T.C. BAKIRKÖY 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2020/130 Esas
KARAR NO: 2022/486
DAVA: Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 12/02/2020
KARAR TARİHİ: 01/06/2022
KARARIN YAZILMA TARİHİ: 28/06/2022
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili tarafından sunulan dava dilekçesinde ÖZETLE; Müvekkili ........ şirketinin ......... gibi markalarla Su Armatürleri, vitrifiye ürünleri, duvar seramik kaplamaları, banyo küvetleri vb ürünlerin satış ve pazarlamasını yaptığı; ülke genelinde pek çok bayisi bulunduğu; diğer davacı......... Kol. Şti.-....... ve Ortaklarının da ........'un bayisi olduğu; ........'un bayisi olan diğer davacı ......'nın devam eden ticari ilişki ve ........'dan satın aldığı malların karşılığı olarak keşide ettiği;....... Bankası, ...... Şubesine ait, Çek No: ...... olan, Keşide Yeri: Antalya, 03.12.2019 Keşide tarihli, 269.758,93 TL bedelli çekin, ekte sunulan “Çek Çıkış” ve “Çek Alındı “ belgeleri ile ........ tarafından teslim alındığı; ........ tarafından teslim alınan ödeme vadesi gelmemiş bu çekin, çek değişimi kapsamında bedelsiz kalması sebebiyle, ekte sunulan “........ A.Ş. çek portföyünden müşteriye iade dekontu düzenlenerek, çeki düzenleyen ...... 'ya teslimi için ....... Kargo ........ şubesi çalışanına zarf içinde teslim edildiği; ......... Kargo ........ şubesi çalışanı tarafından teslim alınan, içinde çeklerin bulunduğu İki zarfınıkargonun, zamanında alıcılarına teslim edilmemesi üzerine, davacı ........ çalışanları tarafından ......... Kargo ........ şubesi telefon ile aranarak ve sonrasında ise içinde çeklerin bulunduğu iki kargonun ......... Kargo ........ şubesi çalışanının, çeşitli firmalardan kargoları toplarken kullandığı el arabasından çalınmış olduğunun ortaya çıktığı; Çeklerin çalındığının ortaya çıkmasından sonra, müvekkilinin davacı ........ tarafından da, İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı nezdinde 15.08.2019 gün ve ....... sayısı İle suç faillerinin tespiti ve cezalandırılmaları istemiyle şikayette bulunulduğu; Şikayetle ilgili soruşturmanın devam ettiği; Savcılık şikayeti dışında, gerek işbu dava konusu çekin, gerekse diğer zarfta yer alan Müvekkili Şirketin başka bir bayisi olan ............ Yapı Malzemeleri San. ve Tic. Ltd. Şti. nin aynı şekilde çek değişimi sebebiyle iade edilen 115.000 TL bedelli çekin iptali için İstanbul ....... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ....... E. sayılı dosyası tahtında çek iptal davası ikame edildiği ve bu dosyadan çalınan çek ile ilgili olarak verilen ödemeden men yasağının da ilgili bankaya ibraz edildiği, ayrıca çalınan çek ile ilgili olarak da Ticaret Sicil Gazetesinde ilan yapılmış ise de, her iki çekte bankaya ibraz olduğu için çek iptali davasının konusuz kalmış olduğu ve davanın reddine karar verildiği; Dava konusu çeke ilişkin olarak, İstanbul CBS'nın ....... sayısı dosyasından, çekin ibrazında çek aslının muhafaza edilerek, tahsili amacıyla başvuran kişinin yakalanması için en yakın polis merkezine haber verilmesi için 18.09.2019 tarihinde ....... Bankası ........ Şubesine tezkere yazıldığı; Bu tezkere üzerine de, çekin ibrazında ........ Bankası ........ Şubesi tarafından çeke el konulduğu ve çek aslının ....... Polis Merkezine teslim edildiği; dava konusu çekin, işbu dilekçeye de eklenen “........ A.ş. - çek portföyünden müşteriye iade dekontu" düzenlenerek, kargoya verilmeden önce çekin ön yüzüne iptal kaşesi vurulması unutularak, sadece arkasında yer alan tüm ciroların üzerine iptal kaşesi vurularak kargoya verildiği; Kargoya verilmeden önce çekin arkasındaki gerçek ciroların tümünün üzerine iptal kaşesi vurulmasına rağmen, çekin ibrazından sonra ....... Bankası Şubesi tarafından alınan çek fotokopisi incelendiğinde, çekin çalınmasından sonra çekte tekrardan bir ciro silsilesi oluşturabilmek için çekin arkasına sahte “........" kaşesi vurulduğu ve sahte imzalar atıldığının görüldüğü; dava konusu çekin arkasındaki gerçek ciroların tamamının üzerinde iptal kaşesi bulunduğu; iptal kaşesi vurulan ilk cironun, çekin lehtarı olan müvekkil ........ Tesisat Malzemesi Ticaret A.Ş. ye ait olduğu; ( ilk ciro : ..... Muslukçuluk Sanayi ....... Tesisat Malzemesi Tic.A.Ş./İmzalar ) müvekkili şirketin, kurumsal kimliği itibariyle beyaz ciro yapması mümkün olmayıp, tüm ciro işlemlerinin nama olduğu; nitekim, iptal kaşesi vurulan ciroda ..... Muslukçuluk Sanayi A.Ş. Namına yapılan nama/tam cirodur dendiği; iptal kaşesi vurulan müvekkili şirkete ait gerçek “ ........ “ cirosu üzerindeki kaşe ve temsile yetkili imzalar ile, çekte tekrardan bir ciro silsilesi oluşturabilmek için çekin arkasına vurulan sahte “........" kaşe ve üzerindeki imzalar arasındaki farkın benzemezliğin daha ilk bakışta görülmekte olduğu; Ayrıca, sahte ........ kaşesindeki “........" logosunun da, Müvekkili Şirket tarafından kullanılan bir logo olmadığı; Kanaatlerince, internet üzerinden ........ diye görsel araması yapıldığında çıkan logolardan birinin seçildiği, ancak seçilen logonun; ekte sunulu olan internet çıktısından anlaşıldığı kadarıyla ........ unvanlı bir Polonya şirketinin kullandığı logo olduğu; takip dayanağı çekte yer alan “........ Tesisat Malzemesi Tic.a.ş." kaşesi ve ciro imzaları sahte olduğundan, mevcut sahtecilik dikkate alındığında, çekten dolayı Müvekkili şirketlerin hukuken borçlu olmadığı açık olup, dava konusu çekin de istirdatının gerektiği, Takip dayanağı çek üzerinde iptal kaşesi vurulan, Davacı ........'a ait gerçek ciro üzerindeki kaşe ve temsile yetkili imzalar ile, çekte tekrardan bir ciro silsilesi oluşturabilmek için çekin arkasına vurulan sahte “........" kaşesi ve imzalar arasındaki ilk bakışta görülen fark- benzemezlik dikkate alındığında, sahte ........ kaşesinden sonra gelen cirolar yönünden, ciro silsilesinin bozuk ve gerçek olmadığının kabulünün gerektiği; Müvekkil Şirketin rızası hilafına elinden çıkan dava konusu çek, kötü niyetli olarak ele geçirilmiş olup, ciro silsilesinin de sahte olarak ve arada gerçek bir ticari ilişki söz konusu olmaksızın oluşturulduğunun açık ve kesin olduğu; - Basiretli ve iyiniyetli bir tacirin, iptal edilen ........ cirosu üzerindeki kaşe ve imzalar ile, sonradan sahte olarak vurulan ........ kaşe ve imzaları arasındaki farkı görmemesi/anlamamasının mümkün olmadığı; çeki bankaya ibraz eden davalının, iyiniyetli olmadığı ve çekin iktisabında kusurlu olduğu; zira, ciro silsilesindeki sahteciliğin çek üzerinde açıkça görüldüğü; ciro silsilesindeki sahteciliğin açıkça görünen ve belli olan bir durumda, sahte cirodan sonra gelen ciroların sıhhatinden ve gerçek olduğundan bahsedilemeyeceği; kaldı ki, dava konusu çekteki sahte ciro silsilesi içinde yer alan şirket ve/veya yetkilisi gerçek kişilerin, bu şekilde bir çok davası olduğu yönünde bir çok duyum olduğu ve yapılan kısa bir araştırnada da, dava konusu çekte hamil görünen ....... Tekstil San. Ve Tic. Ltd. Şti. Ve/Veya Yetkilisi ...... aleyhine, çalıntı çek/sahtecilik sebebiyle açılmış bir çok menfi tespit ve istirdat davası olduğunun tespit edildiği; Bu davalardan kısa zamanda tespit ettiklerinin, Bakırköy ...... Asliye Ticaret Mah. ..... E. ....... E. ...... E. Bakırköy ...... Asliye Ticaret ....... E. İstanbul ...... Asliye Ticaret ...... E. ve taraflarınca diğer çalınan çek ile ilgili olarak açılan İstanbul ........ Asliye Ticaret Mah. ..... E. Sayılı dosyaları olduğu; bu davalara konu çeklerde oluşturulan sahte ciro silsilesinde yer alan sözde şirketlerin bir çoğunun aynı olduğu; bu durumun dahi, dava konusu çekteki sahteciliği ve haksız iktisabı kanaatlerince açıkça ortaya koyduğu; Dava konusu çeke, İstanbul CBS'llığının kararı ile el konulması sebebiyle, bu çekin icra takibine konu edilmesi bu gün için mümkün olmamakla birlikte, işbu davanın açılmasından sonra, dava konusu çekin icra takibine konu edilmesi ihtimal dahilinde olabileceğinden, dava konusu .... Bankası, ..... Şubesine ait, Çek No: ...... olan, Keşide Yeri : Antalya, 03.12.2019 Keşide tarihli, 269.758,93 TL bedelli çeke dayalı olarak müvekkili şirketler aleyhine açılması muhtemel icra takiplerinin ihtiyaten durdurulması için taktiren teminatsız, aksi taktirde teminat mukabilinde ihtiyati tedbir kararı verilmesinin talep edildiği; hususlarını beyanla; dava konusu çeke, İstanbul CBS'lığının ...... sayılı kararı el konulması sebebiyle, bu çekin icra takibine konu edilmesi bu gün için mümkün olmamakla birlikte, işbu davanın açılmasından sonra, dava konusu çekin icra takibine konu edilmesi ihtimal dahilinde olabileceğinden, öncelikle; dava konusu ....... Bankası, ....... Şubesine ait, Çek No:...., Keşide Yeri : Antalya, Keşide tarihi : 03.12.2019 olan, 269.758,93 TL bedelli çeke dayalı olarak müvekkili şirketler aleyhine açılması muhtemel icra takiplerinin ihtiyaten durdurulması için taktiren teminatsız, aksi taktirde teminat mukabilinde ihtiyati tedbir kararı verilmesine, Şirketlerin, dava konusu edilen ....... Bankası, ....... Şubesine ait, Çek No: ......., Keşide Yeri : Antalya, Keşide tarihi: 03.12.2019 olan, 269.758,93 TL bedelli çekten dolayı, davalılara borçlu olmadığının tespiti ile dava konusu çekin ( iadesine ) istirdadına, kötüniyet tazminatı ile yargılama masrafları ve karşı kanuni vekalet ücretinin davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı vekili tarafından sunulan beyan dilekçesinde ÖZETLE; Davacıların dava dilekçesi ile müvekkili şirketin yetkili hamili olduğu çeke ilişkin olarak, çekin çek değişimi kapsamında bedelsiz kaldığını, çekin iadesi için ......... Kargo ........ şubesine zarf içerisinde teslim edildiğini, çekin ......... Kargo ........ Şubesi çalışanına ait el arabasından çalındığı iddia ettiği; ayrıca davacılardan ........ Tesisat Malz. Tic. A.Ş. çekte ki ciro imzasının sahte olduğunu, diğer tüm ciro silsilesinin sahte olarak oluşturulduğunu, müvekkili şirketin iptal edilen kaşe üzerinde ki imza ile diğer imzanın farklı olduğunu görmemesinin mümkün olamayacağı beyanları ile icra takibi konusu çekin istirdadına karar verilmesi talep ettiği; huzurda ki davanın konusunun çek istirdadı olup, bu davaya ilişkin olarak davacı sıfatının çeki zayi ettiğini ve çekte yetkili hamil olduğunu iddia eden ........ Tesisat Malz. Tic.A.Ş.'ne ait olduğu; Diğer davacı ........ ve ortakları ünvanlı kolektif şirketin huzurda ki davaya ilişkin olarak aktif dava ehliyeti bulunmamakta olup, iş bu davacı yönünden davanın aktif dava ehliyeti bulunmaması itibari ile reddini ve tamamı ile hatalı ihtiyati tedbir kararının kaldırılmasına karar verilmesinin talep edildiği; icra takibi konusu çekin kargoya verildiği ve kargoda çalındığı iddiasının tamamı ile asılsız olduğu; Çek ve bono gibi kıymetli evrakların kargo yolu ile gönderimi tamamı ile yasak olup, bu şekilde bir evrak gönderimi halinde mutlak suretle sigorta yapılması gerektiği; Kargo şirketlerinin çek veya bono teslim almamakta olup, davacıların bu yönde ki beyanlarının yasal dayanağının bulunmadığı; davacı yanın dilekçesinde, ........ Tesisat şirketine ait ciro imzalarının sahte olduğunu, bunun diğer iptal edilen cirolara kıyaslanması halinde imzanın bu şirkete ait olmadığının açık bir şekilde görüleceğini beyan ettiği; Davacı yanın iş bu beyanları sonrasında icra takibi konusu çek arkasında ciroların müvekkilince tekrardan incelendiği, imzaların birebir aynı olduğunun görüldüğü; Davacı yanın tamamı ile asılsız beyanlarda bulunduğu hususu sabit olup, müvekkili şirketin kötü niyetli olduğu hususunun tamamı ile asılsız olduğu; davacı yanın dilekçesinde, bir kısım dosya kayıtları sunmak sureti ile müvekkili şirketin ve yetkilisinin hakkında açılmış olan çek istirdadı davaları bulunduğunu, Müvekkil şirketin ve yetkilisinin kötü niyetli olduğunu iddia ettiği; Bakırköy ....... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ...... Esas,........ Esas ve ...... Esas sayılı dosyalarının tamamında aynı şirket tarafından ikame edilmiş olan çekler bulunmakta olup, tüm davaların reddine karar verildiği; Ayrıca mezkur dosyalara konu çeklerin çalıntı olmadığı hususuna ilişkin olarak taraflarınca suç duyurusunda bulunulmuş olduğu gibi, çeklerde emre ciroların bulunduğu ve ciro imzalarının da gerçek olduğu hususları sabit olup, müvekkili şirket yetkilisinin kötü niyetli olduğunun iddia edilemeyeceği; müvekkili şirketin tüm ticari defter ve kayıtları ile vergi dairesi kayıtları ve gümrük müdürlüğü kayıtları üzerinde inceleme yapılarak davacı yanın tüm beyanlarının asılsız olduğunun tespitinin talep edildiği; Müvekkil şirket yıllardan bu yana tekstil sektöründe faaliyet gösteren köklü bir şirket olup, yüksek miktarlı alım satım işlemleri yaptığı; tüm alım satım işlemleri faturalı olup, kayıt dışı herhangi bir ticaretin söz konusu olmadığı; celbini talep ettikleri Muratbey Gümrük Müdürlüğü ile Halkalı Gümrük Müdürlüğü'ne ait Antrepo Beyannameleri, İthalatçı Bilgi Formları, müvekkil şirkete ait 2015, 2016, 2017 yıllarına ait satılan malların maliyetlerinin miktarları, banka hesap hareketlerinde yapılan yüksek miktarlı ticari alışverişler, BS formları, ödemesi yapılan ve tahsil edilen çeklerin miktarları itibari ile müvekkilin tekstil sektöründe yüksek miktarlı alım satım işleri yapmış olduğu ve tüm bu hususların kayıtlı olduğu hususunun açık olduğu; çekler hakkında verilen ödeme yasağı kararının hiçbir şekilde icra takibine konu edilmesine engel teşkil etmeyeceğinin Yargıtay İçtihatları ve TTK itibari ile sabit olduğu; Davacının Türk Ticaret Kanunu hükümleri çerçevesinde müvekkilinin kötü niyetli olduğunu ispat etmesi gerektiği; Müvekkil şirketin iyiniyetli yetkili hamil olup, davacı yanın iddialarının müvekkil şirkete karşı ileri sürülemeyeceği hususunun sabit olduğu; Türk Ticaret Kanunu 792.madde hükmünün; “Çek, herhangi bir suretle hamilin elinden çıkmış bulunursa, ister hamile yazılı, ister ciro yoluyla devredilebilen bir çek söz konusu olup da hamil hakkını 790. maddeye göre ispat etsin, çek eline geçmiş bulunan yeni hamil ancak çeki kötü niyetle iktisap etmiş olduğu veya iktisapta ağır bir kusuru bulunduğu takdirde o çeki geri vermekle yükümlüdür." şeklinde olduğu; müvekkilin mezkur çeki iktisapta kötü niyetli olduğuna ve iktisapta ağır kusurlu olduğuna dair tek bir delil veya kayıt sunulmaksızın, davacı talebi ile verilmiş olan yasal dayanağı bulunmayan taleplere ilişkin olarak ihtiyati tedbir kararı verilmesinin asla kabul edilemeyeceği; Müvekkilinin çekte yetkili hamil olup, tamamı ile hukuka aykırı ihtiyati tedbir talebinin reddine karar verilmesinin talep edildiği; (T.C.YARGITAY 11.HUKUK DAİRESİ Tarih: 17.12.2018 Esas: 2018/5363 Karar: 2018/7977) Dava konusu çeke ilişkin ödeme yasağı kararı verilmiş olmasının müvekkilin yasal alacağını ulaşmak amacı ile iş bu çeki İcra takibine konu etmesine engel teşkil etmeyeceği gibi borçlular adına icra takibi yapılmasının da herhangi bir hukuka aykırılığı bulunmadığının açık olduğu; Takip konusu çek bedelini ödememek adına ileri sürülen asılsız, dayanaktan yoksun itirazların reddine karar verilmesi gerekmekte iken Sayın Mahkeme tarafından tamamı ile hatalı bir şekilde çek bedelinin 9615'i oranında teminat yatırılması halinde icra dosyalarının tedbiren durdurulması şeklinde karar verildiği; İcra takibi sonrasında açılan iş bu davaya ilişkin olarak İcra İflas Kanunu madde 72 gereğince takibin durdurulması şeklinde ihtiyati tedbir kararı verilemeyeceği hususu sabit bir durum olup, tamamı ile hatalı iş bu karardan dönülmesine karar verilmesinin talep edildiği; (T.C. Yargıtay 12. Hukuk Dairesi E:2012/33259 K:2013/8920 K. Tarihi:12.3.2013 ) (T.C. Yargıtay 12. Hukuk Dairesi E: 2012/24600 K: 2013/312 )(T.C. Yargıtay 12. Hukuk Dairesi E:2015/1624 K:2015/12392 T:5.5.2015 12. Hukuk Dairesi 2015/1624 E., 2015/12392 K.) (T.C. Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E:2010/6075 K:2011/16057 T:29.11.2011) TTK, HMK, İİK ve Yargıtay İçtihatları doğrultusunda olup çekin kambiyo vasfı itibari ile sebepten mücerretliği ilkesi gereği icra takibi konusu çeke ilişkin müvekkilin yetkili hamil olmadığı iddialarında bulunulamayacağı sabit olduğu üzere yukarıda sunulu Yargıtay İçtihatları ve ilgili kanun maddeleri doğrultusunda ihtiyati tedbir talebinin reddine karar verilmesinin talep ettiği, Dava konusunun çek istirdadına ilişkin menfi tespit davası olup, davacı ........ Tesisat Malzemeleri Ticaret Kollektif Şirketi — ........ Ve Ortaklarının iş bu davaya ilişkin aktif dava ehliyetinin bulunmadığı, keşidecinin bu şekilde dava açma hakkının bulunmadığı sabit olmakla, iş bu davacı yönünden davanın reddine ve hatalı ihtiyati tedbir kararından dönülmesine, İcra takibi sonrasında açılan iş bu davaya ilişkin olarak takibin durdurulması yönünde ihtiyati tedbir kararı verilmesinin İcra İflas Kanunu madde 72'ye açıkça aykırı olduğu sabit olup, tamamı ile hatalı ihtiyati tedbir kararının kaldırılmasına, tüm beyanların asılsız olduğu açıkça ortada olup, celbini talep ettikleri antrepo beyannameleri, ithalat beyannameleri, müvekkili şirket tarafından ödemesi çek suretleri ile müvekkil şirket tarafından tahsil edilen çek suretlerinin sunumu, Müvekkili şirkete ait banka kayıtları dikkate alınarak hiçbir yasal dayanağı bulunmayan davacı yanın müvekkilin kötü niyetli olduğuna ilişkin beyanlarının reddine, müvekkili şirketin ticari defter kayıtları itibari ile müvekkilinin fatura karşılığı satmış olduğu ticari emtialara ilişkin almış olduğu çeklere ilişkin olarak, çeklerin ödenmesinden kaçınılmasının mümkün olamayacağı, Türk Ticaret Kanunu madde 792 ve Yargıtay ...... Hukuk Dairesi Tarih: 17.12.2018 Esas: ....... Karar: ...... ilamı itibari ile müvekkilinin kötü niyetli veya iktisapta ağır kusurlu olduğuna yönelik tek bir delil sunulmaksızın asılsız beyanlar ile talep edilmiş olan ihtiyati tedbir talebinin reddine, Yargıtay içtihatları itibari ile yasal dayanağı bulunmadığı sabit olan haksız ve hukuka aykırı davanın reddine, yargılama giderleri ile ücret-i vekâletin davacı yana tahmiline, karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
Dava, çekten kaynaklı davacıların menfi tespit istemi ile birlikte TTK 792. Maddesi uyarınca çek istirdatı istemine ilişkindir.
Davacılar vekilinin dava dilekçesinden özetle; davacı ........ Tesisat şirketinin davacı ........ şirketinin bayisi olduğunu, davacı ........ Tesisatın davacı ........'da satın aldığı malların karşılığı olarak keşide ettiği davaya konu çekin, çek çıkışı ve çek alındı belgeleriyle davacı ........ tarafından teslim alındığını, bu çekin bedelsiz kalması nedeniyle davacı ........'un çeki ........'ya teslim için ......... kargo'ya teslim edildiğini, çekin kargoda çalındığını, davacı ........'un İstanbul CBS'ye 15.08.2019 tarihinde suç duyurusunda bulunduğunu, kargoya verilen iki adet çekin iptali için İstanbul ........ Asliye Ticaret Mahkemesi ......... esas sayılı dosyasında çek iptali talebinde bulunduklarını, her iki çekin bankaya ibraz olunduğundan çekin konusuz kaldığını, İstanbul CBS ........ soruşturma sayılı dosyasında davaya konu çekin bankaya ibrazı ile el konulduğunu,çek aslının ........ Polis Merkezine teslim edildiğini, çekin kargoya verilmeden önce ön yüzüne iptal kaşesinin vurulmasının unutulduğu, sadece arkasında yer alan tüm cirolar üzerine iptal kaşesi vurulduğunu, çekin çalınmasından sonra çekte tekrardan bir ciro silsilesi oluşturabilmesi için ekin arkasına sahte ........ kaşesi vurulduğu, sahte imzalar atıldığı, davacının kurumsal kimliği nedeniyle tüm ciro işlemlerinin nama/tam ciro olduğunu, sahte kaşede üzerindeki logonun ..........unvanlı Polonya şirketinin kullandığı logo olduğu, kaşe ve imzaların sahte olduğunu, çekten dolayı borçlu olunmadığını, ciro silsilesinin bozuk ve gerçek olmadığını, gerçek bir ticari ilişki olmaksızın oluşturulduğunu, ciro silsilesinde buluna şirket ve veya şirket yetkilisi gerçek kişilerin bu şekilde bir çok davası olduğunu, dava konusu çekte hamil olan ......... Tekstil şirketinin çalıntı çek /sahtecili sebebiyle açılmış bir çok menfi tespit ve istirdat davasının olduğunu, davanın her iki davacı yönünden kabulüne karar verilmesini talep ettiği,
Davalı ...... vekilinin dava dilekçesinden özetle; açılan davanın çek istirdatına ilişkin menfi tespit davası olup çek keşidecisi ........ Tesisat'ın bu davada taraf sıfatı bulunmadığını, aktif dava ehliyetinin olmadığını, bu davacı yönünden açılan davanın aktif husumet yokluğundan reddine karar verilmesini, çek ve bono gibi kıymetli evrakın kargoya tesliminin yasal olup bu beyanın asılsız olduğunu, kargo şirketlerinin bono ve çek teslim almadığını, çekteki imzaların davacı imzası ile birebir aynı olduğu, davalı şirketin iyi niyeli hamil olduğunu, tamamı reel faturalı satışa ilişkin davalı şirketin kötüniyetli olmadığını, davalı şirkete ait BS formları ile dava konusu çeke ilişkin faturalar ile satış yapıldığını, TTK 792 uyarınca çekin istirdatının çekin kötüniyetle iktisap edildiği veya iktisapta ağır kusurun bulunduğuna dair delil belge sunulmadığını, ödeme yasağı kararının çekin icra takibi yapılmasına engel olmadığını davanın reddini talep ettiği,
Diğer davalıların süresi içerisinde cevap dilekçesi sunmadıkları,
Dosya kapsamındaki belgelerden; davacı vekilinin dava dilekçesi ile çek alındı listesini, çek çıkış bordrosunu, çek iade dekontunu, şikayetçi ifade tutanağını, İstanbul 6 ATM 2019/524 çek kararını, çek görüntüsünü, çekteki kaşeye ilişkin belgeyi sunduğu,
Çekte, keşidecinin davacı ........ şirketi, lehdarın davacı ........ şirketi, keşide tarihinin 3.12.2019 tarihi, çek bedelinin 269.758,93 TL bedeli olduğu, çek görüntüsünde ilk iki ciro üzerinde iptal kaşesi olduğu, 3. Ciroda ........ şirketi kaşe ve imzası olduğu, 4. Ciroda ........ Metal şirketi kaşe ve imzası olduğu, 5. Ciroda ....... Moda Tekstil kaşe ve imzası olduğu, son ciro olarak ........ şirketi kaşe ve imzası olduğu, çekin bankaya ibraz edildiği, İstanbul ........ ATM .........4 esas sayılı dosyasında tedbir konulduğundan herhangi bir işlem yapılamadığı, çekin hamiline iade edilmediği, çek fotokopisinin ....... şirketine verildiğinin anlaşıldığı,
İstanbul ......... ATM ........ esas sayılı dosyasının, diğer kaybolan çeke ilişkin İstanbul ........ ATM ....... esas sayılı dosyasının, kıymetli evrakın iptaline ilişkin İstanbul ........ ATM ....... esas sayılı dosyasının, çekin çalınmasına konu İstanbul CBS ....... soruşturma sayılı dosyasının uyaptan celp edildiği, davacı tarafın iş bu davaya konu çek ile birlikte kargodan çalındığını belirttiği 115.000TL bedelli diğer çekteki imza incelemesine ilişkin İstanbul ........ İcra Hukuk Mahkemesinin ....... esas numaralı dosyasına ilişki bilirkişi raporunu ibraz ettiği, bu raporda çek aslındaki yedinci ciro ........ Tesisatın kaşesi üzerindeki imzanın, imza yetkililerinin eli ürünü olmadığının belirtildiği, davacı tarafın imzaya yetkili kişilerin bilgilerini 30.11.2020 tarihli dilekçeyle sunduğu, davacı ........ şirketi yetkili temsilcilerine ilişkin Ticaret Sicil Kayıtlarının celp edildiği, imza asıllarının toplanarak Grafoloji bilirkişi ........ 'dan rapor alındığı, raporun denetime elverişli olduğu, çek üzerinde ikinci ciranta olan ........ şirketinin kaşe üzerinde bulunan imzanın davacı şirketinin imza atmaya yetkili kişilerin eli ürünü olmadığının belirtildiği,
Mahkememizin iş bu dosyasında mali müşavir bilirkişi ........ 'dan tarafların ticari defter ve belgelerine ilişkin rapor alındığı, davacı ........ Şirketinin davalı ....... şirketinin 2019-2020 yılı ticari defterlerinin usulüne uygun tutulduğu, vadesi gelmemiş çekin çek değişimi kapsamında bedelsiz kalması nedeniyle 9.7.2019 tarihinde iade kaydının yapıldığı, davacı ........ firmasının davacı ........ şirketi, ....... Muslukçuluk ile ticari ilişkisinin olduğu, davalı ........ şirketi ile davalı ........ Moda 31.12.2019 tarihi itibariyle davalı ...... Moda'nın davalı...... Şirketine borcunun olduğu, davaya konu çekin giriş kaydına davalı ........ ticari defter kayıtlarında rastlanmadığı, çalındığı belirtilen diğer çekin davalı ........ kayıtlarında 3.8.2019 tarihinde girişinin olduğu, bilirkişi raporunda davalı ........ şirketinin davalı ........ şirketinden 193.196,52 TL alacaklı iken dava konusu çeki ticari defterlerine kaydetmemesinin ticari hayatın olağan akışına aykırı olduğun belirtildiği, davalı ........ şirketinin 2019 yılı ekim ayında vergi dairesi tarafından kesilen özel usulsüzlük cezasının mevcut olduğu, davalı ........'nun kendisinden önceki ciranta olan davalı ...... Moda adına düzenlediği 6 adet fatura ile sevk irsaliye içeriği uyuşsada faturada yer alan irsaliye numaraları ile sevk irsaliye numaralarının aynı olmadığı bu nedenle fatura içeriği ürünlerin sevkinin gerçek anlamda yapıldığı yönünde karine oluşmadığının raporda belirtildiği,
Davacı vekilin 17.5.2021 tarihli dilekçesinde, davalının hakkında başka çek hırsızlık olayları sebebiyle açılmış bir çok menfi tespit ve istirdat davası olduğunu, buna ilişkin diğer çekleri fotokopi görüntülerini sunduğu, sunulan çeklerden Bakırköy ....... ATM ........ esas sayılı dosyasındaki 10.304 TL bedelli çekteki son üç cirantanın iş bu davaya konu çekteki ciro ile aynı olduğu, diğer çeklerde davalı ......... Şirketi'nin, davalı ........ şirketinin, davalı ......... Moda şirketinin ciro zincirinde yer aldığının görüldüğü,
Somut olayın incelenmesinde; davacıların davalı şirketlere borçlu olmadıklarının tespiti ile çekin istirdatını/ iadesini talep ettikleri, dvaalı ........ şirketinin iyi niyetli yetkili hamil olduğunu davanın reddini talep ettiği, davacılardan ........ şirketinin imza itirazında bulunduğu, davacı ........ şirketinin imza itirazını senette alacaklı olan herkese karşı ileri sürebileceği, imzanın davacıya ait olduğunu davalı tarafın ispat etmesi gerektiği aksi takdirde imza itirazında bulunanın senetten kaynaklı borcu olmadığının kabul edileceği, dosya kapsamında yapılan imza incelemesinde iptale ilişkin cirolar dışında davacı şirkete atfedilen 2. Cirodaki imzanın davacı şirketin imzaya yetkili kişilerine ait olmadığı, bu nedenle davacı ........ şirketinin çekten dolayı davalılara karşı sorumlu olmayacağı, diğer davacı ........ Tesisat şirketinin imzaların istiklali ilkesi uyarınca imza itirazından yararlanamayacağı, bu davacının imzasına ilişkin itirazının olmadığı, davaya konu çekin bedelsiz kaldığı, kargoda çalındığının anlaşıldığı, davacı keşidecinin doğrudan ciro ilişkisi olmayan davalılara karşı şahsi defileri ileri süremeyeceği değerlendirilerek mahkememizce iş bu davalı yönünden menfi tespit talebinin reddine karar verildiği,
Çek istirdatı talebine ilişkin ise TTK 792. maddesine göre çeki eline geçiren yeni hamilin çeki kötüniyetle iktisap etmesi veya iktisabında ağır kusurlu durumda bulunması halinde çeki iade etmekle yükümlü olacağı, dosya kapsamında davaya konu çekin davalı ........ ticari defter ve kayıtlarında yer almadığı, diğer kaybolan ve iş bu dava konu olmayan çekin ise kargoya verilmesinden 1 gün sonra davalı iki şirkette ciro gördükten sonra davalı ...... şirketinin kayıtlarına girdiği, davalı ........ şirketinin kendi kayıtlarına göre alacaklı olduğu önceki ciranta ......... Moda'dan alacağının olmasına rağmen davaya konu çekin kaybolan diğer çekte olduğu gibi davalı şirket kayıtlarına girmesi gerektiği, girmemesinin hayatın olağan akışına aykırı olduğu, davalı ....... defter incelemesinde sunduğu 6 adet faturada yer alan irsaliye numaraları ile sevk irsaliye numaralarının aynı olmadığı bu nedenle fatura içeriği ürünlerin sevkinin gerçek anlamda yapıldığı yönünde karine oluşmadığı, iş bu dosya taraflarının ciranta olarak bulunduğu bir kısım çeklerin menfi tespit/istirdat davalarına konu olduğu, özellikle son ciranta olması nedeniyle davalı ........ hakkında açılan davalar olduğu, çalıntı birden çok çekin davalı şirkette bulunmasının/topalnmasının basiretli tacir davranışı ile uygun olmadığı, davalının davaya konu çeki iktisabında ağır kusurlu olduğu bu nedenle davacı ........ şirketinin çek istirdatı talebinin çekin son hamili olarak görünen ........ şirketi yönünden kabulüne karar verildiği, diğer davalılar yönünden ise çekin uhdelerinde olmadığından pasif husumet yokluğundan reddine karar verildiği, diğer davacı ........ Tesisat'ın ise çekin keşidecisi olması nedeniyle çekin istirdatı davası açamayacağı, bu dava türü yönünden aktif husumetinin olmadığı değerlendirilerek aşağıdaki şekilde karar verildi.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacı ........ Tesisat Malzemesi Tic. AŞ.nın menfi tespit talebinin kabulü ile;
....... Bankası ....... Şubesine ait keşide yeri Antalya, keşide tarihi 03.12.2019, miktarı 269.758,93 TL, keşidecisi ........ Tesisat Malzemeleri Tic. Koll. Sti, ........ ve Ortakları, lehdarı ........ Tesisat Malzemesi Tic. AŞ.olan ......... seri numaralı çekten dolayı davalı şirketlere borçlu olmadığının ayrı ayrı tespitine,
2- Davacı ........ Tesisat Malzemesi Tic. AŞ.nın çekin iadesi talebinin
a)davalı ........ Tekstil San ve Tic Ltd. Şti yönünden kabulü ile; ....... Bankası ......... Şubesine ait keşide yeri Antalya, keşide tarihi 03.12.2019, miktarı 269.758,93 TL, keşidecisi ........ Tesisat Malzemeleri Tic. Koll. Sti, ........ ve Ortakları, lehdarı ........ Tesisat Malzemesi Tic. AŞ.olan ........ seri numaralı çekin iş bu davalıdan alınarak davacıya iadesine,
b)diğer davalı şirketler yönünden ise çek istirdatı talebinin pasif husumet eksikliği nedeniyle USULDEN reddine
3- davacı ........ Tesisat Malzemeleri Tic. Koll. Sti, ........ ve Ortakları’nın menfi tespit talebinin yasal şartları oluşmadığından reddine
4- davacı ........ Tesisat Malzemeleri Tic. Koll. Sti, ........ ve Ortakları’nın çek istirdatı talebinin ise aktif husumeti olmadığından reddine
5-492 Sayılı Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 18.427,23.-TL karar harcından mahkememiz veznesine yatırılan 4.606,81.-TL peşin harcın mahsubu ile eksik kalan 13.820,43.-TL karar harcının davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye gelir kaydına,
6-Davacılar tarafından yatırılan 54,40.-TL başvurma harcı ve 4.606,81.-TL peşin harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı tarafa verilmesine,
7-Davacılar tarafından dosyada yapılan toplam 3.128,43.-TL yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı tarafa verilmesine,
8-Davalılar tarafından dosyada yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
9-Davacı ........ Tesisat Malzemesi Tic. AŞ kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre menfi tespit talebi yönünden hesaplanan 27.333,13.-TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı tarafa verilmesine,
10-Davacı ........ Tesisat Malzemesi Tic. AŞ kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre çek İade talebi yönünden hesaplanan 5.100,00.-TL maktu vekalet ücretinin davalı ........ Tekstil San ve Tic Ltd. Şti'den tahsili ile davacı tarafa verilmesine,
11-Davalı ........ Tekstil San ve Tic Ltd. Şti. kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre menfi tespit yönünden hesaplanan 27.333,13.-TL vekalet ücretinin davacı ........ Tesisat Malzemeleri Tic. Koll. Sti'den tahsili ile davalı ........ Tekstil San ve Tic Ltd. Şti'ne verilmesine,
12-Davalı ........ Tekstil San ve Tic Ltd. Şti. kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre çek iade talebi yönünden hesaplanan 5.100,00.-TL vekalet ücretinin davacı ........ Tesisat Malzemeleri Tic. Koll. Sti'den tahsili ile davalı ........ Tekstil San ve Tic Ltd. Şti'ne verilmesine,
13-Davacı tarafından dosyaya yatırılan gider avansının kullanılmayan kısmının karar kesinleşince ve HMK 333. maddesi uyarınca ilgili tarafa iadesine,
14-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-11-13.maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.320,00TL arabuluculuk ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye irad KAYDINA,
Dair davacı vekilinin ve davalı taraf vekilinin yüzüne karşı verilen kararın, gerekçeli kararın taraflara tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık yasal sürede İstinaf Başvuru hakları olduğu hatırlatılarak verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.. 01/06/2022
Katip ......
¸e-imzalıdır
Hakim .......
¸e-imzalıdır