T.C. BAKIRKÖY 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/643 Esas
KARAR NO: 2023/530
DAVA: İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 07/07/2022
KARAR TARİHİ: 13/06/2023
KARARIN YAZILMA TARİHİ: 14/06/2023
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Dava, davalıya satılan malların bedellerinin tahsiline ilişkin başlatılan takibe itirazın iptali davasıdır.
Görev dava şartı kamu düzenine ilişkin olup, yargılamanın her aşamasında mahkemece resen gözetilmesi gerekmektedir. Asliye ticaret mahkemeleri 6102 sayılı TTK’nin 4/1 maddesinde belirtildiği üzere her iki tarafın tacir ve işin de her iki tarafın ticari işletmesi ile ilgili olduğu nispi ticari davalar ile aynı yasanın 4/1-a,b,c,d,e ve f bentlerinde sayılan mutlak ticari davaları veya farklı bir özel yasada ticari dava olduğu düzenlenen davaları incelemekle görevlidir.
Kanun gereği mutlak ticari dava sayılan davalar haricinde, ticari dava, ticari iş esasına göre değil, ticari işletme esasına göre belirlemiştir. Ticari iş karinesinin düzenlendiği TTK'nın 19/2. maddesi uyarınca, taraflardan biri için ticari iş sayılan bir işin diğeri için de ticari iş sayılması, davanın niteliğini ticari hâle getirmez.
Davanın mutlak bir ticari dava olmaması halinde nispi ticari dava olarak değerlendirilmesi için davanın iki tarafının da tacir olması gerekmektedir. İstanbul BAM ...HD.... E-... K. sayılı emsal kararında da yer aldığı üzere “…Ticaret Sicil Müdürlüğünün davalının ticari işletme kaydının bulunmadığı, vergi dairesinin ise davalının işletme hesabına göre defter tuttuğu yönünde cevap verdiği görülmüş, dolayısıyla, herhangi bir ticari işletme kaydı bulunmayan, bilanço yerine ticari işletme hesabına göre defter tutan ve esnaf sınırını aşmayan geliri mevcut davalının tacir olmadığı, bu nedenle işbu davanın da nispi ticari davalardan sayılmayacağı anlaşılmıştır…” (ayrıca emsal İstanbul BAM 37.HD. 2021/1737 E.2022/707 K. ile İstanbul BAM 44. HD. 2021/1325 E. 2021/1275 K. sayılı kararları)
Somut olayda; davalının gerçek kişi ticari işletme kaydının bulunmadığı, işletme hesabına göre defter tuttuğu, 2018 yılı itibariyle faal vergi mükellefiyeti kaydının bulunmadığı, vergi beyannamelerinden ise esnaf sınırını aşan nitelikte gelir elde etmediği anlaşılmakla birlikte ayrıca bilirkişi aracılığı ile taraf ticari defterlerinin incelenmesi, davalı SGK kayıtlarının celbi kapsamında, davalının esnaf sınırını aşar nitelikte faaliyetinin bulunup bulunmadığı yönünde mali müşavirden değerlendirme yapması istenmiş olup, bilirkişice davalının faaliyetinin esnaf sınırını aşar nitelikte olmadığı beyan edildiğinden, davalının tacir olmadığı yani işbu dosyada davanın taraflarının ikisinin de tacir sıfatına haiz olmadığı, davanın nispi ticari dava olmadığı, davaya bakmakla görevli mahkemelerin, genel görevli Asliye Hukuk Mahkemeleri olduğu değerlendirilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacının davasının HMK 114/1-c maddesi kapsamında mahkememizin görevli olmaması sebebiyle HMK 115/2 maddesi gereğince USULDEN REDDİNE,
HMK nun 20. maddesi gereğince gerekçeli kararın tüm taraflara tebliği ile kararın kesinleşmesinden itibaren yasal iki haftalık süre içinde talep edilmesi halinde dava dosyasının görevli BAKIRKÖY NÖBETÇİ ASLİYE HUKUK MAHKEMESİNE GÖNDERİLMESİNE.
Belirtilen iki haftalık süre içinde talepte bulunulmaması veya süresinden sonra talepte bulunulması halinde mahkememizce davanın açılmamış sayılmasına karar (ek karar) verileceğinin taraflarca bilinmesine.
HMK nun 331. maddesi gereğince harç, vekâlet ücreti ve yargılama giderlerinin görevli mahkemece bir karara bağlanmasına.
Artan gider avansının dosyasına aktarılmasına.
Dair e duruşma aracılığı ile katılan davalı vekilinin yüzüne karşı davacı tarafın yokluğunda verilen gerekçeli kararın taraflara tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık yasal sürede İstinaf Başvuru hakları olduğu hatırlatılarak verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 13/06/2023
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır