T.C. BAKIRKÖY 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2016/596 Esas
KARAR NO: 2019/1101
DAVA: Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 25/11/2015
KARAR TARİHİ: 20/11/2019
KARAR YAZILMA TARİHİ : 27/12/2019
Mahkememizde görülmekte olan davanın yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı .....Gümrükleme Nak. Hiz. Ve Tic. Ltd. Şti. dava dilekçesinde özetle; Şirketin muhasebe işlemleri için muhasebe müdürü davalı ...'ye 12/03/2015 tarihinde vekaletname verildiğini, ancak vekilin bazı hatalı işlemlere yöneldiğinin tespit edilmesi üzerine 14/10/2015 tarihinde azledildiğini, söz konusu azil namenin 15/10/2015 tarihinde bizzat kendi imzasına tebliğ edildiğini, azledilme durumunun Türkiye genelinde yayın yapan ulusal gazetelerde ilan edilerek üçüncü kişilerin bilgisine sunulduğunu, azledilen vekilin müvekkilinden habersiz olarak şirket adına .... Bank ..... Şube Müdürlüğünden, ..... Bankası ..... Şube Müdürlüğünden ve .... Bankası ..... Şube Müdürlüğünden çek karnesi aldığını ve bu karnelere ait çekleri imzalayarak irtibat içinde bulunduğu kişiler eliyle piyasaya arz ettiğinin öğrenildiğini, azledilen vekil hakkında sahtecilik eyleminden dolayı suç duyurusunda bulunduğunu,Büyükçekmece Cumhuriyet Başsavcılığının .... soruşturma sayılı dosyası ile takibat başlatıldığını, soruşturma dosyasındaki ifadeler incelendiğinde suç nitelikli eylemler ile müvekkiline ne denli zarar verildiğinin anlaşılacağını, .... bank .... şubesine ait 05.03.2016 keşide tarihli ...... no.lu çekin 47.300.-TL bedelle, 12.03.2016 keşide tarihli ....... no.lu çekin 39.650.-TL bedelle, 26.03.2016 keşide tarihli ...... no.lu çekin 43.800.-TL bedelle doldurulup toplamda 3 çekin toplamda 130.750.-TL tutarlı çeklerin bankaya ibraz edilmesi üzerine menfi tespit talebiyle dava açmak gerektiğini, takibe konu çekin müvekkil şirket yetkilisinin imzasını içermediğini, çekteki imzanın müvekkili şirket yetkilisine ait olmadığını, sahtecilik iddiasının mutlak def'ilerden olduğunu ve herkese karşı ileri sürülebileceğini, yetkisiz kişi ile yapılan işlemin müvekkilini sorumluluk altına sokmayacağını, davalı lehtarın iyi niyet savunmasında bulunamayacağını, HMK m. 208/4 gereğince sahte imzanın sahibi ...'nün de davalı olarak gösterildiğini, HMK m. 209 gereğince teminatsız olarak ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep ettiklerini, çekin ciro silsilesi bilinmediğinden diğer cirantalara karşı davalı sıfatı ile dava açma hakları veya dahili davalı olarak davaya dahil etme haklarını saklı tuttuklarını beyanla , davalı ...’ın lehtar ve ..... İnşaat san. ve Tic.Ltd.şti.’nin hamil göründüğü .... bank ..... Şubesinin 3 çeki toplamda 130.750.-TL bedelli çeklerden dolayı davalılara borçlu olmadıklarının tespitine ve davaya konu çekin müvekkiline teslimine, kötü niyet tazminatına hükmedilmesine talep ve dava etmiştir.
Davalı ve çek hamili ..... İnşaat San. ve Tic. Ltd. Şti. dava dilekçesine verdiği cevapta özetle; dava konusu çeklerin yetkili kişi ... tarafından imzalandığı, Müvekkil şirketin alacaklı olduğu ...’dan ciro yoluyla aldığı, her ne kadar çeklerin keşide tarihlerinin 05.03.2016, 12.03.2016 ve 26.03.2016 olarak gözüksede ...’a verilen 10.08.2015 tarihli tahsilat Makbuzu’nu delil olarak sunduklarını, her ne kadar TTK.da çekte vade olmaz çek göründüğünde ödenir düzenlemesine rağmen ugulamada ve ticari teamüllerde “vadeli çek” olmamasına rağmen keşideciler düzenleme tarihi olarak ileri gelecek tarihi yazarak çekte vade uygulamasını fiilen gerçekleştirdiklerini, dava konusu çeklerinde bu kapsamda olduğunu, davacı .....Gümrükleme Nak. Hiz. Ve Tic. Ltd. Şti’nin azilnameden sonra basiretli bir tüccar gibi haraket edip azil edilen kişiden çek yapraklarını elinden almış olması gerektiğini, eğer istenilmesine rağmen vermiyorsa yasal yollara başvurulması ve bankalara azil konusunda bildirim yapması gerektiğini, dava konusu çeklerin meşru hamilin olmakla birlikte iyi niyetli 3. Kişi olduklarını, davanın red edilerek davacının kötü niyet tazminatına ve para cezasına hükmedilmesini talep ettiklerini, beyan etmiştir.
Birleşen dosyalar davalısı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; dava dilekçesindeki iddiaları kabul etmediklerini, davacının asıl amacının şirket muhasebecisi olan diğer davalı ... tarafından piyasaya sürülen çeklerin ödenmesini engellemek olduğunu, davacının sahtecelik iddiasının yerinde olmadığını, çekteki imzanın sahte olmayıp davalı ...'ye ait olduğunu, ...'nün bugüne dek piyasaya şirket adına bir çok çek sürmesi ve bunun davacı şirket tarafından bilinmemesinin hayatın olağan akışına aykırı olduğunu, davacının kötü niyetli olarak ödemeden kaçınmak için iş bu davayı açtığını beyanla davanın reddini talep etmiştir.
Davalı ...'ye usulüne uygun meşruhatlı davatiyeye rağmen davaya cevap vermemiş, duruşmalara katılmamıştır.
Davalı ... tarafından davacı adına keşide edilen çekler nedeniyle açılan çok sayıda dava dosyası mahkememizin ..... esas sayılı dava dosyasında birleştirilmiş, daha sonra her bir çek yönünden dosyalar tefrik edilerek ayrı esasa kaydedilmiş, dava konusu 3 adet çek nedeniyle Mahkememizin ..... E.K.,..... E.K., ..... E.K. Sayılı dosyaları iş bu dosya ile birleştirilmiştir.
..... Banka yazılan müzekkere cevabında dava konusu ..... Bank ...... Şubesine ait ..... seri nolu çeklerin takas merkezi aracılığıyla ibraz edildiği, imza uyuşmazlığı nedeniyle ödeme yapılmadığını bildirdiği anlaşılmıştır.
Büyükçekmece CBS ..... soruşturma sayılı dosyasında davalı ... hakkında soruşturmanın devam ettiği davalı ... ve ...'ın şüpheli sıfatı ile ifadelerinin alındığı anlaşılmıştır.
21/11/2018 havale tarihli bilirkişi heyet raporunda özetle; davacı yanın davalılardan ...' ye 12/03/2015 tarihli ve Büyükçekmece ..... Noterliğinin .... yevmiye numarası ile vekaletname verdiği vekaletten azlin 14/10/2015 tarih ve Büyükçekmece noterliğnin ..... yevmiye numarası ile gerçekleştirdiği bu hususun gazetede ilan edildiği senedin keşide tarihi dikkate alındığında keşidenin azilden sonra gerçekleştirildiği bu hali ile davaya konu olan senedin yetkisiz temsilci eli ile tanzim edilmiş olduğu, davacının senet düzenleyerek tedavule çıkarma iradesinin bulunmadığı bu durumun senedin hükümsüzlüğüne ilişkin mutlak defi olarak herkese karşı ileri sürülebileceği senette imzası bulunan diğer cirantaların senedin mücerettiliği ilkesinden istifade edemeyeceği somut olay yönünden bu mutlak defiyi sadece davacının ileri sürebileceği, davacı dışında diğer imza sahipleri yönünden çekteki imzanın bağlayılıcığı devam edeceği, Kambiyo senedi her zaman ve her saik ile düzenlenebileceğinden senetten dolayı alacaklı olduğunu iddia eden kimse ile senet tanzim eden arasında bir alt ilişkinin olmasının bu ilişkinin senet alacaklısı tarafından kesin delil ile ispat edilmesi gerekeceği somut olayda bu tür bir ispat vasıtasına rastlanmadığı kanaatini bildirir rapor sunmuştur.
Tarafların itirazları nedeniyle alınan 04/10/2019 tarihli bilirkişi heyet raporunda özetle; Dava konusu çekin ileri tarihli olduğunun davalılar tarafından delillerle ispatlanması gerektiği, ispat edilemediği için davalı ...’nün vekaletten azledildikten sonra çek’in keşide edildiğinin kabul edilmesi gerektiği, çekin keşide tarihinin vekalet azlinden sonraki tarihi taşıması, azlin Noterden yapılması ve gazetede ilan edilmesi ile çekin yetkisiz temsilci eli ile tanzim edilmiş olduğunun anlaşılması nedeniyle çek’in ‘yetkisiz temsilci tarafından keşide edilmiş çek’ olarak yorumlanması gerektiği ve bu nedenle davacının sorumlu tutulamayacağı, davacının çek nedeniyle sorumlu olmaktan kurtulsa dahi imzaların bağımsızlığı ilkesi uyarınca, çek üzerinde imzası bulunan (avalist, ciranta gibi) diğer kişilerin sorumluluklarının devam edeceği kanaatini bildirir rapor sunulmuştur.
İncelenen tüm dosya kapsamına, tarafların iddia ve savunmalarına, bilirkişi raporlarının değerlendirilmesine göre; davacının davalılardan ...’ye 12.03.2015 tarihli ve Büyükçekmece ..... Noterliğin .... yev. numarası ile vekalet vermiş olduğu, iş bu vekaletnamenin incelenmesinde; davacının davalı ...'ye "milli ve yabancı bankalar ile özel finans kurumları nezdinde adına her türlü hesap açmaya, açılacak hesaplar ile bu güne kadar açılmış mevcut hesaplardan dilediği miktarda para çekmeye, çek karnesi talep etmeye, almaya, evrakları tanzim ve imzaya, çekleri ciro etmeye bankalarda açılan kredi hesaplarını tanzim ve imzaya" yönelik geniş yetkiler verildiği, davalı ...'nün C. Savcılığında şüpheli sıfatı ile alınan ifadesinde davacı şirkette müdür olarak görev yaptığını şirket yetkililerinin vekaletinin kendisinde mevcut olduğu bu vekaletnameye istinaden .... Bank, ..... Bank ve ..... Bankta hesap açarak şirket adına çek aldığını, bu 3 bankadan almış olduğu çekleri şirket adına ve çoğunlukla kendi ticari ilişkilerinde kullandığına dair ifade verdiği, davacı tarafından 14/10/2015 tarihli Büyükçekmece Noterliğinin .... Yev. Numarası ile davalı ...'nün azledildiği ve bu hususun gazetede ilan edildiği anlaşılmıştır. Davalı ... duruşmalara katılamamış, davaya cevap vermemiştir. Bu nedenle çekteki imzanın davalı eli ürünü olup olmadığı konusunda inceleme yapılamamış ise de davalı soruşturma dosyasında verdiği ifadesinde davacı şirket adına aldığı çekleri kendi ticari ilişkilerinde kullandığını kabul etmiştir.
Dava konusu çeklerin incelenmesinde, keşide tarihlerinin 26/03/2016, 12/03/2016, 05/03/2016 tarihi olduğu çekin azilname ve ilandan sonra keşide edildiği anlaşılmış, davalı ... şirketi vekili ise davaya konu çekin davalı ... azil edilmeden önce davalının çek tanzim etme yetkisi var iken ileri tarihli olarak çekin düzenlendiğini savunmuştur. Çek ödeme aracı olup ticari hayat içinde ileri tarihli olarak keşide edilmesi mümkündür. Her ne kadar davalı vekili çekin ileri tarihli olarak düzenlendiğini savunmuş ise de; çekin ileri tarihli olarak düzenlendiğinin iddia eden davalı vekilinin iddiası ispat ile yükümlü olduğu, davaya konu çeklerin azilden önce düzenlendiğine ilişkin somut bir delil elde edilemediği, bilirkişi aracılığıyla davalı ... şirketinin ticari defterleri üzerinde yapılan incelemede, çeklerin ...'nün azilinden defterlere kayıt edildiği tespit edilmiş ise de, davalının ticari defterlerinin tek taraflı tutulduğu, tek başına çekin ileri tarihli olarak düzenlendiğini ispata yeterli olmadığı kanaatine varılmıştır. Çeklerin keşide tarihi itibariyle yetkisiz temsilci tarafından düzenlendiği, bilirkişi raporundan davacı defterlerinin lehine delil olma vasfı bulunduğu, dava konusu ..... seri nolu 43.800TL meblağlı, ..... seri nolu 39.650 TL bedelli, ..... seri nolu 47.300 TL bedelli çeklerin kaydına rastlamadığı, çekin tanzimini haklı kılar bir alt ilişkiye rastlanmadığı, davalı ...'ın tüm dosyalara sunulan 17/8/2016 tarihli protokol evrakında davaya konu çeklerin iadesini kabul ettiği, bu nedenlerle davaya konu çekin de yetkisiz temsilci tarafından keşide edildiği ve bu mutlak definin herkese karşı ileri sürülebileceği sabit olmakla, davanın kabulü ile davacının dava konusu çek nedeniyle davalılara borçlu olmadığının tespitine, kötü niyet tazminatının (hükümde sehven icra inkar tazminatı olarak yazılmıştır) yasal şartlarının oluşmadığı kanaatiyle reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:Yukarıda açıklanan nedenlerle;
Davanın kısmen kabulü ile;
1-..... bank ..... Şubesine ait, keşidecisi .....Güm. Nak. Hiz. Ve Tic. Ltd. Şti., lehdar ..... Mobilya- ... olan, 26/03/2016 keşide tarihli, 43.800TL bedelli, ..... no'lu çek,
- .....bank ..... Şubesine ait, keşidecisi .....Güm. Nak. Hiz. Ve Tic. Ltd. Şti., lehdar ..... Mobilya- ... olan, 12/03/2016 keşide tarihli, 39.650TL bedelli, ...... no'lu çek,
-...... bank ..... Şubesine ait, keşidecisi .....Güm. Nak. Hiz. Ve Tic. Ltd. Şti., lehdar ..... Mobilya- ... olan, 05/03/2016 keşide tarihli, 47.300 TL bedelli, ...... no'lu çekler yönünden davacının davalılara borçlu olmadığının tespitine,
2- İcra inkar tazminatı taleplerinin reddine,
3-Esas dosyada alınması gerekli 8.931,53 TL harçtan davacı tarafça yatırılan 29,20TL harcın mahsubuyla bakiye 8.902,33 TL harcın davalı ... İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.' den alınarak hazineye irat kaydına,
4-Birleşen Mahkememezin ...... E.K. Karar sayılı dosyasında alınması (43.800 TL bedelli çek nedeniyle) gerekli 2.991,97 TL harçtan davacı tarafça yatırılan 748 TL harcın mahsubuyla bakiye 2.243,97 TL harcın davalılar ... ve ...'dan müteselsilen alınarak hazineye irat kaydına,
5-Birleşen Mahkememezin ..... E.K. Karar sayılı dosyasında alınması (39.650 TL bedelli çek nedeniyle) gerekli 2.708,49 TL harçtan davacı tarafça yatırılan 677,13 TL harcın mahsubuyla bakiye 2.031,36 TL harcın davalılar ... ve ...'dan müteselsilen alınarak hazineye irat kaydına,
6-Birleşen Mahkememezin ..... E.K. Karar sayılı dosyasında alınması (47.300 TL bedelli çek nedeniyle) gerekli 3.231,06 TL harçtan davacı tarafça yatırılan 807,77 TL harcın mahsubuyla bakiye 2.423,29 TL harcın davalılar ... ve ...'dan müteselsilen alınarak hazineye irat kaydına,
5- Esas dosyada davacı tarafından yapılan 29,20 TL başvurma harcı, 29,20 TL peşin harç olmak üzere toplam 58,40 TL'nin davalı ... İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.' den alınarak davacıya verilmesine,
6-Birleşen Mahkememezin ....... E.K. Karar sayılı dosyasında davacı tarafından yapılan 29,20 TL başvurma harcı, 748 TL peşin harç olmak üzere toplam 777,20 TL'nin davalılar ... ve ...'dan müteselsilen alınarak alınarak davacıya verilmesine,
7-Birleşen Mahkememezin ..... E.K. Karar sayılı dosyasında davacı tarafından yapılan 29,20 TL başvurma harcı, 677,13 TL peşin harç olmak üzere toplam 706,33 TL'nin davalılar ... ve ...'dan müteselsilen alınarak alınarak davacıya verilmesine,
8-Birleşen Mahkememezin ...... E.K. Karar sayılı dosyasında davacı tarafından yapılan 29,20 TL başvurma harcı, 807,7713 TL peşin harç olmak üzere toplam 836,97 TL'nin davalılar ... ve ...'dan müteselsilen alınarak alınarak davacıya verilmesine,
9-Davacı tarafça esas ve birleşen dosyada yapılan 51 adet tebligat masrafı 620,70 TL, bilirkişi ücreti 1.500 TL olmak üzere toplam 3.120,70 TL yargılama giderinin davalılardan müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, davalı ... servisin İşletmeciliği ..... Ltd. Şti. Nin yaptığı yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
10-Esas dosyada AAÜT gereğince hesap edilen 13.210 TL ücreti vekaletin davalı ... İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.' den alınarak alınarak davacıya verilmesine,
11-Birleşen Mahkememizin .... E.K. Karar sayılı dosyasın da; AAÜT gereğince hesap edilen 5.168 TL ücreti vekaletin davalılar ... ve ...'dan müteselsilen alınarak alınarak davacıya verilmesine,
12-Birleşen Mahkememizin ...... E.K. Karar sayılı dosyasın da; AAÜT gereğince hesap edilen 4.711,50 TL ücreti vekaletin davalılar ... ve ...'dan müteselsilen alınarak alınarak davacıya verilmesine,
13-Birleşen Mahkememizin ...... E.K. Karar sayılı dosyasın da; AAÜT gereğince hesap edilen 5.553 TL ücreti vekaletin davalılar ... ve ...'dan müteselsilen alınarak alınarak davacıya verilmesine,
14-Kararın kesinleşmesine kadar yapılan yargılama giderlerinin davacı tarafça peşin olarak yatırılan yargılama gider avansından mahsubu ile bakiye kısmın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
Dair,6100 sayılı HMK'nun 342 ve 345.maddeleri gereğince karşı tarafın sayısı kadar örnek eklenmek suretiyle tebliğden itibaren 2 haftalık süre içerisinde mahkememize verilecek dilekçe ile ilgili İstinaf Dairesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar taraf vekillerinin yüzüne karşı açıkça okunup, usulen anlatıldı. 20/11/2019
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır