T.C. BAKIRKÖY 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/730 Esas
KARAR NO: 2022/984
DAVA: Banka Teminat Mektubunun Hükümsüzlüğünün Tespiti
DAVA TARİHİ: 11/08/2022
KARAR TARİHİ: 07/11/2022
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 11/11/2022
Mahkememizde görülmekte olan Banka Teminat Mektubunun Hükümsüzlüğünün Tespiti davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde ÖZETLE; süresi biten ve fakat davalı ... muhatabın elinde haksız ve kötüniyetli olarak tutulan ... referans sayılı ve 21.07.2020 düzenleme tarihli ... Bankası. ... şubesine ait teminat mektubunun nakde çevrilmesinin hmk'nın ilgili maddelerince ihtiyati tedbir yolu ile engellenmesini ve yapılacak yargılama neticesinde iade edilmeyen teminat mektubunun hükümsüzlüğüne karar verilmesini, yargılama giderleri ile ücreti vekaletin davalı tarafa yükletilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı ... Bankası vekili cevap dilekçesinde ÖZETLE; Kontrgaranti metnine göre yetkili mahkemeler Kuveyt Mahkemeleri ve uygulanacak hukuk Kuveyt hukuku olduğunu, taraflar arasındaki sözleşmeye göre de İsviçre Mahkemeleri yetkilidir ve uygulanacak hukukta İsviçre Hukuku olduğundan yetkisizlik kararı verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER: Dava, cevap, 21/07/2020 düzenleme tarihli ... Bankası ... Şubesinden verilen teminat mektubu, 25.09.2018 tarihli Tedarik sözleşmesi
GEREKÇE:
İş bu dava, .... referans sayılı ve 21/07/2020 düzenleme tarihli ... Bankası .... Şubesinden verilen teminat mektubunun hükümsüzlüğünün tespiti talebine ilişkindir.
Davalı banka tarafından mahkememizin uluslararası yetkisine yönelik yapılan itirazın değerlendirilmesinde; taraflar arasında yabancılık unsuru taşıyan borç ilişkisi mevcut olduğu, MÖHUK. nun 47. maddesi gereğince “yer itibariyle yetkinin kamu düzeni veya münhasır yetki esasına göre tayin edilmediği hallerde, taraflar aralarındaki yabancılık unsuru taşıyan ve borç ilişkilerinden doğan uyuşmazlığın, yabancı bir devlet mahkemesinde görülmesi konusunda anlaşabilirler” denilmektedir.
MÖHUK 47. madde hükmüne göre yer itibariyle yetkinin münhasır yetki esasına göre tayin edilmediği hallerde, taraflar arasında yabancılık unsuru taşıyan ve borç ilişkisinden doğan uyuşmazlığın yabancı bir devlet mahkemesinde görülmesi konusunda anlaşmaları mümkündür. Yetki şartı taraflar arasındaki ilişkiyi düzenleyen sözleşmeye ayrı bir madde olarak konabileceği gibi ayrı bir sözleşme olarak da düzenlenebilir.
MÖHUK 47. madde hükmüne göre yetki şartının geçerli olması için uyuşmazlığın yabancılık unsuru taşıması, Türk mahkemelerinin yetkisinin münhasır yetki esasına göre düzenlenmemiş olması, uyuşmazlığın borç ilişkisinden doğması gerekir.
Bu yasal düzenlemeler ışığında; somut olayda davacı ..... A.Ş ile ....... (...) arasında 25.09.2018 tarihli Tedarik sözleşmesi imzalandığı, bu sözleşme uyarınca davacının sözleşmede belirtilen tasarım ve tedarik işlerini üstlendiği ve sözleşmenin 22. maddesi gereğince davacı tarafından dava konusu 137.530,00 USD'lık teminat mektubunun davalı ...'a verildiği, taraflar arasındaki Kontrgaranti metni uyarınca garantiden kaynaklanan uyuşmazlıklara Kuveyt kanunlarının tatbik edileceği ve açılacak davalarda ise Kuveyt Yüksek Mahkemesinin münhasır yetkili olacağı hüküm altına alınmıştır. Bu şart ile yabancı bir mahkemeye yetki verilmiş olduğu kararlaştırılmıştır. Taraflar arasındaki bu sözleşme, yabancı mahkemeye yetki veren, usul hukukuna ait yabancı unsurlu bir sözleşmedir. Mahkememizce saptanması gereken husus, taraflar arasındaki yetki anlaşmasının MÖHUK 47. maddedeki geçerlilik şartına uygun olup olmadığı ve bu suretle mahkememizin yetkili olup olmadığı hususudur.
Somut olayda davacı taraf, sözleşmeden kaynaklı tüm yükümlülüklerini yerine getirdiğini ancak teminat mektubunun iade edilmediğinden bahisle teminat mektubunun hükümsüzlüğünü talep etmiştir. Dolayısıyla taraflar arasındaki uyuşmazlığın sözleşmede yer alan garanti hükmüne ilişkin olduğu, bu uyuşmazlığın Türk Mahkemelerinin yetkisinin münhasır yetki esasına göre düzenlenmiş bir konuya ilişkin olmadığı, uyuşmazlığın borç ilişkisinden doğduğu açıktır. Bu sebeple, davalı vekilinin milletlerarası yetki itirazının kabulü ile mahkememizin yetkisizliği nedeniyle dava dilekçesinin usulden reddine dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davalı vekilinin milletlerarası yetki itirazının kabulü ile mahkememizin yetkisizliği nedeniyle dava dilekçesinin USULDEN REDDİNE,
2-492 Sayılı Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 80,70-TL red karar harcının, mahkememiz veznesine yatırılan 2.348,67-TL peşin harç ve 39.915,35 TL tamamlama harcından mahsubu ile bakiye kalan 42.183,32-TL harcın karar kesinleşince ve talebi halinde davacı tarafa iadesine,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
4-Davalı tarafından dosyada herhangi bir yargılama gideri yapılmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,
5-Davalı taraf kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 4.600,00-TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalı ...... Bankası'na verilmesine,
6-Bakiye avansın karar kesinleşince yatırana iadesine,
Dair HMK.320/1 maddesi gereğince dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içinde Mahkememize müracaatla İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine İstinaf yolu açık olmak üzere karar verildi. 07/11/2022
Başkan ...
¸e-imzalıdır
Üye ...
¸e-imzalıdır
Üye ...
¸e-imzalıdır
Katip ...
¸e-imzalıdır