T.C. BAKIRKÖY 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2019/519
KARAR NO: 2020/477
DAVA: Alacak
DAVA TARİHİ: 16/07/2019
KARAR TARİHİ: 16/07/2020
KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 17/07/2020
Yukarıda isim ve adresleri yazılı taraflar arasında mahkememizde görülen davanın açık yargılaması ve dosyanın tetkiki sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TALEP: davacı vekili özetle; taraflar arasında akdedilen 17.05.2012 tarihli sözleşme ile Kastamonu İli, ....... İlçesi, ..... Köyü, sınırları içerisinde bulunan ....... no’ lu maden sahasının 25.05.2012 tarihine kadar müvekkili ...’a devri hususunda anlaşma yapıldığını, İlgili sözleşme müvekkili ile ... ve ...... İnş. San. Ve Tic. Ltd. Şti. arasında tanzim edildiğini, söz konusu anlaşma ile 530.000,00 TL bedel karşılığında maden sahasının müvekkiline devredileceğinin kararlaştırıldığını, taraflar arasında 17.10.2012 tarihinde, 17.05.2012 tarihli ilk sözleşmeye ek sözleşme tanzim edildiğini, ... devir eden ruhsat sahibi vekili olarak işbu sözleşmeyi imzaladığını, müvekkili olan davacının mevcut koşullar ve sözleşme hükümleri çerçevesinde üzerine düşen yükümlülükleri yerine getirmesine rağmen sözleşmeye konu 52985 no’lu maden sahasının müvekkiline devredilmediğini, yapılan ödemelerde kendisine iade edilmediğini, bu hususa ilişkin Türk Ticaret Kanunu’na 5/A maddesi uyarınca arabulucuya başvurduklarını ancak davalıların arabuluculuk görüşmelerine katılmadığını, bu doğrultuda sözleşme hükümlerine göre devrin yapılmaması ile müvekkilinin uğradığı zararların tahsili saikiyle iş bu davayı açma zaruretimiz doğduğunu, açıklanan nedenlerle haklı davanın kabulü ile fazlaya ilişkin her türlü talep ve dava haklar saklı kalmak kaydıyla, 312.362,79-TL’nin taraflar arasında imzalanan ilk sözleşmenin tarihi olan 17.05.2012 tarihinden itibaren işleyen avans faizi ile birlikte davalılardan tahsilini, yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davalılar üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA: davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle: müvekkili şirketin davacı ile bir hukuki ilişkisi veya sebepsiz zenginleşmesi olmadığını, davacı şirket ile müvekkili şirket arasında hiç bir sözleşme ilişkisi bulunmadığı gibi; davacının müvekkil nezdinde hiç bir hak ve alacağı bulunmadığını, bununla birlikte yapıldığı iddia olunan ödemelerin 2011 ve 2012 yıllarına ilişkin olduğunu, bu ödemelerin davacı tarafından yapılmış olması varsayımında ödemeler sebepsiz zenginleşme olarak değerlendirilse dahi, bu husustaki iki yıllık zamanaşımı süresinin dolduğunu, müvekkilinin davacıyla herhangi bir hukuki ilişkisi olmadığını, bu itibarla anılan tüm taleplerin zamanaşımına uğradığını, belirtilen nedenlerle, aynı zamanda zamanaşımına uğramış bulunan haksız davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı ...... İnş. San ve Tic. Ltd.Şti ve ... vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkillerine yönelik taleplerin kanunda belirtilen genel ve özel hükümlere göre zamanaşımına uğradığını, açılan davanın hukuki dayanaktan yoksun olduğunu, davacı ile müvekkili şirket arasında Kastamonu ili, ...... İlçesi, ...... Köyü'nde bulunan ..... nolu ruhsatlı maden sahasının devri yani rödovans sözleşmesinin 17/05/2012 tarihinde imzalandığını, davacı tarafın dava dilekçesinde peşin 113.000 ,00 TL ve 18/05/2012 tarihinde 31.000 ,00 TL ödeme yaptıklarını iddia etmiş ise de müvekkili şirketin bu şekilde bir ödeme almadığını, bu ödemelere ilişkin hiçbir belgenin de davacı tarafından sunulamadığını, müvekkili şirketin davacı ile bir hukuki ilişkisinin davacı yanın edimlerini yerine getirmediği için aralarında ki sözleşmeler gereği bitiğini ve sözleşme içerikleri gereği davacı yanın hukuki bir alacağı da bulunmadığını, davacı taleplerinin hukuki dayanaktan yoksun olduğunu ve zamanaşımına uğradığını, bu nedenle de müvekkilleri hakkındaki davanın öncelikle zamanaşımı nedeniyle reddini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER: Kastamonu ..... İcra Müdürlüğünün ...... esas ve ..... Esas sayılı dosya örnekleri, Bakırköy ...... ATM nin .... ve Bakırköy ...... ATM nin ..... esas sayılı dosyaları, 10.05.2011 tarihli ve 17.10.2012 tarihli maden devir sözleşme örneği, ihtarname örnekleri, ödeme dekont örnekleri ve tüm dosya kapsamı.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, sözleşmenin feshi ve ödenen bedelin iadesi talebinden ibarettir.
Taraflar arasında dava konusu alacakların zamanaşımına uğrayıp uğramadığı konusunda uyuşmazlık bulunmaktadır.
Zamanaşımı, alacak hakkının belli bir süre kullanılmaması yüzünden dava edilebilme niteliğinden yoksun kalabilmesini ifade eder. Bu tanımdan da anlaşılacağı üzere zamanaşımı, alacak hakkını sona erdirmeyip sadece onu "eksik bir borç" haline dönüştürür ve "alacağın dava edilebilme özelliği"ni ortadan kaldırır.
6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 146. maddesi gereğince kanunda aksine bir hüküm bulunmadıkça, her alacak on yıllık zamanaşımına tabidir.
Yerleşik Yargıtay içtihatlarında Geçerli bir sözleşmeye dayalı olmaksızın talep edilen alacak iddialarında sebepsiz zenginleşme hükümlerinin ve dolayısıyla TBK 82.maddede öngörülen zamanaşımı süresinin uygulanacağı öngörülmektedir. Nitekim Sebepsiz zenginleşmenin tarif edildiği TBK 77.maddesinde "Haklı bir sebep olmaksızın, bir başkasının malvarlığından veya emeğinden zenginleşen, bu zenginleşmeyi geri vermekle yükümlüdür. Bu yükümlülük, özellikle zenginleşmenin geçerli olmayan veya gerçekleşmemiş ya da sona ermiş bir sebebe dayanması durumunda doğmuş olur" denmektedir.
TBK 82.maddesinde "Sebepsiz zenginleşmeden doğan istem hakkı, hak sahibinin geri isteme hakkı olduğunu öğrendiği tarihten başlayarak iki yılın ve her hâlde zenginleşmenin gerçekleştiği tarihten başlayarak on yılın geçmesiyle zamanaşımına uğrar." denmektedir.
Tarafların karşılıklı iddia ve savunmaları ve tüm dosya kapsamına binaen; davacının 2011 ve 2012 yıllarında davalılara ödemeler yapıldığı iddia edilmiş olup davacının işbu davayı 16/07/2019 tarihinde açtığı, sebepsiz zenginleşme itibariyle, TBK'nın 82. maddesi gereği alacağın, davacı hak sahibinin geri isteme hakkı olduğunu öğrendiği tarihten başlayarak 2 yıl ve her halde sebepsiz zenginleşmenin gerçekleştiği tarihten başlayarak 10 yıl geçmesiyle zamanaşımına uğrayacağı, Bakırköy ....... ATM nin ....... esas sayılı dosyasında dava açılış tarihinin 13/04/2015 olduğu, bu tarih en geç öğrenme tarihi olarak kabul edildiğinden 2 yıllık zamanaşımı süresinde alacağın talep edilmediği, sebepsiz zenginleşmenin davacınında kabulünde olduğu, davacı tarafın talep edeceği bedel ve miktarı öğrenmiş olmasına rağmen 2 yıllık zamanaşımı süresi içerisinde alacağını talep etmediği, davacının beyanları ile geçerli sözleşmeye dayalı olmayan alacak iddiaları kapsamında sebepsiz zenginleşme iddiasına dayalı talep hakları kanunda öngörülen iki yıllık süre kapsamında zamanaşımına uğradığı anlaşılmakla davanın reddine dair aşadaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davalıların zamanaşımı def'ilerinin kabulü ile TBK 82.maddesi gereğince davanın reddine,
2-Harçlar Kanunu gereğince alınması gerekli 54,40 TL harçtan peşin alınan 5.334,38 TL harcın mahsubu ile bakiye 5.279,98 TL harcın hükmün kesinleşmesine müteakip istem halinde davacıya iadesine,
3-Yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,
4-HMK'nun 333. maddesi uyarınca yatırılan avanstan kullanılmayan gider avansının (iş bu kararın tebliğ gideri avanstan karşılanmak ve bu gider mahsup edilmek kaydıyla) kararın kesinleşmesinden sonra resen davacıya iadesine,
5-Davalılar tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu konu hakkında karar verilmesine yer olmadığına,
6-Davalılar kendilerini vekille temsil ettirdiklerinden Yürürlükteki Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesap edilen 30.315,40 TL avukatlık ücretinin davacıdan tahsili ile davalılara ödenmesine,
7-HMK'nun 333. maddesi uyarınca davalılar tarafından yatırılan avanstan kullanılmayan bakiye avansın kararın kesinleşmesinden sonra resen davalılara iadesine,
Dair karar, taraf vekillerinin yüzlerine karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde HMK'nun 342. Maddesi gereğince dilekçe ile mahkememize veya başka bir yer mahkemesine İstinaf kanun yolu harcı, tebliğ giderleri dahil olmak üzere tüm giderler ödenerek istinaf yolu açık olmak üzere oy birliği ile verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.16/07/2020
Başkan ...
¸(e-imzalıdır)
Üye ...
¸(e-imzalıdır)
Üye ...
¸(e-imzalıdır)
Katip ...
¸(e-imzalıdır)