T.C. BAKIRKÖY 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2020/859 Esas
KARAR NO: 2022/269
DAVA: Zayi Belgesi Verilmesi
DAVA TARİHİ: 03/12/2020
KARAR TARİHİ: 15/03/2022
KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 05/05/2022
Mahkememizde görülmekte olan davanın yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirketin e-defterlerin oluşturulması, kullanılması ve muhafaza edilmesi hususlarında yeterli teknik ve güvenlik önlemlerini almasına karşın siber saldırıya maruz kalması sonucunda 2017 yılının Temmuz, Ağustos, Eylül, Ekim, Kasım, Aralık ve 2018 yılının Ocak, Şubat, Mart, Nisan, Mayıs, Haziran, Temmuz, Ağustos aylarına ait toplam 14 aylık e-defter kayıtlarına ulaşılamadığı, bu dönemlere ait ticari e-defterler, yevmiye defteri, defter-i kebir ve bunlara ait beratlar zayi olduğu ve bu durumun müvekkili şirket tarafından 19/11/2020 tarihinde öğrenildiği, dataları kurtarabilmek için özel bir veri kurtarma firmasından yardım alındığı ancak verilerin kurtarılamadığı ve buna ilişkin firmadan rapor alındığından bahisle ilgili e-defter kayıtları için zayii belgesi verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER: ....... şirketi müzekkere yanıtı, müzekkere yanıtları, bilirkişi raporu, tüm dosya kapsamı toplanan deliller.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE :
Dava, hukuki niteliği itibariyle 6102 sayılı TTK'nun 82/7. maddesinde belirtilen tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgelerin zayi olması sebebiyle kendisine zayi belgesi verilmesi istemine dairdir.
Bilirkişiler Mali Müşavir ....... ve Bilgisayar Mühendisi ...... 13/12/2021 tarihli raporunda özetle; davacı yanca açılan davanın, TTK 82/7. Maddesindeki yasal hak düşürücü süre içerisinde açıldığının anlaşıldığı, bu kapsamda yapılan değerlendirmede de; TTK'nın 82/7. Maddesine uygun şekilde düzenleme yapılan ve davanın açıldığı tarihte yürürlükte bulunan, 19/10/2019 tarih 30923 sayılı Resmi Gazetede yayınlanarak yürürlüğe giren 3 Sıra Nolu Elektronik Defter Genel Tebliği'nde Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliğin "Diğer Hususlar" madde başlıklı 7. Maddesinin, 7.1. Alt maddesinde, e-defter veya beratlarına ait kayıtların bozulması, silinmesi, zarar görmesi veya işlem görememesi ve e-Defter ve berat dosyalarının muhafaza edildiği e-Defter saklama hizmeti veren özel entegratör kuruluşlardan veya Başkanlıktan ikincil örneklerinin temin edilemediği hallerde, söz konusu durumların öğrenilmesinden itibaren 15 gün içinde yetkili mahkemeden zayi belgesi verilmesini istemesi gerektiğinin hüküm altına alındığı, davacı yanca dosyaya ibraz olunan Bilişim İnceleme Raporu incelendiğinde de, davacı yana ait 2017 yılının Temmuz, Ağustos, Eylül, Ekim, Kasım, Aralık ve 2018 yılının Ocak, Şubat, Mart, Nisan, Mayıs, Haziran, Temmuz, Ağustos aylarına ait toplam 14 aylık e-defter dosyalarına ulaşılamadığının ve söz konusu verilerin cryptolocker kullanılarak fidye amaçlı saldırı düzenlenmesi neticesinde verilerin kurtarılamadığının tespit edildiği, bu haliyle de davacının dava açmakta haklı ve hukuki yararı bulunduğunu belirtmiştir.
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 82.maddesinin 7.fıkrasında "Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğrarsa tacir zıyaı öğrendiği tarihten itibaren onbeş gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir. Bu dava hasımsız açılır. Mahkeme gerekli gördüğü delillerin toplanmasını da emredebilir." denilmektedir.
Davanın açıldığı tarihte yürürlükte olan 19/10/2019 tarih 30923 sayılı Resmi Gazete'de yayınlanarak yürürlüğe giren 3 Sıra No'lu Elektronik Defter Genel Tebliği (Sıra No: 1)'nde Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliğle; elektronik ortamda tutulan defterlerin, vergi güvenliğini sağlamak ve virüs, siber saldırısı vb. diğer teknolojik ataklara karşı tedbir almak amacıyla ikincil kopyalarının gizliliği ve güvenliği sağlanmış şekilde Gelir İdaresi Başkanlığı sistemlerinde ya da Başkanlıktan izin alabilen güvenli saklamacı kuruluşlar bünyesinde de saklanması zorunluluğu getirilmiştir (Bkz. Tebliğ m.4.4.1-e).
Öte yandan, aynı tebliğin 7.1. Maddesininde, e-defter tutanların, Vergi Usul Kanununda belirtilen “Mücbir Sebep” halleri nedeniyle e-Defter veya beratlarına ait kayıtlarının bozulması, silinmesi, zarar görmesi veya işlem görememesi ve e-Defter ve berat dosyalarının muhafaza edildiği e-Defter saklama hizmeti veren özel entegratör kuruluşlardan veya Başkanlıktan ikincil örneklerinin temin edilemediği hallerde, söz konusu durumların öğrenilmesinden itibaren tevsik edici bilgi ve belgeleri ile birlikte 15 gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yetkili mahkemesine başvurarak kendisine bir zayi belgesi verilmesini isteyebilecekleri; Mahkemeden zayi belgesinin temin edilmesini müteakip, zayi belgesi ile birlikte durumun Başkanlığa yazılı olarak bildirilmesi ve Başkanlık tarafından istenilen bilgi ve belgelerin ibraz edilmesi halinde, mükelleflerin zayi olan e-defter kayıtlarının yeniden oluşturulması ve bunlara ait yeni oluşturulan e-defter ve berat dosyalarının e-defter uygulaması aracılığı ile Başkanlık sistemine yeniden yüklenmesi için Başkanlık tarafından yazılı izin verileceği düzenlenmiştir.
TTK'nın 82/7. Maddesine uygun şekilde düzenleme yapılan anılan tebliğde e-defter veya beratlarına ait kayıtların bozulması, silinmesi, zarar görmesi veya işlem görememesi ve e-Defter ve berat dosyalarının muhafaza edildiği e-Defter saklama hizmeti veren özel entegratör kuruluşlardan veya Başkanlıktan ikincil örneklerinin temin edilemediği hallerde, söz konusu durumların öğrenilmesinden itibaren 15 gün içinde yetkili mahkemeden zayi belgesi verilmesini istemesi gerektiği belirtilmiştir. TTK'nın 82/7. Maddesinde düzenlenen zayi belgesi verilmesi için başvuru süresi hak düşürücü süre olup bu süre içinde başvuru yapılması zorunludur. Somut olayda da, davacı hak düşürücü süresi içerisinde mahkemeye başvuru yapmıştır.
Dava hasımsız olması sebebiyle deliller re'sen belirlenmiş ve bu deliller toplanmak suretiyle bilirkişi raporu aldırılarak dava sonuçlandırılmıştır.
Dosya içerisindeki tüm bilgi ve belgeler birlikte değerlendirildiğinde; defter tutma yükümlüsü olan tacirin defterler ve belgeleri koruması amacıyla gereken dikkat ve özeni gösterdiği, ziyaa uğramanın tacirin iradesi dışında, elinde olmayan bir nedenle meydana geldiği anlaşıldığından davacı tacire zayi belgesi verilmesi gerektiği sonucuna varılarak aşağıdaki gibi hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM:Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın KABULÜ ile; davacı şirkete ait 2017 yılının Temmuz, Ağustos, Eylül, Ekim, Kasım, Aralık ve 2018 yılının Ocak, Şubat, Mart, Nisan, Mayıs, Haziran, Temmuz, Ağustos aylarına ait toplam 14 aylık döneme ait tüm e defter, yevmiye defteri, defter i kebir ve bunlara ait beratlar ile bu döneme ait faturalar hakkında zayi olduğunun tespiti ile zayi belgesi verilmesine,
2-Alınması gerekli 80,70-TL harçtan davacı tarafça yatırılan 54,40-TL harcın mahsubuyla bakiye 26,30-TL harcın davacıdan alınarak hazineye irat kaydına,
3-Davacının yaptığı yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
4-Kararın kesinleşmesine kadar yapılan yargılama giderlerinin davacı tarafça peşin olarak yatırılan yargılama gider avansından mahsubu ile bakiye kısmın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
Dair, 6100 sayılı HMK'nun 342 ve 345. maddeleri gereğince karşı tarafın sayısı kadar örnek eklenmek suretiyle tebliğden itibaren 2 haftalık süre içerisinde mahkememize verilecek dilekçe ile ilgili İstinaf Dairesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar davacı vekilinin yüzünde açıkça okunup, usulen anlatıldı. 15/03/2022
Katip ...
¸(e-imzalıdır)
Hakim ...
¸(e-imzalıdır)