T.C. BAKIRKÖY 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/557 Esas
KARAR NO: 2022/576
DAVA: Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 05/07/2021
KARAR TARİHİ: 28/06/2022
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 30/06/2022
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili tarafından sunulan dava dilekçesinde ÖZETLE : Müvekkili davacı ...'ın ....... Gıda Turizm San. Tic. ve Ltd. Şirketinin yetkilisi olduğu, davalı ile arasında 15/05/2019 tarihinde iş akdi başlıklı bir sözleşme düzenlendiğini, yapılan işbu sözleşmenin davalının ....... Gıda Turizm San. Tic. Ve Ltd. Şirketine ait ...... Restaurant'ına 5 yıllığına ortak olacağına ilişkin olduğunu, ilgili sözleşmenin ikinci paragrafında ''....... Gıda Turizm San. Tic. Ve Ltd. Şirketine ait ...... Restaurant 15/06/2019 tarihi itibari ile işletme ortağı olarak net kar paylaşımı sistemi uygulanacak şekilde ...... ve ... kişilerini 5 yıl süreliğine bünyesine dahil etmiştir'' denildiğini, sözleşmede davalının işletmeye ortak olması nedeniyle davalıya işletmenin yaptığı aylık ciro üzerinden %15 pay verileceğinin de kararlaştırıldığını, yapılan bu ortaklığa istinaden sözleşme ile davalının ve diğer ortak ......'ın kendilerine senet verilmesi karşılığında ...... Restaurant yetkilisi ...'a sözleşme esnasında 150.000 TL destek ödemesi yapacaklarının hüküm altına altına alındığını sözleşmenin 14. Maddesine göre ; ''İşletme net kar ortaklığına istinaden ...... ve ... 24 ay vadeli olarak hazırlanacak senet karşılığında ...... Restaurant yetkilisi ...'a sözleşme esnasında 150.000 TL destek ödemesi yapacaklardır.'' denildiğini, ilgili hüküm gereği müvekkili tarafından davalının yapacağı destek ödemesi karşılığında 13/09/2019 düzenleme tarihli, 15/06/2021 vade tarihli 30.000 TL bedelli senedin davalıya teslim edildiğini, ancak davalının kendisine senet verilmesine rağmen sözleşmeye göre yapması gereken destek ödemesini yapmadığını, davalının yükümlülüğünü getirmediği için müvekkilinin de senet nedeniyle davalıya karşı borçlu olmadığını, belirterek müvekkilinin davalıya karşı borçlu olmadığının tespitine, bankaya tahsil için verilmiş olan senedin icra takibine konu yapılmamasına ve çekilen protestosunun T.C. Merkez Bankasına bildirilmemesi için ihtiyati tedbir kararı verilmesine, yargılama masrafları ve vekalet ücretinin davalı yana yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili tarafından sunulan cevap dilekçesinde ÖZETLE: Müvekkili ...'ın 13.06.2019 düzenlenme tarihli , 15.06.2021 vade tarihli 30.000,00 TL bedelli senedin ödenmemesi nedeniyle öncelikle müvekkilinin Kartal ..... Noterliği'nin 17/06/2021 tarih .... Yevmiye Nosu ile ödememe protestosu gönderildiğini akabinde ise davacı ... aleyhine İstanbul ..... İcra Müdürlüğü ..... Esas dosyası ile ilgili icra takibi başlatıldığını, davacı tarafından senetteki imzaya ve borca karşı itiraz edilmeyerek icra takibinin kesinleştiğini, müvekkili tarafından davacı borçluyla borç verildiğini ve davacı tarafından ödenmediğini, sözleşme incelendiğinde sözleşmenin imza tarihinin 15.06.2019 olduğunu, takibe ve iş bu davaya dayanak olan bononun tanzim tarihinin ise 13.06.2019 olduğunu, sözleşmenin imza tarihi ile bononun düzenlenme tarihi incelendiğinde bononun sözleşme tarihinden önce düzenlendiğinin açık olduğunu, taraflar arasında imzalandığı iddia olunan sözleşmenin tarafının ....... Gıda Turizm San. Tic. Ltd. Şti. Olduğunu, davaya konu senedin ise ... tarafından imzalandığını senedin taraflar arasındaki şahsi ilişkiden kaynaklandığını, belirterek davacının mal kaçırma gayesiyle hareket ettiği göz önüne alınarak tedbir talebinin reddine, haksız ve hukuka aykırı davanın reddine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı yana tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
Dava, takibe konulan bono nedeniyle davalıya borçlu borcunun bulunmadığına ilişkin menfi tespit davasıdır.
Davacı, davalı ile iş ortaklığı sözleşmesi imzaladığını, sözleşmenin 14.maddesi uyarınca davalıya senet vermeleri karşılığında, davalıca kendilerine 150 bin tl destek ödemesi yapılacağının kararlaştırıldığını, bu kapsamda dava konusu 30.000-TL bedelli senedin düzenlenerek davalıya verildiğini, fakat destek ödemesinin yapılmadığını, dolayısıyla senedin bedelsiz kaldığını iddia ederek, takibe konulan senet yönünden davalıya borçlu bulunmadığının tespitini talep etmiştir.
Davalı, senette İstanbul Mahkemelerinin yetkili olduğuna dair yetki şartının bulunduğunu, senedin davacıya verilen borç karşılığı alındığını, sözleşmeyi kabul etmediklerini, sözleşme tarihinin bono tanzim tarihinden sonra olduğunu, sözleşme ve senet taraflarının farklı olduğunu iddia ederek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Bono üzerinde ilgili bonoya ilişkin ihtilafları görmekle İstanbul Mahkemelerinin yetkili olacağı belirlenmiş olmakla birlikte, söz konusu yetki sözleşmesinin geçerli kabul edilmesinin, bononun taraflarının tacir veya tüzel kişi olması şartına bağlı olduğu, bono lehtar ve keşidecisinin tacir olmadığı, dolayısıyla yetki sözleşmesinin de geçerli olmadığı anlaşıldığından bu yöndeki yetki itirazının reddine karar verilmiştir.
Uyuşmazlık, dava konusu bononun, 15.06.2019 tarihli sözleşme kapsamında davalıya verilip verilmediği, sözleşmede yer alan destek ödemesinin davalı tarafça yapılmaması nedeniyle bononun bedelsiz kalıp kalmadığı ile davacının ilgili senet nedeniyle davalıya borçlu olup olmadığı hususlarına ilişkindir.
Dava konusu bononun 13.06.2019 keşide, 15.06.2021 vade tarihli olduğu, keşidecisinin davacı ..., lehtarının davalı ... olduğu, dosyaya sunulan iş akdi başlıklı 15.06.2019 tarihli sözleşmenin taraflarının davalı ..., davacı ... ve dava dışı ...... olduğu, sözleşmenin ...... Restoran’a ait net kar paylaşım sistemli ortaklık ilişkisine ilişkin olduğu, sözleşmenin 14.maddesinin “İşletme net kar ortaklığına istinaden ...... ve ... 24 ay vadeli olarak hazırlanacak senet karşılığında ...... restoran yetkilisi ...’a sözleşme esnasında 150.000-TL destek ödemesi yapacaklardır.” düzenlemesinin yer aldığı görülmekle, HMK.31 uyarınca davalının isticvabına karar verilmiş olup; davalı dava konusu bononun sözleşme ile ilgili olmadığını, sözleşme kurulmadan önce davacıya 500 dolar borç verdiğini, borca karşılık davacının TL üzerinden bu senedi düzenleyerek kendisine verdiğini, sözleşmenin 14.maddesinde belirtilen senedin ise kendisine verilmediğini beyan etmiştir.
Bu kapsamda; davalının bonoyu, davacıya verdiği borca istinaden aldığı yönünde savunma yaptığı, davacının söz konusu bononun dosyaya sunulan sözleşme kapsamında kendisine verildiği hususunu ispatla yükümlü olduğu, bu iddiasını yazılı bir delille ispat etmesi gerektiği, sözleşmenin 14.maddesinde davamız konusu bonoya açık atfın bulunmadığı ve sözleşme tarihinin 15.06.2019, bono tarihinin ise 13.06.2019 olduğu, bu halde ilgili bononun sözleşme kapsamında verildiğini ispata yarar herhangi bir delilin de dosyada mevcut olmaması nedeniyle davacıya yemin deliline dayandığı hususu hatırlatılmış, yemin deliline dayanması neticesinde bono lehtarı ...’a söz konusu senedin 15.06.2019 tarihli sözleşmenin 14.maddesi kapsamında davacı tarafça düzenlenerek kendisine verilip verilmediği hususunda yemin etmesi teklif edilmiş, davalı yemini eda ederek, dava konusu bononun sözleşmenin 14. Maddesi uyarınca kendisine verilmediği hususunda yemin etmiştir. Bu kapsamda, davacının iddiasını ispat edemediği anlaşılmakla davanın reddine karar verilmiştir.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere ;
1-Davanın REDDİNE,
2-492 Sayılı Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 80,70.-TL red karar harcının, mahkememiz veznesine yatırılan 512,33.-TL peşin harcından mahsubu ile hazineye gelir kaydına, bakiye harcın karar kesinleşince ve talebi halinde davacı tarafa iadesine,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
4-Davalı tarafından dosyada herhangi bir yargılama gideri yapılmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
5-Davalı taraf kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, kararın verildiği tarihte yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 5.100,00 TL maktu vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalı tarafa verilmesine,
6-Bakiye avansın karar kesinleşince yatırana iadesine,
Dair taraf vekillerinin yüzüne karşı verilen gerekçeli kararın taraflara tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık yasal sürede İstinaf Başvuru hakları olduğu hatırlatılarak verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.
28/06/2022
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır