T.C. BAKIRKÖY 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/624
KARAR NO: 2022/640
DAVA: Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 30/07/2021
KARAR TARİHİ: 07/07/2022
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 25/07/2022
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Dava, takibe konulan çekin bedelsizliğinin tespiti ile iadesine aksi halde çek bedelinin tahsiline ilişkin davadır.
Davacı, dava dilekçesinde özetle; davalılar ile taşınmaz satış vaadi sözleşmesi imzaladıklarını ve sözleşme karşılığı olarak 500.000-TL bedelli çeki verdiğini, çekin bankaya ibrazı sonrasında karşılıksız çıktığı, satış sözleşmesine istinaden tapu devrinin de yapılmadığı, çekin iadesini talep ettiklerini fakat çekin iadesinin haksız şekilde gerçekleştirilmediğini, çekin zamanaşımına uğrayacağını, çekin taraflarına iadesi ile çekin zamanaşımına uğraması halinde çek bedelinin taraflarına ödenmesini talep etmiştir.
Davalı ...... şirketi cevap dilekçesinde; husumet itirazlarının bulunduğunu zira davalı şirketlerin yasal unvanının ...... Ortaklığı olduğunu, davacı ile aralarında ticari ilişki olduğunu, taraflar arasındaki çeşitli ticari ilişkiler nedeniyle davacıların kendilerine borçlu olduğunu, araç satış bedelinin davacı tarafça ödenmemesi nedeniyle davacının taşınmaz tapusunu kendilerine devrettiğini, çekin araç satış bedeli için verildiği hususunun Küçükçekmece ..... Asliye Hukuk Mahkemesinin ...... esas sayılı dosyasında yapılan yargılamada ikrar edildiğini, dava konusu çekin halihazırda bulunan borçlara istinaden verildiğini fakat bu çekinde karşılıksız çıktığını, çekin yetkili hamillerinin kendileri olduğunu, çekin takibe konulup konulmaması hususunun kendi takdirlerinde olduğunu savunarak davanın reddini talep etmiştir.
Uyuşmazlık, dava konusu çekin taraflar arasında imzalanan satış vaadi sözleşmesi kapsamında verilip verilmediği, sözleşmeye konu taşınmaz devrinin gerçekleştirilmemesi nedeniyle çekin bedelsiz kalıp kalmadığı ile davacının çekin iadesini veya çek bedelinin tazminini talep edip edemeyeceği hususlarına ilişkindir.
Toplanan delillerin incelenmesi neticesinde; dava konusu 06.08.2018 keşide tarihli ve 500.000-TL bedelli çekin lehtarının davalılardan ..., 3.cirantanın davacı ... olduğu, çek keşidecisinin ...... Oto…Ltd.Şti. olduğu, çekin davalılar adi ortaklığı tarafından 06.08.2018 tarihinde ibraz edildiği ve karşılıksız işlemi gördüğü anlaşılmıştır.
Davalılar ve davacılardan ...’nın tarafı olduğu Satış Vaadi Sözleşmesinin, 21.03.2018 tarihli olduğu, taşınmaz bedelinin 450.000-TL olarak belirlendiği, ödeme yönteminin peşin olarak belirtildiği, sözleşme 8.3 maddesinde taşınmaz teslim tarihinin 30.12.2020 olarak belirlendiği görülmüştür.
Dava dışı alacaklı ....... ile davacılardan borçlu ... arasında imzalanan 20.02.2019 tarihli araç satış protokol ile 25.08.2018 vadeli ..... seri numaralı 1.780.000,00-TL çekin .... aracın satışı için ... tarafından verildiği fakat karşılıksız çıktığı, araç satışına ilişkin borcun 25.04.2019 tarihine kadar ödenmesinin kararlaştırıldığı, ödemeler yapılana dek ...ya ait iki taşınmazın tapularının devrinin rehin olarak verildiği hususunun belirlendiği anlaşılmıştır.
Küçükçekmece ..... Asliye Hukuk Mahkemesinin ..... esas sayılı dosyasında davacının ......, davalıların ise dosyamız davacıları olduğu, davanın yukarıda belirtilen araç satışına ilişkin bedelin ödenmemesi sebebiyle alacak davası olarak açıldığı, henüz derdest olduğu anlaşılmıştır.
Bu kapsamda; çek bir ödeme vasıtası olmakla, karine olarak çekin bir borcun ödenmesi için verildiği kabul edilmektedir. Çek ayrıca illetten mücerret olup, çekin verilme nedenini oluşturan temel hukuki ilişkiden ayrık olarak çek tek başına davalıların alacağının varlığını ispat etmek için yeterlidir. Davalılar, dava konusu çekin, davacı ... ile yapılan araç satışına ilişkin ödemenin gerçekleştirilmemesi nedeniyle borca ilişkin verildiğini savunmakla, davacılar, dava konusu çekin davalılar ile imzalanan Satış Vaadi Sözleşmesine istinaden verildiğini iddia etmektedir. Davalıların hamili olduğu çekteki imzanın davacılarca inkar edilmemiş olması dolayısıyla çekin söz konusu sözleşme kapsamında davalılara verildiği iddiasının ispat yükü davacılarda olmakla birlikte bu iddialarını HMK.200,201 uyarınca yazılı delil ile ispat etmeleri gerekmektedir. Sözleşmenin taraflar arasında imzalandığı, çekin davalılara verildiği ve karşılıksız çıktığı, davacılara satış vaadi sözleşmesi kapsamında herhangi bir tapu devrinin gerçekleştirilmediği sabit olmakla birlikte dava konusu araç satışına ilişkin borca karşılık değil, satış vaadi sözleşmesi kapsamında davalılara verildiği hususunun yazılı delille ispat edilmesi gerekmekle, dava dosyasında bu iddiayı ispata yarar herhangi bir delilin bulunmadığı, davacılarca da hatırlatılan yemin deliline dayanılmadığı anlaşılmakla, ispat edilemeyen davanın reddine karar verilmesi gerekmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın REDDİNE,
2-492 Sayılı Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 34.155,00-TL karar harcının davacılardan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
3-Davacı tarafından dosyada yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına
4-Davalı tarafından yargılama gideri yapılmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına
5-Dosyada adli yardım nedeniyle suçüstü ödeneğinden ödenmiş olan 254,50 TL yargılama giderinin davacılardan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
6-Davalı taraf kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 42.050,00-TL vekalet ücretinin davacılardan tahsili ile davalı tarafa verilmesine,
7-Davacı tarafından dosyaya yatırılan gider avansının kullanılmayan kısmının karar kesinleşince ve HMK 333. maddesi uyarınca ilgili tarafa iadesine,
Dair huzurda bulunan davacı vekilinin ve e duruşma aracılığı ile katılan davalı vekilinin yüzüne karşı verilen gerekçeli kararın taraflara tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık yasal sürede İstinaf Başvuru hakları olduğu hatırlatılarak verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 07/07/2022
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır