T.C. BAKIRKÖY 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/772 Esas
KARAR NO: 2022/1075
DAVA: Zayi Belgesi Verilmesi
DAVA TARİHİ: 01/09/2022
KARAR TARİHİ: 16/11/2022
KARAR YAZILMA TARİHİ : 15/12/2022
Mahkememizde görülmekte olan davanın yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı şirket yetkilisi dava dilekçesinde özetle; 19/09/2018 tarihinde şirketi kurduğunu, ancak 2019 yılında yaşanan olumsuz bir olay neticesinde cezaevine girdiğini, bu nedenle şirketin faaliyetlerinin askıya alındığını, ticari defter ve belgeleri de ailesinin yaşamakta olduğu Yalova ilindeki adresinde muhafaza edildiğini, tahliye olduktan sonra defter ve belgelerin olduğu adrese gittiğinde muhafaza edilen yerde bulunamadığını belirterek kaybolan evraklar ve defterler için zayi belgesi düzenlenerek verilmesini talep ve dava etmiştir.
Dava, hukuki niteliği itibariyle 6102 sayılı TTK'nun 82/7.maddesinde belirtilen tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgelerin zayi olması sebebiyle kendisine bir belge verilmesi istemine ilişkindir.
6102 Sayılı Kanunun 82/7. Maddesi "Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğrarsa tacir zıyaı öğrendiği tarihten itibaren onbeş gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir. Bu dava hasımsız açılır. Mahkeme gerekli gördüğü delillerin toplanmasını da emredebilir. " hükmünü düzenlemiştir.
Davacının anılan yasa maddesinden yararlanabilmesi için bir taraftan defterlerin ve belgelerin korunması amacı ile gereken dikkat ve ihtimamı göstermiş bulunması, diğer taraftan da ziyağa uğramanın onun iradesi dışında elinde olmayan bir neden ile meydana gelmiş olması zorunludur.
İleri sürülen mücbir nedenin dayandığı olayların defter ve belgelerin yok olması veya elden çıkması sonucunu doğuracak nitelik ve yoğunlukta olup olmadığı araştırılmalı ve irade dışında defter ve vesikaların tamamen veya kısmen kaybı yahut yok olması sonucu oluştuğunda mücbir neden kabul edilmelidir.
Davacı yasada sayılı mücbir sebeplere dayanmamış, davacı şirket yetkilisi dilekçesinde özetle; talep konusu evrakların şirketin faaliyetinin askıya alınması ve kendisininde cezaevinde olması nedeniyle ailesinin evinde muhafaza edildiğini, tahliye olduktan sonra söz konusu evrakların muhafaza edildiği yerde bulunamadığını belirtmiştir.
Tacirin TTK'nun 82/7. maddesindeki düzenlemeden faydalanabilmesi için öncelikle ticari defterlerin korunması amacıyla gerekli dikkat ve ihtimamı göstermiş olması zorunludur.
Tüm dosya kapsamına nazaran; davacı iddiasının mücbir sebep sayılmadığı, gerekli dikkat ve ihtimamı göstermediği, diğer taraftan da zıyaa uğramanın onun iradesinin dışında meydana gelmiş olmasının zorunlu olduğu, somut olayda davacının talebine konu defteri, basiretli tacir ilkesine uygun şekilde saklamakla yükümlü olduğu ve buna rağmen gerekli özen ve ihtimamı göstermediği anlaşıldığından davanın reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : yukarıda açıklanan nedenler uyarınca ;
Davanın reddine,
Alınması gerekli harç peşin alındığından başkaca harç alınmasına yer olmadığına,
Davacının yaptığı yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
Kararın kesinleşmesine kadar yapılan yargılama giderlerinin davacı tarafça peşin olarak yatırılan yargılama gider avansından mahsubu ile bakiye kısmın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
Dair, 6100 sayılı HMK'nun 342 ve 345.maddeleri gereğince karşı tarafın sayısı kadar örnek eklenmek suretiyle tebliğden itibaren 2 haftalık süre içerisinde mahkememize verilecek dilekçe ile ilgili İstinaf Dairesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar davacı vekilinin yüzüne karşı açıkça okunup, usulen anlatıldı.16.11.2022
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır