T.C. BAKIRKÖY 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2019/853 Esas
KARAR NO: 2021/385
DAVA: Zayi Belgesi Verilmesi
DAVA TARİHİ: 12/11/2019
KARAR TARİHİ: 25/03/2021
KARAR YAZIM TARİHİ: 16/06/2021
Mahkememizde görülmekte olan davanın yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dilekçesinde özetle; 06/11/2019 tarihinde yaşanan hırsızlık nedeniyle müvekkilinin 2017 - 2018 - 2019 yıllarına ait yevmiye defteri, kebir defteri, envanter defterleri, yine bu yıllara ait alış ve satış faturaları, gider faturaları, tahsilat ve tediye makbuzlarının çalındığını, hırsızlığa ilişkin suç duyurusunda bulunulduğunu, belge ve evrakların şirketin eski ortağı ......... uhdesindeyken parkta bankta dinlenirken çalındığını belirterek sayılan evrak ve belgeler hakkında zayi olduğuna dair zayi belgesi verilmesini arz ve talep etmiştir.
DELİLLER : ...... Amirliği'nin 06/11/2019 tarihli ifade tutanağı, davacı şirket kayıt ve belgeleri, ...... firma sicil bilgileri, Esenler SGK kayıtları, Atışalanı Vergi Dairesi kayıtları, İstanbul Ticaret Sicil Müdürlüğü kayıtları, İstanbul ..... Noterliği 01/07/2020 tarihli müzekkere yanıtı, ....... 19/02/2021 tarihli müzekkere yanıtı, tüm dosya kapsamında toplanan deliller.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE :
Dava, TTK'nın 82/7. maddesi gereğince zayi belgesi istemine ilişkindir.
Belgelerin saklanması ve saklama süresi başlıklı TTK'nun 82. maddesinde tacir tarafından saklanması zorunlu olan defterler ve belgelere ilişkin hangi koşullarda zayi belgesi verilebileceği düzenlenmiştir.
6102 sayılı TTK'nın 82/7. maddesinde; "Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğrarsa tacir zıyaı öğrendiği tarihten itibaren onbeş gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir. Bu dava hasımsız açılır. Mahkeme gerekli gördüğü delillerin toplanmasını da emredebilir.” şeklinde düzenleme yapılmakla tacirlere ticari defter ve kayıtlarını saklama ve ibraz hususunda zorunluluk getirilmiştir.
TTK’nun 82. maddesine göre, her tacir; ticari defterlerini, envanterleri, açılış bilançolarını, ara bilançolarını, finansal tablolarını, yıllık faaliyet raporlarını, topluluk finansal tablolarını ve yıllık faaliyet raporlarını ve bu belgelerin anlaşılabilirliğini kolaylaştıracak çalışma talimatları ile diğer organizasyon belgelerini, alınan ticari mektupları, gönderilen ticari mektupların suretlerini, 64. maddenin birinci fıkrasına göre yapılan kayıtların dayandığı belgeleri, sınıflandırılmış bir şekilde saklamakla yükümlüdür.
TTK'nın 82. maddesinde neler için zayi belgesi verilmesi istenebileceği tahdidi olarak gösterilmemiş, bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defter ve belgelerden söz edilmiştir (Y11HD., 08.12.2014 tarih, 2014/12543-19170 E. K.).
Mahkememizce İstanbul ...... Noterliği'ne,....... Merkezi Amirliği'ne yazılan müzekkerelere cevap verildiği ve dosyamıza sunulduğu görülmüştür.
Esenler Sosyal Güvenlik Merkezi'nden gelen 02/12/2019 tarihli müzekkere yanıtında davacı şirketin 29/11/2019 tarihi itibariyle 34.454,37-TL sosyal güvenlik prim ve gecikme cezası borcu bulunduğunun bildirildiği tespit olunmuştur.
Atışalanı Vergi Dairesi Müdürlüğü'nden gelen 28/11/2019 tarihli müzekkere yanıtında davacı şirketin 28/11/2019 tarihi itibariyle vadesi geçmiş 372.621,24-TL, gecikme zammı 30.425,27-TL, olmak üzere toplam 403.046,51-TL ile vadesi gelmemiş 800,00-TL borcu bulunduğunun bildirildiği tespit olunmuştur.
....... Matbaacılık - ....... tarafından gelen 19/02/2021 tarihli müzekkere yanıtında; davacı şirkete ait 2017 yılında basılan belgelerin fatura seri A - sıra no: ..... - ...... cilt, sevk irsaliyesi seri A -sıra no: ....... cilt, irsaliyeli fatura seri A sıra no: ......... cilt olduğu, 2018 ve 2019 yıllarında davacı firmaya tarafınca belge basılmadığının bildirildiği tespit olunmuştur.
Mahkememizce toplanan tüm deliller hep birlikte değerlendirildiğinde zayi belgesi verilmesi bakımından aranan koşulların oluştuğu, talebin somut verilerle desteklenen belgeler hakkında haklı ve yerinde olduğu, ancak somut veriler sunulmayan belgeler hakkında yerinde olmadığı anlaşılmakla davacı şirketin talebinin kısmen kabulü ile talep etmiş olduğu bir kısım defter ve belgelerin zayi olduğunun tespitine, fazlaya ilişkin talebinin reddine dair karar verilerek aşağıda yazılı olduğu biçimde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın KISMEN KABUL KISMEN REDDİ ile davacı şirkete ait 2017 yılı defter-i kebir, yevmiye, envanter defterleri, 2018 yılı defter-i kebir, yevmiye, envanter defterleri, 2019 yılı defter-i kebir, yevmiye, envanter defterleri, 2017 yılına ait seri A sıra no ...... arasında yer alan 5 cilt fatura, seri A sıra no ....... arasında yer alan 5 cilt sevk irsaliyesi, seri A sıra no: ...... arasında yer alan 40 cilt irsaliyeli faturanın zayi olduğunun tespitine, fazlaya ilişkin talebin reddine,
2-Zayi olduğu tespit edilen belgeler hakkında davacıya zayi belgesi verilmesine,
3-Alınması gerekli 59,30-TL karar ve ilam harcından davacı tarafça yatırılan 44,40-TL peşin harcın mahsubuyla bakiye 14,90-TL harcın davacıdan alınarak hazineye irat kaydına,
4-Davacının yapmış olduğu yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
5-Kararın kesinleşmesine kadar yapılan yargılama giderlerinin davacı tarafça peşin olarak yatırılan yargılama gider avansından mahsubu ile bakiye kısmın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
Dair, 6100 sayılı HMK'nun 342 ve 345.maddeleri gereğince karşı tarafın sayısı kadar örnek eklenmek suretiyle tebliğden itibaren 2 haftalık süre içerisinde mahkememize verilecek dilekçe ile ilgili İstinaf Dairesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar davacı vekilinin açıkça okunup, usulen anlatıldı. 25/03/2021
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ... e-imzalıdır