T.C. BAKIRKÖY 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/1091 Esas
KARAR NO: 2022/1154
DAVA: Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 24/12/2021
KARAR TARİHİ: 27/12/2022
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 03/01/2023
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Dava, mal teslim edilmemesi nedeniyle bedelsiz kaldığı iddia edilen avans çekine ilişkin menfi tespit talebine ilişkindir.
Davacı, dava dilekçesi ile özetle; davalı şirkete pelüş kumaş siparişi verdiklerini, sipariş avansı olarak keşidecisi .…şirketi olan .... seri numaralı ve 80.000-TL bedelli çeki davalıya verdiklerini, çeke karşılık mal teslimi yapılmadığını, çekin bedelsiz kaldığını, çekin davalı tarafça icra takibine konulduğunu ve taraflarından %10 oranında çek tazminatı talep edildiğini, çek tazminatından çek keşidecisinin sorumlu olduğunu,söz konusu çek nedeniyle davalıya borçlu olmadıklarının tespiti ile çekin takibe konu edildiği icra takibinin iptaline ve davalının kötü niyet tazminatına mahkum edilmesini talep etmiştir.
Davalı, cevap dilekçesi ile özetle; davacının söz konusu çeki, .... Ltd.Şit. ile aralarındaki ticari ilişki nedeniyle bu şirketin borçlarının bir kısmına karşılık olarak verdiğini, kendilerinden pelüş kumaş sipariş edildiği ve avans olarak bu çekin verildiği iddiasının doğru olmadığını, davacı ile dava dışı ... şirketi arasında bir ticari birlikteliğin söz konusu olduğunu, davacının adına kayıtlı “....Tekstil” isimli bir şirketin mevcut olduğunu, davacının kumaş sipariş etmesi halinde bunu kendi adına değil, şirketi adına yapacağını, çekteki cironun da bu şirket adına olacağını, oysa davacının çekinin şahsi ciro ile kendilerine teslim edildiğini, davacı adına düzenlenen bir fatura olmadığını, davacının da bunu bilerek çekin ödenmemesi yolu olarak bunu kullandığını, dava dışı .... şirketi ile aralarında süregelen bir ticari ilişkileri olduğunu, verilen çek bedelinin de şirket kayıtlarından düşüldüğünü, davacı ile ticari bir ilişkilerinin olmadığını, çekin karşılığının olmaması sebebiyle arkasının yazdırıldığını, davacının çek tanzim ve teslim tarihinden üç ay sonra böyle bir iddia ortaya atmasının hayatın olağan akışına aykırı olduğunu savunarak davanın reddini talep etmiştir.
Uyuşmazlık, takibe konu edilen çekin davalıya avans çeki olarak verilip verilmediği, avansa konu malların davacıya teslim edilip edilmediği, çekin bedelsiz kalıp kalmadığı ile davacının söz konusu çek ve çek tazminatı nedeniyle davalıya borçlu olup olmadığına ilişkindir.
İcra dosyasının incelenmesinde; 12.11.2021 tarihli ... seri numaralı ve 80.000-TL bedelli çekin kambiyo senetlerine özgü takibe konularak, çekin keşidecisi .... Şti, lehtarı .... Şti ve ikinci ciranta olan davacı ... aleyhine takip yapıldığı anlaşılmıştır.
Dosyaya sunulan 09.08.2021 tarihli çek teslim bordrosu ile dava konusu çekin teslim alındığı, teslim belgesinde ilgili cari hesabın:.... Ltd.Şti. olarak belirtildiği fakat çek teslim edenin evrakta imzasının bulunmadığı görülmüştür.
Mali Müşavir bilirkişi aracılığı ile yapılan inceleme neticesinde hazırlanan iki esas rapor ile; taraf ticari defterlerinin tasdikinin yapıldığı, davalının ticari defterlerinde takip tarihi itibariyle dava dışı .... Şirketinden 80.000-TL alacaklı gözüktüğü, davalı ve .... Şirketi arasında süregelen bir ticari ilişkinin mevcut olduğu, söz konusu alacağın dayanağının 2021 yılına ait kumaş satımına ilişkin fatura olduğu, dava konusu çekin dava dışı ....Şirketi hesabına kaydedildiği ve karşılıksız çek nedeniyle hesabın 80.000-TL bakiye verdiği tespit edilmiştir.
Davacı taraf defterlerinin incelenmesinde ise, davacının ticari defterlerinin tasdikinin yapıldığı, davalı veya dava dışı .... Şirketi ile ilgili herhangi bir hesap hareketinin bulunmadığı tespit edilmiştir.
Somut olayda; davacı dava konusu 80.000-TL bedelli çeki mal karşılığında avans olarak davalıya verdiğini iddia etmekle, davacı söz konusu çekin dava dışı ... Şirketi borcuna ilişkin verildiğini savunmuştur. Çek niteliği itibariyle bir borç ödeme aracı olup, çekin avans çeki olduğunu ispat yükü davacıdadır. Taraf ticari defterlerinin incelenmesinde davacının avans verdiğini iddia ettiği çeki kendi ticari defterlerine kaydetmediği, davalının ise çeki savunmasına paralel şekilde defterlerinde .... Şirketi borcuna mahsuben kaydettiği görülmüştür. İkinci bilirkişi raporu ile davacı ile dava dışı .... Şirketinin ve .... Şirketi arasında organik bağ olduğu belirtilmişse de, söz konusu tespitin yerinde olmadığı ilgili şirketlerin ticaret sicil kayıtlarından anlaşılmıştır. Bununla birlikte, dosya kapsamında davacının ilgili çeki avans çeki olarak ve bir mal karşılığı davalıya teslim ettiğini ispata yarar herhangi bir delil söz konusu olmadığından davanın reddine yönelik karar verilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın reddine,
2-492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 80,70 TL harcın peşin alınan 1,473,84 TL harçtan mahsubu ile bakiye 1.393,14 TL harcın karar kesinleştiğinde ve istek halinde davacıya iadesine,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
4-Davalı tarafından yapılan 88 TL tebligat posta masrafının davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
5-Davalı vekil ile temsil edildiğinden yürürlülükte olan AAÜT gereğince hesaplanan 13.808,46 TL nisbi vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
6-Karar kesinleştiğinde HMK m.333 gereğince bakiye avansın ilgilisine iadesine,
Dair yüzüne karşı gerekçeli kararın taraflara tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık yasal sürede istinaf başvuru hakları olduğu hatırlatılarak verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.27/12/2022
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır