T.C. BAKIRKÖY 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/638 Esas
KARAR NO: 2022/765
DAVA:Kooperatif Genel Kurul Kararının İptali
DAVA TARİHİ: 04/08/2021
KARAR TARİHİ: 08/09/2022
KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 22/09/2022
Yukarıda isim ve adresleri yazılı taraflar arasında mahkememizde görülen davanın açık yargılaması ve dosyanın tetkiki sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TALEP: davacı özetle;
ortağı olduğu .....
Konut Yapı Kooperatifi yönetiminin yasaya aykırı işlemler yaptığını, pandemi dönemine ve
yasaklamaya rağmen davalı yönetimin aynı zamanda fahiş faturalandırmalarla ortaklara ağır
yükümlülükler getirdiğini, anılan sebeplerle ortağı olunan davalı kooperatifin defter ve belgeleri gelir
gider tablolarının denetlenmesine ilişkin bu başvurunun yapılması zorunluluğu doğduğunu, davalı
kooperatiften 01.01.2019 ve 31.12.2020 ve 30.06.2021 dönemlerine ilişkin detaylı hesap
dökümü istendiği halde harcamalara ilişkin detaylı bir açıklama sunulmadığı, hesaplardaki
dengesizliklerin yanı sıra davalı tarafın kanuna ve usule aykırı toplantı çağrısı yaptığı, 282
üyeyi pandemi tedbirlerine rağmen önlemsiz şekilde biraya getirdiğini, kooperatifin merkezinin
İstanbul olmasına rağmen genel kurul toplantılarını Gelibolu Çanakkale’de yapmaya çalıştığını, toplantı çağrılarına uyulmadığı takdirde salt çoğunlukla toplantı yapılacağının sözlü olarak
bildirdiğini, devamında alınan kararların bağlayıcı olacağını ileri sürdüğünü beyan ederek davalı tarafça tutulmuş 2019/2020 ve Haziran 2021’e ait defter, belge, makbuz, banka
hesaplarının incelenmesini, dava süresince genel kurul toplantılarının tedbiren durdurulmasına
karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA: davalı vekili cevap dilekçesinde özetle: dava konusunun genel
kurul kararlarının iptali olduğundan hak düşürücü süreye tabi olduğunu, iş bu davanın ancak genel
kurul toplantı gününü takip eden 1 ay içersinde açılabileceğini, dava konusu toplantı tarihinin
19.06.2021, dava tarihinin ise 04.08.2021 olması nedeyle hak düşürücü sürenin aşıldığını, ayrıca
genel kurul toplantısında alınan hiç bir kararda muhalefet şerhi bulunmadığını, bu sebeble
davanın öncelikle usulden reddi gerektiğini, davacının 01.01.2019-31.12.2020 ve 30.06.2021
dönemi detaylı hesap raporlarının talep edildiği halde, yönetim tarafından kendilerine
sunulmadığını, bunlara ilikşin yalan beyan verildiği iddia edilmişse de, davacın kooperatif
yönetiminden hiç bir zaman böyle bir talebi olmadığı, dönemlere ilişkin genel kurul
toplantılarında ibradan önce raporların okunduğu, değerlendirne ve ibraların yapıldığını, ibra
kararlarını gösreten kamera kayıtları mevcut olduğunu, kooperatif hesaplarında bir usulsüzlük
olmadığını, bunu ispatlayan herhangi bir delil sunulmadan dava açılmasının aradaki husumetten
kaynaklandığını, bunun dışında koopratifin usulsuz ve yasaya aykrı toplantı çağrısı iddasının
tamamen mesnetsiz olduğunu, hiç bir zaman Gelibolu’da genel kurul çağrısı yapılmadığını, genel
kurul toplantılarının da pandemi koşullarına uygun olması sebebi ile valilik ve diğer birimler ile
gerekli yazışmalar yapılarak onaylı bir şekilde Bakırköy ‘de yapıldığını, davacının Gelibolu’da
genel kurul toplantısı olarak adlandırdığı birleşmenin kesinlikle genel kurul olmadığını, kooperatifin
Gelibolu’da yazlık evleri barındıran bir site olması sebebi ile koopertaif ortaklarının ortak
problemler hakkında konuşmak istemeleri sebebi ile ortaklara bilgilendirme yapıldığını, bunun bir
genel kurul toplantısı olmadığını, herhangi bir resmi karar alınmadığını, dolayısı ile davacının bu
yöndeki taleplerinin de yersiz olduğunu beyan ederek davanın reddini savunmuştur.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, kooperatif genel kurul toplantısında alınan kararların tedbiren durdurulması talebinden ibarettir.
Tarafların aktif ve pasif dava ehliyetleri denetlenip uyuşmazlık konuları re'sen belirlenerek taraflarca gösterilen deliller toplanmış ve konunun incelenmesinde uzmanlık gerektiren yönler olduğundan bilirkişi incelemesi yaptırılmak suretiyle dava sonuçlandırılmıştır.
Mahkememizce aldırılan 09/05/2022 tarihli bilirkişi raporu bilimsel veri ve içeriğe sahip, denetime elverişli bulunması sebebiyle hükme esas alınmıştır.
163 sayılı Kooperatifler Kanununun 46. maddesinde; "Toplantı çağrısına ve ilana gündem yazılır. Anasözleşmenin değiştirilmesi bahis konusu ise, yapılacak ilanda değiştirilecek maddelerin numaralarının yazılması ile yetinilir. Dörtten az olmamak üzere ortakların en az 1/10'u tarafından genel kurul toplantısından en az 20 gün önce yazılı olarak bildirilecek hususların gündeme konulması zorunludur. Gündemde olmayan hususlar görüşülemez. Ancak, kooperatife kayıtlı ortakların en az 1/10'unun gündem maddelerinin görüşülmesine geçilmeden önce yazılı teklifte bulunmaları halinde, hesap tetkik komisyonunun seçilmesi, bilanço incelemesinin ve ibranın geriye bırakılması, çıkan veya çıkarılan ortaklar hakkında karar alınması, genel kurulun yeni bir toplantıya çağrılması ve kanun, anasözleşme ve iyiniyet esasları ile genel kurul kararlarına aykırı olduğu ileri sürülen yönetim kurulu kararlarının iptali, yönetim kurulu üyeleri ile denetçilerin azli ve yerlerine yenilerinin seçilmesi ile ilgili hususlar, genel kurula katılanların yarıdan bir fazlasının kabulü ile gündeme alınır." düzenlemesi yer almaktadır.
Yargıtay ..... Hukuk Dairesinin .... E. .... K. sayılı 24/02/2016 tarihli ilamı; "...1163 sayılı Kooperatifler Kanunu'nun 45/2. maddesi, "Genel kurul sözleşmede gösterilen şekil ve surette toplantıya çağrılır. Toplantı nisabı sözleşmede gösterilir. Ancak yapı kooperatiflerinin genel kurul toplantısında ortakların en az 1/4'ünün şahsen veya temsilen hazır bulunmaları şarttır." hükmünü; aynı Kanun'un 51/1. maddesi ise "Kanun veya anasözleşmede aykırı hüküm bulunmadıkça, genel kurul kararlarında ve seçimlerde oyların yarıda bir fazlasına itibar olunur" hükmünü; anasözleşmenin 33. maddesinin 1. fıkrası, "Genel kurulun toplanabilmesi ve gündemdeki konuları görüşebilmesi için, kooperatife kayıtlı ortaklardan genel kurula katılma hakkına sahip olanların en az 1/4'ünün şahsen veya temsilen toplantıda hazır bulunması gerekir. İlk toplantıda nisap temin edilmediği takdirde ikinci toplantıda nisap aranmaz." hükmünü; 2. fıkrada ise "Genel kurulda kararlar, ortaklar cetvelinde imzası bulunanların yarıdan fazlasının oyu ile alınır." hükmünü içermektedir. Aynı Yasa'nın “Ek ödeme Yüklemi” başlıklı 31. maddesinde "Anasözleşme, ortakları ek ödemelerle yükümlendirebilir. Ancak, ek ödemelerin yalnız bilânço açıklarını kapatmada kullanılması şarttır. Ek ödeme yüklemi sınırsız olabileceği gibi, belirli miktarlarda veya iş hacmi ile veya paylarla orantılı olarak sınırlandırılabileceği" öngörülmüştür. Aynı şekilde, söz konusu Yasa’nın 52/1. maddesinde, ek ödeme ihdası hakkında alınacak kararlar için bütün ortakların 3/4’ünün rızasının gerektiği düzenlenmiştir. Anılan hükümler emredici nitelikte olup, bu hükümlere aykırılık teşkil eden genel kurul kararları, BK'nın 19 ve 20. maddeleri hükümlerine göre mutlak butlanla batıldır. Yok hükmünde olan kararlar, baştan beri hüküm ifade etmezler ve bunların yok hükmünde olduğunun tespiti için açılacak davalarda genel kurulda muhalefette bulunmuş olma şartı aranmayacağı gibi, bir aylık hak düşürücü süre içinde açılmış olmaları da dinlenmeleri yönünden zorunlu değildir. Sonradan icazetle dahi geçerli hale gelmezler. Yokluk halinde, hukuki işlem bir veya daha fazla unsurunun yokluğu nedeniyle şeklen dahi olsa mevcudiyet (varlık) kazanamamaktadır. Hukuken yok olan bir işleme hiçbir hukuki sonuç bağlanabilmesi mümkün değildir. İptali kabil kararlar ise, daha çok ortakların menfaatlerini koruyan düzenlemelere aykırılık teşkil eden, emredici kurallar dışında, yorumlayıcı ve şekle ilişkin kuralların ihlal edildiği kararlardır. İptali gereken kararlar, baştan itibaren geçersiz olmadıklarından, iptal edilinceye kadar geçerli bir kararın hüküm ve sonuçlarını doğururlar. Bu nitelikteki kararların yokluğunun tespiti davası açabilmek için kararlara muhalif olmak gerekmediği gibi, açılacak dava da herhangi bir süreye tabi değildir..." şeklinde mutlak butlanla batıl ve iptale tabi kararlar açıklanmıştır.
1163 sayılı Kooperatifler Kanununun 49. Maddesinde "Ana sözleşmede açıklama bulunduğu takdirde, bir ortak yazı ile izin vermek
suretiyle Genel Kurul toplantısında oyunu ancak başka bir ortağa kullandırabilir. Bir ortak
Genel Kurulda birden fazla ortağı temsil edemez.
Üye sayısı 1000 in üstünde olan kooperatiflerde anasözleşme ile her ortağın en çok olmak üzere birden fazla başka ortağı temsil edebileceği öngörülebilir. Eş ve birinci derecede akrabalar için temsilde ortaklık şartı aranmaz." şeklindedir.
Karar nisabını düzenleyen maddesi ;
Madde 51 –‘’ Kanun veya anasözleşmede aykırı hüküm bulunmadıkça Genel Kurul
kararlarında ve seçimlerde oyların yarıdan bir fazlasına itibar olunur.
Kooperatifin dağılması veya diğer bir kooperatifle birleşmesi ve anasözleşmenin
değiştirilmesi kararlarında fiilen kullanılan oyların 2/3 ü çoğunluğu gereklidir. Anasözleşme, bu
kararların alınması için oy çoğunluğu hakkında daha ağır hükümler koyabilir.’’ şeklindedir.
Dava konusu olayda, ..... Konut Yapı Kooperatifinin 2019-2020 yıllarının genel
kurullarının birleştirilerek 19.06.2021 tarihinde, genel kurul toplantısının 1163 sayılı
Kooperatiflerler Kanunu Madde 45 ‘e uygun olarak ,hesap devresi sonundan itibaren 6 ay
içinde, ... Mah..... Sok. No... İstanbul
adresinde , Bakanlık temsilcilerinin katılımı ile toplandığı ,
Hazirun cetvelinde 263 üyenin kayıtlı olduğu, Davalı kooperatifin kayıtlı 263 üyesine, 19.06.2021 tarihli genel kurul çağrı listelerinin 1163 sayılı kanunun 45.maddesi uyarınca,
usulüne uygun olarak ve süresinde, 10.05.2021 tarihinde toplantı gününden en az otuz
gün önceden 172 kişiye iadeli taahütlü olarak posta yolu ile , 91 üyeye de 10.05.2021
tarihinde elden imza karşılığı yapıldığı,
Dava konusu 19.06.2021 tarihli genel kurulda ,Hazirun cetvelinde 263 kayıtlı üyeden 49
tanesinin asil sıfatı ile 43 tanesinin vekil sıfatı ile katıldığı, toplantının Bakanlık temsilcisi
nezdinde, toplam 92 ortak ile 1163 sayılı Kooperatifler kanununun toplantı nisabını
düzenleyen 45.maddesine ve ana sözleşmenin 33 .maddesine göre yeterli sayı (olması
gereken en az 1/4 üye sayısı olan 66 kişi) ile toplandığı, dolayısı ile toplantı nisabının
sağlanmış olduğu, toplantıya katılanlar 92 ortak olduğundan, karar nisabının,
Kooperatifler Kanunu 51. Madde ve ana sözleşmeye uygun olarak ,toplantıya katılan
ortakların yarıdan bir fazlası, ( 92/2=46+1)= 47 kişi olması gerektiği, tespit edilmiştir.
Dava konusu Genel kurulun gündem maddelerinin toplam 12 maddeden oluştuğu, gündemin
1.maddesinin açılış olduğu,
Gündemin 2. maddesinde, Divan heyetinin oy birliği ile seçildiği,
Gündemin 3.4. 5. 6.maddesinde 2019 ve 2020 yılı Yönetim ve Denetim Kurulu raporlarının
okunduğu, müzakereye açıldığı,
2019 yılı Yönetim kurulu raporunun 4 red oyuna karşılık oy çokluğu ile, 2020 yılı Yönetim kurulu
raporunun 4 red oyuna karşılık oy çokluğu ile kabul edildiği, Yönetim kurulunun 2019 ve 2020 yılı
faaliyetleri için ayrı ayrı 1 ret oyuna karşılık oy çokluğu ile ibra edildikleri,
denetim kurulunun 2019 ve 2020 faaliyetleri için oybirliği ile ibra edildiği,
Gündemin 7. maddesinde 01.01.2021-31.12.2021 döneminde aidatların 250 TL olması
yönündeki Yönetim kurulunun 08.12.2020 tarih 471 sayılı kararı ile kararın gerekçesi olarak
düzenlenen ve üyelere duyurulan 2021 yılı aylık üye katılım tablosunun 01.01.2021-30.06.2021
dönemi tahmini bilançosu ve aidat miktarı olarak uygulanmasının genel kurulun onayına
sunulduğu, 3 kabul oyuna karşılık oy çokluğu ile reddedildiği,
Gündemin 8.maddesinde 01.07.2021-30.06.2022 dönemi için tahmini bütçesinin görüşüldüğü,
yönetim kurulunca teklif edilen 250 TL aidatın genel kurulca uygun olmadığının istişare edildiği,
aidatların 250, 230 ve 200 TL olması için 3 farklı miktarın oylamaya sunulduğu, 250 TL ‘lik
aidatın 23 oy, 230 TL’ lik aidatın 41 oy ,200 TL’ lik aidatın 68 oy aldığı, 01.07.2021-30.06.2022
dönemi için üye aidat miktarının oy çokluğu ile 200 TL olarak belirlendiği,
Gündemin 9. maddesinde süresinde ödenmeyen aidat ve katkı payları için %5 oranındaki
gecikme cezası uygulamasının devam etmesinin oybirliği ile kabul edildiği,
Gündemin 10.maddesinde Yönetim kuruluna 200 TL ,denetim kuruluna 150 TL olarak aylık
huzur hakkı ödenmesinin, 8 red oyuna karşılık oy çokluğu ile kabul edildiği,
Gündemin 11. Madesinde Yönetim kurulu asil ve yedek üyelerinin 2 yıllığına 5 red oyuna karşılık oy çokluğu ile seçildikleri ve denetim kurulu üyelerinin 2 yıllığına aday olan 4 kişiden en
çok oy olan 49 oyu olan iki kişinin asil, 45 ve 46 oy alan iki kişinin de yedek üye olarak seçildiği, üye üstbirlik asıl temsilcilerinin oy birliği ile seçildiği, Gündemin 12.maddesinde tutanağın imzalanarak toplantıya son verildiği görülmüştür.
Tarafların karşılıklı iddia ve savunmaları, celp edilen bilgi ve belgeler, alınan bilirkişi raporu ile tüm dosya kapsamına binaen; davanın 19.06.2021 tarihinde yapılan 2019-2020 yılları Genel kurul kararlarına karşı açılmış iptal davası olduğu, davanın 04.08.2021 tarihinde toplantıdan sonraki 1 aylık hak düşürücü süreden sonra açıldığı,
davacının, belli bir konuda, delile dayalı herhangi bir iddası olmadığı, iddaların
genel kapsamlı iddialar olduğu,19.06.2021 tarihli genel kurulda, herhangi bir üye tarafından, herhangi bir muhalefet şerhi
bulunmadığı, konusunda uzman bilirkişi tarafından yapılan incelemede, genel kurulda ortakların
bilgisine sunulan, oylanan ve kabul edilen Gelir/Gider tablolarının ve Bilançolarının Ticari defter
kayıtlarına uygun olarak hazırlandığı, genel hatları ile defter kayıtları ile belgelerin kooperatifler kanunu, vergi
mevzuatı ve genel muhasebe standtartlarına uygun olarak tanzim edildiği tespit edilmiş olup bu haliyle
dava konusu 19.06.2021 tarihinde yapılan 2019-2020 yılı Olağan Genel kurul toplantısının, toplantı nisabı,
çağrı usulü açısından, ana sözleşmeye ve 1163 sayılı Kooperatfiler Kanunu’na uygun
yapıldığı, alınan bu genel kurul kararlarının iptalinin gerekmeyeceği anlaşılmış olmakla davanın reddine karar vermek gerekmiş aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın reddine,
2-Harçlar Kanunu gereğince alınması gerekli 80,70 TL harçtan peşin alınan 59,30 TL harcın mahsubu ile eksik 21,40 TL harcın davacıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,
3-Yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,
4-HMK'nun 333. maddesi uyarınca yatırılan avanstan kullanılmayan gider avansının (iş bu kararın tebliğ gideri avanstan karşılanmak ve bu gider mahsup edilmek kaydıyla) kararın kesinleşmesinden sonra resen davacıya iadesine,
5-Davalı tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,
6-Davalı kendisini vekille temsil ettirdiğinden Yürürlükteki Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesap edilen 9.200,00 TL avukatlık ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya ödenmesine,
Dair karar, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde HMK'nun 342.maddesi gereğince dilekçe ile mahkememize veya başka bir yer mahkemesine İstinaf kanun yolu harcı, tebliğ giderleri dahil olmak üzere tüm giderler ödenerek istinaf yolu açık olmak üzere taraf vekillerinin yüzüne karşı oy birliği ile verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.
08/09/2022
Başkan ... Üye ... Üye ... Katip ...
¸e-imzalıdır ¸e-imzalıdır ¸e-imzalıdır ¸e-imzalıdır