T.C. BAKIRKÖY 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/618 Esas
KARAR NO: 2022/1035
DAVA: İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 29/07/2021
KARAR TARİHİ: 15/11/2022
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 12/12/2022
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Dava, uluslararası kara taşımacılığı sırasında meydana gelen hasar bedelinin TTK. 1472. Maddesi kapasmında rücuen tahsiline ilişkin başlatılan icra takibine itirazın iptali davasıdır.
Davacı, dava dilekçesi ile özetle; davalının fiili alt taşıyıcı olduğunu, sigorta ettiren üst taşıyıcının ..…Ltd.Şti. olduğu, hasarın fiili taşıyıcı tarafından yapılan sert kaba elleçlemeler sebebiyle ortaya çıktığını, teflon kaplı cam elyaf kumaşta meydana gelen hasar nedeniyle emtianın kullanılamaz hale geldiğini ve sovtaj değerinin olmadığını, zarar bedelinin dava dışı satıcı ....... şirketine, üst taşıyıcı sigortalı ....... Şirketi tarafından ödendiğini, yapılan ödemenin kendilerince dava dışı sigortalıya ödendiğini ve .......’in haklarına halef olduklarını, davalının CMR sigortacısına başvurulduğunu fakat hasar ödemesinin rücuen tahsilini talep ettiklerini fakat red cevabı aldıklarını, alacaklarının rücuen tahsili için başlatılan icra takibine itirazın iptaline karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı, cevap dilekçesi ile özetle; pandemi koşulları nedeniyle araç sürücüsünün yüklemeyi denetlemek üzere içeri alınmadığını, yüklemenin nasıl yapıldığını görmesinin mümkün olmadığını, malın sovtaj değeri olup olmadığının tespit edilmesinin gerektiği, hasar bedelinin CMR hükümlerine göre hesaplanmasının gerektiğini, işlemiş faiz talep edilemeyeceğini zira temerrüde düşmediklerini, faizin CMR hükümleri kapsamında yıllık %5’i geçemeyeceğini savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı icra dairesinin yetkisine itiraz etmiş olmakla; CMR.31. madde kapsamında takibin yükün teslim alındığı yer çevresinde bulunan icra dairelerinde başlatılabileceği, yükün Esenyurt ilçesinde teslim alındığı, ilçenin ise Büyükçekmece icra daireleri yetki çevresinde olduğu anlaşıldığından, icra dairesinin yetkisine itiraz yerinde görülmemiş ve yetki itirazının reddine karar verilmiştir.
TTK.'nun 1472. maddesi uyarınca; sigortacının, sigortalısının haklarına halefiyet hakkının gerçekleşebilmesi için sigortacının hukuken geçerli bir sigorta poliçesi teminatı kapsamında sigortalısına tazminat ödemiş olması ve sigortalının zarar sorumlusuna karşı dava hakkına sahip olması gerekir. Sigortacı; ancak, sigortalısının meydana gelen zarardan dolayı üçüncü kişilere karşı dava hakkı varsa bu hakka ödediği bedel oranında halef olacaktır.
Takip talebine itiraz edilen alacaklı, itirazın tebliği tarihinden itibaren bir sene içinde mahkemeye başvurarak, genel hükümler dairesinde alacağının varlığını ispat suretiyle itirazın iptalini dava edebilir.
Büyükçekmece ..... İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı dosyasının tetkikinde davacı/alacaklı ..... Sig.A.Ş. tarafından davalı/borçlu ...... Uluslararası Nak.Orm.Emv.San.Tic.Ltd.Şti. yönelik 37.438,02-TL asıl alacak ile 4.124,08-TL işlemiş faiz alacağının tahsili için takip yapıldığı, alacağa avans faizi işletilmesinin talep edildiği, borçlunun süresi içinde borca itiraz ettiği, takibin durduğu davanın İİK.nın 67.Maddesinde belirtilen bir yıllık hak düşürücü süre içinde açıldığı tespit edilmiştir.
Uyuşmazlık, davalının fiili taşıyıcı olduğu uluslararası taşıma işi sürecinde meydana gelen emtia hasarını tazmin eden davacının, ödenen tazminatı rücuen davalıdan talep edip edemeyeceği, hasarın taşıma sırasında meydana gelip gelmediği, hasardan kimin sorumlu olduğu, hesaplanan hasar tazmin miktarının CMR hükümlerine uygun olup olmadığı, faiz başlangıç tarihi ile uygulanan faiz oranının haklı olup olmadığı ile icra takibine yapılan itirazın yerinde olup olmadığı hususlarına ilişkindir.
Bilirkişi raporu ile taşıma senedine, yüklemeden kaynaklananabilecek herhangi bir uygunsuzluğun tespit edildiğine ilişkin şerh düşülmediği, teslimat sırasında emtianın hasarlandığının farkedildiği, delil niteliğinde bulunan eksper raporu çerçevesinde dava konusu hasarın meydana gelmesine sert, kaba elleçleme veya ürünün özelliğine uygun ambalajlama yapılmamasının neden olduğu, teslimat anında taşıma senedine ihtirazi kayıtla hasar şerhinin düşüldüğü, taşıyıcının yüklemeye nezaret etme yükümlülüğünün bulunduğu, taşıma senedine yüklemenin uygunsuz yapılması halinde şerh düşmesi gerektiği, böyle bir şerhin düşülmediği, bu kapsamda davalının yüklemeye nezaret yükümlülüğünü yerine getirmeyerek doğan hasardan %25 oranında sorumlu tutulabileceği, cam elyaf kumaşların kırılma ve deforme olması sonrasında tekrar kullanılma ihtimalinin olmadığı, temiz cam elyaf kırıklarının cam elyaf üretimi yapılan fırınlarda eritilmesinin mümkün olduğu, somut olaydaki sadece temiz fiziksel hasar görmeyen ürünlerin uygun ölçülerdeki plakalara dönüştürülme imkanının olduğu, olaydaki plakaların tekrardan elenerek değerlendirmeye tabi tutulmasının ise altyapı eksikliği ve emtiaların ülkeye geri getirilmesine ilişkin lojistik şartlar nedeniyle ilave maliyete neden olacağı bu nedenle sovtaj değerinin bulunmadığı, hasar sorumluluğunun 5.589,43-SDR yani 43.327,02-TL olduğu tespit edilmiştir.
Somut olayda; taşıma işine konu ve hasarlanan cam emtiasının dava dışı ...... şirketine ait olduğu, akdi taşıyıcının ...... Şirketi, alt taşıyıcı olan fiili taşıyıcının davalı ...... Şirketi olduğu, taşıma işinin Türkiye-Almanya arasında gerçekleştirildiği, Türkiye-Almanya arası yapılan taşıma işinde ortaya çıkan hasar bedelinin tazmini davasında CMR konvansiyonu hükümlerinin uygulanmasının gerektiği, CMR.17.madde kapsamında taşıyıcının teslim alma anında teslim etme anına kadar yükte meydana gelen hasarlardan sorumlu olacağının düzenlendiği, malın teslim alınması esnasında yüke ilişkin herhangi bir ihtirazi kaydın taşıma senedine düşülmemiş olması göz önüne alınarak, yükün hasarsız teslim alındığının kabul edilmesi gerektiği, yükün teslimi sırasında ise taşıma senedine yükün hasarlı olduğu yönünde ihtirazı kaydın düşüldüğü, bu halde davalı fiili taşıyıcının yükte taşıma sırasında meydana gelen hasardan sorumlu tutulabileceği, bununla birlikte dava dışı sigortalının ürünü yükleme işini gerçekleştirdiği, hasarın, ürünlerin yükleme ve ambalajlama işinin uygun yapılmamasından kaynaklandığı, bununla birlikte Yargıtay emsal kararları kapsamında taşıyıcının yüklemeye nezaret etme yükümlülüğünün bulunduğu, taşıyıcının yüklemenin uygunsuzluğuna ilişkin olarak herhangi bir şerhi taşıma senedine düşmediği bu halde yüklemeye nezaret yükümlülüğünü yerine getirmeyerek hasarın meydana gelmesine %25 oranında sebebiyet verdiği dikkate alınarak, CMR hükümleri uyarınca hesaplanan hasar sorumluluk bedelinin 42.327,02-TL olduğu, muafiyet tenzili sonrasında ise davalının 37.438,02-TL’nin %25’i olan 9.359,51-TL bedeli ile sorumlu olduğu değerlendirilmiştir.
Davalı her ne kadar pandemi koşulları nedeniyle yükü inceleme fırsatları olmadığını beyan etmişse de; CMR.8/2 madde kapsamında araç sürücüsü tarafından taşıma senedine bu hususta da şerh düşülmesi gerekmekle, bu iddiasını ispata yarar herhangi bir delil dosyada bulunmadığından, bu itirazına itibar edilmemiştir. Davalı, ambalajlama hatasına ilişkin gerekli uyarıları yapmakla dava dışı akdi taşıyıcının sorumlu olduğunu beyan etmişse de; bu yükümlülük fiili taşıyıcının sürücüsündedir zira akdi taşıyıcının taşıma işine ilişkin bir fiilinden söz etmek mümkün değildir. Bu kapsamda, davalının davasının kısmen kabulüne ve tarafların tacir olması işin ticari olması nedeniyle alacağa avans faizi işletilmesine karar verilmiştir.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KISMEN KABULÜNE,
Büyükçekmece ..... İcra Müdürlüğü'nün ..... esas sayılı dosyası üzerinden davacı alacaklı tarafından, davalı borçlu aleyhine yürütülen icra takibine yapılan itirazın kısmen iptaline,
Toplam alacak miktarı olan 9.359,51 TL üzerinden takibin devamına, devamına karar verilen 9.359,51 TL asıl alacağa takip tarihinden itibaren avans faizi işletilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine,
2-492 Sayılı Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 639,34.-TL karar harcından mahkememiz veznesine yatırılan 501,97.-TL peşin harç ile 207,81 TL icra peşin harcın ve mahsubu ile hazineye gelir kaydına, bakiye kalan 70,44 TL'nin davalıdan tahsili ile davacı tarafa verilmesine,
3-Davacı tarafından yatırılan 59,30.-TL başvurma harcı ile 501,97.-TL peşin harcın davalıdan tahsili ile davacı tarafa verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan toplam 1.846,00.-TL yargılama giderinin kabul ve red oranına göre hesaplanan 415,53.-TL'sinin davalıdan tahsili ile davacı tarafa verilmesine, bakiye kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
5-Davalı tarafından yapılan toplam 10,00.-TL yargılama giderinin kabul ve red oranına göre hesaplanan 7,40.-TL'sinin davacıdan tahsili ile davalı tarafa verilmesine, bakiye kısmın davalı üzerinde bırakılmasına,
6-Davacı taraf kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre kabul edilen miktar üzerinden hesaplanan 9.200,00.-TL maktu vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacı tarafa verilmesine,
7-Davalı taraf kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre kabul edilen miktar üzerinden hesaplanan 9.200,00.-TL maktu vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalı tarafa verilmesine,
8-Bakiye avansın karar kesinleşince yatırana iadesine,
9-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-11-13.maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.320,00 TL arabuluculuk ücretinin kabul ve red oranına göre hesaplanan 297,13.-TL'sinin davalı taraftan alınarak hazineye gelir kaydına bakiye kalan kısımın davacıdan alınarak hazineye irat kaydına,
Dair e duruşma aracılığı ile katılan davacı vekilinin ve huzurda bulunan davalı vekilinin yüzüne karşı verilen gerekçeli kararın taraflara tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık yasal sürede İstinaf Başvuru hakları olduğu hatırlatılarak verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.15/11/2022 11:31:54
Katip ....
¸e-imzalıdır
Hakim ....
¸e-imzalıdır