Bakırköy 6. Asliye Ticaret Mahkemesi 2022/128 Esas 2023/74 Karar

T.C. BAKIRKÖY 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/128 Esas
KARAR NO: 2023/74
DAVA: Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 03/02/2022
KARAR TARİHİ: 01/02/2023
KARARIN YAZILMA TARİHİ:21/02/2023
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili tarafından sunulan dava dilekçesinde ÖZETLE; ...... İTHALAT TİC. LTD ŞTİ ile aralarında ticari ilişki sebebiyle dava konusu olan çekleri verdiğini, müvekkili tarafından avans olarak verilen ve bedelsiz kalan A- Keşidecisi ...... TEKNOLOJİLERİ İÇ VE DIŞ TİC. LTD ŞTİ. Olan , ...... bankasına ait, ...... seri nolu, 05/02/2022 tarihli 80.000 TLlik çek B- Keşidecisi ......... TEKNOLOJİLERİ İÇ VE DIŞ TİC. LTD ŞTİ. Olan , ....... bankasına ait, ....... seri nolu, 15/02/2022 tarihli 80.000 TL lik çek C- Keşidecisi ...... TEKNOLOJİLERİ İÇ VE DIŞ TİC. LTD ŞTİ. Olan , ....... bankasına ait, ...... seri nolu, 06/03/2022 tarihli 60.000 TLlik çek D- Keşidecisi ...... TEKNOLOJİLERİ İÇ VE DIŞ TİC. LTD ŞTİ. Olan , ...... bankasına ait, ...... seri nolu, 13/06/2022 tarihli 60.000 TLlik çek E- Keşidecisi ,...... TEKNOLOJİLERİ İÇ VE DIŞ TİC. LTD ŞTİ. Olan , ....... bankasına ait, ...... seri nolu, 20/03/2022 tarihli 60.000 TLlik çekler hakkında icra takibi yapılmasının ve dava açılmasının veya açılmış ve açılacak icra takipleri ve davalarının DURDURULMASINA, A- Keşidecisi ...... TEKNOLOJİLERİ İÇ VE DIŞ TİC. LTD ŞTİ. Olan , ....... bankasına ait, ...... seri nolu, 05/02/2022 tarihli 80.000 TLlik çek B- Keşidecisi ...... TEKNOLOJİLERİ İÇ VE DIŞ TİC. LTD ŞTİ. Olan , ....... bankasına ait, ...... seri nolu, 15/02/2022 tarihli 80.000 TL lik çek C- Keşidecisi ........ TEKNOLOJİLERİ İÇ VE DIŞ TİC. LTD ŞTİ. Olan , ...... bankasına ait, ...... seri nolu, 06/03/2022 tarihli 60.000 TLlik çek D- Keşidecisi ....... TEKNOLOJİLERİ İÇ VE DIŞ TİC. LTD ŞTİ. Olan , ....... bankasına ait,..... seri nolu, 13/06/2022 tarihli 60.000 TLlik çek E- Keşidecisi ...... TEKNOLOJİLERİ İÇ VE DIŞ TİC. LTD ŞTİ. Olan , ...... bankasına ait, ...... seri nolu, 20/03/2022 tarihli 60.000 TLlik çekler bankaya ibrazı halinde dava konusu çeke banka marifetiyle el konularak mahkeme kasasına alınması yönünde ihtiyati tedbir kararı verilerek çeke el konulmasına bu kabul edilmez ise DAVALIDIR ve TEDBİRLİDİR şerhi konulmasına A- Keşidecisi ......... TEKNOLOJİLERİ İÇ VE DIŞ TİC. LTD ŞTİ. Olan , ...... bankasına ait,...... seri nolu, 05/02/2022 tarihli 80.000 TLlik çek B- Keşidecisi ......... TEKNOLOJİLERİ İÇ VE DIŞ TİC. LTD ŞTİ. Olan , ..... bankasına ait, ...... seri nolu, 15/02/2022 tarihli 80.000 TL lik çek C- Keşidecisi ......... TEKNOLOJİLERİ İÇ VE DIŞ TİC. LTD ŞTİ. Olan , ...... bankasına ait,...... seri nolu, 06/03/2022 tarihli 60.000 TLlik çek D- Keşidecisi ......... TEKNOLOJİLERİ İÇ VE DIŞ TİC. LTD ŞTİ. Olan , .......... bankasına ait, ..... seri nolu, 13/06/2022 tarihli 60.000 TLlik çek E- Keşidecisi ......... TEKNOLOJİLERİ İÇ VE DIŞ TİC. LTD ŞTİ. Olan , .......... bankasına ait, ...... seri nolu, 20/03/2022 tarihli 60.000 TLlik çekler iptali ile iptal edilen çeklerin tarafımıza istirdatına, müvekkilinin iş bu çekten dolayı borcu olmadığının tespitine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin müştereken ve müteselsilen davalılara tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı tarafça süresinde cevap dilekçesi sunulmamıştır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
Dava , bedelsizlik nedeniyle çek istirdatı ile menfi tespit talebine ilişkindir.
Davacının dava dilekçesinden özetle; beş adet çekin davalıya avans olarak verildiğini, davalının edimlerini yerine getirmeyince çeklerin istenildiği, davalı şirket yetkilisi ........ tarafından çeklerin faktoring şirketlerine verildiğinin hem aranarak hemde haricen öğrenildiğini, şirketi davalı zararına hareket ederek bile bile kötüniyetli davrandığını, 6361 sayılı yasanın 9/2 maddesi uyarınca faktoring şirketlerinin kanunun kendisine tanıdığı yükümlülükleri yerine getirmediğini, davacı zararına hareket ettiğini, davalı İndirim kapıda şirketi tarafından edimlerin yerine getirilmediğinden taraflar arasında mücerretlik ilkesinin uygulanamayacağını çeklerden dolayı davalılara borçlu olunmadığının tespiti ile çeklerin davalılardan istirdatının talep edildiği,
Davalıların süresinde cevap dilekçesi sunmayarak iddia edilen vakıaları inkar etmiş sayıldıkları,
Dava konusu uyuşmazlık; davaya konu beş adet çekin avans çeki olup olmadığı, davalının bu çeklere konu edimleri yerine getirip getirmediği, davalı fakroting şirketinin bu çekleri 6361 sayılı yasal düzenlemenin 9/2 maddesine uygun teslim alıp almadığı, çeklerin bedelsiz olup olmadığı, bu çekler nedeniyle davacının davalılara borçlu olup olmadığı varsa miktarının tespitine ve çek istirdatı istemine ilişkidir.
Dosyanın yapılan incelemesinde; davacının dava dilekçesi ile birlikte muavin defter kayıtları ile çek görüntüsünü sunduğu, bankaya yazı cevaplarından ...... numaralı çeki 07.02.2022 tarihinde ibraz edilerek ödendiği, bu çekin davalı ......... Faktoring tarafından ibraz edildiği, ...... numaralı çekin davalı ........ şirket tarafından 15.2.2022 tarihinde ibraz edildiği, ...... seri numaralı çeklerin ibraz edilmediğinin belirtildiği, davalı ........ şirketi ile davacı şirketin 2020,2021 ve 2022 yılı ba ve bs kayıtlarının celp edildiği,
Davalı ......... Faktoring şirketinin 20.09.2022 tarihli beyan dilekçesi ile ...... seri nolu çekin takas sisteminden tahsil edildiğini, çek bedeli tahsil edildiğinden ve çekin davalı uhdesinden çıktığından menfi tespit ve istirdat davasının konusunun kalmadığını 6361 sayılı yasanın 9/3 maddesi uyarınca davacının borçsuzluk defini davalı faktoring şirketine karşı ileri süremeyeceğini, faktoring müşterisinin ........ ile yapıldığını, fatura konusununda diğer davalı ........ şirket olduğunu, faktoring sözleşmesi ve işleminin yasaya uygun olduğunu beyan ettiği, faktoring işlemine ilişkin kayıtları sunduğu, diğer çeklere ilişkin husumet itirazında bulunduğu,
Davacı vekili tarafından Bakırköy ....... İcra Ceza Mahkemesi belgelerinin sunulduğu, bilirkişi ...... n'den rapor alındığı, davacı şirketin 2021 yılı ticari defterlerinin lehine delil niteliğinde olduğu, davaya konu 5 adet çekin davacının 2021 yılı 8.10 ve 12. Aylarında defterine kaydedildiği, davacı ticari defterlerinden davalı ........ şirketinden alacaklı olduğu, davalı ........ şirketinin ticari defterlerini sunmadığı, davalı ...... şirketinin defterlerinin lehine delil niteliğinde olduğu,
Davalı Faktoring şirketi kayıtlarında 80.000TL bedelli bir adet ....... numaralı çekin bulunduğu, bunun karşılığında 1.8.2021 tarihli fatura bulunduğu, faturada satıcının ........, alıcının ........ şirketi olduğu, bu fatura bedelinin 85.374 TL olduğu, fatura tarihinde ........ şirketinin yetkilisinin ........ olduğu, ........ 'ın aynı zamanda 25.09.2019 tarihli faktoring sözleşmesinin tarafı olduğu, faktoringe konu bordro tarihinin 6.8.2021 tarihi olduğu, bu tarihte faktoring şirketince ........'a 67.25 TL ödendiği,
Faktoring işlemlerine yönelik yapılması gereken incelemelerin gerek 6361 sayılı yasada gerekse bu yasaya bağlı yönetmelikte düzenlendiği, faktoring şirketlerince istihbarat çalışmalarının yapılması gerektiği, buna göre temlik alınacak alacağın fatura borçlusuna ve kambiyo senetlerinde keşidecisine başvurularak borcun teyit edilmesinin gerektiği, davalı faktoring şirketince bu yönde bir çalışma yapılmadığı, sadece fatura ve ödeme ve bordro belgesi sunulduğu, faktoring işlemi yapılan kişinin aynı zamanda faturaya borçlusu şirketin yetkilisi olması nedeniyle 6361 sayılı yasanın 9/2 maddesinin uygulanması gerektiği, davacı tarafın bu nedenle şahsi defilerini davalıların her ikisine karşı ileri sürebileceği, çekin tarafları arasında mücerretlik ilkesinin uygulanmayacağı, çekin verilmesine konu işin ifa edildiğinin/ mal teslimi yapıldığının davalı ........ şirketi tarafından ispat edilemediği, çekin bedelsiz kaldığı
Bu nedenle 5 adet çekten kaynaklı davacının davalı ........ şirketine borcunun olmadığı, bu 5 çekten 4 adetinin icra ceza dosyalarından başka şirketlerin/kişilerin cirosunun bulunması nedeniyle çeklerin istirdatı talebine ilişkin davalı ........ şirketinin pasif husumetinin olmadığının değerlendirildiği, bununla birlikte bir adet çeke ilişkin iş bu davalı uhdesinde bulunduğu kabul edilerek iş bu davalıdan çekin istirdatına karar verildiği,
Davalı ......... Faktorin'in 5 adet çekten sadece 1 adetinin faktoring işlemi konusu olması ve 6361 sayılı yasanın 9/2 maddesi uyarınca davacının şahsi defini davalıya karşı ileri sürebileceği değerlendirilerek bu çek bedelinin iş bu davalıya ödenmesi nedeniyle menfi tespit talebinin bedel istirdatı talebine dönüştüğü değerlendirilerek bu tek çek yönünden çek bedelinin istirdatının kabul edildiği, diğer 4 adet çekte iş bu davalının cirosu olmadığından bu çekler yönünden menfi tespit davasının pasif husumet eksikliğinden reddedildiği, yine 5 adet çekten bir adetinin ödenme yapılması ile davalı uhdesinden çıkması, diğer dördününde davalı cirosu olmadığından davalı uhdesinde bulunmadığı değerlendirilerek çeklerin istirdatı talebi pasif husumet yokluğundan reddedilerek aşağıdaki şekilde karar verildi.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
A-Açılan davada Davalı ......... Faktoring AŞ yönünden çek istirdatına ilişkin istemin;
-Keşidecisi ......... TEKNOLOJİLERİ İÇ VE DIŞ TİC. LTD ŞTİ. Olan, .......... bankasına ait, ..... seri nolu, 05/02/2022 tarihli 80.000 TLlik çekin ödenmesi nedeniyle iş bu davalı uhdesinde bulunmadığından pasif husumet nedeniyle reddine
-Keşidecisi ......... TEKNOLOJİLERİ İÇ VE DIŞ TİC. LTD ŞTİ. Olan, .......... bankasına ait, ..... seri nolu, 15/02/2022 tarihli 80.000 TL lik çek,
-Keşidecisi ......... TEKNOLOJİLERİ İÇ VE DIŞ TİC. LTD ŞTİ. Olan, .......... bankasına ait, ...... seri nolu, 06/03/2022 tarihli 60.000 TLlik çek,
-Keşidecisi ......... TEKNOLOJİLERİ İÇ VE DIŞ TİC. LTD ŞTİ. Olan, .......... bankasına ait, ....... seri nolu, 13/06/2022 tarihli 60.000 TLlik çek ve
-Keşidecisi ......... TEKNOLOJİLERİ İÇ VE DIŞ TİC. LTD ŞTİ. Olan, .......... bankasına ait, ....... seri nolu, 20/03/2022 tarihli 60.000 TLlik çek yönünden ise bu çeklerde davalı ......... Faktoring AŞ‘nin cirosu olmadığından çeklerin iş bu davalı uhdesinde bulunmadığından pasif husumet yokluğundan çeklerin istirdatı talebinin reddine,
B-Açılan davada Davalı ......... Faktoring AŞ yönünden menfi tespite ilişkin istemin;
-Keşidecisi ......... TEKNOLOJİLERİ İÇ VE DIŞ TİC. LTD ŞTİ. Olan , .......... bankasına ait, ...... seri nolu, 05/02/2022 tarihli 80.000 TLlik çekten kaynaklı davacının iş bu davalıya borcu olmadığının tespiti ile davacı tarafça yapılan ödemenin iş bu davalıdan istirdatına
-Keşidecisi ......... TEKNOLOJİLERİ İÇ VE DIŞ TİC. LTD ŞTİ. Olan , .......... bankasına ait, ...... seri nolu, 15/02/2022 tarihli 80.000 TL lik çek,
-Keşidecisi ......... TEKNOLOJİLERİ İÇ VE DIŞ TİC. LTD ŞTİ. Olan , .......... bankasına ait, ...... seri nolu, 06/03/2022 tarihli 60.000 TLlik çek,
-Keşidecisi ......... TEKNOLOJİLERİ İÇ VE DIŞ TİC. LTD ŞTİ. Olan , .......... bankasına ait, ....... seri nolu, 13/06/2022 tarihli 60.000 TLlik çek ve
-Keşidecisi ......... TEKNOLOJİLERİ İÇ VE DIŞ TİC. LTD ŞTİ. Olan , .......... bankasına ait, ...... seri nolu, 20/03/2022 tarihli 60.000 TLlik çek yönünden ise bu çeklerde davalı ......... Faktoring AŞ ‘nin cirosu olmadığından pasif husumet yokluğundan menfi tespit talebinin reddine
C- Açılan davada Davalı ........ İthalat Ticaret Limited Şirketi yönünden çek istirdatına ilişkin istemin;
- Keşidecisi ......... TEKNOLOJİLERİ İÇ VE DIŞ TİC. LTD ŞTİ. Olan , .......... bankasına ait, ...... seri nolu, 05/02/2022 tarihli 80.000 TLlik çek,
-Keşidecisi ......... TEKNOLOJİLERİ İÇ VE DIŞ TİC. LTD ŞTİ. Olan , .......... bankasına ait, ...... seri nolu, 06/03/2022 tarihli 60.000 TLlik çek,
-Keşidecisi ......... TEKNOLOJİLERİ İÇ VE DIŞ TİC. LTD ŞTİ. Olan , .......... bankasına ait, ...... seri nolu, 13/06/2022 tarihli 60.000 TLlik çek ve
-Keşidecisi ......... TEKNOLOJİLERİ İÇ VE DIŞ TİC. LTD ŞTİ. Olan , .......... bankasına ait, ...... seri nolu, 20/03/2022 tarihli 60.000 TLlik çek yönünden ise davalı cirosundan sonra bu çeklerde başkaca şirketlere ilişkin ciro bulunması nedeniyle çeklerin iş bu davalı uhdesinde bulunmadığından pasif husumet eksikliğinden çek istirdatı talebinin reddine
-Keşidecisi ......... TEKNOLOJİLERİ İÇ VE DIŞ TİC. LTD ŞTİ. Olan , .......... bankasına ait, ...... seri nolu, 15/02/2022 tarihli 80.000 TL lik çek yönünden davacının çek istirdatı talebinin kabulü ile iş bu çekin davalıdan alınarak davacıya iadesine,
D- Açılan davada Davalı ........ İthalat Ticaret Limited Şirketi yönünden menfi tespit talebine ilişkin istemin;
-Keşidecisi ......... TEKNOLOJİLERİ İÇ VE DIŞ TİC. LTD ŞTİ. Olan , ....... bankasına ait, ....... seri nolu, 05/02/2022 tarihli 80.000 TLlik çek,
-Keşidecisi ......... TEKNOLOJİLERİ İÇ VE DIŞ TİC. LTD ŞTİ. Olan , ...... bankasına ait, ..... seri nolu, 15/02/2022 tarihli 80.000 TL lik çek,
-Keşidecisi ......... TEKNOLOJİLERİ İÇ VE DIŞ TİC. LTD ŞTİ. Olan , ...... bankasına ait, ...... seri nolu, 06/03/2022 tarihli 60.000 TLlik çek,
-Keşidecisi ......... TEKNOLOJİLERİ İÇ VE DIŞ TİC. LTD ŞTİ. Olan , ...... bankasına ait, ...... seri nolu, 13/06/2022 tarihli 60.000 TLlik çek ve
-Keşidecisi ......... TEKNOLOJİLERİ İÇ VE DIŞ TİC. LTD ŞTİ. Olan , ....... bankasına ait, ...... seri nolu, 20/03/2022 tarihli 60.000 TLlik çek yönünden kabulü ile davacı şirketin iş bu çekler nedeniyle davalı şirkete borcunun olmadığının tespitine,
1-492 Sayılı Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 23.225,4‬0.-TL karar harcından mahkememiz veznesine yatırılan 5.806,35.-TL peşin harcın mahsubu ile eksik kalan 17.419,05‬.-TL karar harcının davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye gelir kaydına,
2-Davacı tarafından yatırılan 80,70.-TL başvurma harcı ve 5.806,35.-TL peşin harcın davalıdan tahsili ile davacı tarafa verilmesine,
3-Davacı tarafından dosyada yapılan toplam 1.294,30.-TL yargılama giderinin 304,41TL sinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile, 989,89‬TL sinin ise davalı ........ İthalat Ticaret Limited Şirketinden tahsili ile davacı tarafa verilmesine,
4-Davalı tarafından dosyada yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
5-Davacı taraf kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre istirdat talebi yönünden hesaplanan 12.800,00.-TL vekalet ücretinin davalı ........ İthalat Ticaret Limited Şirketinden tahsili ile davacı tarafa verilmesine,
6-Davacı taraf kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre menfi tespit talebi yönünden hesaplanan 11.901,12‬TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile, 38.698,88‬.-TL sinin ise davalı ........ İthalat Ticaret Limited Şirketinden tahsili ile davacı tarafa verilmesine,
7-Davalılar kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre istirdat yönünden hesaplanan 9.200,00.-TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalılara verilmesine,
8-Davalı ...... Faktoring Anonim Şirketi kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 9.200,00.-TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalı ....... Faktoring Anonim Şirketine verilmesine,
9-Davacı tarafından dosyaya yatırılan gider avansının kullanılmayan kısmının karar kesinleşince ve HMK 333. maddesi uyarınca ilgili tarafa iadesine,
Dair taraf vekillerinin yüzlerine karşı, kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemelerinde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı 01/02/2023
Katip .....
¸e-imzalıdır


Hakim .....
¸e-imzalıdır

Full & Egal Universal Law Academy