T.C. BAKIRKÖY 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2023/467 Esas
KARAR NO: 2023/848
DAVA: Ticari Bankacılık İşlemlerinden Kaynaklanan Davalar (Tazminat)
DAVA TARİHİ: 10/05/2023
KARAR TARİHİ: 03/10/2023
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILMA TARİHİ: 20/10/2023
Mahkememizde görülmekte olan Ticari Bankacılık İşlemlerinden Kaynaklanan Davalar (Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Dava, çekin süresinde ibraz edilmemesi nedeniyle banka sorumluluğuna dayalı tazminat davasıdır.
Davacı, dava dilekçesi ile özetle; davacı bankası personeline tahsil için hamili oldukları çeki tevdi ettiklerini, personelin gün içinde ibraz işlemini gerçekleştireceği taahhüdünde bulunduğunu, fakat çeke asıl ibraz tarihi olan 09.01.2023 değil, 11.01.2023 tarihinde ibraz edildiği kaydının düşüldüğünü ve çek vasfının kaybedilmesine sebebiyet verildiğini, çek tahsil ve teminat bordrosu aldıklarını, bankanın adam çalıştıranın sorumluluğu kapsamında kusursuz sorumlu olduğunu, bankanın ödemekle yükümlü olduğu bedeli ödemediğini, çek keşidecisinden çek bedelinin tahsil edilemediğini iddia ederek, çek bedelinin davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı, cevap dilekçesi ile özetle; davacnın işbu davayı açmakta hukuki yararının bulunmadığını, talebin zamanaşımına uğradığını, aynı hususta Küçükçekmece CBS’de yürütülen soruşturma dosyasının bekletici mesele yapılması gerektiğini, davacının çeki takasa vermek istediğini beyan ettiğini, çeki kendi kusuru ile işleme aldırmadığını, çeki ibraz etmek istediğini bildirmediğini, davacının çek hesabının uygun olmadığı kendisine bildirilmesine rağmen çeke karşılıksızdır işlemi yaptırılmasını talep etmediğini, karşılıksızdır işleminin bankaca muhatap mevcut bulunmadan tek başına yapılmasının mümkün olmadığını, davacının basiretli bir tacir gibi hareket etmediğini, davacının çek asıl borçlusuna başvurmadan işbu davayı açmasının kötü niyetli olduğunu, talep edilen faiz miktarının fahiş olduğunu savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Uyuşmazlık, davalı personelinin kusuru ile davacının hamil olduğu çekin ibraz süresinin kaçırılıp kaçırılmadığı, çek vasfının kaybı nedeniyle çek bedeli kadar tazminatına davalıdan tahsilinin talep edilip edilemeyeceğine ilişkindir.
Zamanaşımı definin incelenmesinde; dava konusu çekin davacı adına ibraz edilmek üzere davalıya tevdi edilmesi kapsamında taraflar arasında bir vekalet sözleşmesi kurulduğu, sözleşmeden kaynaklı alacaklara uygulanacak zamanaşımı süresinin işbu dava için uygulanması gerektiği değerlendirilmekle tahsil bordrosunun 09.01.2022 tarihli olması ve davanın 10.05.2023 tarihinde açılması kapsamında defi yerinde görülmemiştir.
Somut olayda; davacının, ibraz edilmek üzere hamili olduğu çeki banka personeline çek tahsil bordrosu karşılığı teslim ettiği, personelin çeki süresinde ibraz etmemesi nedeniyle çekin kambiyo senedi vasfını kaybettiği açıktır. Davacı, çekin kambiyo senedi vasfını kaybetmesi nedeniyle keşideci ve cirantalara başvuru hakkını kaybettiğini, çeki tahsil edemediğini ve çek bedeli miktarınca zarara uğradığını iddia etmektedir.
Süresinde ibraz edilmeyen çek, kambiyo senedi vasfını kaybedecek olmakla, davacı hamil bu sebeple kambiyo hukukundan kaynaklı haklarını kullanamayacak, kambiyo senedine dayalı takip başlatamayacaktır. Bununla birlikte TTK.nın 732.maddesi kapsamında davacı, çekin keşidecisine sebepsiz zenginleşme hükümleri çerçevesinde ve çeki kendisine ciro eden tarafa aralarındaki temel ilişki çerçevesinde başvurabilecektir.
Çekin ibraz tarihinde bir karşılığının bulunmadığı banka kayıtlarından anlaşılmakla, çek bedelinin tahsili için keşideciye veya çekin ciro yolu ile devralındığı cirantaya davacı tarafça başvurulmadığı hususu davacı vekilince beyan edilmiştir. Davalı tarafın ibraz etmek üzere teslim aldığı çekin kambiyo vasfını kaybetmesi hususunda kusurlu olduğu sabit olsa da, davacının çeke dayalı olarak sebepsiz zenginleşme hükümleri kapsamında keşideciye ve temel ilişki kapsamında çeki kendisine ciro eden tarafa başvurma hakkı bulunmakta olup; çek bedelinin keşideci veya cirantadan tahsil edilmesi mümkün olduğundan zararın henüz sabit olmadığı dolayısıyla talep edilebilir nitelikte olmadığı, ayrıca Yargıtay ...HD.nin ... E. ... K. Sayılı emsal kararında belirtildiği üzere keşideciye karşı başvuru yolları tüketilmeden davalı bankaya başvurulamayacağı değerlendirilmiş, davanın reddine karar verilmiştir.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın REDDİNE,
2-492 Sayılı Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 269,85.-TL red karar harcının, mahkememiz veznesine yatırılan 3.415,50.-TL peşin harcından mahsubu ile hazineye gelir kaydına, bakiye 3.145,65.-TL harcın karar kesinleşince ve talebi halinde davacı tarafa iadesine,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
4-Davalı tarafından dosyada yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
5-Davalı taraf kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 32.000,00.-TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalı tarafa verilmesine,
6-Bakiye avansın karar kesinleşince yatırana iadesine,
Dair e duruşma yoluyla katılan davalı vekilin ve huzurda bulunan davacı vekilinin yüzüne karşı verilen gerekçeli kararın taraflara tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık yasal sürede İstinaf Başvuru hakları olduğu hatırlatılarak verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 03/10/2023 14:13:14
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır