T.C. BAKIRKÖY 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2016/456
KARAR NO: 2020/132
DAVA: Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 25/11/2015
KARAR TARİHİ: 05/02/2020
KARAR YAZILMA TARİHİ : 23/05/2020
Mahkememizde görülmekte olan davanın yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dilekçesinde özetle; Şirketin muhasebe işlemleri için muhasebe müdürü davalı ...'ye 12/03/2015 tarihinde vekaletname verildiğini, ancak vekilin bazı hatalı işlemlere yöneldiğinin tespit edilmesi üzerine 14/10/2015 tarihinde azledildiğini, söz konusu .... 15/10/2015 tarihinde bizzat kendi imzasına tebliğ edildiğini, azledilme durumunun Türkiye genelinde yayın yapan ulusal gazetelerde ilan edilerek üçüncü kişilerin bilgisine sunulduğunu, azledilen vekilin müvekkilinden habersiz olarak şirket adına ... Bank .... Şube Müdürlüğünden, .... Bankası .... Şube Müdürlüğünden ve .... Bankası ... Şube Müdürlüğünden çek karnesi aldığını ve bu karnelere ait çekleri imzalayarak irtibat içinde bulunduğu kişiler eliyle piyasaya arz ettiğinin öğrenildiğini, azledilen vekil hakkında sahtecilik eyleminden dolayı suç duyurusunda bulunduğunu, Büyükçekmece Cumhuriyet Başsavcılığının .... soruşturma sayılı dosyası ile takibat başlatıldığını, soruşturma dosyasındaki ifadeler incelendiğinde suç nitelikli eylemler ile müvekkiline ne denli zarar verildiğinin anlaşılacağını, ...bank .... şubesinnden alınan çeklerden .... numaralı olan 26.000,00 TL. bedelle doldurulup bankaya ibraz edilmesi üzerine menfi tespit talebiyle dava açmak gerektiğini, takibe konu çekin müvekkil şirket yetkilisinin imzasını içermediğini, çekteki imzanın müvekkili şirket yetkilisine ait olmadığını, sahtecilik iddiasının mutlak def'ilerden olduğunu ve herkese karşı ileri sürülebileceğini, yetkisiz kişi ile yapılan işlemin müvekkilini sorumluluk altına sokmayacağını, davalı lehtarın iyi niyet savunmasında bulunamayacağını, HMK m. 208/4 gereğince sahte imzanın sahibi ...'nün de davalı olarak gösterildiğini, HMK m. 209 gereğince teminatsız olarak ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep ettiklerini, çekin ciro silsilesi bilinmediğinden diğer cirantalara karşı davalı sıfatı ile dava açma hakları veya dahili davalı olarak davaya dahil etme haklarını saklı tuttuklarını beyanla , davalı .... San. Tic. Ltd. Şti.nin lehtar ve ... Bankası A.Ş. hamili göründüğü ... bank .... Şubesi'nin 30.12.2015 keşide tarihli, .... nolu ve 26.000,00 TL bedelli çekten dolayı davalılara borçlu olmadıklarının tespitine karar verilmesini vekaleten talep ve dava etmiştir.
Davalı ... Bankası vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacı şirketin yetkilisi .... 12.03.2015 tarihinde Büyükçekmece Noterliği'nden ...'ye vekalet verdiğini, Bu vekaletle "..çek karnesi talep etmeye ve almaya. Evraklarını tanzim ve imzaya çekleri keşide etmeye, ciro etmeye, bankalarda açılan kredi hesaplarını evraklarını tanzim ve imzaya..." yetkilendirildiğini, bu yetkilerle müvekkil bankada dahil olmak üzere bazı bankalardan çek karnesi aldığını, daha sonra davacı şirket yetkilisi tarafından azledildiğini, bu azle rağmen kötü niyetini ortaya koyan bir şekilde çalışılan hiçbir bankayı ve 3. kişiyi bilgilendirmediğini, davacı yetki verilene karşı suç duyurusunda bulunulduğunu bu yüzden de sahtecilik iddiasını herkese karşı ileri sürebileceğini iddia ettiğini, ancak bulunulan suç duyurusu olayının muvazaalı olma ihtimalini ortadan kaldırmadığını, kaıdı ki 2015 yılında soruşturma başlatılmış ancak soruşturma sonucunda ne karar verildiğinin bile açıklanmadığını, vekalet veren davacının gerek kanun maddesi gerek hakkaniyet gerekse de ticari hayatın ve basiretli bir tüccar gereğince üzerine düşen görevi yerine getirmediği göz önüne alınarak sorumluluğuna gidilmesi gerektiğini, davalı müvekkilinin iyiniyetli olduğunu belirtiştir.
Davalı ... ve .... San. Ürün İml. Yapı İnş. Dek. San. Tic. Ltd. Şti. usulüne uygun meşruhatlı davetiyeye rağmen davaya cevap vermemiş, duruşmalara katılmamıştır.
Davalı ... tarafından davacı adına keşide edilen çekler nedeniyle açılan çok sayıda dava dosyası mahkememizin ... esas sayıla dava dosyası ile birleştirilmiş, daha sonra her bir çek yönünden dosyalar tefrik edilerek ayrı esasa kaydedilmiştir.
.... Bank'a yazılan müzekkere cevabında dava konusu; .... Bank .... Şubesine ait 30/12/2015 keşide tarihli .... seri numaralı 26.000 TL bedelli çekin .... Ltd. Şti. ait olduğu, çekin takas merkezi aracılığıyla 30/12/2015 tarihinde ibraz edildiği, ödeme yapılmadığının bildirdiği anlaşılmıştır.
Büyükçekmece CBS ... soruşturma sayılı dosyasında davalı ... hakkında soruşturmanın devam ettiği davalı ... ve ...'ın şüpheli sıfatı ile ifadelerinin alındığı anlaşılmıştır.
Dava; davacının dava konusu çek nedeniyle davalılara borçlu olmadığının tespiti istemine ilişkindir.
Taraflarca gösterilen deliller toplanılmış, konunun uzmanlık gerektirmesi nedeniyle bilirkişi incelemesi yapılarak dava sonuçlandırılmıştır.
02/01/2019 tarihli heyet raporunda özetle: Dosya kapsamının incelenmesinden, davacı yanın davalılardan ...’ye 12.3.2015 tarihli ve Büyükçekmece .... Noterliğin ... yev numarası ile vekalet vermiş olduğu, vekaletten azlin 14.10.2015 tarih ve Büyükçekmece Noterliğin .... Yev. Numarası ile gerçekleştirildiği, bu hususun gazetede ilan edildiği, senedin keşide tarihi dikkate alındığında keşidenin azilden sonra gerçekleştirildiği, bu hali ile davaya ve takibe konu olan senedin yetkisiz temsilci eli ile tanzim edilmiş olduğu, bu hali ile davacının senet düzenleyerek tedavüle çıkarma iradesinin bulunmadığı ve bu durumun senedin hükümsüzlüğüne ilişkin bir defi olarak ileri sürülebileceği, bu tür mutlak defilerin herkese karşı ileri sürülebilmesinin mümkün olabileceği/ bu noktada senette imzası bulunan diğer cirantaların kambiyo senedinin mücerretliği ilkesinden istifade edemeyeceği, imzaların istiklali prensibi gereğince bir çek, yetkisiz temsilci tarafından keşide edilmiş olsa bile diğer imzaların sıhhatine halel gelmeyeceği, Dolayısıyla senette imzası bulunan diğer imza sahipleri yönünden senedin bağlayıcılığının devam edeceği, dolayısıyla somut olay yönünden bu mutlak defiyi sadece davacının ileri sürebileceği, kambiyo senedi her zaman ve her saik ile düzenlenebileceğinden senetten dolayı alacaklı olduğunu iddia eden kimse ile senet tanzim eden arasında; bir alt ilişkinin olması, bu ilişkinin de senet alacaklısı tarafından-kesin delille ispat edilmesi gerekeceği, somut olayda bu tür bir ispat vasıtasına rastlanılmadığını bildirmiştir.
Bilirkişi 04/10/2017 tarihli heyet raporunda;Dava konusu çek’in bankaya ibrazı ile ilgili ... Bankası A.Ş tarafından Mahkemeye sunulan belgenin resmi Makamlar tarafından verilmiş belge ve ekran görüntüsünün de geçerli bir belge olmadığı için sunulan belgelerin ispat edici belgeler olmadığı ve çek’in ileri tarihli olarak keşide edilmiş olarak yorumlanamayacağı, yetkisiz temsilci tarafından keşide edilmiş çek olarak yorumlanabileceği, yetkisiz temsilci tarafından keşide edilmiş çek olarak yorumlanan çek nedeniyle keşideci sorumlu olmaktan kurtulsa dahi imzaların bağımsızlığı ilkesi uyarınca, çek üzerinde imzası bulunan (avalist, ciranta gibi) diğer kişilerin sorumluluklarının devam edeceğini bildirmiştir.
İncelenen tüm dosya kapsamına, tarafların iddia ve savunmalarına, bilirkişi raporlarının değerlendirilmesine göre; davacının davalılardan ...’ye 12.03.2015 tarihli ve Büyükçekmece .... Noterliğin .... yev. numarası ile vekalet vermiş olduğu, iş bu vekaletnamenin incelenmesinde; davacının davalı ...'ye "milli ve yabancı bankalar ile özel finans kurumları nezdinde adına her türlü hesap açmaya, açılacak hesaplar ile bu güne kadar açılmış mevcut hesaplardan dilediği miktarda para çekmeye, çek karnesi talep etmeye, almaya, evrakları tanzim ve imzaya, çekleri ciro etmeye bankalarda açılan kredi hesaplarını tanzim ve imzaya" yönelik geniş yetkiler verildiği, davalı ...'nün C. Savcılığında şüpheli sıfatı ile alınan ifadesinde davacı şirkette müdür olarak görev yaptığını şirket yetkililerinin vekaletinin kendisinde mevcut olduğu bu vekaletnameye istinaden .... Bank, ... Bank ve ... Bankta hesap açarak şirket adına çek aldığını, bu 3 bankadan almış olduğu çekleri şirket adına ve çoğunlukla kendi ticari ilişkilerinde kullandığına dair ifade verdiği, davacı tarafından 14/10/2015 tarihli Büyükçekmece Noterliğinin .... Yev. Numarası ile davalı ...'nün azledildiği ve bu hususun gazetede ilan edildiği anlaşılmıştır. Davalı ... duruşmalara katılamamış, davaya cevap vermemiştir. Bu nedenle çekteki imzanın davalı eli ürünü olup olmadığı konusunda inceleme yapılamamış ise de davalı soruşturma dosyasında verdiği ifadesinde davacı şirket adına aldığı çekleri kendi ticari ilişkilerinde kullandığını kabul etmiştir.
Davacı çekin yetkisiz temsilci tarafından tanzim edildiğini iddia etmektedir. Dava konusu çekin incelenmesinde çekin keşide tarihinin 30/12/2015 tarihi olduğu çekin azilname ve ilandan sonra keşide edildiği anlaşılmıştır. Çek ödeme aracı olup ticari hayat içinde ileri tarihli olarak keşide edilmesi mümkündür. Çekin ileri tarihli olarak tanzim edildiğini iddia eden iddiasını ispatla yükümlüdür. Davalı ....bankası tarafından müzekkerelere verilen cevapta dava konusu çekin 08/09/2015 tarihinde sistem giriş yapıldığının bildirilmesi karşısında, çekin ileri tarihli düzenlendiği, çekin düzenlendiği tarihte davalı ...'nün davacı tarafından verilen vekaletname uyarınca çek keşide etme yetkisinin bulunduğu ve çekin davacı yönünden bağlayıcı olduğu anlaşılmıştır. Bu nedenle birleşen dosyada davalı ...banka'sına karşı açılan davanın reddine karar verilmiştir. Davalı ...'nün savcılıkta alınan ifadesinde davacının vermiş olduğu vekalete istinaden aldığı çekleri kendi kişisel işlerinde kullandığını beyan etmesi, çek lehtarı olarak görünen .... Mobilya şirketi ile davacı şirket arasında ticari ilişkinin tespit edilememesi nedeniyle davalılar ... ve .... Mobilya yönünden davanın kabulüne, kötü niyet tazminatının yasal şartlarının oluşmadığı kanaatiyle reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Esas dosya yönünden davanın KABULÜ ile;
Dava konusu .... Bank .... Şubesi’ne ait 30/12/2015 tarih, 26.000 TL bedelli, .... seri numaralı çek nedeniyle davacının davalılar ... ve ... Mobilya Yan. San. Ürün İml. Yapı İnş. Dek. San. Tic. Ltd. Şti.’ye borçlu olmadığının tespitine,
2-Davacının kötü niyet tazminatı talebinin reddine,
3-Birleşen Bakırköy .... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... E....K. sayılı dosyasında; davanın REDDİNE,
4-Davalının kötü niyet tazminatı talebinin reddine,
5-Esas dosyada alınması gerekli 1.776,06 TL harçtan davacı tarafça yatırılan 444,02 TL harcın mahsubuyla bakiye 1.332,04 TL harcın davalılar ... ve ... Mobilya Yan. San. Ürün İml. Yapı İnş. Dek. San. Tic. Ltd. Şti.' den müteselsilen alınarak hazineye irat kaydına,
6-Birleşen Bakırköy ... ATM'nin .... E-.... K sayılı dosyada, alınması gerekli 54,40TL harçtan davacı tarafça yatırılan 444,02 TL harcın mahsubuyla bakiye 389,62 TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
7-Esas dosyada davacı tarafından yapılan 27,70 TL başvurma harcı, 444,02 TL peşin harç olmak üzere toplam 471,72 TL'nin davalılar ... ve ... Mobilya Yan. San. Ürün İml. Yapı İnş. Dek. San. Tic. Ltd. Şti.' den müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
8- Davacı tarafça esas dosyada yapılan ayrıntısı UYAP'ta kayıtlı 2.373,60 TL yargılama giderinin davalılar ... ve ... Mobilya Yan. San. Ürün İml. Yapı İnş. Dek. San. Tic. Ltd. Şti.' den müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, davacının davalı .... Bankası için birleşen dosya da ve esas dosyada yaptığı yargılama giderinin kendi üzerinde bırakılmasına,
9- Esas dosyada AAÜT gereğince hesap edilen 3.900 TL ücreti vekaletin davalılar ... ve ... Mobilya Yan. San. Ürün İml. Yapı İnş. Dek. San. Tic. Ltd. Şti.' den müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
10-Birleşen dosyada AAÜT gereğince hesap edilen 3.900 TL ücreti vekaletin davacıdan alınarak davalı ....banka' sına verilmesine,
11-Davalı ... bankası tarafından mahkememiz veznesine depo edilen 1.042 TL masrafın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davalıya iadesine
12- Davacı vekili tarafından yatırılan gider avansının kullanılmayan kısmının karar kesinleştikten sonra talep halinde iadesine,
Dair,6100 sayılı HMK'nun 342 ve 345.maddeleri gereğince karşı tarafın sayısı kadar örnek eklenmek suretiyle tebliğden itibaren 2 haftalık süre içerisinde mahkememize verilecek dilekçe ile ilgili İstinaf Dairesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar davacı vekili ve davalı .. Bankası vekilinin yüzüne karşı diğer davalıların yokluğunda açıkça okunup, usulen anlatıldı. 05/02/2020
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır