T.C. BAKIRKÖY 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2017/935
KARAR NO: 2020/515
DAVA: Menfi Tespit /İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 18/03/2016
KARAR TARİHİ: 11/09/2020
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH :10/10/2020
İstanbul ... Asliye Ticaret Mahkemesinin 29/11/2016 gün ...E.- ... K. sayılı yetkisizlik kararı ile mahkememizce görülmekte olan davanın yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dilekçesinde özetle; müvekkili ile davalılardan .... Boya...Ltd.Şti arasında yapılan 14.05.2014 tarihli sözleşme ile sözleşmeye konu olan bir kısım malların satımı konusunda anlaştıklarını, söz konusu anlaşma çerçevesinde müvekkilinin dava konusu olan ...bank ... Şubesine ait 48.000.-TL bedelli çek de dahil olmak üzere toplamda 669.000 TL tutarındaki bir kısım çeklerin keşide edilerek davalıya avans olarak verildiğini, sözleşme gereği teslim edilmesi gereken malların hiçbir şekilde teslim edilmediğini, bunun üzerine sözleşmenin karşılıklı olarak feshedildiğini, müvekkilinin ticari itibarının bozulmaması için dava konusu olan çeki itirazı kayıtla ödemek durumunda kaldıklarını, diğer davalı ... şirketinin ise müvekkiline ait olan bedelsiz çekleri yetkisiz ve usulsüz olarak tahsil ettiğini, açıklanan nedenlerle; fazlaya ilişkin talep ve hakları saklı kalmak kaydıyla davanın kabulü ile; müvekkilinin, dava konusu çekten dolayı davalılara borçlu bulunmadığının tespitine, itirazı kayıtla ödenen çek bedeli olan 48.000,00 TL'nin ödeme tarihinden itibaren ticari faiziyle birlikte istirdatına, davalıların kötü niyetli olmasından dolayı % 20'den aşağı olmamak üzere tazminata hükmedilmesine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı .... vekili cevap dilekçesinde özetle; faktoring sözleşmesinin fatura ve diğer tevsik edici evraklara dayalı olarak imzalanıp, çeklerin tevdii alındığını, çek üzerindeki ciro silsilesinin düzgün olup, son hamil olan müvekkili şirketin kanuna göre iyi niyetli yetkili hamil konumunda olduğunu, basiretli davranarak üzerine düşen yasal yükümlülükleri yerine getiren müvekkiline karşı şahsi defilerin ileri sürülebileceğine dair iddiaların 6361 sayılı Faktoring Kanunun 9/3 maddesindeki düzenlemenin amacı ile gerekçesine açıkca aykırı olduğunu beyanla haksız davanın usulden ve esastan reddini, vekalet ücreti ve yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesi gerektiğini savunmuştur.
Davalı .... Boya Kimya Tekstil San. ve Tic. Ltd. Şti. usulüne uygun meşruhatlı davatiyeye rağmen davaya cevap vermemiştir.
Dava, kambiyo senedine dayalı menfi tespit talebine ilişkindir.
Taraflarca gösterilen deliller toplanmış ve konunun incelenmesinde uzmanlık gerektiren yönler olduğundan bilirkişi incelemesi yaptırılmak suretiyle dava sonuçlandırılmıştır.
Talimat ile alınan 25/10/2019 tarihli bilirkişi raporunda; davacı şirketin 2014 ve 2015 yıllarına ait ticari defterlerinin usulüne uygun olarak tutulmadığı, davalının 2014-2015 yıllarına ait ticari defterlerini incelenmek üzere vergi müfettişinde bulunduğundan ibraz etmediği, o nedenle açılış ve kapanış tasdiklerinin usulüne uygun tutulup tutulmadığının tespitinin yapılamadığı, taraflar arasında ticari bir ilişkinin bulunduğu, 14/05/2014 tarihli Halı Satış Sözleşmesi olduğu, davalı taraf sözleşmeye uymadığından 23/06/2014 tarihinde taraflarca karşılıklı anlaşarak sözleşmenin feshedildiği, davalının sunmuş olduğu Cari Muavin Hesabına göre 01.01.2015 tarihi itibariyle kayıtların da davacıya (... Hesap) Alınan Avansları Hesabında 883.000,00 TL borçlu olduğunu, davacı kayıtlarına göre 01.01.2015 tarihi itibariyle kayıtların da davalıdan (... Hesap) İş Avansları Hesabında 883.000.00 TL alacak kaydının görüldüğünü, davacı ve davalı kayıtlarına göre 17 çek karşılığı 883.000,00 TL de karşılıklı mutabık olduklarını, 2014-2015 de herhangi bir fatura düzenlenmediğini, dava konusu ... Nolu 18.03.2015 vadeli 48.000,00 TL tutarlı çeke istinaden, davalı ... tarafından dava dosyasına sunulan 23.06.2014 tarih .. Nolu 50.988,00 TL tutarlı faturanın, 23.06.2014 tarihinde sözleşme fesih tarihinde düzenlendiği tespit edilmiş fakat ilgili fatura davacı ve davalı kayıtlarında görülmediğini bildirmiştir.
İncelenen tüm dosya kapsamına, tarafların iddia ve savunmaları, isticvap için mahal mahkemesine yazılan isticvap içeriğine göre; davacı ve davalı ... Boya Kimya Tekstil San. ve Tic. Ltd. Şti. arasında imzalanan 14/05/2014 tarihli Halı Satım Sözleşmesi uyarınca sözleşmede miktar ve adedi belirlenen mal karşılığı alıcı firma olan davacının dava konusu çekinde aralarında bulunduğu 13 adet çeki satıcı davalı firmaya teslim ettiği, malların teslimatlarının yapılmaması üzerine 23/06/2014 tarihlinde karşılıklı olarak sözleşmenin feshedildiği, çeklerin 3 gün içerisinde alıcı firma olan davacıya teslim edileceğinin kararlaştırıldığı, davalının dava konusu çeki teslim etmeyerek davalı ... firmasına verdiği, ibraz edilen çekin 18/03/2015 tarihinde bedelinin tamamının ödendiği anlaşılmıştır.
Dava konusu çekin keşidecisinin davacı, lehdarının davalı ... Boya Kimya Tekstil San. ve Tic. Ltd. Şti., hamilinin ise davalı .... olduğu anlaşılmıştır. Faktoring işleminin tarafları olan müşteri (firma), faktoring şirketi (faktor) ve borçlu arasındaki ilişkiler açısından 6361 sayılı Kanun'un 9/2 ve buna bağlı olarak 6098 sayılı TBK'nın 188/1. maddeleri hükmünün uygulanması gerektiği, 6098 sayılı TBK'nun 188/1 maddesinin ''Borçlu, devri öğrendiği sırada devredene karşı sahip olduğu savunmaları, devralana karşı da ileri sürebilir.'' hükmü gereğince, davalı ... şirketinin Halı Satım Sözleşmesi uyarınca aldığı çekleri, sözleşmenin karşılıklı olarak feshedilmesi nedeniyle davacıya teslim yükümlülüğü altında olduğu, çeklerin bedelsiz kaldığı, yapılan bilirkişi incelemesinde her iki tarafın (davacı ve davalı ... firması) kayıtlarında da 13 adet çek karşılığı 883.000 TL 'lik fatura düzenlenmediğinin tespit edildiği, dolayısıyla dava konusu çekin bedelsiz kaldığının anlaşıldığı, alacağın temliki hükümleri uyarınca davacının bu iddiasını bedelsiz senedi davalı .... firmasından devralan davalı ... şirketine karşı da ileri sürebileceği anlaşılmakla, davanın kabulü ile, davacının ...banka .... Şubesine ait 48.000 TL bedelli çekten dolayı davalılara borçlu olmadığının tespiti ile, 48.000 TL' nin ödeme tarihi olan 18/03/2015 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan istirdadına, yasal şartlar oluşmadığından kötü niyet tazminatı takdirine yer olmadığına, dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1.Davanın KABULÜ ile;
Davacının ...banka ... Şubesine ait .... çek no lu 18/03/2015 keşide tarihli, 48.000 TL bedelli çekten dolayı davalılara BORÇLU OLMADIĞININ TESPİTİ ile, 48.000 TL nin 18/03/2015 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan istirdatına,
2-Yasal şartlar oluşmadığından kötü niyet tazminatı takdirine yer olmadığına,
3-Alınması gerekli 3.278,88 TL harçtan davacı tarafça yatırılan 819,72 TL harcın mahsubuyla bakiye 2.459,16 TL harcın davalılardan alınarak hazineye irat kaydına,
4-Davacı tarafından yapılan 29,20 TL başvurma harcı, 819,72 TL peşin harç olmak üzere toplam 848,92 TL'nin davalılardan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafça posta / tebligat / bilirkişi gideri olarak yapılan (ayrıntısı uyapta kayıtlı) 1.721,80 TL yargılama giderinin davalılardan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davalının yaptığı yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
7-AAÜT gereğince hesap edilen 7.040,00 TL ücreti vekaletin davalılardan alınarak davacıya verilmesine,
8-Taraflarca yatırılan kullanılmayan gider avanslarının karar kesinleştiğinde istem halinde taraflara iadesine,
Dair,6100 sayılı HMK'nun 342 ve 345.maddeleri gereğince karşı tarafın sayısı kadar örnek eklenmek suretiyle tebliğden itibaren 2 haftalık süre içerisinde mahkememize verilecek dilekçe ile ilgili İstinaf Dairesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar davacı ve davalı ... vekillerinin yüzüne karşı, davalı ... şirketinin yokluğunda açıkça okunup, usulen anlatıldı. 11/09/2020
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır