T.C. BAKIRKÖY 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2016/447
KARAR NO: 2020/129
DAVA: Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 25/11/2015
KARAR TARİHİ: 05/02/2020
KARAR YAZILMA TARİHİ : 23/03/2020
Mahkememizde görülmekte olan davanın yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili esas dosya ve birleşen dava dosyaları dava dilekçesinde özetle; Şirketin muhasebe işlemleri için muhasebe müdürü davalı ...'ye 12/03/2015 tarihinde vekaletname verildiğini, ancak vekilin bazı hatalı işlemlere yöneldiğinin tespit edilmesi üzerine 14/10/2015 tarihinde azledildiğini, söz konusu azil namenin 15/10/2015 tarihinde bizzat kendi imzasına tebliğ edildiğini, azledilme durumunun Türkiye genelinde yayın yapan ulusal gazetelerde ilan edilerek üçüncü kişilerin bilgisine sunulduğunu, azledilen vekilin müvekkilinden habersiz olarak şirket adına ... Bank .... Şube Müdürlüğünden, ... Bankası .... Şube Müdürlüğünden ve .... Bankası .... Şube Müdürlüğünden çek karnesi aldığını ve bu karnelere ait çekleri imzalayarak irtibat içinde bulunduğu kişiler eliyle piyasaya arz ettiğinin öğrenildiğini, azledilen vekil hakkında sahtecilik eyleminden dolayı suç duyurusunda bulunduğunu, Büyükçekmece Cumhuriyet Başsavcılığının .... soruşturma sayılı dosyası ile takibat başlatıldığını, soruşturma dosyasındaki ifadeler incelendiğinde suç nitelikli eylemler ile müvekkiline ne denli zarar verildiğinin anlaşılacağını, ... Bank'dan alınan çeklerden ... numaralı olan 70.000 TL. Bedelli ve aynı bankanın .... seri numaralı 60.000 TL bedelli çeklirini doldurulup bankaya ibraz edilmesi üzerine menfi tespit talebiyle dava açmak gerektiğini, takibe konu çekin müvekkil şirket yetkilisinin imzasını içermediğini, çekteki imzanın müvekkili şirket yetkilisine ait olmadığını, sahtecilik iddiasının mutlak def'ilerden olduğunu ve herkese karşı ileri sürülebileceğini, yetkisiz kişi ile yapılan işlemin müvekkilini sorumluluk altına sokmayacağını, davalı lehtarın iyi niyet savunmasında bulunamayacağını, HMK m. 208/4 gereğince sahte imzanın sahibi ...'nün de davalı olarak gösterildiğini, HMK m. 209 gereğince teminatsız olarak ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep ettiklerini, çekin ciro silsilesi bilinmediğinden diğer cirantalara karşı davalı sıfatı ile dava açma hakları veya dahili davalı olarak davaya dahil etme haklarını saklı tuttuklarını beyanla , davalı .... Mobilya San. Ürn. San. Tic. Ltd. Şti 'nin lehtar ve hamili göründüğü ... Bank ... Şubesi'nin 15/03/2016 keşide tarihli, ... nolu ve 70.000 TL. Bedelli ve 15/03/2016 tarih ... seri numaralı 60.000 TL bedelli çeklerden dolayı davalılara borçlu olmadıklarının tespitine ve davaya konu çekin müvekkiline teslimine, dava konusu çekin %20' sinden aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatlarına hükmedilmesine karar verilmesini vekaleten talep ve dava etmiştir.
Davalı ... Çelik Eşya Teks. İnş. Gıda San. Ve Tic. Ltd. Şti. Vekili esas ve birleşen dosyalara sunduğu cevap dilekçesi özetle; söz konusu çek yaprağı müvekkil firmanın alacaklı olduğu ... Mobilya-...' dan ciro yoluyla alındığı, çek, her ne kadar görüldüğünde ödenmesi gereken bir ödeme vasıtası olsa dahi ticari hayatın gereği ileri tarihli çekler keşide edilebildiği, Dava konusu çekte keşide etmeye yetkili tarafından azilden önce ileri tarihli çek olarak keşide edildiği müvekkilinin iyi niyetli 3. kişi olarak itirazlarının bulunduğunu, öncelikle çeki alacak kişinin TTK, da sorumlulukları belirlendiği, Yetkili hamil; çeki devralırken çekin ciro silsilesinde herhangi bir kopukluk olup olmadığını, çekin çek vasfını taşıyıp taşımadığını, keşideci imzasını ve çekte kanunen belirtilen zorunlu unsurların olup olmadığını kontrolle mükellef olduğunu, bundan daha fazla ileri gidip kendinden önceki ciro silsilesindeki ilişkilerin mevcudiyeti ile sorumlu tutulmadığını, kendisiden önceki cirantalar arasındaki ilişkiler tarafları bağladığını, o taraflar arasında şahsi def'ileri oluşturduğunu, Müvekkil, firmanın iyi niyetli yetkili hamil konumunda olduğunu, davacı tarafın iddia ettiği hususları bilmemekte ve bilme yükümlülüğü de bulunmamakta olduğu, TTK, da benimsenen bir diğer ilkenin ise,kıymetli evrakta mücerretlik ilkesi olduğunu, bu ilke gereği Yargıtay kararlarında belirtildiği üzere şahsi defiler iyi niyetli hamile karşı ileri sürülemeyeceğinden, olup müvekkil firma da huzurdaki davada tam olarak da bu konumda olduğunu, Bu nedenle de davacının haksız ve kötü niyetli davasının reddi gerektiği, bilirkişi raporlarını kabul etmediğini, Müvekkil firma, diğer davalılardan ....,la ticari ilişki içerisinde olduğunu, ...'nün , bahsi geçen vekaletnameye istinaden çek tanzim etmeye yetkili olduğunu, Dolayısı ile davacı davasında haksız, kötü niyetli olduğunu ve davanın reddi gerektiği, belirterek davanın reddini istemiştir.
Davalı ... ve ... Mobilya Yan. San. Ürün. İml,Yap. İnş. Dek. San. Tic. Ltd. Şti ne usulüne uygun meşruhatlı davetiyeye rağmen davaya cevap vermemiş, duruşmalara katılmamıştır.
Davalı ... tarafından davacı adına keşide edilen çekler nedeniyle açılan çok sayıda dava dosyası mahkememizin ... esas sayılı dava dosyasında birleştirilmiş, daha sonra her bir çek yönünden dosyalar tefrik edilerek ayrı esasa kaydedilmiştir.
.... Bank' a yazılan müzekkere cevabında dava konusu ... Bank ... Şubesine ait ... seri numaralı çekin ... İnşaat ve Güm. Nak. Hiz. Tic. Ltd. Şti. ait olduğu, çekin 15/03/2016 tarihinde ... Çelik Eşya Teks. İnş. Gıda San. Ve Tic. Ltd. Şti. tarafından takas merkezine ibraz edildiği, ödeme yapılmadığının bildirildiği ve çek fokokopisini gönderdiği anlaşılmıştır.
Büyükçekmece CBS ... soruşturma sayılı dosyasında davalı ... hakkında soruşturmanın devam ettiği davalı ... ve ...'ın şüpheli sıfatı ile ifadelerinin alındığı anlaşılmıştır.
Dava, davacının, dava konusu çekler nedeniyle davalılara borçlu olmadığının tespiti istemine ilişkindir.
Taraflarca gösterilen deliller toplanmış ve konunun incelenmesinde uzmanlık gerektiren yönler olduğundan bilirkişi incelemesi yaptırılmak suretiyle dava sonuçlandırılmıştır.
Bilirkişi heyeti 11/12/2017 tarihli raporunda; dosya kapsamının incelenmesinden, davacı yanın davalılardan ...’ye 12.3.2015 tarihli ve Büyükçekmece .... Noterliğin .... yevmiye numarası ile vekalet vermiş olduğu, vekaletten azlin 14/10/2015 tarih ve Büyükçekmece Noterliğinin ... yevmiye numarası ile gerçekleştirildiği, bu hususun gazetede ilan edildiğin, senedin keşide tarihi dikkate alındığında keşidenin azilden sonra gerçekleştirildiği, bu hali ile davaya ve takibe konu olan senedin yetkisiz temsilci eli ile tanzim edilmiş olduğu, dolayısıyla davacının senet düzenleyerek tedavüle çıkarma iradesinin bulunmadığı ve bu durumun senedin hükümsüzlüğüne ilişkin bir defi olarak ileri sürülebileceği, bu tür mutlak defilerin herkese karşı (iyi niyetli kötü niyetli ayrımı yapılmaksızın) ileri sürülebilmesinin mümkün olabileceği, bu noktada senette imzası bulunan diğer cirantaların kambiyo senedinin mücerretliği ilkesinden istifade edemeyeceği, imzaların istiklali prensibi gereğince bir çek, yetkisiz temsilci tarafından keşide edilmiş olsa bile diğer imzaların sıhhatine halel gelmeyeceği, Dolayısıyla senette imzası bulunan diğer imza sahipleri yönünden senedin bağlayıcılığının devam etmekte olduğu, bağlayıcılığının devam edeceği, somut olay yönünden bu mutlak defiyi sadece davacının ileri sürebileceği, Kambiyo senedi her zaman ve her saik ile düzenlenebileceğinden senetten dolayı alacaklı olduğunu iddia eden kimse ile senet tanzim eden arasında bir alt ilişkinin olması, bu ilişkinin de senet alacaklısı tarafından kesin delille ispat edilmesi gerekeceği, somut olayda davacının incelenen resmi defter ve belgelerinde davalı ... Mobilya Şti. Ve ...'nün hesaplarına rastlanmadığı, söz konusu senedin tanzimini haklı kılacak bir alt ilişki bulunmadığına göre davacının davalılardan .... Mobilyaya karşı maddi hukuk yönünden bir sorumluluğundan söz edilemeyeceği kanaatini bildirmiştir.
Tarafların itirazları doğrultusunda alınan 04/10/2020 havale tarihli bilirkişi heyet raporunda özetle; Dava konusu çekin ileri tarihli olduğunun davalılar tarafından delillerle ispatlanması gerektiği, ispat edilemediği için davalı ...’nün vekaletten azledildikten sonra çek’in keşide edildiğinin kabul edilmesi gerektiği, Çekin keşide tarihinin vekalet azlinden sonraki tarihi taşıması, azlin Noterden yapılması ve gazetede ilan edilmesi ile çekin yetkisiz temsilci eli ile tanzim edilmiş olduğunun anlaşılması nedeniyle çek’in ‘’yetkisiz temsilci tarafından keşide edilmiş çek’’ olarak yorumlanması gerektiği ve bu nedenle davacının sorumlu tutulamayacağı, Davacının çek nedeniyle sorumlu olmaktan kurtulsa dahi imzaların bağımsızlığı ilkesi uyarınca, çek üzerinde imzası bulunan (avalist, ciranta gibi) diğer kişilerin sorumluluklarının devam edeceğini bildirmiştir.
İncelenen tüm dosya kapsamına, tarafların iddia ve savunmalarına, bilirkişi raporlarının değerlendirilmesine göre; davacının davalılardan ...’ye 12.03.2015 tarihli ve Büyükçekmece .... Noterliğin ... yev numarası ile vekalet vermiş olduğu, iş bu vekaletnamenin incelenmesinde; davacının davalı ...'ye milli ve yabancı bankalar ile özel finans kurumları nezdinde adına her türlü hesap açmaya, açılacak hesaplar ile bu güne kadar açılmış mevcut hesaplardan dilediği miktarda para çekmeye, çek karnesi talep etmeye, almaya, evrakları tanzim ve imzaya, çekleri ciro etmeye bankalarda açılan kredi hesaplarını tanzim ve imzaya yönelik geniş yetkiler verildiği, davalı ...'nün C. Savcılığında şüpheli sıfatı ile alınan ifadesinde davacı şirkette müdür olarak görev yaptığı şirket yetkililerinin vekaletinin kendisinde mevcut olduğu bu vekaletnameye istinaden ... Bank, ... Bank ve ... Bankta hesap açarak şirket adına çek aldığını bu 3 bankadan almış olduğu çekleri şirket adına ve çoğunlukla kendi ticari ilişkilerinde kullandığına dair ifade verdiği, daha sonra davacı tarafından davalı ...'nün 14/10/2015 tarihli Büyükçekmece noterliğinin ... Yev. Numarası ile davalı ...'nün azil edildiği ve bu hususun gazetede ilan edildiği anlaşılmıştır. Dava konusu çeklerin incelenmesinde çekilerin keşide tarihinin 15/03/2016 ve 06/03/2016 tarihleri olduğu çeklerin azilname ve ilandan sonra keşide edildiği anlaşılmıştır. Yetkisiz temsilci tarafından çek düzenlenmesinin mutlak defilerden olup herkese karşı ileri sürülebilir. Ancak her ne kadar dava konusu çek keşide tarihi itibariyle yetkisiz temsilci olan ... tarafından düzenlendiği anlaşılmakta ise de, ödeme aracı olan çekin ticari hayat içinde ileri tarihli keşide edilmesi mümkündür. Her ne kadar davalı vekili çekin ileri tarihli olarak düzenlendiğini savunmuş ise de; çekin ileri tarihli olarak düzenlendiğinin iddia eden davalı vekilinin iddiası ispat ile yükümlü olduğu, davalı vekilinin iddiasını ispatlayamadığı anlaşılmakla, dava konusu çeklerin keşide tarihi itibariyle yetkisiz temsilci tarafından düzenlendiği ve bu mutlak definin herkese karşı ileri sürülebileceği sabit olmakla, davanın kabulü ile davacının dava konusu çekler nedeniyle esas ve birleşen dosyada davalılara borçlu olmadığının tespitine, kötü niyet tazminatının yasal şartlarının oluşmadığı kanaatiyle reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Esas ve birleşen Bakırköy ... Asliye Ticaret Mahkemesinin .... Esas- ...Karar sayılı dosyasında; Davanın KABULÜ ile;
Dava konusu ... Bank .... Şubesi’ne ait 15/03/2016 tarih, 70.000 TL bedelli, .... seri numaralı çek nedeniyle davacının esas dosya davalıları ... ve .... Mobilya Yan. San. Ürün İml. Yapı İnş. Dek. San. Tic. Ltd. Şti.’ya ve birleşen dosya davalısı ... Çelik Eşya Tekstil İnşaat Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti. ‘ye borçlu olmadığının tespitine,
2-Birleşen Mahkememizin ... Esas- .... Karar sayılı dosyası ve bu dosya ile birleşen Bakırköy .... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas- ... Karar sayılı dosyasında; Davanın KABULÜ ile;
Dava konusu ... Bank ... Şubesi’ne ait 06/03/2016 tarih, 60.000 TL bedelli, ... seri numaralı çek nedeniyle davacının birleşen dosya davalılar ... ve ... Mobilya Yan. San. Ürün İml. Yapı İnş. Dek. San. Tic. Ltd. Şti.’ya ve birleşen dosya ile birleşen dosya davalısı ... Çelik Eşya Tekstil İnşaat Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti. ‘ye borçlu olmadığının tespitine,
3-Davacının kötü niyet tazminatı talebinin reddine
4-Esas dosyada alınması gerekli 4.781,70 TL harçtan davacı tarafça yatırılan 1.195,43 TL harcın mahsubuyla bakiye 3.586,27 TL harcın davalılar ... ve Mobilya Yan. San. Ür. İml. Yap. İnş. Dek. San. Tic. Ltd. Şti.'den müteselsilen alınarak hazineye irat kaydına,
5-Birleşen Bakırköy .... Asliye Ticaret Mahkemesinin .... E.-....K. Sayılı dosyasında alınması gerekli 4.781,70 TL harçtan davacı tarafça yatırılan 1.195,43 TL harcın mahsubuyla bakiye 3.586,27 TL harcın davalı ... Çelik Eşya Teks. İnş. Gıda San. Ve tic. Ltd. Şti.'den alınarak hazineye irat kaydına,
6-Birleşen Mahkememizin ... E. ... K. Sayılı dosyasında alınması gerekli 4.098,60 TL harçtan davacı tarafça yatırılan 1.024,65 TL harcın mahsubuyla bakiye 3.073,95 TL harcın davalılar ... ve Mobilya Yan. San. Ür. İml. Yap. İnş. Dek. San. Tic. Ltd. Şti.'den müteselsilen alınarak hazineye irat kaydına,
7-Birleşen Bakırköy ... ATM'nin .... E.-... K. sayılı dosyasında alınması gerekli 4.098,60 TL harçtan davacı tarafça yatırılan 29,20 TL harcın mahsubuyla bakiye 4.069,40 TL harcın davalı ... Çelik Eşya Teks. İnş. Gıda San. Ve Tic. Ltd. Şti.'den alınarak hazineye irat kaydına,
8-Esas dosyada davacı tarafından yapılan 29,20 TL başvurma harcı, 1.195,43 TL peşin harç olmak üzere toplam 1.224,63 TL'nin davalılar ... ve Mobilya Yan. San. Ür. İml. Yap. İnş. Dek. San. Tic. Ltd. Şti.'den müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
9-Birleşen Bakırköy .... Asliye Ticaret Mahkemesinin .... E.-... K. Sayılı dosyasında davacı tarafından yapılan 35,90 TL başvurma harcı, 1.195,43 TL peşin harç olmak üzere toplam 1.231,33 TL'nin davalı ... Çelik Eşya Teks. İnş. Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti.'den alınarak davacıya verilmesine,
10-Birleşen Mahkememizin ... E. ... K. Sayılı dosyada davacı tarafından yapılan 29,20 TL başvurma harcı, 1.024,65 TL peşin harç olmak üzere toplam 1.053,85 TL'nin davalılar ... ve Mobilya Yan. San. Ür. İml. Yap. İnş. Dek. San. Tic. Ltd. Şti.'den müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
11-Birleşen Bakırköy ... ATM'nin .... E.-.... K. sayılı dosyasında davacı tarafından yapılan 29,20 TL başvurma harcı, 29,20 TL peşin harç olmak üzere toplam 58,40 TL'nin davalı ... Çelik Eşya Teks. İnş. Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti.'den alınarak davacıya verilmesine,
12-Davacı tarafça esas ve birleşen dosyada yapılan 43 adet tebligat masrafı 652,90 TL, bilirkişi ücreti 1.300 TL olmak üzere toplam 1.952,90 TL yargılama giderinin davalılardan müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
13-Davalı .... Çelik Eşya Teks. İnş. Gıda San. Ve Tic. Ltd. Şti.' nin yapmış olduğu yargılama giderinin kendi üzerinde bırakılmasına,
14-Esas dosyada AAÜT gereğince hesap edilen 9.900 TL ücreti vekaletin davalılar ... ve Mobilya Yan. San. Ür. İml. Yap. İnş. Dek. San. Tic. Ltd. Şti.'den müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
15-Birleşen Bakırköy ... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... E.-... K. Sayılı dosyasında AAÜT gereğince hesap edilen 9.900 TL ücreti vekaletin davalı ... Çelik Eşya Teks. İnş. Gıda San. Ve tic. Ltd. Şti.'den alınarak davacıya verilmesine,
16-Birleşen Mahkememizin .... E. .... K. Sayılı dosyasında AAÜT gereğince hesap edilen 8.600 TL ücreti vekaletin davalılar ... ve Mobilya Yan. San. Ür. İml. Yap. İnş. Dek. San. Tic. Ltd. Şti.'den müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
17-Birleşen Bakırköy .... ATM'nin ... E.-.... K. sayılı dosyasında AAÜT gereğince hesap edilen 8.600 TL ücreti vekaletin davalı ... Çelik Eşya Teks. İnş. Gıda San. Ve tic. Ltd. Şti.'den alınarak davacıya verilmesine,
18-Davacı ve davalı vekili tarafından yatırılan gider avansının kullanılmayan kısmının karar kesinleştikten sonra talep halinde iadesine,
Dair,6100 sayılı HMK'nun 342 ve 345.maddeleri gereğince karşı tarafın sayısı kadar örnek eklenmek suretiyle tebliğden itibaren 2 haftalık süre içerisinde mahkememize verilecek dilekçe ile ilgili İstinaf Dairesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar davacı ve davalı yalçınkaya vekilinin yüzüne karşı, diğer davalıların yokluğunda, açıkça okunup, usulen anlatıldı. 05/02/2020
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır