T.C. BAKIRKÖY 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/924 Esas
KARAR NO: 2022/585
DAVA: Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 09/11/2021
KARAR TARİHİ: 29/06/2022
KARARIN YAZILMA TARİHİ: 05/07/2022
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili tarafından sunulan dava dilekçesinde ÖZETLE; Davalı firma müvekkilden alacaklı olduğu bahsiyle ...... bankası ..... şubesi, istanbul/şile şubesinin, ..... Hesapta kayıtlı 15/11/2021 keşide tarihli, ...... çek numaralı 75.000.-TL bedelli bir adet çekin ellerinde olduğu ve çekin ödenmesini müvekkil firmaya bildirdiklerini, müvekkili firmanın çek alacaklısı olduğunu iddia eden şahsa bir borcu olmadığı gibi iddia edilen çekteki yazı ve imzada şirketimiz yetkililerinin yazı ve imzasına benzemediğini, ayrıca bahse konu çekle ilgili olarak müvekkil şirket defter ve kayıtlarında da ödemesi talep edilen çekle ilgili bir kayıt /bilgi bulunmadığını, çek aslı ibraz edildiğinde çekin üzerindeki diğer def'i ve itiraz haklarımız saklı kalmak kaydı ile çekteki imzanın müvekkil şirket yetkililerine ait olup olmadığı ve müvekkil firmanın bahse konu çekten dolayı borçlu olmadığı tespit edileceğini, davalı tarafın müvekkil şirket nezdinde mevcut ve tahakkuk etmiş hiçbir hak ve alacağı da bulunmadığını, davalı tarafın aksini iddia etmesi halinde, menfi tespit davalarında ispat yükünün kural olarak davalı alacaklıda olması nedeniyle bu iddiasını HMK m.200 uyarınca yazılı senetle ispatlaması gerektiğini, bedelsiz ve müvekkilden sadır olmayan kötü niyetli olarak müvekkilimi borçlu göstererek icra tehdidi ile karşı karşıya bırakan karşı taraf davalının çeki yazdırması ve icra takibine koyması konusunda haklı endişeleri olduğunu, bu nedenle, müvekkil firma aleyhinde herhangi bir ihtiyati haciz/icra takibi açılmadan önce, işbu menfi tespit davasını açtıklarını davanın kabulüne karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili tarafından sunulan beyan dilekçesinde ÖZETLE; müvekkili firma dava konusu mezkur çeki, dava dışı ...... grup turizm ve eğitim hizmetleri tic.ltd.şti. ve ....... eğitim hizmetleri turizm ve yayıncılık ticaret sanayi a.ş. firmalarının borcuna mahsuben aldığı, müvekkili firma ile ....'a ait ... bulvarı .... mah. no..... üsküdar/istanbul adresinde faaliyet gösteren ...... grup turizm ve eğitim hizmetleri tic.ltd.şti. ile ....'ın eski ortağı ve yönetim kurulu üyesi olduğu ....... ve.......'a ait .... mah...... blv...... ış merkezı apt.no:..... üsküdar adresinde faaliyet gösteren ....... eğitim hizmetleri turizm ve yayıncılık ticaret sanayi a.ş. arasında borç alacak ilişkisi söz konusu olduğu, borçlu firmaların ortağı ve yönetim kurulunda görev yapan yetkilisi .... yukarıda bahsi geçen firmaları iflas aşamasına geldiğinden ötürü işlerini yürütmek adına kayın pederi ...... adına davacı ..... ltd.şti.'ni kurmuş ve ticari faaliyetlerini bu firma üzerinden yürütmeye başladığı ve bir süre sonra firma hisselerini kardeşi erdem piraz adına devir ve tescil ettiği, borçlu .... müvekkilim firmaya da bu sebeple ..... firmalarının borcuna mahsuben dava konusu ...... bankası .... şubesi, ..... şubesinin, .... hesapta kayıtlı 15/11/2021 keşide tarihli, .... çek numaralı 75.000.-tl bedelli çeki kargo ile gönderdiği, dava konusu mezkur çek müvekkilim firma yetkilisi tarafından yalıkavak/bodrum ...... kargo şubesinden teslim alınmış ve ciro edilerek ticari münasebet içerisinde olduğu ..... otomasyon a.ş.'ne devir ve temlik edildiği, bu sebeple sayın mahkemenin çek aslının sunulması yönündeki talebini yerine getiremediklerini, çek aslının ....... otomasyon a.ş.'den talep edilmesi gerektiğini, müvekkili firmaya davacı firma tarafından mezkur çekin firma yetkilisi ......'nin memleketinde olduğu ve bu sebeple firmanın asıl sahibi ve vekaleten çek keşide etmeye yetkisinin bulunduğundan bahisle .... tarafından keşide edilerek imzalandığı bildirdiği, davacı firma ile müvekkilim firma ile ticari münasebeti bulunan yukarıda zikrettiğimiz firmalar arasında organik bağ bulunduğunu beyan ederek davanın reddini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
Dava, icra takibi başlatılmadan önce çekten kaynaklı borçlu olmadığının tespiti istemine ilişkin açılan menfi tespit davasıdır.
Davacı vekilinin dava dilekçesinden özetle; davalı tarafın bir adet çekin ellerinde olduğunu, ödenmesini davacı firmaya bildirdiklerini, davacının çek alacaklısı olduğunu bildiren tarafa borcu olmadığını, çekle ilgili defterlerinde kayıt olmadığını, çekteki yazı ve imzanın şirket yetkilisine ait olmadığını, çekten kaynaklı borçlu olmadıklarına ilişkin menfi tespit talebinde bulunduğu,
Davalı tarafından süresinde cevap dilekçesinin sunulmadığı, süresinden sonra beyan dilekçesi sunulduğu, çekin dava dışı şirket borcuna mahsuben alındığını, çekin .... tarafından kargo yoluyla gönderildiğini, çekin ...... otomosyon AŞ'den talep edilmesi gerektiğini, davacı firma ile davalı firma ile ticari münasebeti bulunan firmalar arasında organik bağ olduğunu, davaya konu çeke ilişkin ....'ın yazı ve örnekleri üzerinde inceleme yapılmasını talep ettiği, davanın reddini talep ettiği,
Taraflar arasındaki uyuşmazlığın; davacı tarafın davaya konu çekteki imza itirazı ile davacının davalıya çek nedeniyle borçlu olup olmadığına yönelik menfi tespit davasına ilişkin olduğu,
2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun 72. maddesi gereğince, borçlunun icra takibinden önce veya takip sırasında, borçlu olmadığını ispat için menfî tespit davası açabileceği, kural olarak, bir vakıadan kendi lehine haklar çıkaran/iddia eden tarafın, o vakıayı ispat etmeye mecbur olduğu, (4721 s.TMK m.6) ispat yüküne ilişkin bu genel kuralın menfi tespit davaları için de geçerli olduğu, yani, menfi tespit davalarında da, tarafların sıfatlarının değişik olmakla beraber, ispat yükü bakımından bir değişiklik olmayıp, bu genel kuralın uygulanacağı, bu davalarda da bir vakıadan kendi lehine haklar çıkaran (iddia eden) tarafın, o vakıayı ispat etmesi gerektiği, menfi tesbit davasında kural olarak davalının alacaklı olduğunu yasal delillerle kanıtlaması gerektiği, ancak davaya konu iddianın kambiyo senedindeki ya da yazılı belgedeki imzanın kendisine ait olmadığına ilişkin olması durumunda imzanın davacı tarafa ait olduğunun davalı tarafça ispatlanmasının gerektiği,
Somut olayın incelenmesinde, davacı tarafın iddiasının çekteki imzadan dolayı borçlu olmadığına ilişkin olduğu, taraflarca çek görüntüsünün ibraz edilmediği, davacı tarafın çeke ilişkin bilgiler verdiği, bu bilgilere istinaden dava dilekçesinde belirtilen hesabın davacı şirkete ait olduğunun ...... Bankası yazı cevabından anlaşıldığı, taraf şirketlerin ticaret sicil kayıtlarının celp edildiği, davacı şirketin yetkilisinin ...... olduğu, davacı şirket yetkilisinin imza örneklerinin aldığını, imza asıllarının celp edildiği, çekin ibrazına ilişkin ... bankası yazı cevabından çekin ...... Turizm şirketi tarafından ibraz edildiği belirtildiğinden bu şirkette çeki ibraz etmesi için tebligat çıkartıldığı, tebligatın iade dönmesi üzerine tk 35'e göre tebligat çıkartıldığı ancak çekin ibraz edilmediği, çekin ibrazı için bir nolu celse 2 nolu ara karar uyarınca davalı tarafa ihtarlı kesin süre verildiği, davalı tarafa duruşma zaptının tebliğ edildiği, davalı tarafın süresinde beyan dilekçesi sunmadığı, çek aslı olmadığından grafolog bilirkişiden rapor alınamadığı, davalının 22.6.2022 tarihli dilekçesine dayanak belgede sunulu olmadığı da gözetilerek, davaya konu çekteki imzanın davacıya ait olduğu ispatlanamadığından açılan davanın menfi tespit talebi yönünden kabulüne, çek iadesi talebi yönünden ise pasif husumet yokluğundan reddine karar verilerek İİK 72 uyarınca tazminat şartları oluşmadığından aşağıdaki şekilde hüküm kuruldu
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacı .... İnş. Eğit. Sağ. Hizm. Yayim. İç Ve Diş Tic.Ltd.Şti. tarafından davalı ... Danişmanlik Ltd.Şti.’ne açılan menfi tespit davasının Kabulü ile;
davaya konusu, davacı ....... Tekstil Makinaları San. Tic ve Ltd. Şti 'nin, keşidecisi olduğu ...... Bankası A.Ş. / .... Şubesi nezdindeki ...... Hesapta kayıtlı 15/11/2021 keşide tarihli, ...... çek numaralı ve 75.000 TL meblağlı çek nedeniyle davalıya borçlu olmadığının tespitine,
2- davacının çekin iadesine ilişkin talebinin ...... bankası yazı cevanıdan çekin davalıda olmadığı anlaşıldığından davalı yönünden pasif husumet eksikliği nedeniyle reddine,
3-davacının kötüniyet tazminat talebinin yasal şartları oluşmadığından reddine,
4-492 Sayılı Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 5.123,25.-TL karar harcından mahkememiz veznesine yatırılan 1.280,82.-TL peşin harcın mahsubu ile eksik kalan 3.842,43.-TL karar harcının davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
5-Davacı tarafından yatırılan 59,30.-TL başvurma harcı ve 1.280,82.-TL peşin harcın davalıdan tahsili ile davacı tarafa verilmesine,
6-Davacı tarafından dosyada yapılan toplam 199,10.-TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacı tarafa verilmesine,
7-Davalı tarafından dosyada yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
8-Davacı taraf kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 10.550,00.-TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacı tarafa verilmesine,
9-Davalı taraf kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre pasif husumet eksikliği yönünden hesaplanan 5.100,00.-TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalı tarafa verilmesine,
10-Davacı tarafından dosyaya yatırılan gider avansının kullanılmayan kısmının karar kesinleşince ve HMK 333. maddesi uyarınca ilgili tarafa iadesine,
Dair davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafların yokluğunda verilen kararın, gerekçeli kararın taraflara tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık yasal sürede İstinaf Başvuru hakları olduğu hatırlatılarak verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 29/06/2022
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır