T.C.
BAKIRKÖY
7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA KARAR
ESAS NO: 2017/589
KARAR NO: 2019/864
DAVA: Alacak (Ticari Nitelikteki Komisyonculuk Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 22/06/2017
KARAR TARİHİ: 26/09/2019
KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 05/10/2019
Yukarıda isim ve adresleri yazılı taraflar arasında mahkememizde görülen davanın açık yargılaması ve dosyanın tetkiki sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TALEP: davacı vekili özetle; müvekkili ile davalı yan arasında simsarlık ilişkisi bulunduğunu, müvekkilinin, bu ilişki kapsamında davalı ile ... firmasını bir araya getirdiğini ve bu firmalar arasında ticari ilişkinin başladığnıı, davalı tarafın ...’ya mal sattığını, ... da bunun karşılığında davalı yana ödemeler yaptığını, müvekkilinin ise ... tarafından davalı yana yapılan her ödemenin % 10’u tutarında simsarlık ücretine hak kazandığını, bahsi geçen ilişki kapsamında ... numaralı fatura bedelleri ... firması tarafından davalı yana ödenmiş ise de, davalı tarafın müvekkiline söz konusu faturalardan doğan simsarlık ücretini zamanında ödemediğini, davalının bu süreçte söz konusu bedeli ödeyeceğini beyan ettiğini, müvekkilinin iyi niyetli tüm bekleyişlerinin sonuçsuz kaldığını, bedelin tahsili amacıyla Beyoğlu ...Noterliği’nin 02.03.2017 Tarih ve .... yevmiye numaralı ihtarname keşide ettiklerini, davalı tarafın, Bakıköy...Noterliği’nin 09.03.2017 Tarih ve ... yevmiye nolu cevabi ihtarnamesinde; ... ile ticari ilişkisi olduğunu beyanla, taraflar arasında sözleşmesel bir ilişki olmadığı iddiasında bulunarak herhangi bir ödeme yapmadığını, o tarihe kadar tüm sözlü görüşmelerde ve e-maillerde simsarlık ücretini kabul eden ve ödeme yapacağını belirten davalı tarafın cevabi ihtarnamesinde, tamamen kötü niyetle ödeme yapmamak için taraflar arasındaki ilişkiyi reddettiğini, müvekkilinin, taraflar arasındaki simsarlık ilişkisi gereği ücrete hak kazandığını, ... firması tarafından tanzim edilen 13.04.2017 tarihli beyanda; ... ile müvekkili arasında doğrudan ticari bir ilişkinin olmadığını, müvekkilinin davalı şirketin temsilcisi/aracısı gibi hareket ettiğini açık ve net olarak belirttiğini, bu nedenlerle, taraflar arasındaki simsarlık ilişkisinden doğan 125.612,05-EURO (496.293,20TL) simsarlık ücretinin, her bir fatura bedeli için ayrı ayrı temerrüt tarihinden itibaren işletilecek temerrüt faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı yana tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA: davalı vekili cevap dilekçesinde özetle: taraflar arasında yazılı bir komisyon sözleşmesi olmadığını, dava dışı ... firması ile ticari ilişkinin bulunduğunu, davacının ... ile bir iş ilişkisinin mevcut olmadığını ve herhangi bir finansal işlemin oluşmadığını, davacının sahte belge ve faturalar üreterek soyut ve sübuta ermeyen iddialar ile açmış olduğu davanın reddini savunmuştur.
DELİLLER: İhtarnameler, ... firması tarafından tanzim edilen 13.04.2017 tarihli beyan, ticaret sicil kayıtları, vergi kayıtları, mailler, fatura suretleri, tanık beyanları ve tüm dosya kapsamı.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, tellallık hizmeti gereği kararlaştırılan komisyon ücretinin tahsili istemine ilişkindir.
“Yargıtay Hukuk Genel Kurulu ... E., .... K, 17/06/2015 T.3…Simsarlık ilişkisinin tarafları simsar ile iş sahibidir ve simsar, iş sahibi için,konusu özel olarak belirlenmiş bir vekalet edimi üstlenmiştir. O (simsar), iş sahibi için yerine getireceği faaliyetin karşılığında ücret alacaktır. Simsarlık faaliyetinin konusu, çeşitli işlere ilişkin sözleşmelerin kurulması hususunda aracılık etmektir. Bu aracılık faaliyeti, bir sözleşme kurma fırsatı vermek şeklinde olabileceği gibi bir sözleşme görüşmesi için aracılık etmek şeklinde de olabilir. Simsarın kural olarak iş sahibini temsil yetkisi yoktur; fakat sözleşme ile kendisine bu yetki verilebilir. Simsarlık ilişkisi, simsar ile iş sahibi arasında yapılan bir sözleşme ile kurulur. Simsar ile iş sahibi arasında sürekli bir hukuki bağlantı yoktur. Simsarlık sözleşmesinin geçerliliği bir şekle bağlı değildir; ne var ki TBK. m. 520/3 (BK m. 404/3) taşınmazlar konusundaki simsarlık sözleşmesi için bir geçerlilik şekli kabul etmiştir. Buna göre, “taşınmazlar konusundaki simsarlık sözleşmesi, yazılı şekilde yapılmadıkça geçerli olmaz”. Simsarlık faaliyeti sonucu kurulacak sözleşme (asıl sözleşme), herhangi bir nitelikte sözleşme olabilir. Simsarlık sözleşmesi, vekalet sözleşmesinin konusu belirli (akit yapma hususunda aracılık faaliyetinde bulunma) ve simsarın her zaman ücrete hak kazandığı özel bir çeşididir. Bu sebeple TBK. m. 520/2’ye (...404/2) göre “simsarlık sözleşmesine, kural olarak vekalete ilişkin hükümler uygulanır” denilmiştir…”
Somut olayda, davacı, simsarlık hizmeti gereği kararlaştırılan komisyon ücretinin tahsilini talep ettiği, davalı ise, yazılı bir sözleşme bulunmadığından davanın reddini talep etmiştir.
Aracılık sözleşmesinde komisyon ücreti bellidir. Mal satıldıktan ve bedeli tahsil edildikten sonra komisyon varsa komisyon faturası kesilir ve bedeli aracı firmaya gönderilir.
Davalı taraf ...’ya mal satmış, ... da bunun karşılığında davalı yana ödeme yapmıştır. Ödemelere ve faturalara ilişkin davalı şirketin bir itirazı bulunmamaktadır.
Somut olaydaki uyuşmazlık, fatura ödemelerinden dolayı davacının %10 simsarlık ücretini hak kazanıp kazanmayacağıdır.
Simsarlık bedelinin tahsili amacıyla davacı tarafından, Beyoğlu ...Noterliği’nin 02.03.2017 Tarih ve ...yevmiye numaralı ihtarnamesi keşide edildiği, davalı tarafın, Bakırköy...Noterliğinin 09.03.2017 Tarih ve .... yevmiye nolu cevabi ihtarnamesinde; ... ile ticari ilişkisi olduğunu beyanla, taraflar arasında sözleşmesel bir ilişki olmadığı iddiasında bulunarak herhangi bir ödeme yapmamıştır.
16/05/2019 tarihli celsede davacı tanıklardan dava dışı ... çalışanı ... beyanında özetle; ...'da 1998 yılından 2016 yılına kadar satın alma bölümünde sorumlu olarak çalıştını, davacının komisyoncu olarak çalıştığını, davalı şirketten davacının aracılığı ile mal aldıklarını, kendilerince müvekkile herhangi bir komisyon bedeli ödenmediğini, komisyon bedelinin tedarikçi (davalı) firmadan alındığını ifade etmiştir.
Diğer tanık ... ise; tarafları kendisinin tanıştırdığını, davacının, komisyoncu olarak çalıştığını, komisyon bedelinin davalı şirket tarafından ödenmesi gerektiğini, taraflar arasında yazılı bir anlaşma olmadığını, ancak her fatura üzerinden %10 tutarında komisyon ücreti olarak anlaşma sağlandığını, ödemelerin çalışmanın ilk dönemlerinde yapıldığını, 2015 yılından sonra komisyon ödemelerinde sıkıntılar başladığını, taraflar arasındaki konuşma ve görüşmelere şahit olduğunu beyan etmiştir.
Davalı taraf, her ne kadar taraflar arasında yazılı bir sözleşme bulunmadığını, davacı ile ne sözlü ne de yazılı olarak yapılmış bir anlaşmanın olmadığını beyan etmiş ise de, Türk Borçlar Kanunu genel anlamıyla şekil serbestisinin benimsendiği bir kanundur. Simsarlık sözleşmesi de yine aksi kararlaştırılmadığı sürece yazılı yapılmak durumunda değildir.
Türk Borçlar Kanununda simsarlık hükümleri hem adi hemde ticari işler bakımından uygulanır. Tacirlerle arasındaki ilişki geçicidir. Simsar tarafların çıkarlarını korumalıdır. Tarafsızlığını ihlal eden simsar ücret ve masraf isteme hakkını kaybeder. Simsar üstlendiği borcuna aykırı davranarak diğer tarafın menfaatine hareket eder veya dürüstlük kurallarına aykırı olarak diğer taraftan ücret sözü alırsa, ücrete ve yaptığı giderlere ilişkin haklarını kaybeder. Ücret talep etme aracılık hizmeti karşılığında ücret almak simsarın en önemli hakkıdır. Kararlaştırılmışsa giderleride isteyebilir. Simsarlığın sona ermesinin nedenleri arasında aracılık işinin gerçekleştirilmeside vardır.
Yapılan yargılama, toplanan deliller, sunulan tüm bilgi ve belgeler ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; davalı şirket ile dava dışı ... ile ticari ilişkinin bulunduğu, bu ticari ilişkinin olduğu ve bu ilişkinin davaya konu fatura tarihlerinden önceye dayalı olduğu, çalışanlar tarafından ticari ilişkinin teyit edildiği, davacı ile davalı şirket arasındaki ilişkinin yazılı sözleşme harici güven ilişkisine dayandığı, tarafların %10'luk bedelin teammül haline geldiği, bunun tanık beyanı ile desteklendiği, aradaki ticari ilişkinin aracılık işi gerçekleştikten sonra neden bozulduğunun davalı tarafça ispatlanamadığı, fatura tarihleri, ihtarnameler, mahkememizce dinlenen tanık beyanları, ... firması tarafından tanzim edilen 13.04.2017 tarihli beyan, taraflar arasındaki yazışmalar karşılaştırıldığında, simsarlık hizmeti gereği davacı tarafından gönderilen Beyoğlu ...Noterliği’nin 02.03.2017 Tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesinin davalı tarafça 06/03/2017 tarihinde tebellüğ edildiği, borcun ödenmesi için 7 günlük süre verildiği, bu haliyle davalının 14/03/2017 tarihinde temerrüte düştüğü, kesilen faturalara itirazın olmadığı, davalı ile ... firması arasındaki ticari ilişkinin teyit edildiği, taraflar arasında fatura bedelinin %10'luk kısmı olarak ticari teammülün oluştuğu, bu şekilde dava dışı şirket ... firması ile mal satımına ilişkin aracılık yapıldığı anlaşılmakla davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın kabulü ile 125.612,05 EURO simsarlık ücretinden kaynaklı alacağın temerrüt tarihi olan 14/03/2017 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
2-Harçlar Kanunu gereğince alınması gerekli 33.901,78 TL harçtan peşin alınan 8.475,45 TL harcın mahsubu ile eksik 25.426,33 TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,
3-Davacı tarafından yapılan 447,40 TL posta masrafı ile toplam harç gideri 8.511,45 TL ki toplam 8.958,85 TL. yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
4-HMK'nun 333. maddesi uyarınca yatırılan avanstan kullanılmayan gider avansının (iş bu kararın tebliğ gideri avanstan karşılanmak ve bu gider mahsup edilmek kaydıyla) kararın kesinleşmesinden sonra resen davacıya iadesine,
5-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden Yürürlükteki Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesap edilen 33.801,73 TL avukatlık ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
6-HMK'nun 333. maddesi uyarınca davalı tarafından yatırılan avanstan kullanılmayan bakiye avansın kararın kesinleşmesinden sonra resen davalıya iadesine,
Dair karar, taraf vekillerinin yüzlerine karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde HMK'nun 342. Maddesi gereğince dilekçe ile mahkememize veya başka bir yer mahkemesine İstinaf kanun yolu harcı, tebliğ giderleri dahil olmak üzere tüm giderler ödenerek istinaf yolu açık olmak üzere oy birliği ile verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 26/09/2019
Başkan ...
¸(e-imzalıdır)
Üye ...
¸(e-imzalıdır)
Üye ...
¸(e-imzalıdır)
Katip ...
¸(e-imzalıdır)