T.C. BAKIRKÖY 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/1028 Esas
KARAR NO: 2023/1191
DAVA: Menfi Tespit (Ticari İlişkiden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 10/12/2021
KARAR TARİHİ: 15/11/2023
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 04/12/2023
Mahkememizde görülmekte olan davanın yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; taraflar arasında 11/08/2021 tarihinde davaya konu sözleşmenin imzalandığını, sözleşmenin ticari mahiyette olduğunu, sözleşmeye göre; müvekkilinin kiracısı olduğu ...... Mah. ...... Bulv. ....... Sok. ...... B2 Blok No: T-10 (2F) adresinde yer alan ekmek ve unlu mamuller üretim tesisinin yenilenmesi, restorasyonu, yeni makinelerin temininin sağlanması için iç mimarlık hizmeti hususlarında davalı şirketten profesyonel hizmet alınacağını, alınan hizmet karşılığı olarak toplamda 1.200.000 TL ödeme yapılacağının kararlaştırıldığını, 300.000 TL'lik ödemenin sözleşme imzalanırken peşinat olarak verildiğini, daha sonradan sözleşmeye uygun şekilde 150.000 TL ek ödeme yapıldığını, ödemenin geriye kalan kısmı (750.000 TL) karşılığı için senet imzalandığını, bu şekilde ödeme planı oluşturulduğunu, davalı tarafça sözleşmeden kaynaklı edimlerin eksik ve kötü şekilde ifa edildiğini, 26/10/2021 tarihinde uzun süren görüşmeler neticesinde davalı şirket yetkilisi ...... 'nun müvekkili iş yerine gelerek değişmesi gerekenlerle ilgili tespit yapıldığını, müvekkiline imzalı-kaşeli şekilde değiştirilecekler listesi verildiğini, evrak içeriğinde 10.000,00 TL bakiyeden düşürüldüğü de belirtildiğini, Bakırköy ...... Noterliği 24/11/2021 tarih ...... yevmiye numaralı ihtar ile müvekkil davalılara eksiklikler noter kanalı ile tekraren bildirildiğini, zararlarının tazmini istendiğini, davalılarca eksikliklerin de zararın da giderilmediğini, ödemeler yapılmış olmasına rağmen müvekkili ile davalılar arasındaki ihtilaf bahane gösterilerek senetlerin taraflarına teslim edilmediğini, müvekkilinin günlük 3000 TL getirisi olacağı öngörüsü ile açılışa hazırlanılan imalathanenin açılamamasından kaynaklı çok büyük zararların ortaya çıktığını beyanla mağduriyetlerinin büyümemesi adına senetlere tedbir konulmasını, eksik ve kötü ifa, sözleşmeye aykırılık nedenleriyle sözleşmenin 400.000 TL'lik kısmından borçlu olmadıklarının tespitini, 01/10/2021 keşide tarihli 8 adet her biri 50.000 TL bedelli senetlerin iptalini, sözleşmeye aykırılıktan doğan kazanç kaybının taraflarına verilmesini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini dava ve talep etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; huzurdaki davada davacı ......... dosyaya sunmuş olduğu 10.01.2022 tarihli dilekçesi ile davadan feragat ettiğini, diğer davacı ........'i de azlettiğini, ........'in huzurdaki dosyada taraf ehliyeti mevcut olmadığını, dosyanın ........ yönünden aktif husumet yokluğundan ve ......... yönünden feragat sebebiyle reddi gerektiğini, davacı ......... arasında dava açıldıktan kısa bir zaman sonra huzurdaki davaya ilişkin protokol akdedildiğini, birbirlerini gayrikabil rücu ibra ettiklerini, davanın konusuz kaldığını, taraflar arasında mal satımını içerir satım sözleşmesi akdedildiğini, satıcı konumunda olan müvekkilinin sözleşmeden kaynaklanan bütün borçlarını eksiksiz olarak yerine getirdiğini, müvekkiline hiçbir surette kusur atfedilemeyeceğini, davacının herhangi bir şekilde müvekkilinden kazanç kaybı talep edemeyeceğini, alıcı konumunda olan davacının üzerine düşen bedeli ödeme borcunu yerine getirmediğini beyanla davanın davacı ........'in aktif husumet ehliyetinin olmaması sebebiyle husumet yokluğu sebebiyle reddine, davanın konusuz kalmış olmasından ötürü karar verilmesine yer olmadığına, davanın reddine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
Dava, götürü bedelli eser sözleşmesi kapsamında davalıya iş karşılığı verildiği iddia olunan senetlerden dolayı borçlu olunmadığının tespiti ile sözleşmeye aykırılık nedeniyle oluştuğu iddia edilen zararın tazmine ilişkindir.
Tarafların aktif ve pasif dava ehliyetleri denetlenip uyuşmazlık konuları re'sen belirlenerek taraflarca gösterilen deliller toplanmış ve konunun incelenmesinde uzmanlık gerektiren yönler olduğundan bilirkişi incelemesi yaptırılmak suretiyle dava sonuçlandırılmıştır.
Davacı ......... yönünden açılan dava tefrik edilmiş ve mahkememizin ....... Esas sayılı dosyasında davanın feragat nedeniyle reddine karar verilmiştir.
Taraflar arasında 11/08/2021 tarihinde imzalanan eser sözleşmesinde alıcı kısmının ......... - ........ olarak belirtildiği, sözleşmenin ........ tarafından imzalandığı, senetlerin ......... ve ........ olarak ayrı ayrı imzalandığı, iş yeri kira sözleşmesinin ......... adına olduğu, ........'in aynı zamanda ....... Unlu Mamülleri ve .........'in vekili olduğu, davacı .........'in davadan feragati ile birlikte diğer davacı ........'i de vekillikten azlettiği, .........'in 01/06/2022 tarihli isticvabında; diğer davacı ........ ile aralarında sözlü bir ortaklık ilişkisinin olduğunu, senetlerin de her bir ortak adına ayrı ayrı imzalandığını, kendisinin haciz baskısı altında olduğu için davadan feragat ettiğini beyan ettiği görülmüştür.
Mahkememizce davacı ........'in aktif dava ehliyetinin bulunup bulunmadığına yönelik yapılan incelemede; sözleşmenin adi ortaklık adına imzalanmadığı, senetlerin her borçlu için ayrı ayrı imzalandığı, bono üzerinde borçlu olarak imzası olan davacının tek başına menfi tespit davası açabileceği, davacıların kendi aralarında olan adi ortaklık ilişkisinin iç ilişkileri olduğu, davanın adi ortaklık adına açıldığı düşüldüğünde ise diğer ortak .........'in 01/06/2022 tarihli beyanının açılan davaya muvafakat niteliğinde olduğu bu nedenle de davacı ........'in aktif dava ehliyetinin bulunduğu değerlendirilmiştir.
Bilirkişi 07/07/2022 havale tarihli raporunda; dava konusunun delil tespitine ilişkin olduğunu, tespit talebine konu taşınmazın, ‘’...... ili, ..... ilçesi, ...... Mah. ..... Bulvarı ...... Sokak ...... B2 Blok No:T-10 (2F)’’ adresinde bulunan, Bodrum Kat ve Zemin Katlı,’ ........ Fırın ‘ isimli, Unlu Mamuller üretim tesisi olduğunu, tespit talebine konu taşınmazın üretim ve satış olarak, çalışır faziyette olduğunu, tespit talebine konu taşınmazın, dosyasında 11/08/2021 tarihli sözleşmesinin ve 8 Sayfa Mağaza tasarım proje/sunumu olduğunu, yapılan dekorasyon imalatlarının % 85 lik bölümünün tamamlandığını, fakat % 15’ lik imalatın eksik/ kusurlu olduğunu, bundan sebep ürün üretiminde sıkıntılar olduğunu, tespit edilen ve eksik/ kusurlu işlerin giderilerek, üretimin doğru çalışması gerektiğini, tespit edilen ve eksik/ hasarlı işlerin giderilerek, kullanılır hale getirilmesi gerektiğini, bu durumda taşınmazın bulunduğu bölge ve serbest piyasa koşulları dikkate alınarak yapılan piyasa araştırması ve hesaplamalar sonucunda keşif tarihi (24/06/2022) itibarı ile, KDV Dahil bedelinin; mekanik iş ve imalatlar yönünden, elektrikli ekmek pişirme fırını, konveksiyonel sabit fırın, poğaça tavaları davalı tarafa iade edilmek koşuluyla, davacı tarafın makine & Ekipman zararının; 128.640,00 TL olduğunu, iç mimari imalatlar yönünden, eksik / ayıplı imalatlarının; 18.500,00 TL olduğunu, bildirmiştir.
Bilirkişi 15/05/2023 havale tarihli ek raporunda; mekanik iş ve imalatlar yönünden, elektrikli ekmek pişirme fırını, konveksiyonel sabit fırın, poğaça tavaları davalı tarafa iade edilmek koşuluyla, davacı tarafın makine & Ekipman zararının; 128.640,00 TL olduğunu, iç Mimari imalatlar yönünden, eksik / ayıplı imalatlarının; 18.500,00 TL olduğunu, davalının yükümlülüğünün davacı şirketin istemiş olduğu kalite, özellik ve ölçülerde makine, teçhizat ve ekipmanın teslimi ve montajına ilişkin olduğunu buna karşılık davacının edim yükümlülüğünün ise buna karşılık bedel ödeme yükümlülüğüne ilişkin olduğunu; anılan edimler eser sözleşmesinin tipik unsurlarından olduğundan, taraflar arasındaki hukuki ilişkinin eser sözleşmesi olarak nitelendirilebileceğini, somut ihtilafta, ayıptan doğan sorumluluğun maddi ve şekli şartlarının mevcut olduğunu; davacı kendi uhdesinde bulunan ayıplı malların değiştirilmesini veya onarılmasını ya da eseri alıkoyup bedelden indirim isteme hakkına sahip olduğunu, bildirmiştir.
Davacılar vekili 21/06/2023 tarihli celsede "bilirkişi raporuna itirazlarımızı tekrar ederiz, müvekkilin yapamamış olduğu iş nedeniyle zarar oluşmuştur, buna ilişkin hesaplama yapılmamıştır, davaya konu edilen ve iptali istenen bonolar icra baskısı ile tahsil edilmiştir, bu nedenle davamıza istirdat davası olarak devam edilmesin talep ederiz" şeklindeki beyanıyla menfi tespit istemini istirdata dönüştürmüştür.
Bilirkişi 30/10/2023 havale tarihli ek raporunda; kök raporda; mekanik yönden hesaplanan eksik ve ayıplı iş bedeli; 128.640,00 TL mimari yönden hesaplanan eksik ve ayıplı iş bedeli; 18.500,00 TL eksik ve ayıplı İş Toplam Bedeli; 147.140,00 TL, sözleşme Bedeli; 1.200.000 TL, eksik ve Ayıplı İş Oranı; 147.140 / 1.200.000 = %12,26, hesaplandığını, yüklenicinin Hak Ettiği iş Bedeli = Sözleşme Bedeli - Eksik İş Bedeli yüklenicinin Hak Ettiği iş Bedeli = 1.200.000 TL - 147.140 TL = 1.052.860,00 TL olacağı hesaplandığını bildirmiştir.
İncelenen tüm dosya kapsamı, tarafların iddia ve savunmaları, bilirkişi raporu ve isticvab içeriğine göre; taraflar arasında götürü bedelli eser sözleşmesinin imzalandığı, işin fiziki gerçekleşme oranına göre denetime ve hüküm kurmaya elverişli bilirkişi raporunda eksik ve ayıplı işlerin oranının yüzde 12,26 olarak hesap edildiği, davacı tarafından kar kaybına ilişkin belirsiz alacak davası açılmışsa da eksik ve ayıplı işler nedeniyle zarara uğradığı iddiasını ispatlayamadığından, dava konusu edilen 400.000,00 TL bedelli bonolara ilişkin işin gerçekleşme oranına göre davanın kısmen kabulüne, fazlaya ilişkin istemlerin reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:Yukarıda açıklanan nedenlerle;
Davanın kısmen kabulü ile; 48.640,00 TL'nin istirdadı ile davalılardan alınarak davacıya verilmesine,
Fazlaya ilişkin istemin reddine,
Kar kaybı talebinin reddine,
Alınması gerekli 3.322,60 TL harçtan davacı tarafça yatırılan 6.882,24 TL harcın mahsubuyla fazla yatırılan 3.559,64 TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
Davacı tarafından yapılan 59,30 TL başvurma harcı, 3.322,60 TL peşin harç olmak üzere toplam 3.381,90 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
Davacı tarafça posta / tebligat / bilirkişi gideri olarak yapılan (ayrıntısı uyapta kayıtlı) 5.184,50 TL yargılama giderinden kabul ve red oranı üzerinden takdiren 625,00 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına,
AAÜT gereğince hesap edilen 17.900,00 TL ücreti vekaletin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
Reddedilen kısım üzerinden hesap edilen 55.154,00 TL ücreti vekaletin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
Arabuluculuk ücreti olan 1.320,00 TL'nin kabul red oranı üzerinden takdiren 159,00 TL'sinin davalıdan, 1.161,00 TL'sinin davacıdan alınarak hazineye irat kaydına,
Kararın kesinleşmesine kadar yapılan yargılama giderlerinin davacı tarafça peşin olarak yatırılan yargılama gider avansından mahsubu ile bakiye kısmın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
Dair, 6100 sayılı HMK'nun 342 ve 345. maddeleri gereğince karşı tarafın sayısı kadar örnek eklenmek suretiyle tebliğden itibaren 2 haftalık süre içerisinde mahkememize verilecek dilekçe ile ilgili İstinaf Dairesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar davacı vekili, davacı asil ve davalılar vekilinin yüzüne karşı açıkça okunup, usulen anlatıldı.15/11/2023
Katip .......
e-imzalıdır
Hakim .......
e-imzalıdır