T.C. BAKIRKÖY 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2019/972 Esas
KARAR NO: 2021/545
DAVA: İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)
DAVA TARİHİ: 18/12/2019
KARAR TARİHİ: 24/05/2021
KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 16/08/2021
Mahkememizde görülmekte olan davanın yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirket tarafından işletilen köprü ve otoyoldan, davalıya ait, "......." plakalı araç ile gerçekleştirilen ihlalli geçişler nedeniyle doğan ve yasal süresi içerisinde ödenmeyen geçiş tutan ve yasadan kaynaklı para cezasının tahsili amacıyla, Büyükçekmece ...... İcra Müdürlüğü ....... Esas Sayılı dosyasından başlatılan icra takibinden gönderilen ödeme emrinin, davalıya tebliğ edildiğini, Borçlunun, borca dayanak belge olmadığını ve dolayısıyla herhangi bir borcu olmadığı gerekçesi ile müvekkil şirkete borcu olmadığını öne sürmek suretiyle borcun tamamına itiraz ettiğini, EK-3'de 15/01/2019 ve 10/01/2019 tarihlerinde teslim edildiğine dair PTT sorgusuyla beraber sunulan ihtarnamede detaylı şekilde ihlalli geçişe ilişkin tüm veriler ihlalli geçiş anı görüntüleriyle beraber belirtildiğini, fakat buna rağmen borçlunun bu güne kadar müvekkil şirkete hiçbir ödeme yapmadığını, ihtarnameyi müvekkil şirketin tamamen iyi niyetle, hiçbir kanuni mecburiyeti bulunmaksızın, tamamen araç sahiplerinin mağduriyetini engellemek adına yürüttüğü iyi niyet politikası kapsamında göndermiş olduğunu, borçlu şahsın tüm bu iyi niyete karşın müvekkil şirkete hiçbir şekilde ödeme yapmadığını, öncelikle, itiraza konu borcun sebebini teşkil eden ihlalli geçiş fiilinin tanımlanmasının gerektiğini, müvekkili şirket tarafından işletilen otoyolda yer alan tüm gişelerden nakit, kredi kartı/banka kartı tahsilatı yapılabilmesinin mümkün olduğunu, ücret toplama sisteminin süresi içerisinde ....... için ...... bankasmdan/HGS için PTTden provizyon alamaması ve bu nedenle OGS veya HGS'den geçiş ücreti tahsilatı yapılamaması halinde geçiş esnasında gişede yer alan bariyerler açılmamakta ve gişe memuru tarafından geçiş ücretinin gişede nakit, kredi kartı/banka kartı ile ödenmesini talep ettiğim, nakit, kredi kartı/banka kartı ile de ödeme gerçekleşmez ise oluşan ihlalli geçiş kaydına ilişkin, geçiş ücretinin hangi surette nereye ödeneceğini, yasal ödeme süresinin ne kadar olduğunu, yasal sürenin bitiminde geçiş ücreti ile birlikte 4 katı cezanın ödenmek zorunda kalınacağını, ödemenin geciktirilmesi halinde tutara eklenecek diğer masrafların neler olduğunu belirtir ihlalli geçiş bildirimi ("IGB"), her ne kadar müvekkili şirket için yasal bir yükümlülük olmasa da sadece bilgilendirme amaçlı olarak düzenlenerek ihlalli geçiş anında, araç sürücüsüne teslim edildiğini, yukarıda belirtilen sebepler ve mahkemece resen dikkate alınacak nedenlerle; yapılacak yargılama neticesinde davalının Büyükçekmece ...... İcra Müdürlüğü ....... esas sayılı dosyasına yaptığı itirazının iptali ile alacağın yasal faizi ve diğer tüm ferileri ile birlikte tahsili için takibin devamına ve borçlu aleyhine yüzde yirmiden az olmamak üzere icra inkâr tazminatına hükmedilmesine ve yargılama giderlerinin davalı üzerinde bırakılmasına ve lehimize vekâlet ücretine hükmedilmesine karar verilmesini talep edilmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davalı şirket vekili 16/04/2019 tarihli icra takibine itiraz dilekçesinde alacaklı görünen tarafından müvekkili aleyhine açılan 557,75 TL olan borca itiraz ettiklerini, alacaklı görünen tarafa müvekkilinin böyle bir borcu olmadığını, her ne kadar tebligat zarfında ödeme emri ve dayanak belge sureti ektedir dense de gönderilen ödeme emri ekinde hiçbir dayanak belge olmadığından ve herhangi bir belgeye dayanılmadan icra takibi açıldığından takibe bu yönüyle itiraz ettiklerini, müvekkilin geçiş ücreti cezası bulunmadığını, takibe konu geçiş ücretleri cezasına ilişkin belgelerin görülemediğini, açıklanan nedenlerle müvekkil tarafından 15/04/2019 tarihinde tebliğ edilen ödeme emrine yasal süresi içinde itiraz ettiklerini, müvekkilinden talep edilen alacak gerçek ve mevcut bir alacak olmadığından ve müvekkilimize herhangi bir borç bildiriminde bulunulmadığından talep edilen esas alacak, faiz, her türlü feriileri ve tüm harç ve sairlerine de itiraz ettiklerini, müvekkilinin alacaklı görünene hiçbir borcu olmadığını, borcun tamamına, faize, faiz oranına ve her türlü ferlerine açıkça itiraz ettiklerini, takibin itirazları neticesinde durdurulması talep edilmiştir.
DELİLLER : Büyükçekmece ...... İcra Müdürlüğü ....... esas sayılı dosyası sureti, bilirkişi incelemesi, tüm dosya kapsamında toplanan deliller.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE :
Dava, köprü ve otoyoldan ihlalli geçiş nedeniyle talep edilen ceza bedelinin tahsili talebiyle başlatılan takibe itirazın İİK'nun 67.maddesi gereğince iptali ile takibin devamına ve icra inkâr tazminatı istemine ilişkindir.
Büyükçekmece ....... İcra Müdürlüğü ....... esas sayılı takip dosyası incelendiğinde; davacı şirketin davalı aleyhinde dayanak 111,55 TL geçiş ücreti, 446,20 TL ceza tutarı ile toplam 557,75 TL faizi ile birlikte tahsili için faturaya dayalı olarak ilamsız icra takibine geçildiği, borçluya ödeme emrinin tebliği üzerine borçlunun süresinde, borca itiraz ederek takibin durmasına sebebiyet verdiği, İcra Müdürlüğü'nce takibin durdurulmasına karar verildiği, bu kararın alacaklıya tebliğ edilmediği, davanın yasal bir yıllık süre içerisinde açıldığı anlaşılmıştır.
Tarafların aktif ve pasif dava ehliyetleri denetlenip uyuşmazlık konuları re'sen belirlenerek taraflarca gösterilen deliller toplanmış ve konunun incelenmesinde uzmanlık gerektiren yönler olduğundan bilirkişi incelemesi yaptırılmak suretiyle dava sonuçlandırılmıştır.
Bilirkişi Elektrik Elektronik Mühendisi ....... 30/03/2021 tarihli raporunda; geçiş tarihlerinde dava konusu ....... plakalı araca tanımlı her hangi bir OGS ürünü ve hesabı bulunmadığını, aracın 09/07/2018 ve 16/07/2018 tarihli geçişleri anında araca tanımlı ....... seri numaralı HGS ürünü ve HGS hesabında 0,05 TL bakiye bulunduğunu, HGS hesabına geçişi izleyen 15 gün içinde bakiye yüklemesi yapılmadığını, davacı şirketin işlettiği otoyollardan geçişleri esnasında ve geçişleri izleyen 15 gün içinde HGS hesabında geçişler için yeterli bakiye bulunmaması nedeniyle HGS hesabından geçiş ücretlerinin tahsilatının yapılamadığını, davalı şirketin davacı şirkete 111,55 TL geçiş ücreti ve 4 katı olan 446,20 TL ceza bedeli (4 kat) olmak üzere toplam 557,75 TL borçlu olduğunu belirtmiştir.
6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğü Teşkilat ve Görevleri Hakkındaki Kanun'un 30. maddesinde geçiş ücretini ödememe ve güvenliğin ihlali hali düzenmiş, 1. fıkrasında "Genel Müdürlük işletimindeki otoyollar ile erişme kontrolünün uygulandığı karayolları için belirlenen geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yaptığı tespit edilen araç sahiplerine Genel Müdürlük tarafından, geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücretinin on katı tutarında idarî para cezası verilir." (25/05/2018 tarihli, 30431 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 7144 sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunun 18. maddesi ile "on" ibaresi "dört" şeklinde değiştirilmiştir.)
3. fıkrasında "Bu maddenin birinci fıkrasında belirtilen idari para cezaları ile geçiş ücretleri ve ikinci fıkrasında yer alan idari para cezaları tebliğ tarihinden itibaren bir ay içinde ödenir. Bu sürede ödenmeyen geçiş ücretleri ve idarî para cezaları 21/7/1953 tarihli ve 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümlerine göre ilgili vergi dairesi tarafından takip ve tahsil edilir. Vergi daireleri tarafından tahsil edilen geçiş ücretleri, tahsilatın yapıldığı ayı takip eden ayın sonuna kadar Genel Müdürlük hesaplarına aktarılır.",
5. fıkrasında "4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin on katı tutarında ceza, genel hükümlere göre tahsil edilir. Ücretin on katı fazlası olarak tahsil edilen ceza tutarının yüzde altmışı, tahsilini izleyen ayın yedinci günü mesai bitimine kadar, işletici şirket tarafından Hazine payı olarak, yıllık kurumlar vergisi yönünden bağlı olduğu vergi dairesine şekli ve içeriği Maliye Bakanlığınca belirlenen bir bildirimle ödenir. İşletici şirket tarafından Hazine payının eksik bildirilmesi veya hiç bildirilmemesi ya da bildirildiği halde süresinde ödenmemesi halinde, Hazine payının ödenmesi gerektiği tarih ile tahsil edildiği tarih arasında geçen süreye 6183 sayılı Kanunun 51 inci maddesine göre uygulanacak gecikme zammı ile birlikte ilgili vergi dairesince 6183 sayılı Kanun hükümlerine göre takip ve tahsil edilir." (25/05/2018 tarihli, 30431 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 7144 sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunun 18. maddesi ile "on" ibaresi "dört" şeklinde değiştirilmiş, ikinci ve üçüncü cümleler yürürlükten kaldırılmıştır.)
6. fıkrasında "4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından ücretsiz geçiş yapan araçlar, işletici şirket tarafından bu maddenin yedinci fıkrasında öngörülen sürenin bitimini takip eden ilk iş gününde en yakın trafik kuruluşuna bildirilir."
7. fıkrasında "Geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapanlardan, ödemesiz geçiş tarihini izleyen on beş gün içinde yükümlü olduğu geçiş ücretini usulüne uygun olarak ödeyenlere, bu maddenin birinci fıkrası ile beşinci fıkrasında belirtilen cezalar uygulanmaz."
25/05/2018 tarihli, 30431 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 7144 sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunun 18. maddesi ile 25/06/2010 tarihli ve 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun'un 30. maddesine eklenen 9. fıkrada "Bu maddenin birinci, ikinci, üçüncü, dördüncü, yedinci ve sekizinci fıkraları Bakanlık tarafından işletilen otoyolları ve erişme kontrolünün uygulandığı karayolları için; beşinci, altıncı ve yedinci fıkraları ise Bakanlık tarafından 3996 sayılı Kanun ve diğer ilgili kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar ile erişme kontrolünün uygulandığı karayolları için de uygulanır.
",
25/05/2018 tarihli, 30431 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 7144 sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunun 19. maddesi ile 25/06/2010 tarihli ve 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun'un 30. maddesine eklenen Geçici 3. maddesinde "Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce otoyollar ile erişme kontrolünün uygulandığı karayolları için belirlenen geçiş ücretlerini ödemeden yapılmış olan geçişlerde araç sahiplerine bu Kanunun 30 uncu maddesinin beşinci fıkrası uyarınca tahakkuk ettirilen ancak bu maddenin yürürlük tarihi itibarıyla tahsilatı yapılmamış olan para cezaları hakkında bu Kanunun 30 uncu maddesinde yer alan oranlar uygulanır." düzenlemesi yer almaktadır.
Davacı şirket tarafından geçiş ücretlerinin ve ceza bedellerinin tahsili noktasında uygulanması gereken yasal düzenleme, yasanın 30. maddesinin 5, 6 ve 7. fıkralarıdır. Zira 3. fıkrada düzenlenen tebliğ hükmünün, maddenin birinci fıkrasında belirtilen idari para cezaları ile geçiş ücretleri ve ikinci fıkrasında yer alan idari para cezaları yönünden geçerli olduğu açıkça düzenlenmiş olup, idari para cezalarının ise Genel Müdürlükçe yetkilendirilen personel veya trafik polisi, trafik polisinin görev alanı dışında kalan yerlerde jandarma personeli tarafından verileceği belirtilmiştir. Davacı şirket tarafından tahsil edilen geçiş ücretleri ve cezalar ise bu kapsamda olmadığından yasal düzenleme ile tebliğ zorunluluğunun olmadığı ve geçiş tarihinden itibaren 15 günlük süre içerisinde ödenmesi gerektiği açıktır. Ancak bu hükmün uygulanabilmesi için ihlalli geçişin, geçiş anında muhataba bildirilmesi gerekmektedir. Davacı tarafından dava dilekçesinde ve aşamalarda "otoyolda yer alan tüm gişelerden nakit, kredi kartı/banka kartı tahsilatı yapılabilmesi mümkün olduğu, ücret toplama sisteminin süresi içerisinde ...... bankasından/HGS'den provizyon alınamaması ve bu nedenle ...... ve HGS'den geçiş ücreti tahsilatı yapılamaması halinde geçiş esnasında gişede yer alan bariyerler açılmadığından, gişe memuru tarafından geçiş ücretinin gişede nakit, kredi kartı/banka kartı ile ödenmesinin talep edildiği, nakit, kredi kartı/banka kartı ile de ödeme gerçekleşmez ise oluşan ihlalli geçiş kaydına ilişkin ihlalli geçiş bildiriminin yasal bir yükümlülük olmasa da sadece bilgilendirme amaçlı olarak düzenlenerek ihlalli geçiş anında, araç sürücüsüne teslim edildiği, bildirimde 6001 sayılı kanun uyarınca geçiş tarihini izleyen 15 (on beş) gün içinde geçiş ücretinin cezasız ödenebileceği aksi halde geçiş ücretinin (10) katı tutarındaki ceza ve oluşacak tebligat, yargılama ve takip masrafları, avukatlık ücreti, işleyecek yasal faiz ve diğer her türlü yasal giderler de takip ve tahsil edileceğinin bildirildiği" belirtilmiş, gişe operatörü tarafından düzenlenen ve araç sürücüsüne verildiği belirtilen ihlalli geçiş bildiriminin örneği dosyaya sunulmuştur.
Dava dilekçesi, cevap dilekçesi, Büyükçekmece ....... İcra Müdürlüğü ...... esas dosyası, taraflarca sunulan deliller, müzekkere yanıtı ve tüm dosya kapsamına göre; ....... plakalı aracın, davacı şirketin işlettiği köprü ve otoyoldan 09/07/2018 ve 16/07/2018 tarihlerinde Hersek gişelerinden giriş yaparak Bursa Kuzey gişelerinden çıkış yaptığı, davalıya ait aracın ihlalli olarak geçiş yaptığı, davalının ihlalli geçişten sonra 15 gün içinde geçiş ücretini yatırmadığı, bu nedenle geçiş ücretinin ödenmemiş olması nedeniyle, geçiş ücreti 111,55-TL ve yasa gereği geçiş ücretinin 4 katı tutarında ceza bedeli olan 446,20-TL olmak üzere, toplam 557,75-TL asıl alacak toplamına yönelik davalının itirazının iptali ile takibin devamına, davalının aleyhine girişilen icra takibinin tamamına haksız ve kötüniyetli olarak itiraz ettiği, dava İİK.nun 67. maddesi uyarınca açılan itirazın iptali davası olup, icra takibinin ihlalli geçiş makbuzuna yönelik olduğu, bu durumda açılan itirazın iptali davasında hüküm altına alınan alacak bilinebilir, bir başka deyişle likit olduğundan hükmedilen miktarın % 20'si oranında İİK.nun 67. maddesi uyarınca davacı yararına tazminata hükmedilmesine karar verilerek davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın KABULÜ ile davalının Büyükçekmece ...... İcra Müdürlüğünün ....... esas sayılı takip dosyasına yapmış olduğu itirazın iptali ile takibin 557,75-TL alacak üzerinden aynı koşullarda devamına,
2-Davacı lehine 111,55-TL icra inkar tazminatına hükmedilmesine, belirtilen meblağın davalıdan tahsil edilerek davacıya verilmesine,
3-Alınması gerekli 59,30- TL harçtan davacı tarafça yatırılan 44,40-TL harcın mahsubuyla bakiye 14,90-TL'nin davalıdan alınarak hazineye irat kaydına,
4-Davacı tarafından yapılan 44,40- TL başvurma harcı, 44,40- TL peşin harç, 6,40-TL vekalet harcı olmak üzere toplam 94,80 -TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafça posta / tebligat / bilirkişi gideri olarak yapılan (ayrıntısı uyapta kayıtlı) 858,50- TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-AAÜT gereğince hesap edilen 557,75-TL ücreti vekaletin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
7-Arabuluculuk ücreti olan 1.320,00- TL'nin davalıdan alınarak hazineye irat kaydına,
8-Kararın kesinleşmesine kadar yapılan yargılama giderlerinin davacı tarafça peşin olarak yatırılan yargılama gider avansından mahsubu ile bakiye kısmın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
Dair, 6100 sayılı HMK'nun ilgili maddeleri gereğince dava değerinin istinaf/temyiz sınırının altında kalması nedeniyle kesin olmak üzere verilen karar davacı ve davalı vekilinin yüzünde açıkça okunup, usulen anlatıldı. 24/05/2021
Katip ...
¸(e-imzalıdır)
Hakim ...
¸(e-imzalıdır)