T.C. BAKIRKÖY 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2015/203
KARAR NO: 2019/984
DAVA: Alacak (Kooperatif Yönetim ve Denetim Kurulu Üyelerinin Sorumluluğundan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 04/03/2015
KARAR TARİHİ: 21/10/2019
KARAR YAZILMA TARİHİ : 26/11/2019
Mahkememizde görülmekte olan davanın yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkilinin davalı kooperatife 26/10/1995 tarihinde .... nolu ortak olarak üye olduğunu ve kendisine Beylikdüzü Mevkii..... parselde yapılan iş merkezinin ... nolu bağımsız bölümün tahsis edildiğini, süreç içerisinde peyderpey ödemeler yaptığını, 31/12/1998 itibariyle ödemelerin 39.326 USD'na ulaştığı kendisine bildirildiğini, bu tarihten sonra da yaklaşık 20.000,00 TL tutarında daha ödeme yaptığını, davalı kooperatifin 2012 yılı başında müvekkile bir yazı göndererek 30/10/2011 tarihi itibariyle birikmiş borcunun 65.904,00 TL olduğunu, olağanüstü genel kurulda alınan karar gereği 31/12/2011 tarihine kadar bu borcu ödemezde ihraç edileceğinin bildirildiğini, ihraç halinde kendisine 17.435,00 TL nin 3 yıl içinde geri ödeyeceğini bildirdiğini, müvekkilinin ön görülen süre içerisinde borcunu ödeyemediği için kooperatif üyeliğinden ihraç edildiğini, bunun üzerine müvekkilinin de ihtarname gönderdiğini, ödediği paraları iade edilmesini talep ettiğini, davalı kooperatifin cevabi ihtarnamesinde müvekkiline 17.435,83 TL ödeyeceğini bildirdiğini ve bu kadar da ödeme yaptığını beyanla müvekkilinin davalı kooperatiften olan bakiye alacağının tespiti ile şimdilik 1.000,00 TL.sinin hüküm altına alınmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davaya bakmakla görevli ve yetkili mahkemenin asliye ticaret mahkemesi olduğunu, davanın kooperatif üyesi olan davacı ile davalı kooperatif arasındaki dava olup, davaya bakma görevinin Asliye Ticaret Mahkemesi olduğunu, bu nedenle öncelikle görevsizlik kararı verilmesini, aksi halde haksız ve dayanaksız davanın reddine karar verilmesini istemiştir. Davacının müvekkili kooperatifin üyesi iken 31.12.2011 tarih ve 35 sayılı yönetim kurulu kararı ile kooperatif üyeliğinden ihracına karar verildiğini, söz konusu kararın 11.04.2012 tarih .... yevmiye sayılı Büyükçekmece .... Noterliği tarafından gönderilen ihtarname ile davacıya tebliğ edildiğini, ihraç kararının kesinleştiğini, kooperatif kayıtları incelendiğinde ortakların aidat ve ödeme yükümlülüklerinin Türk Lirası esas alınarak ödediklerini, davacının iddia ettiği gibi döviz bazında ödemenin mümkün olmadığını, ayrıca ihraç edilen üyeler ile ilgili aidat hesabının ödeme tarihindeki kur üzerinden dolar olarak iade edilmesi yönünde kooperatif tarafından alınmış herhangi bir genel kurul kararının mevcut olmadığını, ana sözleşme ve kooperatifler kanunu uyarınca sermaye payının üyelikten ihraç edildiği yıl bilançosuna göre iadesinin zorunlu olduğunu, davacının kooperatif ortaklarından ayrıldığı yıl bilançosuna göre hesaplanan sermaye payının 17.435,85 TL olarak hesaplandığını ve bu bedelin davacının .... Bank ....Şubesi hesabına ödenerek kapatıldığını, davacının alacağı başkaca bir sermaye payının mevcut olmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Bakırköy .... Asliye Hukuk Mahkemesinin 25/11/2014 tarih, .... esas .... sayılı kararı ile görevsizlik ile mahkememize tevzi edilmiştir.
Dava .... sayılı kooperatifler kanunun 17/1 ve ana sözleşmenin 15. Maddesi hükümlerine göre kooperatiften ayrılan ortağın, ödemiş olduğu aidatın ayrıldığı yıl bilançosuna göre hesaplanacak olan masraf hissesinin düşüldükten sonra bakiye alacağının tespit edilerek tazminine yöneliktir.
Tarafların aktif ve pasif dava ehliyetleri denetlenip uyuşmazlık konuları re'sen belirlenerek taraflarca gösterilen deliller toplanmış ve konunun incelenmesinde uzmanlık gerektiren yönler olduğundan bilirkişi incelemeleri yaptırılmak suretiyle dava sonuçlandırılmıştır.
Bilirkişiler Hukukçu .... ve Mali Müşavir .... dan olaşan heyetin 03/02/2016 havale tarihli raporunda; davacının davalı kooperatiften 31/12/2011 tarihinde ihraç edildiğini ve 1163 sayılı kanunun 17. Maddesi gereği dönem sonu hesaplarına göre 17.435,85 TL iade alacağı paranın davalı kooperatif tarafından 21/10/2013 tarihinde davacının ..... bankası hesabına ödendiğini, dolayısıyla davacının davalı kooperatiften 25/04/2014 dava tarihi itibari ile herhangi bir alacağının bulunmadığını tespit etmiştir.
Davacı tarafın rapora karşı itirazları doğrultusunda önceki bilirkişi heyetinden ek rapor aldırılmasın karar verilmiş, 26/09/2016 havale tarihli bilirkişi raporunda kök raporda bir değişiklik yapılmasına yer olmadığına dair görüş ve kanaatlerini mahkemeye bildirmişlerdir.
Davacı tarafın ek rapora itirazı üzerine talep doğrultusunda mali müşavir ...., Mali müşavir .... ve Mali Müşavir .... den oluşan 3 lü bilirkişi heyetinden rapor aldırılmış, heyetin 11/01/2018 havale tarihli raporunda davacının davalı yandan başkaca bir alacağı bulunmadığı görüş ve kanaatine varıldığı, yapılan kooperatif defterleri, banka hesapları, dosyada bulunan ihtarname ve tüm delillerin incelemesi neticesinde tespit edilmiştir.
İncelenen tüm dosya kapsamına, tarafların iddia ve savunmalarına, bilirkişi raporları içeriğine göre; davacının davalıdan alacağının bulunmadığı anlaşılmıştır.
İncelemeye sunulan defter ve belgeler ile tüm dosya kapsamına göre, 1163 sayılı kooperatiflerin kanunun 17. Maddesinde kooperatiften çıkan veya çıkarılan ortakların kendilerini yahut mirasçılarını kooperatif varlığı üzerinde hakları olup olmadığı ve bu hakların nelerden ibaret bulunduğu ana sözleşmede gösterilir. Bu haklar yedek akçeler hariç olmak üzere ortağın ayrıldığı yıl bilançosuna göre hesaplanır ve genel kurulca 3 yılı aşmamak üzere geciktirilebilir. Hükmü ile ilgili ana sözleşmenin 15. Maddesinde; devir dışında bir nedenle ortaklığı sona erenlerin sermaye ve diğer alacakları o yılın bilançosuna göre hesaplanarak bilanço tarihinden itibaren hesaplanarak 1 ay içerisinde geri verilir hükmü bulunmaktadır. Kooperatiflerinden çıkan veya ihraç edilen ortağa para iadelerinin yabancı para cinsinden olabilmesi için bu yönde alınmış bir genel kurul kararının olması gerekmektedir. Davalı kooperatif kayıtlarında bu yönde bir karar olmadığı yapılan ödemelerin TL olarak muhasebeleştirildiği yapılan neticesinde tespit edilmiş kooperatifin davacıya yapmış olduğu ödeme bilirkişi incelemesi sonucunda ortaya çıkmış, davacının dava tarihi itibariyle davalıdan alacağının bulunmadığı anlaşıldığından davanın reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın REDDİNE,
2-Harçlar Kanunu gereğince alınması gerekli 44,40 TL harçtan peşin alınan 25,20 TL harcın mahsubu ile bakiye 19,20 TL. Harcın davacıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,
3-Yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,
4-HMK'nun 333. maddesi uyarınca yatırılan avanstan kullanılmayan gider avansının (iş bu kararın tebliğ gideri avanstan karşılanmak ve bu gider mahsup edilmek kaydıyla) kararın kesinleşmesinden sonra resen davacıya iadesine,
5-Davalı tarafından yapılan 125,00 TL. yargılama TL yargılama giderinin davacıdan tahsili ile davalıya ödenmesine,
6-Davalı kendisini vekille temsil ettirdiğinden Yürürlükteki Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesap edilen 1.000,00 TL avukatlık ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya ödenmesine,
7-HMK'nun 333. maddesi uyarınca davalı tarafından yatırılan avanstan kullanılmayan bakiye avansın kararın kesinleşmesinden sonra resen davalıya iadesine,
Dair, 6100 sayılı HMK.'nun 342 ve 345. maddeleri gereğince karşı tarafın sayısı kadar örnek eklenmek suretiyle tebliğden itibaren 2 haftalık süre içerisinde mahkememize verilecek dilekçe ile ilgili İstinaf Dairesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar davacı tarafın yokluğundan davalı vekilinin yüzüne karşı açıkça okunup, usulen anlatıldı. 21/10/2019
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır