T.C. BAKIRKÖY 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2023/885 Esas
KARAR NO : 2024/560
DAVA : Alacak (Satım Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 17/09/2023
KARAR TARİHİ : 22/05/2024
KARAR YAZIM TARİHİ : 04/06/2024
Mahkememizde görülmekte olan davanın yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; taraflar arasında 01.09.2019 tarihinde İstanbul ili .... İlçesi .... Mahallesi .... Bulvarı ... Plaza No:90 adresinde bulunan dükkandaki ... restoranının satılmak suretiyle devir edilmesi konulu sözleşme ile 5.800.000 TL bedelle ... restoranın devri gerçekleştirildiğini, 5.800.000 TL olarak ödenmesi gereken satış bedelinin 1.000.000 TL olan kısmının ödemesi hakkında taraflarca 01/09/2019 tarihli satış/devir sözleşmesi imzalanarak ödeme hususunda kolaylık sağlandığını ancak sözleşmeden kaynaklanan yükümlülüklerini yerine getirmeyen davalılarca hak ve yasaya aykırı olarak müvekkili şirkete herhangi bir ödeme yapılmadığını, davalı ... Sanayi Ve Ticaret Ltd. Şti. müşterek ve müteselsil kefil olarak sözleşme tutarınca sorumlu olduğunu beyanla anılan nedenlerle şimdilik 5.000 TL ödenmeyen bakiye alacağın kazanç miktarının sözleşmedeki şartlara ulaştığı tarihten itibaren ticari avans faizi ile birlikte davalılardan tahsilini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini dava ve talep etmiştir.
Davalılar vekili cevap dilekçesinde özetle; huzurdaki davanın görev yönünden reddi gerektiğini, 18/07/2019 tarihli taraflar arasında imzalanan satış/devir sözleşmesi akdedildiğini, davacı tarafın mezkur işletme devri sebebiyle bakiye satış/devir bedeli alacağının bulunduğu iddiasının TBK'nun işletme devrine ilişkin düzenlemeler içeren Madde 202 ve 203 hükümleri kapsamında bir uyuşmazlık olmadığını, davacı şirketin tacir olmasına karşılık akit tarafı olan müvekkillerinden ....'ın ise bir ticari işletmeyi kendi adlarına işletmedikleri için tacir olmadıklarını, huzurdaki davanın nispi ticari dava niteliğinde de olmadığını, somut uyuşmazlıkta görevli mahkemenin Asliye Hukuk Mahkemesi olduğunu, huzurdaki davanın belirsiz alacak davası olarak ikame edilemeyeceğini, satış/devir sözleşmesi gereğince 5.800.000,00 TL'nin tamamının müvekkilleri tarafından davacıya ödendiğini, davacı tarafn 01/09/2019 tarihli sözleşmeye dayanarak da bedel talep edebilmesi mümkün olmadığını, müvekkillerinden .... ve .... Gıda şirketinin sözleşmedeki kefaletleri TBK Madde 583/1 ve Madde 584/1 hükümlerine göre hukuken geçersiz olduğundan tarafı olmadıkları sözleşmedeki akdi borçtan kefil olarak sorumlu olamayacaklarını beyanla anılan nedenlerle davanın reddini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
Dava, 01/10/2019 tarihli ticari işletme devir sözleşmesi kapsamındaki şarta bağlı alacağın tespiti ile davalılardan tahsili istemine ilişkindir.
Tarafların aktif ve pasif dava ehliyetleri denetlenip uyuşmazlık konuları re'sen belirlenerek taraflarca gösterilen deliller toplanmış ve konunun incelenmesinde uzmanlık gerektiren yönler olduğundan bilirkişi incelemesi yaptırılmak suretiyle dava sonuçlandırılmıştır.
Bilirkişi 26/02/2024 havale tarihli raporunda; Sayın Mahkemece belirlenen inceleme gününde davacı tarafından gelen olmadığından davacı tarafın ticari defterlerinin incelenmesinin mümkün olmadığını, dava dışı ... Sanayi Ticaret Ltd. Şti'nin davacı firma ile ticari işlemlerine ilişkin yevmiye defteri, defter kayıtlarına göre, davacı firmanın dava dışı ... Sanayi Ticaret Ltd. Şti.'den 20.000,00 TL alacağının göründüğünü, davanın ise 5.000,00 TL üzerinden açıldığını, davacı firma vekilinin dava dilekçesinde, Sözleşme metninin 1. Maddesi incelendiğinde, Aralık 2019 ayında yapılacak P&L tablosundan teyit edilmek üzere olağan işletme masrafları düşüldükten sonra aylık kazancı 70.000,00 TL'ye ulaştığında üst üste 2 ay bu kar elde edildiğinde /2 aylık kazanç ortalaması 70.000 TL olduğunda ...- .... 500.000,00 TL tutarı ... Yatırım A.ş'ne nakit olarak ödeyeceği şeklinde anlaşma yapılmış olmasına rağmen davalıların kazanca dair hiçbir bilgi ve belge göstermediğini, sözleşmeden kalan miktarın ödenmesinin gerektiğinin tespiti açısından sözleşme maddelerinde açıkça yer aldığı üzere Aralık /2019 dönemindeki kazanç ortalamasının tespit edilmesi hususunda talepte bulunduğunu, bu defa dava dışı .... Sanayi Ticaret Ltd. Şti'nin Ticari defterleri ile 2019 Takvim yılına ilişkin olarak Büyükçekmece Vergi Dairesine vermiş olduğu Kurumlar Vergisi Beyannamesi ile 2019/Aralık Dönemine ilişkin Büyükçekmece Vergi Dairesine vermiş olduğu bilgiler irdelendiğinde, dava dışı ... Sanayi Ticaret Ltd. Şti'nin Aralık /2019 dönemi kazancının 70.000,00 TL tutarın altında kaldığı sonucuna ulaşıldığını bildirmiştir.
Davacı vekili tarafından kendi ticari defterleri üzerinde de inceleme yapılması talep edilmişse de uyuşmazlık konusunun taraflar arasındaki alacak borç ilişkisinden kaynaklanmadığı, davalıların sözleşme kapsamında kararlaştırılan miktar üzerinden kazanç sağlayıp sağlamadıklarının tespiti yönünden davalılara ait ticari defter ve kayıtlar üzerinde inceleme yaptırılmış ve davacı vekilinin buna yönelik itirazlarının reddine karar verilmiştir.
İncelenen tüm dosya kapsamı, tarafların iddia ve savunmaları, bilirkişi raporu içeriğine göre; taraflar arasında ticari işletme devrine ilişkin sözleşme imzalandığı, sözleşme içeriğinde davalıların "Aralık 2019 ayında yapılacak P&L tablosundan teyit edilmek üzere olağan işletme masrafları düşüldükten sonra aylık kazancı 70.000,00 TL'ye ulaştığında üst üste 2 ay bu kar elde edildiğinde /2 aylık kazanç ortalaması 70.000 TL olduğunda ...- ... 500.000,00 TL tutarı ... A.Ş'ne nakit olarak ödeyeceği şeklinde anlaşma yapıldığı" bu maddedeki koşullar yerine geldiğinde ikinci aşamaya geçileceği ve "1. Maddede belirtilen aylık kazanç 75.000,00-TL'ye ulaştığında üst üste 2 ay bu kar elde edildiğinde /2 aylık kazanç ortalamasının 80.000,00-TL olduğunda (bu tutar %2 aşağıda olabilir) ...- ... 500.000,00 TL tutarı ... A.ş'ne nakit olarak ödeyeceğinin" kararlaştırıldığı, denetime elverişli bilirkişi raporuyla dava dışı ... Sanayi Ticaret Ltd. Şti'nin Aralık /2019 dönemi kazancının 70.000,00 TL tutarın altında kaldığının belirlendiği, sözleşmede kararlaştırılan şartın gerçekleşmediği anlaşılmakla davanın reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
Davanın reddine,
Alınması gerekli 427,60 TL harçtan davacı tarafça yatırılan 269,85 TL harcın mahsubuyla bakiye 157,75 TL harcın davacıdan alınarak hazineye irat kaydına,
Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
AAÜT gereğince hesap edilen 5.000,00 TL ücreti vekaletin davacıdan alınarak davalılara verilmesine,
Arabuluculuk ücreti olan 3.120,00 TL'nin davacıdan alınarak hazineye irat kaydına,
Kararın kesinleşmesine kadar yapılan yargılama giderlerinin davacı tarafça peşin olarak yatırılan yargılama gider avansından mahsubu ile bakiye kısmın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
Dair, kararın tebliğden itibaren 2 haftalık süre içerisinde mahkememize verilecek dilekçe ile ilgili istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar taraf vekillerinin yüzüne karşı açıkça okunup, usulen anlatıldı.22/05/2024
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır