T.C. BAKIRKÖY 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2019/700 Esas
KARAR NO: 2022/636
DAVA: İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 21/09/2019
KARAR TARİHİ: 21/06/2022
KARARIN YAZILDIĞI TARİH: 28/06/2022
Mahkememizde görülmekte olan davanın yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacı tarafın ..... köprüsünün ve ..... çevre yolunun işletme hakkına sahip olduğunu, davalı tarafın 01/09/2016 - 20/10/2017 tarihleri arasında ..... plakalı araçları ile 01/09/2016 - 20/10/2017 tarihleri arasında ücret ödemeksizin köprü ve otoyol geçişi yaptığını, bedeli ödenmeden yapılan geçiş ücretleri için Büyükçekmece ..... İcra Müdürlüğü'nün ..... Esas Sayılı dosyası üzerinden icra takibi başlatıldığını, davalının borca ve ferilerine itiraz ettiğini ve takibin durdurulduğunu bu nedenlerle itirazın iptaline, icra takibinin geçiş ücreti ve gecikme cezası olmak üzere toplam 12.443,40-TL asıl alacak ile bu alacağa takip tarihinden önce işlemiş faiz (328,47-TL) ve KDV (59,12-TL) yönünden takip talebinde gösterilen şartlarla devamına, davalı aleyhine takip konusu alacağın %20 sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına mahkûm edilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davalı tarafından öncelikle işbu haksız davanın görülmesinin mahkemenin görev kapsamında olmadığının bildirildiği, davacının geçiş ücretlerini HGS'den alması gerekirken almadığını, huzurdaki dava haksız ve hukuka ayrıkı olarak ikame edilmiş olduğunu, bu nedenlerle, davanın reddine, davacı aleyhine %20 oranında kötü niyet tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yüklenilmesine karar verilmesini talep etmiştir
DELİLLER : Büyükçekmece ....... icra Dairesi ’nün ..... esas sayılı dosyası, araçların geçiş kayıtları, bilirkişi incelemeleri, tüm dosya kapsamında toplanan deliller.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE :
Dava, davalının ...... Otoyolu ve .... Köprüden ihlalli geçiş yaptığı iddiası ile ihlalli geçişe ilişkin alacağın tahsiline yönelik başlatılan Büyükçekmece .... İcra müdürlüğünün ..... sayılı icra takibine vaki itirazın iptali ve icra inkar tazminatı istemine ilişkindir.
Büyükçekmece .... İcra Dairesi’nin ...... esas sayılı takip dosyası incelendiğinde; davacı şirketin davalı aleyhinde dayanak 27.321,40 TL asıl alacak, 129,82 TL KDV, 721,20 TL faiz olmak üzere toplam 28.172,42 TL ile asıl alacağa takip tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte tahsili için faturaya dayalı olarak ilamsız icra takibine geçildiği, borçluya ödeme emrinin tebliği üzerine borçlunun süresinde, borca itiraz ederek takibin durmasına sebebiyet verdiği, İcra Müdürlüğü'nce takibin durdurulmasına karar verildiği, davanın yasal süre içerisinde açıldığı anlaşılmıştır.
Davalı vekili icra dosyasına yapmış olduğu itirazında müvekkilinin HGS ödemelerini düzenli yaptığını, böyle bir geçiş ücreti ve cezası kesilmesinin hukuka aykırı olduğunu, alacaklı görünen tarafa herhangi bir borcunun olmadığını, bu nedenle takibe, borca, ödeme emrine, işlemiş ve işleyecek faize, faiz oranına ve tüm ferilerine itiraz ettiklerini beyan etmiştir.
Tarafların aktif ve pasif dava ehliyetleri denetlenip uyuşmazlık konuları re'sen belirlenerek taraflarca gösterilen deliller toplanmış ve konunun incelenmesinde uzmanlık gerektiren yönler olduğundan bilirkişi incelemeleri yaptırılmak suretiyle dava sonuçlandırılmıştır.
Bilirkişi Elektrik - Elektronik mühendisi ...... 13/03/2020 tarihli raporunda özetle; davalıya ait araçların, davacı tarafından işletilen otoyollardan 01/09/2016 - 20/10/2017 tarihleri arasındaki 72 adet otoyol geçişinden dolayı, normal geçiş bedeli olarak 2.672,00-TL, ihlalli geçiş ceza bedeli 8.754,00-TL olmak üzere toplam 11.334,75-TL borçlu olduğu kanaatine varıldığını bildirmiştir.
Tarafların rapora itirazları doğrultusunda bilirkişiden ek rapor aldırılmasına karar verilmiştir.
Bilirkişi 15/12/2020 tarihli ek raporunda özetle; davalıya ait araçların, davacı tarafından işletilen otoyollardan 01/09/2016 - 20/10/2017 tarihleri arasındaki 72 adet otoyol geçişinden dolayı, geçiş bedeli olarak 7.249,15-TL, 191,36-TL faiz ve 34,45-TL faiz KDV si olmak üzere, toplam 7.474,95-TL borçlu olduğu kanaatine varıldığını bildirmiştir.
Taraf vekillerinin rapora karşı itiraz ve beyanları doğrultusunda dosyanın bilirkişi listesinde yer alan resen seçilecek bilgisayar mühendisi, mali müşavir ve elektrik mühendisi bilirkişilerine tevdiine karar verilmiştir.
Bilirkişi Elektrik - Elektronik mühendisi ......, Mali Müşavir ......, Bilgisayar Yüksek Mühendisi ..... 23/08/2021 tarihli heyet raporlarında özetle; Davalı tarafça geçiş ücretlerinin ödenmemesi üzerine 6001 sayılı Kanun kapsamında 4 kat tutarındaki ceza tahakkuku gerçekleştiği, bu bağlamda yalnızca banka işlem cevabı bulunmayan, yani provizyon isteği yapılıp yapılmadığı tespit edilemeyen geçişler dışındaki diğer tüm geçişlere uygulanan ceza tutarının yerinde olduğu, davacı tarafından işletilen otoyollardan 01/09/2016 - 20/10/2017 tarihleri arasındaki 72 kez ihlalli geçişlerinden dolayı, davalının ihlalli 21 geçiş ücretleri 5.464,28-TL, ihlalli geçiş ücretlerine ilişkin cezaları 21.791,80-TL olmak üzere davalının toplam 27.256,08-TL tutarında borçlu olduğu kanaatine varıldığını bildirmiştir.
Taraf vekillerinin bilirkişi raporuna karşı yapmış oldukları itirazların değerlendirilmesi ve raporlar arasındaki çelişkinin giderilmesi için dosyanın bilirkişi listesinde yer alan mali müşavir.... ve bilgisayar Mühendisi .... isimli bilirkişilere tevdine karar verilmiştir.
Bilirkişi Bilgisayar Yüksek Mühendisi .... ve Mali Müşavir .... 31/01/2022 tarihli heyet raporunda özetle; Davacı tarafın ..... köprüsünün ve ..... çevre yolunun işletme hakkına sahip olduğunu, davalı tarafın 01/09/2016 - 20/10/2017 tarihleri arasında ....... plakalı araçları ile 01/09/2016 - 20/10/2017 tarihleri arasında ücret ödemeksizin köprü ve otoyol geçişi yaptığını, davacı tarafın dosya muhteviyatına sunduğu detaylı listesinde, 01/09/2016 - 30/10/2017 tarih aralığında davalı tarafa ait 7 adet aracın 72 adet ihlalli geçişinin liste ve görüntülerinin olduğu, davalı tarafın takibe konu olan ihlalli geçiş ücretlerini ödediğini ispat etmesi gerektiği, 72 adet ihlalli geçişe konu asıl alacak tutarının 2.672,00-TL olduğu dayanarak davacının 4 katı idari para cezası ekleyerek gecikme cezasının tutarı 10.688,00-TL olarak, toplam alacak tutarının 13.360,00-TL olarak hesaplandığı, takip tarihine kadar işlemiş faizin 431,46-TL, KDV tutarı 77,66-TL olarak hesaplandığı, davacı tarafın 12.443,40-TL Asıl, 328,47-TL faiz 59,12-KDV olmak üzere toplam 12.830,99-TL alacak talebinin mahkemenin takdirinde olduğu sonuç ve kanaatine varıldığını bildirmiştir.
Taraf vekillerinin bilirkişi raporuna karşı yapmış oldukları itirazların değerlendirilmesi için bilirkişilerden ek rapor aldırılmasına karar verilmiştir.
Bilirkişiler 22/04/2022 tarihli ek raporunda özetle; kök raporda yapılan hesaplamaların davacı tarafın sunduğu liste ve dökümler üzerinden yapıldığını, davacı tarafın talebinin takip talebinde ve dava dilekçesinde farklı olduğunu, dosya muhteviyatında alınan raporlardaki çelişkinin de hem bu yönde hem de geçiş ücretlerine yapılan misli ceza eklemelerinden kaynaklandığını, davacı tarafından sunulan ihlalli geçiş listesinde 72 adet geçişin ücretinin 2.672,00 TL + 4 katı = 10.688,00-TL, toplam borcun da 2.672,00-TL + 10.688,00-TL =13.360,00-TL olduğunu, dolayısıyla hesaplama da her hangi bir yanlışlık bulunmadığını, taraflarınca hazırlanan 31/01/2021 tarihli rapordan önceki en son 23/08/2021 tarihli heyet raporunda bilirkişi ......'ın da heyete iştirak ettiği ve heyet raporunda çıkan sonucun 5.464,28-TL geçiş ücreti, 21/791,80-TL ceza ve 27.256,08-TL toplam borç yönünde olduğu, kök raporda raporlar arası çelişkinin nedenlerinin irdelendiğini, kök rapordaki sonuç ve kanaatinin değişmediğini bildirmiştir.
6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğü Teşkilat ve Görevleri Hakkındaki Kanun'un 30. maddesinde geçiş ücretini ödememe ve güvenliğin ihlali hali düzenmiş, 1. fıkrasında "Genel Müdürlük işletimindeki otoyollar ile erişme kontrolünün uygulandığı karayolları için belirlenen geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yaptığı tespit edilen araç sahiplerine Genel Müdürlük tarafından, geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücretinin on katı tutarında idarî para cezası verilir." (25/05/2018 tarihli, 30431 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 7144 sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunun 18. maddesi ile "on" ibaresi "dört" şeklinde değiştirilmiştir.)
3. fıkrasında "Bu maddenin birinci fıkrasında belirtilen idari para cezaları ile geçiş ücretleri ve ikinci fıkrasında yer alan idari para cezaları tebliğ tarihinden itibaren bir ay içinde ödenir. Bu sürede ödenmeyen geçiş ücretleri ve idarî para cezaları 21/7/1953 tarihli ve 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümlerine göre ilgili vergi dairesi tarafından takip ve tahsil edilir. Vergi daireleri tarafından tahsil edilen geçiş ücretleri, tahsilatın yapıldığı ayı takip eden ayın sonuna kadar Genel Müdürlük hesaplarına aktarılır.",
5. fıkrasında "4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin on katı tutarında ceza, genel hükümlere göre tahsil edilir. Ücretin on katı fazlası olarak tahsil edilen ceza tutarının yüzde altmışı, tahsilini izleyen ayın yedinci günü mesai bitimine kadar, işletici şirket tarafından Hazine payı olarak, yıllık kurumlar vergisi yönünden bağlı olduğu vergi dairesine şekli ve içeriği Maliye Bakanlığınca belirlenen bir bildirimle ödenir. İşletici şirket tarafından Hazine payının eksik bildirilmesi veya hiç bildirilmemesi ya da bildirildiği halde süresinde ödenmemesi halinde, Hazine payının ödenmesi gerektiği tarih ile tahsil edildiği tarih arasında geçen süreye 6183 sayılı Kanunun 51 inci maddesine göre uygulanacak gecikme zammı ile birlikte ilgili vergi dairesince 6183 sayılı Kanun hükümlerine göre takip ve tahsil edilir." (25/05/2018 tarihli, 30431 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 7144 sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunun 18. maddesi ile "on" ibaresi "dört" şeklinde değiştirilmiş, ikinci ve üçüncü cümleler yürürlükten kaldırılmıştır.)
6. fıkrasında "4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından ücretsiz geçiş yapan araçlar, işletici şirket tarafından bu maddenin yedinci fıkrasında öngörülen sürenin bitimini takip eden ilk iş gününde en yakın trafik kuruluşuna bildirilir."
7. fıkrasında "Geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapanlardan, ödemesiz geçiş tarihini izleyen on beş gün içinde yükümlü olduğu geçiş ücretini usulüne uygun olarak ödeyenlere, bu maddenin birinci fıkrası ile beşinci fıkrasında belirtilen cezalar uygulanmaz."
25/05/2018 tarihli, 30431 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 7144 sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunun 18. maddesi ile 25/06/2010 tarihli ve 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun'un 30. maddesine eklenen 9. fıkrada "Bu maddenin birinci, ikinci, üçüncü, dördüncü, yedinci ve sekizinci fıkraları Bakanlık tarafından işletilen otoyolları ve erişme kontrolünün uygulandığı karayolları için; beşinci, altıncı ve yedinci fıkraları ise Bakanlık tarafından 3996 sayılı Kanun ve diğer ilgili kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar ile erişme kontrolünün uygulandığı karayolları için de uygulanır.
",
25/05/2018 tarihli, 30431 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 7144 sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunun 19. maddesi ile 25/06/2010 tarihli ve 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun'un 30. maddesine eklenen Geçici 3. maddesinde "Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce otoyollar ile erişme kontrolünün uygulandığı karayolları için belirlenen geçiş ücretlerini ödemeden yapılmış olan geçişlerde araç sahiplerine bu Kanunun 30 uncu maddesinin beşinci fıkrası uyarınca tahakkuk ettirilen ancak bu maddenin yürürlük tarihi itibarıyla tahsilatı yapılmamış olan para cezaları hakkında bu Kanunun 30 uncu maddesinde yer alan oranlar uygulanır." düzenlemesi yer almaktadır.
Davacı şirket tarafından geçiş ücretlerinin ve ceza bedellerinin tahsili noktasında uygulanması gereken yasal düzenleme, yasanın 30. maddesinin 5, 6 ve 7. fıkralarıdır. Zira 3. fıkrada düzenlenen tebliğ hükmünün, maddenin birinci fıkrasında belirtilen idari para cezaları ile geçiş ücretleri ve ikinci fıkrasında yer alan idari para cezaları yönünden geçerli olduğu açıkça düzenlenmiş olup, idari para cezalarının ise Genel Müdürlükçe yetkilendirilen personel veya trafik polisi, trafik polisinin görev alanı dışında kalan yerlerde jandarma personeli tarafından verileceği belirtilmiştir.
Davacı şirket tarafından tahsil edilen geçiş ücretleri ve cezalar ise bu kapsamda olmadığından, yasal düzenleme ile tebliğ zorunluluğunun olmadığı ve geçiş tarihinden itibaren 15 günlük süre içerisinde ödenmesi gerektiği açıktır. Ancak bu hükmün uygulanabilmesi için ihlalli geçişin, geçiş anında muhataba bildirilmesi gerekmektedir. Yaptırılan bilirkişi incelemesinde davacının iddia ettiği araçların ihlalli geçiş yaptıkları tespit edilmiştir. HGS hesabında yeterli bakiyesi bulunmayan araçların gişelerden geçiş anında bariyerlerin açılabilmesi için görevliden ihlalli geçiş fişi aması zorunludur. Aksi takdirde bariyerlerin açılması sistemsel açıdan mümkün değildir.
İncelenen tüm dosya kapsamı, tarafların iddia ve savunmaları, bilirkişi raporları ile tüm dosya kapsamına göre; davalı tarafın 01/09/2016 - 20/10/2017 tarihleri arasında ..... plakalı araçları ile 01/09/2016 - 20/10/2017 tarihleri arasında ücret ödemeksizin köprü ve otoyol geçişi yaptığı, ihlalli geçiş bedellerinin süresi içerisinde ödenmediği tespit edilmiştir. Davacı tarafça davalının icra takibi öncesinde temerrüde düşürüldüğüne dair bir delil sunulmamıştır. Bu sebeple davacının işlemiş faiz ve işlemiş faizin KDV'si taleplerinin reddi gerekmiştir. davacının takip ve dava tarihi itibariyle davalıdan 12.443,40 TL alacağının bulunduğu anlaşıldığından davalının itirazının iptaline, davalının aleyhine girişilen icra takibinin tamamına haksız ve kötüniyetli olarak itiraz ettiği, dava İİK.nun 67. maddesi uyarınca açılan itirazın iptali davası olup, icra takibi cari hesaptan kaynaklanan alacağın tahsiline yönelik olduğu, bu durumda açılan itirazın iptali davasında hüküm altına alınan alacak bilinebilir, bir başka deyişle likit olduğundan hükmedilen miktarın % 20'si oranında İİK.nun 67. maddesi uyarınca davacı yararına tazminata hükmedilmesine karar verilerek davanın kısmen kabul kısmen reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın KISMEN KABUL KISMEN REDDİ ile davalının Büyükçekmece... İcra Müdürlüğünün ..... esas sayılı takip dosyasına yaptığı itirazın kısmen iptali ile takibin 12.443,40 TL asıl alacak bakımından aynı koşullarda devamına, fazlaya ilişkin taleplerin reddine,
2-Davacı lehine 2.488,68 TL icra inkar tazminatına hükmedilmesine, belirtilen bedelin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
3-Alınması gerekli 850,01-TL karar ve ilam harcından davacı tarafça yatırılan 78,27-TL peşin harcın mahsubuyla bakiye 771,74 TL harcın davalıdan alınarak hazineye irat kaydına,
4-Davacı tarafından yapılan 44,40-TL başvurma harcı, 78,27-TL peşin harç olmak üzere toplam 122,67-TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafça posta/ tebligat/ bilirkişi gideri olarak yapılan (ayrıntısı uyapta kayıtlı) 4.818,10-TL yargılama giderinden davanın kabul ve red oranı üzerinden takdiren 4.672,55-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına,
6-Yürürlükteki AAÜT gereğince hesap edilen 5.100,00-TL ücreti vekaletin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
7-Reddedilen kısım üzerinden hesap edilen 387,59-TL ücreti vekaletin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
8-Arabuluculuk ücreti olan 1.280,12-TL'nin davalıdan alınarak hazineye irat kaydına,
9-Arabuluculuk ücreti olan 39,88-TL'nin davacıdan alınarak hazineye irat kaydına,
10-Kararın kesinleşmesine kadar yapılan yargılama giderlerinin davacı tarafça peşin olarak yatırılan yargılama gider avansından mahsubu ile bakiye kısmın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
Dair, 6100 sayılı HMK'nun 342 ve 345. maddeleri gereğince karşı tarafın sayısı kadar örnek eklenmek suretiyle tebliğden itibaren 2 haftalık süre içerisinde mahkememize verilecek dilekçe ile ilgili İstinaf Dairesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar davacı ve davalı vekillerinin yüzünde açıkça okunup, usulen anlatıldı.21/06/2022
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır