalının açıklamada bulunmamaması durumunun da çekin kötüniyetli iktisabı anlamına gelmediği, bu nedenle tarafların ticari defterlerinin incelenmediği, imzaların istiklali prensibine göre geçerli bir ciro silsilesi ile çeki elinde bulunduran hamilin kötüniyeti kanıtlanmadığı sürece yetkili hamil sayılacağı, işbu davada ispat yükünün davacıda ait olduğu, davacının, çekin rızası hilafına elinden çıktığını ve çeki elinde bulunduran ve çek bedelini tahsil eden davalının kötüniyetli ve iktisapta ağır kusurlu olduğunu ispat etmesi gerektiği, ciro silsilesinin görünüşte düzgün olduğu, ciro silsilesinde kopukluk bulunmadığı, davalılardan ....... Sentetik şirketi yönünden mevzuata ve yönetmeliğe uygun olarak edindiği çeki iktisapta kötü niyetli ve ağır kusurlu olduğunun davacı tarafça ispat edilememiş olması karşısında, bu davalı yönünden davanın esastan reddine, çek bedelinin istirdatı davasının diğer davalılar yönlerinden davaya konu çekin uhdelerinde bulunmaması sebebiyle pasif husumet eksikliği nedeniyle reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kuruldu.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1- Açılan davanın davalılar ....... Tekstil İth. İhr. San ve Tic Ltd Şti, ...... Dekorasyon Orman Ür. San ve tic. Ltd. Şti ve ....... Tekstil Ambalaj İnş. San. Ve Tic Ltd. Şti yönünden pasif husumet eksikliğinden REDDİNE
2- Açılan davanın davalı ....... Sentetik Elyaf San. Ve Tic A.Ş. yönünden REDDİNE
3-492 Sayılı Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 59,30.-TL red karar harcının, mahkememiz veznesine yatırılan 401,55.-TL peşin harcından mahsubu ile hazineye gelir kaydına, bakiye 342,25.-TL harcın karar kesinleşince ve talebi halinde davacı tarafa iadesine,
4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
5-Davalı ....... Sentetik Elyaf San. Ve Tic A.Ş. Tarafından yapılan 100,00TL yargılama giderinin davacıdan alınarak Davalı ....... Sentetik Elyaf San. Ve Tic A.Ş. 'ye verilmesine,
6-Davalı ....... Sentetik Elyaf San. Ve Tic A.Ş. kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 4.080,00.-TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalı tarafa verilmesine,
7-Bakiye avansın karar kesinleşince yatırana iadesine,
Dair davacı vekilinin ve davalı ....... Sentetik Elyaf Şirketi vekilinin yüzüne karşı verilen kararın, gerekçeli kararın taraflara tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık yasal sürede İstinaf Başvuru hakları olduğu hatırlatılarak verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. . 03/03/2021
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır