T.C.
BAKIRKÖY
7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2018/629 Esas
KARAR NO: 2019/184
DAVA: İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 02/11/2017
KARAR TARİHİ: 19/02/2019
KARAR YAZILMA TARİHİ : 17/03/2019
Mahkememizde görülmekte olan davanın yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin ... Şubesi'nde 17/03/2017 tarihinde meydana gelen hırsızlık olayı sonucunda dava konusu çek ile birlikte birçok çekin çalındığını, olay nedeniyle Çorlu CBS'na, dava konusu çekle ilgili olarak Bakırköy .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin .... esas sayılı dosyası ile çek iptali davası açtığını, çeke ilişkin olarak bankaya yazılan müzekkere cevabında çekin davalı firmanın elinde bulunduğunu bildirmesi üzerine ilgili mahkemece tarafına istirdat davası açmak üzere süre verildiğini, verilen kesin süre içerisinde istirdat davasını açtığını belirterek dava konusu çekin istirdadına ve çekin tarafına iadesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkilinin dava konusu çeki dava dışı ve borçlusu olan ....'ndan borca karşılık olarak aldığını, çekin bankaya ibrazı sırasında çeke el konulduğunu, çekin dava tarihinden önce ilgili banka tarafından el konulduğunu, çekin müvekkili şirketin elinde bulunmadığını belirterek davanın reddini istemiştir.
Dava, 6102 sayılı TTK nın 792. maddesi gereğince açılan istirdat davasıdır.
TTK’nın 792. Maddesine göre “Çek, herhangi bir suretle hamilin elinden çıkmış bulunursa, ister hamile yazılı, ister ciro yoluyla devredilebilen bir çek söz konusu olup da hamil hakkını 790 ıncı maddeye göre ispat etsin, çek eline geçmiş bulunan yeni hamil ancak çeki kötüniyetle iktisap etmiş olduğu veya iktisapta ağır bir kusuru bulunduğu takdirde o çeki geri vermekle yükümlüdür.” şeklindedir.
Dava konusu çeke ilişkin, dosyamız davacısı tarafından Bakırköy ...Asliye Ticaret Mahkemesi'nin .... esas sayılı dosyasında zayi nedeniyle çek iptali davası açılmıştır. Bu davada, ilgili mahkemece çek üzerine ihtiyati tedbir konulmuştur. 6102 sayılı TTK'nun 818/1-s atfıyla çeklerde uygulanması gereken 757/1 maddesi gereğince "iradesi dışında çek elinden çıkan kişi ödeme veya hamilin yerleşim yerindeki asliye ticaret mahkemesinden, muhatabın poliçeyi ödemeden men edilmesini isteyebilir." şeklindedir. Zayi davası devam ederken bankaya yazılan müzekkere cevabında dava konusu çekin davalı yan elinde olduğu bildirildiğinden davacıya istirdat davası açması için süre verilmiş ve çek ibraz edildiğinden, ilgili mahkeme ... K. nolu kararı ile bu çek yönünden esas hakkında karar verilmesine yer olmadığına dair karar vermiştir.
Çorlu Cumhuriyet Başsavcılığı'nın....soruşturma sayılı dosyasında müştekilerin .... ve .... olduğu ve iş yerinde meydana gelen hırsızlık nedeniyle şüphelisi faili meçhul olarak soruşturmanın devam ettiği, davalı taraf hakkında yapılmış bir şikayet olmayıp sonuca etkili olmadığından soruşturma dosyasının bekletici mesele yapılmasına gerek görülmemiştir.
Dava konusu çekin bankaya ibrazında banka tarafından çeke el konularak çekin Çorlu Cumhuriyet Başsavcılığı'na gönderildiği, çekin davalı elinde olmadığı dosya kapsamından anlaşılmıştır.
TTK 792. maddesi gereğince istirdat davasında ispat yükü çekin rızası hilafında elinden çıktığını iddia eden davacıdadır. Davalıların kötü niyetli olduklarını ve kötü niyetle çeki iktisap ettiklerini, ağır kusurlarının bulunduğunu ispatla mükelleftir. Yargıtay .... HD nin içtihatları da aynı doğrultudadır( Yargıtay 19. HD., E:2015/6308, K:2015/15011, T:18.11.2015.) Ancak, davacı bu hususların ispatına yönelik belge ve delil sunamamıştır.
Çek iade davası açılabilmesi için çekin davacının elinden rıza hilafına çıkmış olması ve davalının kötü niyetle çeki kabul etmesi gerekir. Somut olay yönünden dosyada bulunan tahsilat makbuzlarında davacının yasal hamil olduğu ve çekin rızası dışında elinden çıkmış olduğu anlaşılmış ise de davalının çeki kötüniyetle iktisap ettiğine dair bir kanıt sunulmamıştır.Ticari defterlerin incelenmemesi de sonuca etkili değildir. İspat yükü davacı da olup davacı davalının kötü niyetli olduklarını ve kötü niyetle çeki iktisap ettiklerini, ağır kusurlarının bulunduğunu ispatlayamadığından davanın reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:Yukarıda açıklanan nedenlerle;
Davanın reddine,
Alınması gerekli 44,40 TL harçtan davacı tarafça yatırılan 324,73 TL harcın mahsubuyla bakiye 280,33 TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
Davacı tarafça yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına
AAÜT gereğince hesap edilen 2.725,00 TL ücreti vekaletin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
Kararın kesinleşmesine kadar yapılan yargılama giderlerinin davacı tarafça peşin olarak yatırılan yargılama gider avansından mahsubu ile bakiye kısmın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
Dair, 6100 sayılı HMK'nun 342 ve 345.maddeleri gereğince karşı tarafın sayısı kadar örnek eklenmek suretiyle tebliğden itibaren 2 haftalık süre içerisinde mahkememize verilecek dilekçe ile ilgili İstinaf Dairesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar taraf vekillerinin yüzünde açıkça okunup, usulen anlatıldı. 19/02/2019Katip ...
Hakim ...