T.C. BAKIRKÖY 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/690 Esas
KARAR NO: 2021/736
DAVA: Menfi Tespit
DAVA TARİHİ: 24/08/2021
KARAR TARİHİ: 08/09/2021
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 08/09/2021
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı .......... Pet.İnş.Tur.Nak.ve Tem.Tic.Ltd.Şti. ile davalı ......... Petrol Ürünleri Paz. AŞ arasında Kütahya İli ......... Mah ........ mevkiinde kain tapuda ........ ada ...... parselde kayıtlı akaryakıt istasyonu hakkında akdedilen bayilik sözleşmesi ve ön sözleşmeden dolayı müvekkil şirketin davalı şirkete borçlu olmadığının tespiti, davacı .......... Pet.İnş.Tur.Nak.ve Tem.Tic.Ltd.Şti. ile davalı ......... Petrol Ürünleri Paz. A.Ş. arasında Kütahya İli ........ Mah ......... mevkiinde kain tapuda ....... ada ....... parselde kayıtlı akaryakıt istasyonu hakkında akdedilen bayilik sözleşmesi ve ön sözleşme gereğince davalı lehine tesis edilen 06.04.2011 tarihli ....... yevmiye no ile 1.500.000,00-TL bedelli ipotekten dolayı müvekkil şirketin davalı şirkete borcunun olmadığının tespiti, dava dışı ........ Tekstil Madencilik İnşaat Petrol Ürünleri San ve Tic. Ltd Şti'nin elinde bulunan (müvekkil şirket tarafından verilen) banka teminat mektubunu tazmin ederek esasen müvekkil şirketten hiç bir alacağı bulunmayan davalı şirkete ipoteği kaldırmak gayesi ile ödemesi halinde müvekkil şirketin telafisi imkansız ve ciddi zararlara uğrayacağı gözetilerek müvekkil şirket tarafından tedbiren kaldırılması talep olunan ipotek bedeli ile uyumlu olarak dosyanıza sunulacak 1.500.000,00-TL bedelli kesin süresiz banka teminat mektubu karşılığında Kütahya İli ........ Mah ....... mevkiinde kain tapuda ...... ada ....... parselde kayıtlı taşınmaz üzerinde davalı lehine tesis edilen 06.04.2011 tarihli .......... yevmiye no ile 1.500.000,00-TL bedelli ipoteğin tedbiren tapudan kaldırılmasını talep ve dava etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, menfi tespit ve ipoteğin fekki (kaldırılması) istemine ilişkindir.
4721 sayılı TMK.nın 850.maddesine göre; taşınmaz rehni ipotek, ipotekli borç senedi veya irad senedi şeklinde kurulabilir. Taşınmaz rehni TMK'nın sınırlı ayni haklar başlıklı 2. kısmının 2.bölümünde düzenlenmiştir. İpotek, taşınmaz rehninin bir türüdür ve bir borcun ödenmesinin taşınmazla teminat altına alınması hukuki ilişkisine dayanır. İpotek taşınmaza taalluk eden ayni haklardandır. (Yargıtay HGK.nın 27.11.2002 tarihli ve 2002/12-823 Esas-2002/1020 karar sayılı ilamı)
6100 sayılı HMK. nın 12/1. maddesinde; "Taşınmaz üzerindeki ayni hakka ilişkin veya ayni hak sahipliğinde değişikliğe yol açabilecek davalar ile taşınmazın zilyetliğine yahut alıkoyma hakkına ilişkin davalarda; taşınmazın bulunduğu yer mahkemesi kesin yetkilidir." şeklinde düzenlenme yer almaktadır.
HMK'nın 18/1 maddesine göre, kesin yetki hallerinde, yetki sözleşmesi de yapılamaz.
Yetkinin kesin olduğu hallerde, mahkemenin yetkili bulunması dava koşuludur. (HMK. 114/1-ç) Dava şartlarının mevcut olup olmadığı davanın her aşamasında mahkemece kendiliğinden araştırılır.(HMK.115/1) (Yargıtay 19. HD.nin 25/05/2017 tarihli ve 2016/5700 Esas, 2017/4183 Karar, Yargıtay 19. HD.nin 09/10/2017 tarihli ve 2016/12427 Esas, 2017/6756 Karar)
Taşınmaz üzerine konulan ipoteğin fekki davası, ayni hakka yönelik davalardan olup, HMK'nın 12/1 ve 114/1-ç maddeleri gereğince, kesin yetki kuralı gereğince mahkeme tarafından görevli olup olmadığı resen dikkate alınmalı ve davada ileri sürülen diğer talepler de ipoteğin fekkine ilişkin talep ile birlikte değerlendirilmelidir. (İstanbul BAM 16. HD. nin 2017/4073 Esas, 2020/501 Karar sayılı ilamı)
Konuya ilişkin yasal düzenleme ve yargısal içtihatlar gözetildiğinde, taşınmazlar üzerindeki ayni hakka ilişkin davalarda taşınmazın bulunduğu yer mahkemesi kesin yetkili olup, ipoteğe konu taşınmazların KÜTAHYA'da bulunduğu anlaşıldığından somut olayda Kütahya Mahkemeleri kesin yetkilidir. Dava dilekçesinin yetki yönünden HMK nun 114/1-c maddesi gereğince usulden reddine, talep halinde dosyanın yetkili ve görevli Kütahya Asliye Hukuk Mahkemesine (Ticaret Mahkemesi Sıfatıyla) gönderilmesine HMK nun 137 ve 138.maddeleri gereğince dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Dava dilekçesini yetki yönünden USULDEN reddi ile mahkememizin YETKİSİZLİĞİNE
2-HMK'nın 20.maddesi gereğince gerekçeli kararın tüm taraflara tebliği ile kararın kesinleşmesinden itibaren 2 haftalık süre içinde talep edilmesi halinde dava dosyasının yetkili KÜTAHYA NÖBETÇİ ASLİYE HUKUK MAHKEMESİNE(Ticaret Mahkemesi Sıfatıyla) GÖNDERİLMESİNE
3-Belirtien 2 haftalık süre içinde talepte bulunulmaması halinde mahkememizce davanın açılmamış sayılmasına kararı verileceğinin ihtarına
4-HMK'nın 331 maddesi uyarınca harç vekalet ücreti ve yargılama giderlerinin yetkili mahkemece karara bağlanmasına
5-Artan gider avansının dosyasına aktarılmasına
Dair taraf vekillerinin yüzüne karşı gerekçeli kararın taraflara tebliğ tarihinden itibaren 15 günlük yasal sürede İstinaf Başvuru hakları olduğu hatırlatılarak verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 08/09/2021
Başkan .......
¸e-imzalıdır
Üye .........
¸e-imzalıdır
Üye ......
¸e-imzalıdır
Katip .......
¸e-imzalıdır