T.C. BAKIRKÖY 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2016/98 Esas
KARAR NO: 2023/525
DAVA: Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 04/02/2016
KARAR TARİHİ: 08/05/2023
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 08/06/2023
Mahkememizde görülmekte olan davanın yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekilinin dava dilekçesinde özetle; davalılardan arsa sahibi ... ile dava dışı yüklenici SS ... Yapı Kooperatifi arasında, ... ilçesi, ... kain taşınmaz üzerinde, inşaat yapmak için Beyoğlu .... Noterliğinde, 12.11.1997 tarihinde, gayrimenkul satış vaadi ve kat karşılığı inşaat sözleşmesi imzalandığını, bu sözleşme uyarınca inşa edilecek 896 adet dairenin %40'ına denk gelen 360 adedi arsa sahibine, %60'ına denk gelen 536 adedi yükleniciye ait olacağının kararlaştırıldığını, daha sonra anılan sözleşmenin mahkeme kararı ile feshedilmesi sonucu çok fazla zarar oluştuğunu, büyük bir kitlenin mağdur olduğunu, bu ilişkiden kaynaklanan bir çok dava bulunduğunu, müvekkilinin de anılan mağdur kitlenin bir üyesi olduğunu, mülkiyeti kendisine geçirilmeyen ve mevcut durumda geçirilmesi de mümkün olmayan daire sebebiyle, davalı ... Konut Yapı Kooperatifine bedel ödediğini beyan ederek şimdilik 100.000-TL'nin davalılardan müştereken tahsilini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılar üzerinde bırakılmasını talep ve dava etmiştir.
Davalı S.S. ... Konut Yapı Kooperatifi vekili cevap veren dilekçesinde özetle; müvekkilinin ... ... ada ... parsel sayılı taşınmazın tamamının maliki olduğunu, taşınmaz üzerinde 896 konut, yeraltı otoparkları, sosyal tesisler vs. projelendirilmiş inşaat işinin yüklenici S.S. ... Yapı Kooperatifi'ne ihale edilerek Beyoğlu ....Noterliğinde 12.11.1997 tarihinde gayrimenkul satış vaadi ve kat karşılığı inşaat sözleşmesi imzalandığını, inşaat işleri 60 ay geçtiği halde tamamlanmadığından müvekkili tarafından sözleşmenin geriye dönük feshine yönelik dava açıldığını, sözleşmenin mahkeme kararı ile feshedildiğini, davacının mahkemenin geriye dönük fesih kararından 16 ay sonra S.S. ... Konut Yapı Kooperatifi üyeliğini bu kooperatifin üyesi ...''tan 02.10.2006 tarihinde devir aldığını, davacının münfesih sözleşme konusu bağımsız bölümü satın alma vaadiyle S.S. ... Konut Yapı Kooperatifi üyeliğini devir alan S.S. ... Konut Yapı Kooperatifi yönetim kurulu üyesi ... tarafından açıkça dolandırıldığı anlaşılan davacının davasında husumeti yönelteceği davalılar S.S. ... Konut Yapı Kooperatifi ve üyeliği devir aldığı para ödediği ... olduğunu, müvekkili S.S. ... Yapı Kooperatifi hakkında davanın reddine, yargılama giderleri ile ücreti vekaletin davacıya aidiyetine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER : Bilirkişi incelemesi, tüm dosya kapsamında toplanan deliller.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE :
Dava; Davalı ... tarafından taahhüt edilen dairenin mülkiyetinin, davacıya geçişinin sağlanamaması sebebiyle davacının uğradığı zararların tazmininin tahsili isteminden ibarettir.
Dosyanın İstanbul ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 06/04/2015 tarihli, ... Esas ... karar sayılı kararı ile yetkisizlik kararı verilerek Mahkememize tevzi olduğu anlaşıldı.
Tarafların aktif ve pasif dava ehliyetleri denetlenip uyuşmazlık konuları re'sen belirlenerek taraflarca gösterilen deliller toplanmış ve konunun incelenmesinde uzmanlık gerektiren yönler olduğundan bilirkişi incelemesi yaptırılmak suretiyle dava sonuçlandırılmıştır.
Taraflar tacir olup delil olarak ticari defterlere dayanıldığından TTK'nun 83 ilâ 85 ve HMK'nun 222. maddeleri uyarınca tarafların ticari defter ve belgeleri üzerinde konusunda uzman bilirkişi marifetiyle bilirkişi incelemesi yapılmıştır.
Bilirkişi heyeti 05/02/2022 havale tarihli raporunda; ... sıralı davalı taraf Sayın Mahkeme'nizin duruşma salonundaki 15.09.2021 tarihli bilirkişi incelemesine katılmamış ancak Sayın Mahkeme'nizce bilirkişiye mahallinde inceleme yetkisi verilmesine karar verilmiş olup sıralı davalı taraf vekili ticari ile 25 Ocak 2021 tarihinde yapılan telefon görüşmesinde ticari defterlerin mali müşavir bürosunda bulunduğu ancak inceleme dönemine ait ticari defterlerin mahkemelere ibraz edildiği, mali müşaviri ile görüşülerek elde olan ticari defterlerin sunulacağı beyan edilmiş olmakla birlikte ticari defterler sunulmamış olduğundan, | sıralı davalı taraf ticari defterleri üzerinde davaya konu ihtilafa yönelik olarak bir inceleme gerçekleştirilemediği, bu davranışın yasal sonuçlarının mutlak olarak Sayın Mahkeme'nin takdirinde olduğu,... sıralı davalı taraf vekili tarafından 25 Ocak 2021 günü İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı Memur Suçları Soruşturma Bürosu ... Soruşturma,... Esas, ... İddianame sayılı İddianamesi ve İstanbul ... Asliye Ceza Mahkemesi ... Esas sayılı dosya Tensip Zaptı ibraz edilerek, müvekkili ... sıralı davalı ... Beylikdüzü Konut Yapı Kooperatifi'nin 16.04.2011 tarihli olağanüstü genel kurulunda yönetim kuruluna seçilen üyelerce eski yönetim ve denetim kurulu üyelerine gönderilen ve Bakırköy ... Noterliği'nce18.05.2011 tarih ... tarih ve sayısı altında düzenlenen ihtarname ile üye defterleri, yevmiye defterleri, defter-i kebirler, envanter defterleri, ortaklar defterleri, üye pay defterleri ve yönetimle ilgili diğer evrak ve kayıtlar istenilmesine rağmen muhataplarınca söz konusu ihtarnameye cevap verilmediği gibi istenilen belgelerin de teslim edilmediği belirtilmiş ve bu nedenle de -bu hususun kabulü ve takdiri tamamıyla Sayın Mahkeme'ye aittir- ticari defterleri de sunulmamış olduğundan, 2 sıralı davalı taraf ticari defterleri üzerinde davaya konu ihtilafa yönelik olarak bir inceleme gerçekleştirilemediği, bu davranışın yasal sonuçlarının mutlak olarak Sayın Mahkeme'nin takdirinde olduğu, Dava dosyasına sunulmuş olan ... sıralı davalı S.S. ... Konut Yapı Kooperatifi'nin ... karar no'lu, 02.10.2006 karar tarihli Yönetim Kurulu Kararından;“Kooperatifin ... numaralı ortağı ... ın ... Blok Kat:... D:...'deki tahsisli ortaklık payını 15.09.2006 tarihli devretme ve ...'nın aynı günlü devralma taleplerini içeren dilekçelerinin incelendiği, anasözleşmenin 17.maddesi uyarınca devir işleminin kabulüne, ortak olma koşulları taşıdığı anlaşılan ...'nın ortaklar defterine yazılmasına oybirliği ile karar verildiği”nin anlaşıldığı, Dava dosyasına sunulmuş 21.09.2006 tarihli yazıda; 2 sıralı davalı S.S. ... Konut Yapı “... Blok Kat:...Daire:... (...) nolu dairede kayıtlı bulunan üyesi ...'nın ödemelerinin tamamı alınmış olup, ayrıca almış olduğu daireye ilişkin herhangi bir ücret talep edilmeyeceği, ayrıca çevre düzenlemesi, tüm sosyal tesisler ile projedeki daire özelliklerine ilişkin hiçbir ek ödeme vs. gider talep edilemeyeceği, işbu yazı üyelerinin isteği üzerine verildiği”nin belirtildiği, Davacının üyelikten kaynaklı edimlerini yerine getirdiğine dair davacı tarafa verilen yukarıdaki yazıda 2 sıralı davalı S.S. ... Konut Yapı Kooperatifi kaşesi üzerinde imza mevcut olup, isim gözükmediği, bu yazının davacı lehine delil oluşturup oluşturmayacağının mutlak takdirinin Sayın Mahkeme'ye ait olduğu, sonuç kanaatine ulaşılmıştır.
Bilirkişi heyeti 27/06/2022 havale tarihli ek raporunda; 2 sıralı davalı ... Konut Yapı Kooperatifi'nin 16.04.2011 tarihli olağanüstü genel kurulunda yönetim kuruluna seçilen üyelerce eski yönetim ve denetim kurulu üyelerine gönderilen ve Bakırköy ... Noterliği'nce 18.05.2011 tarih ... tarih ve sayısı altında düzenlenen ihtarname ile üye defterleri, yevmiye defterleri, defter-i kebirler, envanter defterleri, ortaklar defterleri, üye pay defterleri ve yönetimle ilgili diğer evrak ve kayıtlar istenilmesine rağmen muhataplarınca söz konusu ihtarnameye cevap verilmediği gibi istenilen belgelerin de teslim edilmediği belirtilmiş ve bu nedenle de -bu hususun kabulü ve takdiri tamamıyla Sayın Mahkeme'ye aittir- tücari defterleri de sunulmamış olduğundan, 2 sıralı davalı taraf ticari defterleri üzerinde davaya konu ihtilafa yönelik olarak bir inceleme gerçekleştirilemediği, bu davranışın yasal sonuçlarının mutlak olarak Sayın Mahkeme'nin takdirinde olduğu, Davacı tarafın dayanak yaptığı Arsa sahibi davalı S.S. ... Yapı Kooperatifi ile dava dışı yüklenici S.S. ... Yapı Kooperatifi arasında ... ada, ... parsel nolu arsa üzerine 10 blok 896 adet daire inşa edilecek Beyoğlu .... Noterliği'nce 12.11.1997 tarih ve ... yevmiye numaralı olarak düzenlenen Arsa Payı Karşılığı İnşaat Sözleşmesi ve davacıya taşınmazı için tahsis belgesi düzenleyen ... Konut Yapı kooperatifi ile arsa sahibi ... yapı kooperatifi arasında 12.05.1998 tarih ve sözleşmenin eki ve devamı sayılan08.10.1999 tarihli sözlemeler bulunsa da Büyükçekmece ... Asliye hukuk mahkemesince “ geriye etkili sonuç doğurur şeklinde “... ve ... arsa sahibi ... yapı kooperatifin dava konusu taşınmaza elatmanın önlenmesine verilen 24.05.2005 tarih ve ... 'e ve ... karar sayılı hüküm .... Hukuk Dairesi ... E, ... Karar Sayılı Yargıtay incelemesinden geçerek20.06.2007 tarihinde kesinleştiğinden Davacının dayanak yaptığı sözleşmenin feshi neticesinde davacıya söz konusu taşınmazın tapusunun verilmesi mümkün olmayacağından, Sözleşmeye konu parsel üzerinde ki davacıya tahsis belgesi ile belirlenen veya Kooperatifin ... numaralı ortağı ... 'tan devraldığı yüzölçümü belirsiz ... blok .... Kat daire için taşınmazın değeri için çevresinde yapılan emsaller doğrultusunda yapılan araştırma ve çalışmalarda sayın mahkemenin takdirlerine sunularak dava tarihi itibariyle birim değerinin2210,00TL/m2 olacağı, ancak yüzölçümü belirtilmeyen daire tamamında herhangi bir tespitin mümkün olmayacağı, Yargıtay .... Hukuk Dairesi ... E, ... Karar S.S. ... konut yapı kooperatifi üyelerinin davalı ... Kooperatifine üye olmalarını sağlayan nitelikte sözleşmeler olmadığı kararı ile ...'nın taşınmazına ilişkin ödemelerinin tamamı alındığı, davacının üyelikten kaynaklı edimlerini yerine getirdiği bu itibarla davacı gerçek kişinin iade ile yükümlü olacağı bir edim söz konusu değil iken; davalı ... in bu bedeli iade ile yükümlü olduğu, Davacının kooperatif üyeliğini, mahkemenin verdiği kararın üzerinden 16 ay geçtikten sonra elde ettiği, davalı ... ile bir diğer davalı ... arasındaki sözleşmenin,... ile ... arasındaki sözleşmenin geriye etkili olarak feshedilmesi ile hükümsüz hale geldiğinden ve dolayısıyla o tarihten sonra edimin ifasına yönelik olarak imkânsızlık hali mevzu bahis olacağından davalı ...'a husumet yöneltilmesinin mümkün olmayacağı; şayet Muhterem Mahkemece aksi kanaatte olunması halinde ise ... ile birlikte ... 'a da husumet yöneltilmesi mümkün olabileceği, Muhterem Mahkemece davacının gerçekleştirdiği ödemelerin iadesini sebepsiz zenginleşme hukuki sebebine dayalı olarak talep edebileceği kanaatinde olunması halinde dilekçesine göre tahsis edilen taşınmaz için 100.000,00 TL ödediği bedel TUİK verilerine göre 15 veya 21.09.2006 tarihli tahsis belgesine göre dava tarihindeki karşılığı 100.000TL*250,16/135,11—185.153,00 TL olacağı belirtilmiştir.
Davacıya üyesi olduğu S.S. ... Konut Yapı Kooperatifi tarafından tahsis edilen dairenin bulunduğu taşınmazın esasen davalılardan S.S.... Yapı Kooperatifine ait olduğu ve bu davalı ile dava dışı S.S. ... Konut Yapı Kooperatifi arasında 12/11/1997 tarihli " Gayrimenkul satış vaadi ve kat karşılığı inşaat sözleşmesi" bulunduğu; bu sözleşmeye göre inşa edilecek konutlardan 360 adedi toprak sahibine, 536 adedi ise yüklenici kooperatife ait olmasının kararlatırıldığı, S.S.... Yapı Kooperatifi ve S.S. ... Konut Yapı Kooperatifi arasında 12.05.1998 tarihli protokol ile S.S. ... Yapı Kooperatifine verilecek konutlar için üye kaydı için henüz tüzel kişiliği bulunmayan S.S. ... Konut Yapı Kooperatifine yetki verildiği, bu protokole göre S.S. ... Konut Yapı Kooperatifinin aracı konumunda bulunduğu halde kendine üye kaydı yaptığı, yüklenici S.S. ... Konut Yapı Kooperatifi edimlerini süresi içinde yerine getiremediğinden sözleşmenin diğer tarafı ve arsa maliki olan S.S.... Yapı Kooperatifinin sözleşmenin feshi hususunda Büyükçekmece ... Asliye Hukuk Mahkemesine dava açtığı, mahkemece 24/05/2005 gün ve ... E- ... K sayılı kararı ile taraflar arasındaki sözleşmenin geriye dönük olarak feshine karar verildiği ve kararın kesinleştiği, bunun üzerine yüklenici S.S.... Konut Yapı Kooperatifinin arsa sahibi S.S... Yapı Kooperatifi aleyhine sebepsiz zenginleşme talebinde bulunduğu, diğer yandan davacının üyesi olduğu S.S. ... Konut Yapı Kooperatifi tarafından arsa sahibi S.S. ...Konut Yapı Kooperatifi aleyhine Kadıköy ... ATM'nin ... E sayılı Kooperatif üyeliğinin tespiti davası açıldığı ve mahkemece yapılan yargılama sonunda 02/07/2014 gün ve ... E- ... K sayılı karar ile davanın reddine karar verildiği, kararın Yargıtay ... Hukuk Dairesinin 02.12.2015 tarihli ... esas ve karar sayılı ilamı ile onanarak 02.12.2015 tarihi itibari ile kesinleştiği görülmektedir.
Diğer yandan davacı ile davalı arsa sahibi arasında herhangi bir sözleşmesel ilişki bulunmamaktadır. Davacının üyesi olduğu S.S. ... Konut Yapı Kooperatifi ile davalı arsa sahibi S.S. ... Konut Yapı Kooperatifi arasında 12/05/1998 tarihli protokol var ise de bu protokolle, arsa sahibi S.S.... Yapı Kooperatifine verilecek konutlar için üye kaydı için S.S.... Konut Yapı Kooperatifine yetki verildiği, bu protokole göre S.S. ... Konut Yapı Kooperatifinin aracı konumunda bulunduğu hususu dikkate alındığında davacının arsa sahibi S.S. ... Yapı Kooperatifine üye kaydı yerine, S.S.... Konut Yapı Kooperatifine üye olarak kaydedildiği ve üyeliğin maddi yükümlülüklerini de üyesi olduğu kooperatife ödediğinden ve zaten üye kaydına ilişkin protokolün buna ilişkin hükümlerinin devredilemez yetkinin devri mahiyetinde bulunması nedeniyle geçersiz bulunması ve ayrıca davacının üyesi olduğu, S.S. ... Konut Yapı Kooperatifi tarafından arsa sahibi S.S.... Yapı Kooperatifi aleyhine açılan kooperatif üyeliğinin tespiti davasının ret edilmesi ve dolayısı ile davacının ve üyesi olduğu S.S. ... Konut Yapı Kooperatifinin arsa sahibi S.S.... Konut Yapı Kooperatifi üyesi de olmaması karşısında davacının arsa sahibi S.S. ...Yapı Kooperatifine husumet yöneltemeyeceği sonucuna varılmış; bu nedenle davacının davalı .... Konut Yapı Kooperatifine verilecek aleyhine açtığı davanın husumet nedeniyle reddine karar vermek gerekmiştir.
Davacının üyesi olduğu S.S. ... Konut Yapı Kooperatifi aleyhine açtığı davaya gelince, davalı kooperatifin mülkiyet elde edemediği, bu nedenle hiç bir üyesine tahsisli daireleri veremediği, açtığı nedensiz zenginleşme davasının da sonuçlanmadığı ve sonuçlansa bile elde edilecek gelir hakkında genel kurulunca henüz bir karar alınmadığı saptandığından davacının henüz tazminat talep etme hakkına sahip bulunmadığı sonucuna varılmış ve davanın reddine karar verilmesi gerekmiştir.
HÜKÜM:Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın S.S. ... Yapı Kooperatifi yönünden pasif husumet nedeniyle REDDİNE,
2-Davanın S.S. ... Konut Yapı Kooperatifi yönünden REDDİNE,
3-Davacının yaptığı yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
4-AAÜT göre hesap edilen 9.200,00 TL ücreti vekaletin davacıdan alınarak davalılara verilmesine,
5-Kararın kesinleşmesine kadar yapılan yargılama giderlerinin davacı tarafça peşin olarak yatırılan yargılama gider avansından mahsubu ile bakiye kısmın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
Dair,6100 sayılı HMK'nun 342 ve 345.maddeleri gereğince karşı tarafın sayısı kadar örnek eklenmek suretiyle tebliğden itibaren 2 haftalık süre içerisinde mahkememize verilecek dilekçe ile ilgili İstinaf Dairesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar davacı vekilinin ve davalı ... vekilinin yüzünde diğer tarafların yokluğunda açıkça okunup, usulen anlatıldı. 08/05/2023
Katip ...
¸(e-imzalıdır)
Hakim ...
¸(e-imzalıdır)