T.C. BAKIRKÖY 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2018/769 Esas
KARAR NO: 2020/764
DAVA: Tazminat (Sigorta Ödemesine Dayanan Rücuen)
DAVA TARİHİ: 10/08/2018
KARAR TARİHİ: 02/11/2020
GEREKÇELİ KARARIN YAZIM TARİH: 22/02/2021
Mahkememizde görülmekte olan davanın yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili sigorta şirketi nezdinde emtea nakliyat sigorta poliçesi ile sigortalı .... Tekstil San. Tic. Ltd. Şti. tarafından, Ingiltere’de bulunan ... Ltd. firmasına ihracatı gerçekleştiren bir kısım konfeksiyon mallarının nakliyat rizikolarına karşı sigortalandığını, söz konusu malların Türkiye’den Ingiltere’ye nakiiyesinin davalı tarafından üstlenildiğini ve ... ve ... plakalı araçlarla kara yolu sevkiyatının gerçekleştirildiğini, davalılar tarafından gerçekleştirilen taşıma sonucunda 20.06.2014 tarihinde teslim edilen söz konusu malların bir kısmında kurumuş çamur, toz ve kire rastlandığını, muhtelif yerlerinde lekelenmeler görüldüğünü, yapılan incelemeler sonucu sigortalıya ait malların nakliye esnasında hasar gördüğünün anlaşıldığını, bu nakliyat hasarı karşılığında, müvekkili şirket tarafından sigortalısına hasar tazminatı olarak 09.05.2017 tarihinde 69.423,01 TL ödendiğini ve bu ödeme ile TTK’nın 1472. Maddesi gereğince kanuni halefıyete hak kazandığını, 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 22. maddesine müsteniden hasarlı olarak tahliye edilen mallarının zararının tespiti için sigorta eksperinin yaptığı çalışmalar ve incelemeler sonucunda Ekspertiz Raporları düzenlendiğini ve taşıma sırasında taşıma konusu emteada hasıl olan hasar tutarlarının tayin ve tespit edildiğini, sigortalı ... Tekstil San. Tic. Ltd. Şti. tarafından da müvekkili sigorta şirket aleyhine işbu hasarın karşılanması talebiyle Sigorta Tahkim Komisyonuna başvuruda bulunulduğunu, ... E. sayılı başvurunun 17.05.2016 tarihli ... K. sayılı hakem heyeti kararı ile neticelenmiş olup, İstanbul ... İcra Md. ... e sayılı dosyasına yukarıda bahsi geçen tutarın müvekkili tarafından ödendiğini, Tahkim komisyonu tarafından yapılan yargılamaya ilişkin evraklar da incelendiğinde hasarın taşıması sırasında meydana geldiğinin ve hasarlanan malların bedellerinin belirlendiğinin görüleceğini, söz konusu zarardan, taşıyıcı davalının sorumlu olduğu hususunda hiçbir hukuki bir tereddüdün olmadığını, çünkü CMR Konvansiyonu md.17/1 hükmü gereğince taşımacının, yükü teslim aldığı andan, teslim edinceye kadar, bunların kısmen veya tamamen kaybından ve doğacak hasarlardan sorumlu olduğunu, dava konusu hasarın gerçekleştiği nakliyenin, görevini gereği gibi yerine getirmeyen, emtiaların hasara uğraması konusunda gerekli önlemleri almayan davalı şirket tarafından yapıldığını, CMR'nin uluslararası kara taşımalarına uygulanacak hükümleri düzenleyen uluslararası bir sözleşme olduğunu, CMR Konvansiyonu'nun 1. Maddesinde bu sözleşmenin tatbik edileceği alanların belirlendiğini, taşınan emtianın teslim alındığı yer ile teslim edileceği yer iki ayrı devletin sınırları içinde ve bahsi geçen devletler CMR’ye taraf olduğundan ve ayrıca diğer şartlar da vaki olduğundan, işbu dava konusu olaylarının CMR Konvansiyonu hükümlerine tabii olduğunu, CMR Konvansiyonu’nun açık hükmü uyarınca davalı taşımacının taşıma sırasında oluşan hasarın tazmin yükümlüsü olması sebebiyle, iş bu davayı açma zaruretinin hasıl olduğunu, sigortalı tarafından hasarın tespitinden hemen sonra davalı firmaya bildirimde bulunulduğunu, ayrıca davalı firmaya müvekkili şirket tarafından da sigortalının haklarına halef olunduğu, oluşan zararın rücuen taraflarından talep edildiği ve ödeme yapılması gerekliliği ihtaren bildirilmiş olmasına rağmen, sorumluluktan kaçınmış olmaları sebebiyle de işbu davayı açma zorunluluğunun hasıl olduğunu, belirterek, arz edilen sebeplerle, her halükarda müvekkili şirketin ileride doğabilecek hakları saklı kalmak kaydıyla, davalıdan müvekkili sigorta şirketi tarafından sigortalısına ödenen 69.423 TL’nin ödeme tarihinden itibaren işleyecek yıllık ticari faizi ile, rücuen tahsiline, yargılama giderleri ile ücreti vekaletin davalı karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı usulüne uygun meşruhatlı davatiyeye rağmen davaya cevap vermemiş, duruşmalara katılmamıştır.
DELİLLER: Emtia Nakliyat Abonman Kati Sigorta Poliçeleri, Emtia Nakliyat Abonman Sigorta Sözleşmeleri, ekspertiz raporları, ... ve .... nolu hasar dosyaları, hasarın oluştuğu nakliyelere dair gümrük beyannameleri ve faturalar, hasar tutanakları, Sigorta Tahkim Komisyonu ... e sayılı dosyası karar ve bilirkişi raporları, sigortalı tarafından nakliyeciye gönderilen ihtarname, rücu yazısı, yazışmalar, bilirkişi incelemesi.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE :
Dava, hukuki niteliği itibariyle, CMR hükümlerine tabi taşıma sırasında emtiada oluşan ve nakliyat sigorta poliçesi uyarınca sigortalıya ödenen hasar bedelinin, halefiyet hükümleri uyarınca davalı taşıyıcıdan rücuen tahsili için açılan tazminat davasıdır.
Tarafların aktif ve pasif dava ehliyetleri denetlenip uyuşmazlık konuları re'sen belirlenerek taraflarca gösterilen deliller toplanmış ve konunun incelenmesinde uzmanlık gerektiren yönler olduğundan bilirkişi incelemesi yaptırılmak suretiyle dava sonuçlandırılmıştır.
Tekstil Mühendisi Bilirkişi ... ve Sigorta Uzmanı Bilirkişi ... 18/03/2020 havale tarihli raporunda; davalının yapmış olduğu taşıma esnasında davacının sigortalısına ait emtialardan .... nolu emtia nakliyat sigorta poliçesiyle sigortalı emtialarda 1.366,05 Euro 2370400 nolu emtia nakliyat sigorta poliçesiyle sigortalı emtialarda 11.331,30 Euro olmak üzere toplam (1.366,05 + 11.331,30=) 12.697,35 Euro hasar oluştuğunu, davacı ...Ş tarafından sigortalısı ... Tekstil Sanayi ve Ticaret Limited şirketine 2075622/0 numaralı 18/02/2014 başlangıç 18/02/2015 bitiş tarihli Emtia Nakliyat Abonman sigorta poliçesi, ... numaralı 09/06/2014 ve .. numaralı 26/05/2014 tarihli Nakliyat abonman kati sigorta poliçesi düzenlediğinin tespit edilmiş olduğu, davacı ...’ne, sigortalısı ... Tekstil Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi tarafından, İstanbul ... İcra Müdürlüğü tarafından açılan ... nolu dosya kararına istinaden, 09.05.2017 tarihinde 69.423,01-TL ödeme yaptığı, TTK madde 1472 "(1) Sigortacı, sigorta tazminatını ödediğinde, hukuken sigortalının yerine geçer. Sigortalının, gerçekleşen zarardan dolayı sorumlulara karşı dava hakkı varsa bu hak, tazmin ettiği bedel kadar, sigortacıya intikal eder. Sorumlulara karşı bir dava veya takip başlatılmışsa, sigortacı, mahkemenin veya diğer tarafın onayı gerekmeksizin, halefiyet kuralı uyarınca, sigortalısına yaptığı ödemeyi ispat ederek, dava veya takibi kaldığı yerden devam ettirebilir." maddesine göre davacının ödeme yaparak, sigortalısının haklarına halef olduğunu, zarar verenlere karşı rücu ve talep hakkı doğduğunu, CMR konvansiyonu 17/1 maddesinde; “Taşımacı, yükü teslim aldığı andan teslim edinceye kadar, bunların kısmen veya tamamen kaybından ve doğacak hasardan sorumludur.” hükmüne istinaden zarar sorumlusunun davalı taraf olduğunu bildirmiştir.
TTK’nun 875.maddesi “ (1) Taşıyıcı, eşyanın taşınmak üzere teslim alınmasından teslim edilmesine kadar geçecek süre içinde, eşyanın zıyaından, hasarından veya teslimindeki gecikmeden doğan zararlardan sorumludur. (2) Zararın oluşmasına, gönderenin veya gönderilenin bir davranışı ya da eşyanın özel bir ayıbı sebep olmuşsa, tazminat borcunun doğmasında ve kapsamının belirlenmesinde, bu olguların ne ölçüde etkili olduğu dikkate alınır.” hükmünü haizdir.
Taşıyan eşyanın yükletilmesi, istifi, elden geçirilmesi, taşınması, korunması, gözetimi ve boşaltılmasında tedbirli bir taşıyıcıdan beklenen dikkat ve özeni göstermekle yükümlüdür.
Uyuşmazlığa uygulanması gereken Karayolu ve Milletlerarası Mal Nakliyatı Mukavelesi İle İlgili Anlaşma (CMR)’nin 17/1 nci maddesi uyarınca kural olarak taşıyıcı malları teslim aldığı andan teslim edilinceye kadar, bunların tamamen veya kısmen kaybından ve vuku bulacak hasardan mesul ise de, aynı Konvansiyonu’nun 17/4-b maddesinde, malın ambalajlanmaması veya hatalı ambalajlanmadan kaynaklanan hasardan taşıyıcının sorumlu tutulmayacağı, yine aynı Konvansiyon’un 17/4-c maddesinde de, malların gönderici, alıcı veya bunlar adına hareket eden şahıslar tarafından kamyona taşınması, yüklenmesi, istif edilmesi veya boşaltılması nedeniyle oluşan hasarlardan dolayı taşıyıcının sorumlu tutulmayacağı düzenleme konusu yapılmıştır. Bununla birlikte taşıma ilişkisinde ambalajlama, yükleme, boşaltma ve istifleme yükümlülüğünün taşıyıcıya verilmesine de engel bulunmamaktadır.
İncelenen tüm dosya kapsamına, bilirkişi raporu içeriğine göre; 07/06/2014 tarih ... nolu fatura ve ... sayılı poliçe kapsamında, .. adet örme erkek tişörtünün naylon ambalaj içerisine yerleştirildikten sonra askıya asılarak .... plakalı TIR kamyonu içerisinde yurt dışına sevk edildiği, 22/05/2014 tarih ve ... nolu fatura ve ... sayılı poliçe kapsamında (toplam 6172 adet) 250 adet örme erkek tişörtünün 7 adet koli içerisinde, geri kalan 5922 adet örme erkek tişörtünün ise naylon ambalaj içerisine yerleştirildikten sonra askıya asılarak ... plakalı TIR kamyonu içerisinde yurt dışına sevk edildiği, teslim edilen emtiaların alıcı firmaya tesliminde emtianın bir kısmının çamur suyu benzeri sıvı ile kirlendiği, naylon ambalajların dorse zeminine ya da aktarma olmuş ise başka bir deponun kirli zeminine temas ettirildiği, naylon ambalajlardan içeri sızan yağ bulaşması şeklinde kirlenmenin naylon ambalaj içindeki elbiseleri kirlettiği ancak bu hususta CMR senedine şerh düşülmediği, nakliyat abonman poliçelerinin ICC A klozdan verildiği ve boşaltma işlemi veya gümrükten çekme işlemi sırasında hasar tespiti halinde yetkili kişilerce imzalanan bir tutanak tutulması aksi takdirde zarardan sorumlu olunmayacağına yönelik klozun yer aldığı, ICC A kloz 8.1.1. maddede, varma yerinde alıcıya ya da diğer son depo veya istif yerine teslim ile sona erer şeklinde olduğundan CMR taşıması neticesinde emtiaların boşaltılıp depoya götürülmesi aşamasının da poliçe ile teminat kapsamında olduğu, dolayısı ile poliçenin malların kamyondan indirilip depoya taşınması sürecini de kapsadığı ve sigorta şirketinin sorumlu olduğu, hasar bedelinin de davacı ... tarafından sigortalısına ödendiği, TTK 1472. madde hükmü kapsamında davacının halefiyet hakkına dayanarak davalıdan rücuen talep ettiği anlaşılmaktadır. Denetlenebilir bilirkişi raporu, Sigorta Tahkim Komisyonu tarafından aldırılan bilirkişi raporları ve eksper raporları ile tüm dosya kapsamına göre yapılan tespit çerçevesinde Emtia Nakliyat Abonman Kati Sigorta Poliçesi ile sigortalı bulunan dava dışı ... Tekstil Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi firmasına ait emtianın davalı şirket sorumluluğunda taşınmakta iken oluşan hasarın tespit edildiği, davalının sorumluluğu gereği belirlenen hasar miktarının (1.366,05 + 11.331,30=) 12.697,35 Euro olduğu, bu rakamın da davacı ... şirket tarafından sigortalısına ödenmiş olduğu gözönüne alındığında TTK 1472 madde kapsamında sigortalının haklarına halef olduğundan, davanın kabulü ile dava dilekçesinde yabancı paranın Türk Lirası karşılığı talep edilmiş olduğundan 69.423,00-TL alacağın ödeme tarihi olan 09/05/2017 tarihinden itibaren avans faizi ile davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Yukarıda açıklanan nedenlerle;
Davanın KABULÜ ile 69.423,00 TL nin 09/05/2017 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
-Alınması gerekli 4.742,28-TL harçtan davacı tarafça yatırılan 1.185,58-TL harcın mahsubuyla bakiye 3.556,70-TL harcın davalıdan alınarak hazineye irat kaydına,
-Davacı tarafından yapılan 35,90-TL başvurma harcı, 1.185,58-TL peşin harç, 5,20-TL vekalet harcı, 8,20-TL vekalet pulu, posta / tebligat / bilirkişi gideri olarak yapılan (ayrıntısı uyapta kayıtlı) 1.330,50-TL yargılama gideri olmak üzere toplam 2.565,38-TL'nin davalıdan tahsil edilerek davacıya verilmesine,
-Davacının kendisini davada vekille temsil ettirmesi nedeniyle yürürlükteki AAÜT gereğince hesap edilen 9.824,99-TL ücreti vekaletin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
-Kararın kesinleşmesine kadar yapılan yargılama giderlerinin davacı tarafça peşin olarak yatırılan yargılama gider avansından mahsubu ile bakiye kısmın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
Dair, 6100 sayılı HMK'nun 342 ve 345.maddeleri gereğince karşı tarafın sayısı kadar örnek eklenmek suretiyle tebliğden itibaren 2 haftalık süre içerisinde mahkememize verilecek dilekçe ile ilgili İstinaf Dairesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar davacı vekilinin yüzünde davalı tarafın yokluğunda açıkça okunup, usulen anlatıldı. 02/11/2020
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır