T.C. BAKIRKÖY 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2017/259
KARAR NO: 2018/1077
DAVA: Menfi Tespit
DAVA TARİHİ: 26/09/2012
KARAR TARİHİ: 27/11/2018
KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 14/12/2018
Yukarıda isim ve adresleri yazılı taraflar arasında mahkememizde görülen davanın açık yargılaması ve dosyanın tetkiki sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TALEP: Davacı vekili özetle; taraflar arasında uzun kol ve kısa kol gömleği ile çocuk gömleği dikimi konusunda her biri sadece dikim için adedi KDV dahil 1,45 TL.'den sözlü olarak anlaşma yapıldığını, müvekkilinin anlaşma uyarınca fason üretimi yapan davalıya ait işletmede dikilmek üzere 07/04/2012 ile 06/07/2012 tarihleri arasında 16 çuval İstanbul'dan, 14 çuval Malatya'dan olmak üzere toplam 30 çuval içerisinde 11.580 adet uzun kol kesilmiş dikime hazır bayan gömleği kumaşı ile 744 topu İstanbul'dan 58 Topu Malatya'dan olmak üzere 802 adet kesilmemiş kumaş topunun (802 toptan oluşan kumaş topu toplam 94.353 metre) davalıya gönderdiğini, davalının kendisine gönderilen gerek kalıp olarak kesilmiş halde gerekse top halindeki kumaşlardan keserek oluşturduğu kalıplardan 26.653 adet kısa kol bayan gömleği, 24.340 adet uzun kol bayan gömleği ile 2.354 adet çocuk gömleği olmak üzere toplam 53.347 adet gömleği dikip müvekkiline teslim ettiğini, müvekkilininde bu iş için toplam 77.750,00 TL ödeme yaptığını ayrıca nakliye için dava dışı ...... Tem. San. ve Tic. Ltd. Şti.'ne 7.087,00 TL ödeme yaptıklarını, davalının müvekkiline dikip teslim ettiği 53.347 adet gömlek için toplam 54.692 metre kumaş kullandığını ayrıca 13.300 metre kumaştan oluşan (14.000 adet) gömlek kalıbı ile kesilmemiş 11.321 metreden oluşan 133 top kumasın iade edildiğini, böylece davacının kendilerine teslim edilen toplam 107.554 metre kumaştan 79.313 metrelik kısmını iade ettiği halde iade edilmeyen 28.241 metre kumaş kaldığını, davalıya yaptığı iş için yapılan 77.750,00 TL ödeme dışında davalı tarafından yapılacak yeni işler için davaya konu 31/09/2012 ve 31/12/2012 keşide tarihli her biri 10.000,00 TL bedelli çekler ile 30/11/2012 keşide tarihli ve 12.000,00 TL bedelli keşidecisi ... olan 3 adet çekin avans olarak verildiğini, müvekkilinin Bakırköy ... Noterliği'nin 13/07/2012 gün ve .... yevmiye sayılı ihtarname ile davalıya ihtarname çekerek elinde bulundurduğu pastal çizim kağıtları, yanlış dikilmiş ve tamiri yapılacak gömleklerin, artan kumaşların iade edilmesi, dikilmiş gömleklere ait faturaların irsaliyelerin gönderilmesi, yapılan ödemeler ile ilgili listelerin gönderilmesini, yapılan işlerin listelerinin gönderilmesini aksi halde oluşan zarardan reeskont faizi ile sorumlu olunacağının davalıya ihtar edilmesine rağmen davalının ihtara uymadığından bahisle; müvekkilinin davaya konu 3 adet çekten dolayı davalıya borçlu olmadığının tespiti ile çeklerin ödenmemesi ve icra takibinin durdurulması yönünde ihtiyati tedbir kararı verilmesini, davalı yedinde bulunan iade edilmeyen kumaşların bedeli olan 73.426,60 TL.'nin ticari faizi ile birlikte tahsili ve davaya konu edilen alacak tutarının % 20'sinden aşağı olmamak kaydı ile tazminata hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA: Davalı vekili özetle; yasal süresi içerisinde cevap dilekçesi sunulmadığından münkir addedilmiş, 10/05/2013 tarihli beyan dilekçesinde ise iddiaların doğru olmadığını, tamamının reddettiklerini, iddiaların somut deliller ile ispatlanması gerektiğini, sunulan hiçbir belgede müvekkilinin imzasının olmadığını, davacının müvekkiline gönderdiği ödemelerin müvekkilinin yaptığı işin karşılığı ödemeler olduğunu, davacı tarafından ne avans ne de ödeme bulunduğunu, müvekkiline imal ettiği ürünler karşılığında kısmi ödemeler yapıldığını, tüm hak edilenin ödenmediğini, müvekkilinin teslim edilmesi gereken tüm emtiayı davacıya teslim ettiğini, bunun dışında teslimi gereken hiçbir mal ya da ürün kalmadığını, sırf ödeme yapmamak için kötü niyetli olarak bu davanın açıldığını, müvekkilinin beyanına göre kısa kollu bayan gömleği için 2,22 metre uzun kollu bayan gömleği için 2,22 metre ve çocuk gömleği için 0,75 metre kumaş gerektiği bilgisinin verildiği beyanla davanın reddi ile kötüniyet tazminatını hükmedilmesini savunmuştur.
DELİLLER: sevk irsaliyeleri, teslimat formları, banka dekontları, ticaret sicil kayıtları, Bakırköy ..... Noterliğinden 13.07.2012 tarihli .... yevmiye sayılı ihtarname örneği, tarafların ticari defter ve kayıtları üzerlerinde yaptırılan inceleme neticesinde alınan 22/09/2017 havale tarihli bilirkişi kök rapor ile 03/09/2018 havale tarihli ek rapor ve tüm dosya kapsamı.
Mahkememize ait 10/03/2015 gün ve ..... esas .... sayılı karar Yargıtay .... Hukuk Dairesi Başkanlığı'nın 19/01/2017 gün .... esas .... sayılı kararı ile bozularak mahkememize gönderilmiştir.
Mahkememizce, davalı yanın 2012 yılına ait ticari defterleri ile diğer bilgi ve belgeler üzerinde inceleme yaptırılarak rapor alınması için Kahta ..... Asliye Mukuk Mahkemesinin .... talimat yazılmış, davalı ...'un talimat mahkemesi huzurunda vermiş olduğu 29.11.2013 tarihli beyanında; davacı şirketle bir dönem çalıştığını, daha sonra işyerini devrettiğini, davacı şirketle yapmış olduğu iş için herhangi bir kayıt, defter ve resmi başka bir kayıt tutmadığını, bunun için mahkemeye defter ibraz edemeyeceğini beyan ettiği görülmekte olup, söz konusu beyandan, davalı tarafından yapılan fason hizmetleri karşılığında fatura düzenlenmediği anlaşılmıştır.
GEREKÇE:
Dava 818 sayılı mülgâ BK'nın 355 ve devamı maddelerde düzenlenen ve konusu gömlek dikim işi olan eser sözleşmesine dayalı olarak açılmış olup, iş bedeli olarak verilen çekler yönünden eksik iş yapılması nedeniyle bedelsiz kaldığı iddiasıyla menfi tespit, ayrıca sözleşme gereği verilen kumaşın iş yapılmadığı halde geri verilmemesi nedeniyle bedelinin tahsiline ilişkin alacak davasıdır.
Sorun: davacı tarafından davalıya dikim için verilen kumaşların dikim işinin tümüyle yapılıp yapılmadığı, bu işten dolayı dava konusu çeklerin verilip verilmediği, dava konusu çeklerden dolayı işin yapılmaması iddiasıyla borçlu olunup olunmadığı, davalıda kalan kumaş bulunup bulunmadığı ve bunun bedelinin talep edilip edilemeyeceğine ilişkindir.
HMK. Madde 190- (1) İspat yükü, kanunda özel bir düzenleme bulunmadıkça, iddia edilen vakıaya bağlanan hukuki sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafa aittir.
(2) Kanuni bir karineye dayanan taraf, sadece karinenin temelini oluşturan vakıaya ilişkin ispat yükü altındadır. Kanunda öngörülen istisnalar dışında, karşı taraf, kanuni karinenin aksini ispat edebilir.
HMK. Madde 191-(1) Diğer taraf, ispat yükünü taşıyan tarafın iddiasının doğru olmadığı hakkında delil sunabilir. Karşı ispat faaliyeti için delil sunan taraf, ispat yükünü üzerine almış sayılmaz.
HMK. Madde 222-(1)Mahkeme, ticari davalarda tarafların ticari defterlerinin ibrazına kendiliğinden veya taraflardan birinin talebi üzerine karar verebilir. (2) Ticari defterlerin, ticari davalarda delil olarak kabul edilebilmesi için, kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun olarak tutulmuş, açılış ve kapanış onayları yaptırılmış ve defter kayıtlarının birbirini doğrulamış olması şarttır. (3) İkinci fıkrada belirtilen şartlara uygun olarak tutulan ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması veya ilgili hususta hiç bir kayıt içermemesi yahut defter kayıtlarının aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmamış olması gerekir. Bu şartlara uygun olarak tutulan defterlerdeki sahibi lehine ve aleyhine olan kayıtlar birbirinden ayrılamaz.(4) Açılış veya kapanış onayları bulunmayan ve içerdiği kayıtlar birbirini doğrulamayan ticari defter kayıtları, sahibi aleyhine delil olur.(5) Taraflardan biri tacir olmasa dahi, tacir olan diğer tarafın ticari defterlerindeki kayıtları kabul edeceğini belirtir; ancak, karşı taraf defterlerini ibrazdan kaçınırsa, ibrazı talep eden taraf iddiasını ispat etmiş sayılır.
Taraflar arasında yazılı fason iş sözleşmesi olmadığı, ancak dosyaya ibraz edilen, sevk irsaliyeleri, taşıma belgeleri ve tahsilat makbuzu ve banka havaleleri ve tarafların beyanlarına göre, davalı tarafça davacıya fason gömlek dikim işlemleri yapıldığı anlaşılmaktadır. Ancak taraflar arasında yazılı sözleşme bulunmadığından, fason dikiş ücreti, birim metraj teslim tarihi, ödeme şekli gibi hususlar belirsizdir.
Davacının ticari defter ve kayıtları üzerinde yapılan incelemeler ile sunulan sevk irsaliyeleri, teslimat formları, banka dekontları, bilirkişi heyetinden alınan rapor ve ek raporuna göre; davacı tarafça davalıya verilmiş olan 31.09.2012 keşide tarihli 10.000,00 TL bedelli, keşidecisi ... olan, 30.11.2012 keşide tarihli 12.000,00 TL bedelli, keşidecisi ... olan, 31.12.2012 keşide tarihli 10.000,00 TL bedelli, keşidecisi ... olan, 3 adet toplam 32.000,00 TL değerindeki çeklere karşılık herhangi bir mal ve hizmet teslimi olmadığından bu çeklerin bedelsiz kaldığı anlaşıldığından davacının bu tespit edilen çekler bakımından borçlu olmadığının tespitine, davalıda kaldığı iddia edilen kumaşlar yönünden; davacı kayıtlarında davalıya ait herhangi bir faturanın kayıtlı olmaması, davalıya gönderildiği iddia edilen kumaş ve yarı mamul kesilmiş gömleklerin miktarı konusundaki mutabakatsızlık ile davalı tarafından dikilerek davacıya teslim edilen gömlek miktarı, dikilmeden iade edilen kumaş miktarının belirsizliği, taraflar arasında yapılan fason dikim işinin faturasız olarak yapılmış olması, gelen ve giden malların tespitine ilişkin kayıtların yetersizliği ve dosyada mevcut bilgi ve belgelerin değerlendirilmesinde davalıda kalan herhangi bir kumaş olup olmadığının tespit edilememesi karşısında HMK.190, 191, ve 222. Maddeleri dikkate alınarak davanın kısmen kabulüne karar verilmiş aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın kısmen kabulü ile 31/09/2012 keşide tarihli 10.000 TL bedelli, keşidecisi ..., 30/11/2012 keşide tarihli, 12.000 TL bedelli keşidecisi ..., 31/12/2012 keşide tarihli, 10.000 TL bedelli, keşidecisi ... olan çekler bakımından herhangi bir mal ve hizmet teslimi olmadığından ve bedelsiz kaldığından davacının bu tespit edilen çekler bakımından borçlu olmadığının tespitine,
2-Davacının diğer fazlaya ilişkin taleplerinin reddine,
3-Harçlar Kanunu gereğince alınması gerekli 2.185,92 TL harç için peşin alınan 1.565,60 TL. harcın mahsubu ile bakiye 620,32 TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,
4-Davacı tarafından yapılan 3.427,10 TL yargılama giderinden davanın red ve kabul edilen kısımları dikkate alınarak takdiren 1.040,12 TL yargılama gideri ile 1.590,05 TL. toplam harç masrafı ki toplam 2.630,17 TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacı tarafa ödenmesine, bakiye yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına,
5-HMK'nun 333. maddesi uyarınca yatırılan avanstan kullanılmayan gider avansının (iş bu kararın tebliğ gideri avanstan karşılanmak ve bu gider mahsup edilmek kaydıyla) kararın kesinleşmesinden sonra resen davacıya iadesine,
6-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden Yürürlükteki Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesap edilen 3.840,00 TL avukatlık ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
7-Davalı tarafından yapılan 155,00 TL. yargılama giderinden davanın red ve kabul edilen kısımları dikkate alınarak takdiren 107,96 TL yargılama giderinin davacıdan tahsili ile davalı tarafa ödenmesine, bakiye yargılama giderinin davalı üzerinde bırakılmasına,
8-Davalı kendisini vekille temsil ettirdiğinden Yürürlükteki Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesap edilen 8.426,93 TL avukatlık ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya ödenmesine,
Dair gerekçeli kararın taraflara tebliğ edileceği tarihten itibaren başlatılmak suretiyle 15 günlük yasal süresi içerisinde mahkememize sunulacak temyiz dilekçesi ile Yargıtay nezdinde temyizi kabil olmak üzere verilen karar davacı şirket yetkilisi ile davalı vekilinin yüzüne karşı açıkça okunup anlatıldı. 27/11/2018
Katip ...
Hakim ...