T.C. BAKIRKÖY 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/613 Esas
KARAR NO: 2023/200
DAVA: Tespit
DAVA TARİHİ: 27/07/2021
KARAR TARİHİ: 07/03/2023
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILMA TARİHİ: 24/03/2023
Mahkememizde görülmekte olan Tespit davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Dava, haksız rekabetin tespiti ve davalının haksız rekabet yaratan eylemlerinin durdurulmasına ilişkindir.
Davacı, dava dilekçesi ile özetle; 1988 yılından bu yana plastik sektöründe faaliyet göstermekte olduğunu, renkli masterbatch ve plastik katkı maddeleri ürettiğini, davalı şirketin 2017 yılında kurulduğunu, kendileri gibi ... , ... üretimi alanlarında faaliyet gösterdiğini, rakip firmalar olduklarını, üç kritik personellerinin davalı tarafça ticari sırları ele geçirme amacıyla TTK.55.madde kapsamında istihdam edildiğini, dava dışı ...’un 11 yıl boyunca istihdam edildiğini ve tüm sevkiyat süreçlerine ve ticari sırlarına hakim olduğunu, şirketteki makinelere ait tüm bilgileri de bildiğini, bir süredir işe gelmeyen ...’un kendisine çekilen ihtarnameye rağmen işe dönmediğini, kendisinin rekabet etmeme sözleşmesinin de bulunduğunu, şirkette Bakım ve Onarım sorumlusu olarak çalışan ...’ın şirketin tüm iş akışını, makine parkurlarını, üretim kapasitelerini, laboratuvar ekipmanları ve personel bilgilerini, ticari üretim aşamalarına hakim olduğunu, şirketlerinde 9 yıllık çalışması sonrasında davalı şirkette işe başladığını, şirketlerinde çalışan bu kişiler ile ... ’nun işverene ait birçok ticari bilgiye/ know-how’a sahip olduğunu, bunlar arasında üretim reçeteleri ile müşteri bilgilerinin, ürün kodları, üretim ve formülasyon bilgileri ve satış fiyatlarının mevcut olduğunu, bu kişilerin davalı şirket tarafından ayartılarak istihdam edilmesinin haksız rekabet yarattığını, ihtara rağmen bu eylemlerine son vermediğini iddia ederek, davalı şirketin haksız rekabet yaratır eylemlerinin tespiti ile haksız rekabetten menine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı cevap dilekçesi ile özetle; faaliyet alanları olan masterbatch granüller boya alanında faaliyet gösteren yüzlerce firmanın bulunduğunu, bu firmaların üretim modelleri, makineleri, üretim formülleri ve hammaddelerinin farklılıklar gösterdiğini, davacı şirket personelinin işe alınmasının tek başına haksız rekabet yaratır nitelikte olmadığını, ... ’nun davacı şirkete işçilik alacaklarına ilişkin dava açtığını ve kendisinin şirketlerinde davacı şirketten ayrıldıktan 6 yıl sonra işe başladığını, ...’ın davacı şirketteki işinden ayrıldıktan 6 ay sonra işe alındığını, makineleri kullanan personelin üretim formülleri konusunda bilgi sahibi olmasının mümkün olmadığını, ...’ın da çalışma koşulları ve haklarının ödenmemesi sebebiyle işten ayrıldığını, ...’un davacı firmaca işten çıkarıldığını, davacıya açtığı ve işçilik alacaklarına ilişkin davasının bulunduğunu, ...’un da makine operatörü olarak işe alındığını, makine kullanımına ilişkin bilgilerinin haksız rekabet olarak değerlendirilmesinin mümkün olmadığını, bu işçilere hiçbir davette bulunmadıklarını, haksız herhangi bir menfaat temini teklifinde de bulunmadıklarını, iş başvurusu neticesinde bünyelerinde çalışmaya başladıklarını savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Uyuşmazlık, davalının davacının personellerini ayartıp ayartmadığı ve davacının personellerini işe alarak bu personelin vakıf olduğu, davacı şirkete ait ticari sır ve teknik bilgileri kullanıp kullanmadığı ile varsa bu eylemlerinin haksız rekabet teşkil edip etmediğine ilişkindir.
Uyuşmazlığın çözümü kapsamında, personelin SGK kayıtları, işyeri sicil dosyaları, görev belgeleri, tarafların ... kayıtları, personellerin işçilik alacaklarına ilişkin dava dosyaları ile taraflarca talep edilen dava dosyaları celp edilmiş, taraf tanıkları dinlenmiş ve Kimya Mühendisi, Makine Mühendisi, Mali Müşavir ve Haksız Rekabet uzmanı bilirkişiden oluşan heyetten bilirkişi raporu alınmıştır.
Bakırköy ... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... esas sayılı dosyasının incelenmesinde; davacının dosyamız davacısı ... şirketi, davalının ise davacının eski personeli ... olduğu, dava konusunun ...'un imzaladığı rekabet yasağı sözleşmesine aykırı hareket etmesi nedeniyle cezai şart ödenmesi talebine ilişkin olduğu görülmüştür.
Küçükçekmece ...Asliye Ceza Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyasının incelenmesinde; sanıkların davacı şirket yetkilileri olduğu, iddianame konusu suçun ise müştekinin ürünlerinin piyasada ... olarak bilinmesi, sanıkların ise bu ismi çağrıştırır şekilde ... unvanı ile şirket kurduğu, bu nedenle haksız rekabetin mevcut olduğu iddiasına ilişkin olduğu görülmüştür.
Bakırköy ... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... esas sayılı dosyasının incelenmesinde; davanın ... Şirketi tarafından dosyamız davalısı ... şirketine açılan ve unvan benzerliği sebebiyle haksız rekabetin tespiti, men'i ve maddi tazminat talebine ilişkin olduğu görülmüştür.
Bakırköy ... İş Mahkemesinin ... esas sayılı dosyasının incelenmesinde; işbu davanın davacı ... tarafından dosyamız davacısı şirkete karşı açılan işçilik alacakları talepli alacak davası olduğu görülmüştür.
Her iki tarafın tanık deliline dayanması kapsamında tanıkların dinlenilmesine karar verilmiş;
Davacı tanığı ... ; davacı şirkette sekreter olarak yedi sene çalıştığını, ...'ın bakım onarımda çalıştığını ve her yere erişiminin olduğunu, laboratuvara da makineleri tamir etmek için girdiğini, şirketle ilgili gizlilik gerektiren tüm bilgilerin laboratuvarda olduğunu, ...'un üretim alanında çalıştığını, depoya transfer olarak tedarik işleri ile ilgilendiğini, hangi malın nereye gittiğini, hangi ham maddelerin hangi şirketten alındığını bildiğini, ...'un habersiz şekilde iş yerinden ayrıldığını, kendisine ulaşamadıklarını, ... 'nun eski bir çalışan olduğunu ve kendisi işe başladıktan bir iki yıl sonra işten ayrıldığını beyan etmiştir.
Davacı tanığı ... ; davacı şirkette muhasebe ve tahsilat işlerinde çalıştığını, ... ile beraber çalıştığını, müşterilerin hangi boyaları ne kadara aldığı bilgilerine erişiminin olduğunu, ... 'ın tamir işi ile uğraştığını ve fabrikanın her yerine girme olanağının bulunduğunu, ...'un sağlık sorunu nedeniyle depoda çalışmaya başladığını, ... boyasının 50-100 kadar fabrikada üretildiğini bildiğini beyan etmiştir.
Davalı tanığı ... ; davacı şirkette 11 sene muhasebe ve tahsilat bölümünde çalıştığını, şirketten mobbing sebebi ile ayrıldığını, işçilik alacakları için davacıya dava açtığını, davanın beş yıl sürdüğünü, bu yılın mayıs ayında davalıda işe başladığını, ilan üzerinden başvurusunu gerçekleştirdiğini, hangi şirketin malı hangi fiyattan aldığını bilmediğini yalnızca tahsil edilmesi gereken miktarı bildiğini, davalı şirkette işe başladığı 86 yılında aynı işleri yapan az sayıda şirketin olduğunu, şimdi sayının 100 civarında olduğunu, 5 yıl süresince faal olarak çalışmadığını ve işe girmediğini beyan etmiştir.
Davalı tanığı ...; davacı şirkette bakım onarımda çalıştığını, laboratuvara girdiğini, her şeyin kameralar önünde olduğunu, üstleri ile problem yaşaması neticesinde istifasının istendiğini, istifa etmediği için işten çıkarıldığını, bundan sonra ... isimli şirkette işe başladığını, ilana başvuru yaparak davalıda işe başladığını, diğer personel ile iletişiminin olmadığını, davacıdaki makinelerin yabancı olduğunu, davalıdaki makinelerin ise yerli üretim makineler olduğunu beyan etmiştir.
Davalı tanığı ...; Davacı şirkette öncelikle üretimde çalıştığını, kolundan yaralanması sebebiyle depoya gönderildiğini, üretimle ilgili bir düzeltmeyi yapmaması nedeniyle yevmiyesinin kesildiğini, bu durumu üstleri ile görüşemediğini ve ihtar göndererek istifa ettiğini, davalı şirkete internette gördüğü ilan üzerinden başvurduğunu, davalı şirkette makine operatörü olarak çalıştığını, ... ve ... beyin davalı şirkette çalıştığını oraya girdikten sonra öğrendiğini, mikserleme kısmında kullanılan reçetelere ilişkin bilgisinin olmadığını, bu işlemin kapalı bir oda içerisinde yapıldığını, reçetenin bilgisayara verildiğini, makinaların ısı ayarlarının kontrolleri olan tek şey olduğunu, ürünlerin üst kattan aşağı indiğini, ürünleri mikserleyip makineye döktüklerini, davacı ile işçilik alacaklarına ilişkin davasının devam ettiğini beyan etmiştir.
Yargıtay ....HD.nin ... E. ... sayılı kararı kapsamında "Ticari sırlardan kaynaklı haksız rekabet talebinde kişinin çalıştığı pozisyonun, ticari sırlara vakıf olması açısından elverişli olup olmadığının ve bu sırların kullanılarak davacının zarara uğratılıp uğratılmadığının ispat edilmesi gerektiği.." belirtilmiştir.
Yargıtay ....HD.nin ... E. .... sayılı kararı kapsamında "İşyerinden istifa ettikten sonra aynı faaliyet alanında başka bir şirkette çalışmaya başlamasının ve önceki işle ilgili bilgi ve dokümanların kişisel elektronik posta adresine transfer edilmesinin tek başına haksız rekabet oluşturmayacağı... Davacının hangi veriyi ve sırrı kullandığını kanıtlayamadığı...gerekçesi ile davanın reddine karar verilmesinin yerinde olduğu..." belirtilmiştir.
Somut olayda; davacının, personellerinin davalı tarafından ayartıldığı, bu personelin işe alınarak davacının ticari sırlarının ele geçirildiği ve bu eylemlerinin haksız rekabet olduğu iddiasının ispatı için bahsi geçen personelin davacı şirket ile olan iş sözleşmelerinin feshedilmesi yönünde davalı tarafça teşvik edildiğinin veya ilgili personelin nitelikli ve ticari sır/şirkete özgü özel teknik bilgilere erişimi olduğunun, davalının bu kişileri istihdam ederek bu bilgileri ele geçirmek suretiyle davacıyı zarara uğrattığının ispat edilmesi gerekmektedir.
Davacının eski çalışanları olan ... , ... , ... ve ...'un davalı şirkette çalışmaya başladığı SGK kayıtları ile açık olmakla, davacının söz konusu işçilerin davalı tarafça ayartılarak, rakip davalı firmada çalışmaya başladığı iddiasının ispatı için, eski personelin davalı için çalışmaya başlaması yeterli olmamakla, davalının hangi eylemleri ile işçileri ayarttığının delilleri ile birlikte ispat edilmesi gerekmektedir.
Davalı tanığı ... , davacı şirketten beş sene önce ayrıldığını, davalı şirkette bu sene içerisinde işe başladığını, ... davacı tarafça işten çıkarıldığını, ... ise yevmiyesinin kesilmesi üzerine işten istifa ettiğini beyan etmiştir. Davacı tanıklarının ise bu personelin davacı şirketten ayartma sureti ile ayrıldığını gösterir nitelikte herhangi bir bilgisinin bulunmadığı anlaşılmıştır. Söz konusu personelin davacıya karşı açtığı derdest işçilik alacaklarına ilişkin davalar bulunmakla birlikte, tanıkların işten ayrılma şekillerine ilişkin beyanlarına davacı tarafça herhangi bir itiraz sunulmamıştır. Bu halde ... 'nun beş sene önce davacı şirketten ayrıldığı, bu süreçte çalışmadığı ve henüz davalı şirkette işe girdiği, ...'ın iş akdine davacı tarafça son verildiği, ...'un ise yevmiyesinin kesilmesi sonucunda istifa ettiği iddiaları çerçevesinde davalının söz konusu personeli istifaya teşvik ettiği ve personeli ayarttığı iddiasının ispat edilemediği kabul edilmiştir.
Davacının bir diğer iddiası davalının eski personellerini istihdam ederek, personelin sahip olduğu ticari ve işletmeye ilişkin sırları ele geçirerek haksız kazanç elde ettiği ve haksız rekabet ettiği yönündedir. Bu iddianın ispatı için söz konusu personelin davacı şirketin ticari, işletmesel sırlarına erişimi olan personeller olduğu ve bu bilgilerin davacı aleyhine kullanılabilecek nitelikte olduğu hususlarının ispat edilmesi gerekmektedir.
Davacı, belirttiği personellerin sırasıyla; muhasebe kayıtları dolayısıyla müşteri çevresi ve ürünlerin satış fiyatlarına erişimi olduğunu, şirkete özgü makinelere ve şirketin üretim reçete ve formüllerine erişimleri olduğunu iddia etmiştir. Davalı tanık beyanları çerçevesinde ... nun muhasebe personeli, ...'ın bakım onarım elemanı olarak çalıştığı, makinelerin onarımı ile ilgilendiği, ...'un makineler ile çalıştığı, ürünleri mikserleyip makinelere döktüğü ve makinede ısıyı ayarladığı beyan edilmiştir.
Davacı tanıkları ise ...'ın fabrikanın laboratuvarı dahil her yerine ulaşma imkanın bulunduğu, ... nun müşteriler ve müşterilere verilen fiyatlara erişiminin olduğu, ...'un ise depoda tedarik bölümünde hangi malın nereye gittiği ve hangi malın hangi şirketten tedarik edildiği ile ilgili ticari sırlara erişiminin olduğunu beyan etmişlerdir. Tanık delili tek başına personelin ticari veya işletmesel sırlara vakıf olduğunu ispata yeterli olmamakla, kimya mühendisi, sektör uzmanı, haksız rekabet uzmanından oluşan heyetten bu yönde bir bilirkişi raporu alınmasına karar verilmiştir.
Alınan bilirkişi raporu ile;
Taraflarla aynı sektörde faaliyet gösteren birçok firmanın bulunduğu,
Tarafların faaliyet alanı kapsamında her firmanın kendi laboratuvarında belli başlı aynı nitelikte makine ve ekipmanların olduğu, buralarda yapılan testlerin standartlarının belli olduğu, şirketlerin değişik oranda malzeme karıştırarak bu malzemeleri elde ettiği bu konuda bir ticari sırrın söz konusu olmayacağını zira karıştırılacak malzemenin belirli olduğu yalnızca malzeme gramajları ile oynanarak değişik türden renk elde edildiği,
Ayartıldığı iddia edilen çalışanların yaptıkları işin özel patent-faydalı model-endüstriyel tasarım gerektiren işler olmadığı, fabrikanın ise kapalı sistem yani her çalışanın sadece kendi işi ile ilgili bilgilere ulaşabildiği bir sistemle çalıştığı,
Tarafların faaliyet alanındaki makineler için testlerin standart olduğu ve önceden belirlendiği, formülasyon denilen reçetelerin hazırlanmasının zaten bilgisayar/mal hazırlık ekranları aracılığı ile gerçekleştirilmesinin gerektiği ve dinlenen davalı tanıklarının bu bilgilere ulaşmasının mümkün olmadığı,
Davacı firmanın sürekli kendinden alım yapan müşteri grubunun olmadığı, grubun tamamıyla davacı firmayı bırakarak, kalite ve fiyat tercihi dışında davalı firmadan alışveriş yapma durumunun olmadığı,
Davalının ticari defterlerini incelemeye sunmaması nedeniyle ... ürünleri satışında davacının ciro ve tonaj kaybı kadar davalının ciro ve tonaj kazancının olup olmadığı yönünde tespit yapılamadığı belirtilmiştir.
Sonuç olarak; davacının eski personelinin davalı tarafça ayartılarak, davacının ticari ve işletmesel sırların ele geçirilmesi amacıyla istihdam edildiği iddiasının söz konusu personelin farklı sebeplerle davacı iş yerinden ayrılması, ayartma iddiasını ispata yarar herhangi bir somut delilin bulunmaması, davacının bir kısım personelinin değişik tarihlerde davalıda işe başlamasının tek başına ayartma iddiasını ispat etmesinin mümkün olmaması sebebiyle bu yöndeki iddia yerinde görülmemiştir.
Bilirkişi raporunun, ilgili personelin ticari/işletmesel sırlara erişmesinin söz konusu olmadığı, çalıştıkları bölümlerde bu sırları ele geçirmelerinin de mümkün olmadığı yönündeki tespit çerçevesinde söz konusu personelin davacı şirketi zarara uğratmaya olanak sağlayan sırlara vakıf olmadığı anlaşıldığından, davalı defterlerinin sunulmaması nedeniyle eksik kalan incelemenin tamamlatılmasına gerek görülmemekle, bu iddia yönünden de davacının haksız rekabet iddiasını ispat edemediği anlaşıldığından davanın reddine karar verilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın REDDİNE,
2-492 Sayılı Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 179,90.-TL red karar harcının, mahkememiz veznesine yatırılan 59,30.-TL peşin harcından mahsubu ile hazineye gelir kaydına, bakiye 120,60.-TL harcın karar kesinleşince ve talebi halinde davacı tarafa iadesine,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
4-Davalı taraf kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 9.200,00.-TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalı tarafa verilmesine,
5-Bakiye avansın karar kesinleşince yatırana iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı verilen gerekçeli kararın taraflara tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık yasal sürede İstinaf Başvuru hakları olduğu hatırlatılarak verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.07/03/2023 12:15:41
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır