T.C. BAKIRKÖY 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2016/810
KARAR NO: 2021/1153
DAVA: Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 16/08/2016
KARAR TARİHİ: 17/12/2021
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 17/12/2021
Mahkememizde görülmekte olan davanın yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacının teşekküle bağlı .......... Müdürlüğünde, sosyal tesis işletmeciliği, temizlik işleri vs. ihale yoluyla hizmet alım sözleşmesi imzalanarak firmalara yaptırıldığını, dava dışı .......'ın 01.05.1996-09.06.2010 tarihleri arasında davacı ile sözleşme imzalayan davalı firmalarda çalıştığını, iş akdinin feshedilmesi sonucu kıdem ve ihbar tazminatı ve diğer işçilik alacakları talebiyle açtığı Bakırköy ........ İş Mahkemesinde ........ E. sayılı dosyası ile dava aynı Mahkemenin 17.05.2012 tarih, ......... K. sayılı kararı ile davanın kısmen kabulüne karar verildiğini, kararın Yargıtay tarafından onanarak kesinleştiğini, aynı alacak kalemleri ile ilgili bu davada talep edilmeyen faiz alacağı için Bakırköy ........ İş Mahkemesinin ........ E. sayılı dosyası ile açılan davanın ise kısmen kabulüne karar verildiğini, Bakırköy ......... İş Mahkemesinin ......... E. Sayılı kararının icraya konulduğunu ve davacı tarafından bu dosyaya 18.04.2016 tarihinde gerekçeli kararda lehlerine hükmedilen vekalet ücretinin mahsubu ile 19.385,86.-TL ödeme yapıldığını, vekalet ücretinin mahsup edildiğinden toplam zararlarının 19.567.86.-TL olduğunu, Bakırköy ........ İş Mahkemesinin .......... E. sayılı kararının icraya konulması sonucu bu dosya için taraflarına hükmedilen 1.500,00.-TL vekalet ücretinin mahsubu ile 3.423,52.-TL ödendiğini, vekalet ücretinin mahsup edilmesi sebebiyle toplam zararlarının 4.923,52 TL olduğunu, davacı şirket ile davalı firmalar arasında imzalanan sözleşmelerde çalıştırılan işçilerin ücret ve her türlü İşçilik alacaklarından, firmaların sorumlu olacağına ilişkin hükümler yer aldığını, .......'ın çalıştığı firmalardan ......... İnş. Tic. Taah. Ltd. Şti, ......... İnş. Taah. San. Ltd. Şti. ve .......... İnş. Tur Gıda Tic. Ltd. Şti. kapandığını, bu nedenle bahsi geçen icra dosyalarına yapılan ödemenin tamamının dava konusu edilemediğini, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla dava dışı işçiye Mahkeme kararına dayanılarak yapılan ödemenin, davalıların sorumluluğundan bulunan kısmının tespiti ile davalılardan tahsilini talep etmiştir.
Davalı ......... cevap dilekçesinde özetle; Söz konusu personelin kendi bünyesinde çalıştığı süre içinde her türlü hak ve alacaklarının ödendiğini, bu durumun ibraname belgesi ile sabit olduğunu beyan etmiştir.
Diğer davalılar davaya cevap dilekçesi sunmamışlardır.
14/02/2020 tarihli bilirkişi raporunda özetle;
Davalı ......... Peyzaj Tarım Temz. İns. Yemek San. Tic. Ltd. Sti. Yönünden:
Yıllık Ücretli İzin Alacağı; Yıllık ücretli izin alacağı 409,89.-TL olup tamamından davalı firma sorumlu olacaktır.
İhbar Tazminatı Alacağı; İhbar tazminatı alacağı 1.476,73.-TL olup tamamından davalı firma sorumlu olacaktır.
Kıdem Tazminatı Alacağı; Davalı şirketin sorumlu olacağı kıdem tazminatı 3.045,77 / 2 = 1.522,88.-TL.dir.
Yargılama Giderleri, Faiz ve Vekalet Ücreti Alacağı; Davalı şirketin sorumlu olduğu anapara 409,89 + 4 1.476,73 + 1.522,88 = 3.409,50.-TL olup anaparaya oranı 13.761,02 / 3.409,50 = 4,036 olmakla, davalı şirketin sorumlu olacağı yargılama giderleri, faiz ve vekalet ücreti 10.730,36 x (1/ 4,036) = 2.658,66.-TL.dir. Buna göre rücu edilebilecek miktar 3.409,50 + 2.658,66 = 6.068,16 TL'dir.
Davalı .......... İns. Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti. Yönünden: Davalı şirketin sorumlu olacağı kıdem tazminatı 1.011,08 / 2 = 505,54.-TL.dir.
Davalı şirketin sorumlu olduğu anapara 505,54.-TL. olup anaparaya oranı 13.761,02 / 505,54 = 27,220 olmakla, davalı şirketin sorumlu olacağı yargılama giderleri, faiz ve vekalet ücreti 10.730,36 x (1/27,220) = 394,21.-TL.dir. Buna Göre rücu edilebilecek miktar, 505,54 + 394,21 = 899,75 -TL. dir.
Davalı ......... Hiz. San. Ve Tic. Ltd. Şti. (Eski Ünvanı: .......... İnş. Gıda San. Tic. Ltd. Şti.) Yönünden; Davalı şirketin sorumlu olacağı kıdem tazminatı 251,22 / 2 = 125,61.-TL.dir.
"Dava dışı işçinin davalı ve dava dışı diğer alt işverenler işçisi olarak çalıştığı süre bir yıldan az olsa bile işçiyi çalıştırdığı süre ile orantılı olarak kıdem tazminatının bu alt işverenlerden tahsiline karar verilmesi gerektiği....” ( Yargıtay 13. HD 206/5366 E., 2018/6468 K. ) Davalı şirketin sorumlu olduğu anapara 125,61.-TL. olup anaparaya oranı 13.761,02 / 125,61 = 109,553 olmakla, davalı şirketin sorumlu olacağı yargılama giderleri, faiz ve vekalet ücreti 10.730,36 x ( 1/109,553 ) = 97,95.-TL.dir. Buna göre rücu edilebilecek miktar 251,22 + 97,95 = 349,17 TL'dir.
Davalı ......... Gıda İnş. San. Tic. Ltd. Şti.(Eski Ünvanı: ............ Gıda San. Tic. Ltd. Şti.) Yönünden; Davalı şirketin sorumlu olacağı kıdem tazminatı 907,20/2 = 453,60.-TL.dir. Davalı şirketin sorumlu olduğu anapara 453,60.-TL. olup anaparaya oranı 13.761,02 / 453,60 = 30,337 olmakla, davalı şirketin sorumlu olacağı yargılama giderleri, faiz ve vekalet ücreti 10.730,36 x ( 1/30,337 ) = 353,71.-TL.dir. Buna göre rücu edilebilecek miktar 453,60 + 353,71 = 807,31 TL'dir.
Davalı ......... Yönünden:
Bakırköy ......... İş Mahkemesinin ......... E. sayılı dosya münderecatından; dava dışı işçi .......'ın davalı ......... isimli işyerindeki çalışmasından kaynaklı kıdem tazminatının, bu dönem çalışması sona erdiğinde ödendiği tespit edilmekle, bu dönem hesaplamadan dışlanması gerektiğinden davacı şirketin davalı .........'ndan işçilik alacaklarından kaynaklı ve rücu edilebilir alacağının bulunmadığı sonucuna varılmakla hesaplama yapılmamıştır.
Faiz İsteği Yönünden : Dava dilekçesinde davalılar adına ödenen bedele ödeme tarihi itibariyle faiz uygulanması talep edilmektedir. 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 117.(mülga Borçlar Kanunu'nun 101/1.) maddesi gereğince muaccel bir borcun borçlusu, alacaklının ihtarı ile mütemerrit olur. Davacı, dava tarihinden önce, davalıyı temerrüde düşürdüğünü ispat edemediğine göre ödeme tarihinden değil dava tarihinden itibaren faiz talebinde bulunabileceği değerlendirilmektedir.
12/01/2021 tarihli bilirkişi ek raporunda kök rapora yönelik sair itirazlar, itirazlarda dayanılan hukuki argümanların değerlendirilmesinde hesaplamada değişiklik yapılmasını gerektirir bir durum tespit edilememiştir.
DOSYANIN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava; dava dışı işçiye ödenen tutarların alt işveren olan davalılardan, yapılan sözleşmeler gereğince rücuen tahsili istemine ilişkindir.
Davacının, teşekküle bağlı ........ Müdürlüğünde, sosyal tesis işletmeciliği, temizlik işleri vs. İşleri yaptırmak için davalılar ile arasında hizmet alımları tip sözleşmesinin imzalandığı, sözleşmelerin 7.8 ve devamı maddelerinde, "yüklenicinin bu sözleşme kapsamında çalıştırdığı tüm personelin işvereni olarak; iş kanunu SGK Kanunu, SGK prim ve idari para cezası borçlarının hakedişlerden mahsubu, ödenmesi ve ilişiksizlik belgesi aranması hakkındaki yönetmelik, çalışma hayatı ile ilgili kanun, tüzük ve yönetmeliklere göre, personelin her türlü ücret, vergi, harç ve SGK ve işsizlik sigorta prim vs tüm yasal yükümlülüklerini eksiksiz olarak yerine getireceği" hususları hüküm altına alınmıştır.
Dava dışı işçi ....... 'ın davalı şirketler bünyesinde, dava dilekçesinde de ayrıntıları belirtilen tarih aralıklarında belirli süreli iş sözleşmeleri ile çalıştığı görülmüştür.
Bakırköy ......... İş Mahkemesinin ....... esas ve ........ Karar sayılı dosyasının incelenmesinde ise; davacı ........., davasının kısmen kabulüne karar verilmiş ve Yargıtayca düzeltilerek onanmış olup söz konusu karar ve ilam alacaklısının Küçükçekmece ....... İcra Müdürlüğünün ........ ve ........ Esas sayılı dosyaları ile ilamlı icra takibine konu ettiği ve icra emrinde toplam 24.491,38 TL'nin ödenmesinin istendiği, davacı ....... 19.04.2016 tarihinde 13.465,78 TL ödemenin ve 17.90 TL masrafın da 09.07.2013 tarihinde dosyaya yatırılmış olduğu anlaşılmıştır.
Asıl ve alt işveren İş Mevzuatı kapsamında yapılan yargılamada işçiye karşı müteselsilen sorumlu oldukları için, İş Mahkemesince işçi lehine tespit edilen alacak kalemleri davacı ve davalılar aleyhinde müteselsilen hükmedilmiş ise de, taraflar arasında imza edilen hizmet alım sözleşmeleri gereğince iç ilişkide sorumluluğun davalı alt işverene ait olduğu, davacının dava dışı işçiye ödemek zorunda kaldığı tutarların sorumluluğu nispetinde davalılardan rücu edebilecektir.
Davacının , her bir davalıya karşı işverenlik dönemleri ile sınırlı olarak ödediği bedeli rücu edebileceği sözleşme kapsamında anlaşılmıştır.
Tüm dosya kapsamı ile hüküm kurmaya elverişli 04.07.2016 tarihli bilirkişi raporu birlikte değerlendirildiğinde; davacı ile davalı şirketler arasında hizmet alım sözleşmelerinin imzalandığı, bu sözleşme gereğince davalı yüklenici firmaların sözleşme kapsamında çalıştırdığı işçilerin işçilik alacakları yönündeki tüm sorumluluğun davalı yüklenicilere ait olduğunun kararlaştırıldığı, bu kapsamda çalıştırılan dava dışı işçi ......... sözleşmesinin feshi üzerine, iş mahkemesinde asıl işveren olarak davacı ve alt işveren olarak davalılar aleyhinde açtığı alacak davası sonununda, davalılar aleyhinde hükmedilen tazminat bedellerinin ilamlı icraya konulması üzerine davacı tarafından ödendiği, davacının sözleşme hükmü gereği bu ödemede her bir davalının sorumlu olduğu döneme isabet eden ve işçinin son ücreti üzerinde hesaplanan kıdem tazminatını davalılardan talep edebileceği , yine bu miktarların davalılardan ödeme tarihinden itibaren avans faiziyle birlikte tahsiliyle davacıya ödenmesi gerektiği de anlaşılmakla, hükme esas alınan bilirkişi ek raporunda yapılan hesaplamalar doğrultusunda davanın kabulüne, davalı ......... yönüyle ise, dava dışı işçinin hak ve alacaklarını ödemiş olması ve aralarında ibraname imzalanmış olması sebebiyle davanın reddine karar vermek gerekmiş olup aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM:Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-DAVANIN Kısmen KABUL, Kısmen REDDİ ile;
-8.779,78 TL alacağın, ödeme tarihlerinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalı ......... Peyzaj Tarım Temz. İnş. Yemek San. Ticaret Limited Şirketi'nden alınarak davacıya verilmesine,
-899,75 TL alacağın, ödeme tarihlerinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalı .......... İnş. Gıda San. Ve Tic. Ltd. Şti.'nden alınarak davacıya verilmesine,
-349,17 TL alacağın, ödeme tarihlerinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalı ......... Hizm. San. Ve Tic. Ltd. Şti.’den alınarak davacıya verilmesine,
-1.614,63 TL alacağın, ödeme tarihlerinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalı ........ Gıda İnş. San. Tic. Ltd. Şti.’den alınarak davacıya verilmesine,
2- Davanın, Davalı ......... yönünden REDDİNE,
3-Alınması gerekli 795,36 TL harçtan davacı tarafça yatırılan 29,20 TL peşin harç ve 198,84 TL tamamlama harcının mahsubuyla bakiye 567,32 TL harcın davalı ......... hariç diğer davalılardan alınarak hazineye irat kaydına,
4-Davacı tarafından yapılan 29,20 TL başvurma harcı, 29,20 TL peşin harç, 198,84 TL tamamlama harcı ve 4,30 TL vekalet harcı olmak üzere toplam 261,54 TL'nin davalı ......... hariç diğer davalılardan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafça posta / tebligat / bilirkişi gideri olarak yapılan (ayrıntısı uyapta kayıtlı) 1.538,30 TL yargılama giderinin davalı ......... hariç diğer davalılardan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davacının davalı ......... yönünden yaptığı yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
7-AAÜT gereğince hesap edilen 5.100,00 TL ücreti vekaletin davalı ......... hariç diğer davalılardan alınarak davacıya verilmesine,
8-Kararın kesinleşmesine kadar yapılan yargılama giderlerinin davacı tarafça peşin olarak yatırılan yargılama gider avansından mahsubu ile bakiye kısmın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
Dair miktar itibariyle davalı ......... Peyzaj Tarım Temz. İnş. Yemek San. Ticaret Limited Şirketi dışındaki taraflar açısından kesin, ......... Peyzaj Tarım Temz. İnş. Yemek San. Ticaret Limited Şirketi açısından 6100 sayılı HMK'nun 342 ve 345.maddeleri gereğince karşı tarafın sayısı kadar örnek eklenmek suretiyle tebliğden itibaren 2 haftalık süre içerisinde mahkememize verilecek dilekçe ile ilgili İstinaf Dairesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar taraf vekillerinin yüzüne karşı açıkça okunup, usulen anlatıldı. 17/12/2021
Katip .......
(e-imzalıdır)
Hakim ..........
(e-imzalıdır)