T.C. BAKIRKÖY 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
DAVA: Zayi Belgesi Verilmesi
DAVA TARİHİ: 21/05/2021
KARAR TARİHİ: 11/02/2022
KARAR YAZILMA TARİHİ: 11/02/2022
Mahkememizde görülmekte olan davanın yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirketin bilişim sistemleri ve ana sunucularına 10/05/2021 tarihinde gece saat 01:00 sularında kimliği belirsiz kişi veya kşiler tarafından siber saldırı gerçekleştirildiğini, nereden yapıldığı henüz belli olmayan işbu siber saldırının "......." adı verilen veri şifreleme türünde yapıldığının tespit edildiğini, siber saldırı nedeniyle müvekkili şirketin Ocak-2021 öncesi e-defter ve e-berat kayıtları, 10/05/2021 tarihi öncesi e-fatura, e-arşiv, fatura görsellerinin ulaşılamaz hale geldiğini, bu kayıt ve belgelerin yedekleri de siber saldırıdan etkilenerek ulaşılamaz hale geldiğini ve zayi olduğunu, bu nedenlerle müvekkili şirkete ait e-defter, e-berat, e-fatura, e-arşiv fatura, fatura görselleri ve diğer tüm ticari kayıt ve belgelerin belirtilen tarihleri kapsayacak şekilde zayi olduğuna dair zayi belgesi verilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davacı tarafça gösterilen deliller toplanmış ve konunun incelenmesinde uzmanlık gerektiren yönler olduğundan bilirkişi incelemesi yaptırılmak suretiyle dava sonuçlandırılmıştır.
Mahkememizce alınan 29/11//2021 tarihli bilirkişi raporunda; Davacı tarafın Ocak-2021 öncesi e-defter ve e-berat kayıtları ile 10.05.2021 tarihi öncesi e-fatura, e-arşiv fatura, fatura görselleri, ulaşılamaz hale geldiğini beyan ettiği, davacı ....... DEPOLAMA VE DAĞITIM A.Ş.'ne ait ticari defterler için yapılan incelemede, 6102 Sayılı TTK.m.64 ve VUK.182 gereğince mecburi olan 2015-2016-2017-2018-2020-2021 yılı ticari defterlerinin yevmiye ve Kebir defterinin Gelir İdaresi Başkanlığı'nın 1 Sıra no.lu elektronik defter tebliği gereğince elektronik ortamda e-defter olarak tutulduğu, davacı tarafın zayi belge talep edilen tüm belgelerin birer suret veya yedeklerinin olup olmadığının sorulduğu, davacı tarafından bu kayıt ve belgelerin yedekleri de aynı şekilde siber saldırıdan etkilendiğini, ulaşılamaz hale geldiğini ve zayi olduğunun beyan edildiği, Silivri Vergi Dairesinin 08.06.2021 tarihli yazısında; davacı şirketin 07.09.2020 tarihinde Güneşli Vergi Dairesi Müdürlüğünden nakil olarak geldiği ve halen faaliyetine devam ettiği görülmüş olup, şirket hakkında karşıt inceleme yapılmadığı, vergi suçu raporu düzenlenmediği ve herhangi bir kamu davasının açılıp açılmadığına dair dairemize intikal etmiş bir bilgiye rastlanmadığı, Silivri Sosyal Güvenlik Merkezinin yolladığı 04.06.2021 tarihli yazısında; davacı şirketin adına 2 adet işyeri tespit edildiğini, işyerlerine ait dönem borç belgelerinin yollandığının beyan edildiği, bir işyerinin 407,19 TL borcu varken, diğer işyerinin borcunun olmadığı, 2. tacirin zayi alabilmesi için yeri alabilmesi için yerine getirmesi gereken koşullar olduğu, tacirin ziyaı öğrendiği tarihten itibaren on beş gün içerisinde ilgili yer yetkili mahkemesinde dava açması gerektiği, dava dilekçesi ile “Müvekkil şirketin, bilişim sistemleri ve ana sunucuları (server) Müvekkil şirketin, bilişim sistemleri ve ana sunucuları (server) 4. Organize Sanayi Bölgesi ....... No'lu Cadde No:4 Şehitkâmil/Gaziantep, ...... Yolu No.21 ..... Güneşli Kat.1 Bağcılar / İstanbul, ... Mahallesi, ....... Caddesi No:33, 34570 Silivri/İstanbul adreslerinde bulunmaktadır. 10.05.2021 tarihinde gece saat 01:00 sularında, kimliği belirsiz kişi veya kişiler tarafından müvekkil şirketin bilişim sistemlerine siber - saldırı gerçekleştirilmiştir. Nereden yapıldığı henüz belli olmayan işbu siber saldırının, “.......” adı verilen veri şifreleme türünde yapıldığı tespit edilmiştir. İhlalin tespit edilmesi ile birlikte, şirketin bilişim sistemleri tamamen kapatılarak işbu siber saldırının, ihlalin, sızıntının kontrol altına alınması, daha büyük bir alana yayılmasının önlenmesi ivedilikle sağlanmış, siber suçlar/saldırılar konusunda hizmet desteği alınan, ileri seviyede uzman bir firmanın “Siber Suçlarla Mücadele Ekibi” de dâhil edilerek şirketimizin “Veri Güvenliği Ekibi” çalışmalarına başlamıştır. Sunuculardaki izolasyon, tarama çalışmaları, adli bilişim incelemeleri devam etmektedir.” beyan ettiği, davacı tarafın ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesine, kendisine zayi belgesi verilmesi istemiyle 21.05.2021 tarihinde dava açtığı, iş bu olayın tarihi ile dava tarihine kadar geçen sürenin 15 günden az olduğu, davacı tarafından kendisine zayi belge verilmesi için zıyaı öğrendiği tarihten itibaren 15 günlük yasal süre içerisinde dava açıldığı, tacirin TTK'nın 82/7 maddesinden yararlanabilmesi için bir taraftan defterlerin korunması amacıyla gereken dikkat ve ihtimamı göstermiş bulunması, diğer taraftan da ziyaa uğramanın onun iradesi dışında meydana gelmiş olmasının zorunlu olması gerektiği, şirket kayıtlarının ana bilgisayar adı “....... ” olan sanal sunucuda muhafaza edildiği, ilgili sanal sunucuda yer alan şirkete ait e-defter ve mali kayıtlarının tamamının şifrelenmiş olduğu, söz konusu şifrelenmiş verilerin deşifre edilmesinin ve kayıtların okunabilir halde kurtarılabilmesinin mümkün gözükmediği, ayrıca yedekleri alınan tüm mali kayıtların da şifrelendiği, bu bağlamda siber saldırıya maruz kalan talebe konu olan e-defter ve mali kayıtların tamamının zayi oldukları, TTK'nın 82 maddesi uyarınca davacı şirketin ticari defter ve belgelerinin saklanması tüm hukuki değerlendirmeleri ve takdirinin mahkemeye bırakıldığı görüşü bildirilmiştir.
Dava, Türk Ticaret Kanunu'nun 82. maddesi gereğince açılmış Zayi Belgesi Verilmesi talebine ilişkindir.
6102 Sayılı Kanunun 82/7. Maddesi "Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğrarsa tacir zıyaı öğrendiği tarihten itibaren onbeş gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir. Bu dava hasımsız açılır. Mahkeme gerekli gördüğü delillerin toplanmasını da emredebilir. " hükmünü düzenlemiştir.
Davacının anılan yasa maddesinden yararlanabilmesi için bir taraftan defterlerin ve belgelerin korunması amacı ile gereken dikkat ve ihtimamı göstermiş bulunması, diğer taraftan da ziyağa uğramanın onun iradesi dışında elinde olmayan bir neden ile meydana gelmiş olması zorunludur.
İleri sürülen mücbir nedenin dayandığı olayların defter ve belgelerin yok olması veya elden çıkması sonucunu doğuracak nitelik ve yoğunlukta olup olmadığı araştırılmalı ve irade dışında defter ve vesikaların tamamen veya kısmen kaybı yahut yok olması sonucu oluştuğunda mücbir neden kabul edilmelidir.
Davacı yasada sayılı mücbir sebeplere dayanmamış, zayi talep edilen dava konusu belgelerin siber saldırı sonucu zayi olduğunu ve bu belgelere ulaşılamaz hale geldiğini iddia etmiştir.
Tacirin TTK'nun 82/7. maddesindeki düzenlemeden faydalanabilmesi için öncelikle ticari defterlerin korunması amacıyla gerekli dikkat ve ihtimamı göstermiş olması zorunludur.
Bilgi işlem sistemlerinde muhafaza edilen elektronik defter ve beratların silinmesi, zarar görmesi, virüs bulaşması, siber saldırı v.b. nedenlerle ulaşılamaz hale gelmelerini önlemek için mükelleflerin, e-defter ve beratlarının muhafaza ve ibrazı konusunda ve ayrıca kullandıkları bilgi işlem sisteminin sağlıklı biçimde çalışabilmesi ile ilgili yeterli teknik ve güvenlik önlemlerini almaları, bu kapsamda bilgi işlem sistemlerinde yaşanabilecek sorunlar nedeniyle elektronik defter ve beratlarını farklı ortamlarda yedeklemeleri basiretli bir iş insanından beklenen bir davranış olup Elektronik Defter Genel Tebliği'ne de uygundur.
Davacı şirketin merkezinde bulunan bilgisayarda yapılan bilirkişi incelemesi ile, e-defter uygulamasına dahil olanların, muhafaza ve ibraz ödevlerini yerine getirirken üzerine düşen yükümlülüklerini yerine getirmediği, Elektronik Defter Genel Tebliği uyarınca ikincil örneklerinin tutulmadığı, herhangi bir yedekleme ve kopyalama işleminin yapılmadığı anlaşılmakla bu durum karşısında, kanunda tahdidi olarak sayılmamakla birlikte isteme konu ticari defterlerin yangın, su baskını, yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sonucu yada bunlara benzer bir sebepten dolayı basiretli bir iş insanının göstereceği tüm dikkat ve özenin gösterilmesi halinde dahi önlenemeyen bir sebepten ötürü zıyaa uğradığının ispatlanamadığı nazara alındığında davanın reddine karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM : Yukarıda açıklanan nedenler uyarınca ;
1-Davanın REDDİNE,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi gereğince alınması gereken 80,70 TL harcın peşin alınan 59,30 TL harçtan mahsubu ile bakiye 21,40 TL harcın davacıdan alınarak hazineye irat kaydına,
3-Davacı tarafça yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
4-Kararın kesinleşmesine kadar yapılan yargılama giderlerinin davacı tarafça peşin olarak yatırılan yargılama gider avansından mahsubu ile bakiye kısmın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
Dair,6100 sayılı HMK'nun 342 ve 345.maddeleri gereğince karşı tarafın sayısı kadar örnek eklenmek suretiyle tebliğden itibaren 2 haftalık süre içerisinde mahkememize verilecek dilekçe ile ilgili İstinaf Dairesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar davacı vekilinin yüzüne karşı açıkça okunup, usulen anlatıldı. 11/02/2022
Katip ...
(e-imzalıdır)
Hakim ...
(e-imzalıdır)