T.C. BAKIRKÖY 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2019/65
KARAR NO: 2022/963
DAVA: Ticari Ünvanın Korunması
DAVA TARİHİ: 29/01/2019
KARAR TARİHİ: 18/10/2022
KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 31/10/2022
Mahkememizde görülmekte olan davanın yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dilekçesinde özetle; Tarafların birebir aynı işi yaptığını, müvekkilinin 13/02/2012 tarihinde, davalının ise 15/01/2019 tarihinde kurulduğunu, müvekkilinin ticaret unvanının "........." kök sözcüklü olarak devamında "OTOMOTİV VE MAKİNE" şeklinde devam ettiğini, davalının ticaret unvanının ise "...... " olup "MAKİNE VE OTOMOTİV" şeklinde devam ettiğini, davacının "........." markasının 10/07/2017 tarih ve ....... numarası ile 06,07,09,11,12,37,40 ve 42 sınıflarında tescilli, davalının ise 22/01/2019 tarihinde ....... sayılı "....... " ibareli 07 ve 37 sınıflarda marka başvurusunun bulunduğu ve işbu başvurunun 23/01/2019 tarihinde reddedildiğini, davalının, müvekkili şirketin taklidi olan bir firma olduğunu, bu anlamda TTK hükümlerine göre ticaret unvanının terkini ve sicilden terkini gerektiğini, davalının basiretli bir tacir olmadığını, bu nedenlerle davalının "........" ticaret unvanının ticaret sicilden terkinine, davalının eylemleri sonucunda oluşan haksız rekabetin varlığının hükmen tespiti, durdurulması ve önlenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Müvekkil şirket ortaklarından .........'un babası .........'un davacı şirketin kurucu ortaklarından olduğunu, bu davanın ikame edilme sebebinin de davacı şirketin diğer ortağı ........'ın .........'a karşı olan husumeti olduğunu, tarafların birebir aynı işi yapmadıklarını, aynı iş kolunda yer almaları gereği doğal olarak aynı ve benzer işleri de yaptıklarını, bu nedenlerle davacının ticaret unvanının terkini, haksız rekabetin tespiti, durdurulması ve önlenmesi talepli olarak ikame ettiği haksız ve mesnetsiz davasının tüm talepleri ile birlikte reddine karar verilmesini talep etmiştir.
15/08/2022 tarihli Bilirkişi Raporunda özetle; Davalının unvanının ana unsurundaki ....... ibaresinin karışıklığı ortadan kaldırmaya yeter derecede olmayacağı ve ........ ana unsurlu davalı unvanının davacı unvanı ile ilbasa sebebiyet vereceği, davalının davanın açılmasından sonra ticaret unvanında değişikliğe giderek unvanını ........ Makine Oto.San ve Tic.Ltd.Şti olarak değiştirmesi dikkate alındığında Yargıtay'a göre göre Ticaret unvanının iltibasa sebebiyet vermesi nedeniyle açılan haksız rekabet ve unvanın silinmesi davasında, dava devam ederken davalının silinmesi istenilen ibareyi ticaret unvanından çıkartması halinde davanın konusuz kalması nedeniyle reddi kararı verilemeyeceği, bu halde davalı şirketin değiştirdiği ismi yeniden kullanarak haksız rekabete devam etme ihtimaline karşı davacının davalı tarafın hukuka aykırı eylemlerini önleyici bir ilamla yasaklatma engelleme olanağı elde etmekte hukuki bir yararı bulunduğu dikkate alınarak haksız rekabetin tespiti ve önlenmesi isteminin kabulü gerekeceği hususundaki takdirin sayın mahkemeye ait olacağı görüşünü bildirmiştir.
DOSYANIN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE :
Dava, 6102 sayılı TTK'nın 52. maddesi kapsamında ticaret unvanının korunması kapsamında davalıya ait ticaret unvanının haksız bir şekilde kullanıldığının tespiti, yasaklanması, haksız olarak kullanılan unvanın silinmesi, tecavüzün sonucu olan maddi durumun ortadan kaldırılması ile kararın gazete ile yayınlanması taleplerine ilişkindir.
Tarafların aktif ve pasif dava ehliyetleri denetlenip uyuşmazlık konuları re'sen belirlenerek taraflarca gösterilen deliller toplanmış ve konunun incelenmesinde uzmanlık gerektiren yönler olduğundan bilirkişi incelemesi yaptırılmak suretiyle dava sonuçlandırılmıştır.
Ticaret siciline tescilli ticaret unvanı hem TTK'nın 52. maddesi ile özel olarak, hem de haksız rekabet hükümlerince (TTK m.54 vd.) korunabilirken; usulüne uygun olarak ilgili sicile tescil edilmemiş bulunan unvan, isim, tanıtma vasıtaları, TTK uyarınca sadece haksız rekabet hükümlerine göre korunabilir.
Ticaret unvanının sahibinden izin almadan ticaret unvanının aynısının veya benzerinin kullanılması yahut işletme adı ya da marka veya fikir ve sanat eserleri kanunu anlamında eser veya eserin önemli bir parçası olarak yahut internet alan adı olarak kullanılması halinde de tecavüz gerçekleşmiş olur.
Bilindiği üzere haksız rekabet, TTK m.54 vd. maddelerinde düzenlenmiş olup, dürüstlük kuralına aykırı olarak ekonomik düzeni bozan, ekonomik düzenin aktörleri aleyhine sonuçlar doğuran hareket ve fiillerin tümünü ifade eder. Haksız rekabet hukuku da haksız fiilin bir türü olarak, haksız rekabet faili ile mağduru arasında dürüstlük kuralına uyma şeklinde hukuk düzeni tarafından tahmil edilen vazifeye muhalefet sebebiyle doğan bir zararı veya zarar tehlikesini bertaraf etmeyi amaçlayan hukuki bir kurumdur. Haksız rekabette korunan hak herkese karşı ileri sürülebilen mutlak bir hak olup bu hakkın mutlaka ticari bir işletme ile ilgili olmasına ve tarafların rakip olmasına da gerek yoktur. TTK 55/1-a-4 bendine göre; “Başkasının malları, iş ürünleri, faaliyetleri veya işleri ile karıştırılmaya yol açan önlemler almak” haksız rekabet sayılır. Karıştırılmanın (iltibasın) ticari alandaki faaliyetlerde, şeyler arasında bir benzerliği veya karışımı ifade etmekte olup, satın alınan iki mal arasında veya kullanılan iki unvan arasında veya iş mahsullerinde birbirinden ayrılmayacak derecede benzerliğe istinat ettirilmesidir”. Bu rekabet türünde fail başkasının malları, iş ürünleri, faaliyetleri veya işlerinden karışıklık yaratmak suretiyle haksız yarar sağlamaktadır. Bu haksız yararlanma başkasının emek harcayarak yarattığı beyan ürettiği malları, iş ürünleri, faaliyetlerin sahibi lehine oluşturduğu artı değerin bir kısmını veya tamamını ele geçirmeye yöneliktir. Bu bent kapsamında haksız rekabetin söz konusu olabilmesi için; sahipleri farklı iki mal, iş ürünü, faaliyet, iş vb olmalı, iki farklı mal, iş ürünü, faaliyet, iş vb. daha önce meydana getirilmeli, sonradan meydana getirilen mal, iş ürünü, faaliyeti veya işlerin başkası tarafından önceden meydana getirilenler ile dış görünüş veya duyuruş yönünden aynı veya benzer olarak yaratılmalıdır .
Karıştırılmanın (iltibasın) varlığının kabul edilebilmesi için, davacının tanıtma işaretini davalıdan önce “haklı olarak kullanmış” olması zorunludur. Karıştırılma (iltibas), aynen veya benzerini kullanma şeklinde gerçekleşebilir. Serbest yararlanma ve benzetmenin, taklit ve halkı aldatıcı düzeydeki benzerlik boyutuna ulaşması ve bir işletmenin yıllar süren yatırımı ve özenli çalışması sonucunda oluşturduğu imajı simgeleştiren bir ürünün taklidi halinde haksız rekabet vardır. Dürüstlük kurallarına aykırı olmamak koşulu ile herkes başkasının emeğinin sonuçlarından yararlanarak daha iyisini gerçekleştirmek ve rekabete katılmak hakkını haizdir. Ancak, dürüstlük kurallarının ihlal edildiği noktada koruma başlar. Haksız rekabet hukukunun konusu, dürüstlük ilkesine aykırı ticaret yönetim ve uygul
Bu bilgiler çerçevesinde davacının iddiası değerlendirildiğinde, davacının unvanının tescil tarihinin 13/02/2012 ike davalının unvanının tescil tarihinin 15/01/2019 olduğu, her iki unvandaki benzerliğin ''.........'' ibaresinden kaynaklandığı ve her iki tarafın da faaliyet alanlarının, iştigal konularının aynı olduğu, davacının unvanını davalıdan önce tescil ettirdiği, davalının unvanında bulunan ''........ ibaresinin karışıklığı ortadan kaldırmaya yeter derecede iltibası önleyici bir ibare olmadığı, bu sebeple davacı ile davalı unvanının iltibasa sebebiyet verecek derecede benzer olduğu sonuç ve kanaati ile, davalının davanın açılmasından sonra ticaret unvanında değişikliğe giderek unvanını ''........ Makine Oto.San ve Tic.Ltd.Şti'' olarak değiştirmesinin ise yerleşik yargı kararları dikkate alındığında davalı şirketin değiştirdiği ismi yeniden kullanarak haksız rekabete devam etme ihtimaline karşı davacının davalı tarafın hukuka aykırı eylemlerini önleyici bir ilamla yasaklatma engelleme olanağı elde etmekte hukuki bir yararı bulunduğu dikkate alındığından davanın konusuz kalmadığı hususu da dikkate alındığında, davanın kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM:Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın KABULÜ ile;
-Davacı şirkete ait ticaret ünvanına davalı şirket tarafından yapılan tecavüzün önlenmesine,
-İstanbul Ticaret Sicil Müdürlüğü'nün ....... sicil numaralı ''........ Makina Otomotiv Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi'' nin ticaret unvanındaki ''........'' ibaresinin ticaret unvanından ve ticaret sicil kayıtlarından silinmesine, terkinine,
-Kararın bir örneğinin ilgili İTSM' ye gönderilmesine, ayrıca Ticaret Sicil Gazetesinde kararın yayınlanmasına,
-Kararın kesinleşmesinden sonra TTK 52/2 maddesi uyarınca ilanına, Türkiye genelinde dağıtılan bir gazetede bir defa yayınlanmasına, ilan masraflarının davalı tarafça karşılanmasına,
2-Alınması gerekli 80,70 TL harçtan davacı tarafça yatırılan 44,40 TL harcın mahsubuyla bakiye 36,30 TL harcın davalıdan alınarak hazineye irat kaydına,
3-Davacı tarafından yapılan 44,40 TL başvurma harcı, 44,40 TL peşin harç, 6,40 TL vekalet harcı olmak üzere toplam 95,20 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafça posta / tebligat / bilirkişi gideri olarak yapılan (ayrıntısı uyapta kayıtlı) 1.015,50 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-AAÜT gereğince hesap edilen 9.200,00 TL ücreti vekaletin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Kararın kesinleşmesine kadar yapılan yargılama giderlerinin davacı tarafça peşin olarak yatırılan yargılama gider avansından mahsubu ile bakiye kısmın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
Dair, 6100 sayılı HMK'nun 342 ve 345.maddeleri gereğince karşı tarafın sayısı kadar örnek eklenmek suretiyle tebliğden itibaren 2 haftalık süre içerisinde mahkememize verilecek dilekçe ile ilgili İstinaf Dairesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar taraf vekillerinin yüzüne karşı açıkça okunup, usulen anlatıldı. 18/10/2022
Katip ......
¸e-imzalıdır
Hakim .......
¸e-imzalıdır