T.C. BAKIRKÖY 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2024/275 Esas
KARAR NO : 2024/602
DAVA : İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 20/01/2023
KARAR TARİHİ : 29/05/2024
KARAR YAZIM TARİHİ : 13/06/2024
Bursa ..... Asliye Ticaret Mahkemesinin ...... Esas ..... Karar sayılı 30/05/2023 tarihli kararı yetkili mahkemenin Bakırköy Asliye Ticaret Mahkemeleri olduğuna ilişkinle yetkisizlik kararı verildiği, kararın istinaf edildiği, Bursa Bölge Adliye Mahkemesi ..... Hukuk Dairesi ...... Esas ...... Karar 14/12/2023 tarihli kararı ile istinaf isteminin esastan reddine karar verildiği, dosyanın mahkememize gönderildiği, yukarıdaki esasına kaydının yapıldığı görülmekle davanın yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilince 21-25 Nisan 2020 tarihlerinde yapılacak olan ..... fuarına katılım bedeli olarak davalı şirkete toplam 97.745,00 TL ödeme yapıldığını ancak fuarın iptal edildiğini, şirket ödemesini yapmış olduğu fuar katılım hizmetinden faydalanamadığını, fuar iptal edilmiş olmasına rağmen davalı şirketçe fuar katılım bedelinin davacı şirkete iade edilmediğini, borçlu şirketin davacıya olan borcunu ödememesi üzerine borçlu aleyhine Bursa ...... İcra Müdürlüğü'nün ...... Esas sayılı dosyasıyla ilamsız icra takibi başlatıldığını, takibe haksız olarak davalı tarafından itiraz edildiğini, davalı tarafça davacı şirket fuarın iptal edilmiş olması nedeniyle hizmet alamamış olmasına rağmen 07.11.2022 tarih ve ..... nolu 97.741,05 TL bedelli fatura kesildiğini, bunun üzerine davacı fuara katılım sağlamadığını ve davalı şirketten başkaca herhangi bir hizmet de almadığı için işbu faturaya asıl davacının alacaklı olduğu da belirtilerek Bursa ....... Noterliği'nin 14.11.2022 tarih ve ..... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile açıkça itiraz edildiğini beyanla anılan nedenlerle itirazın iptalini, takibin iptalini, davalı aleyhine %20'den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini dava ve talep etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; taraflar arasında 21-25 Nisan 2020 tarihleri arasında düzenlenecek ....... Fuarı (.....) için "Fuar Katılım Sözleşmesi" akdedildiğini, bu sözleşmeye konu fuar organizasyonu kamu kurumların da mecbur kılması kapsamında Covid-19 virüs salgını nedeniyle haklı sebeplerle ve sözleşme hükümleri kapsamında ileri bir tarihe ertelendiğini neticede Ertelenen fuar 10 ile 14 Eylül 2022 tarihleri arasında gerçekleştirildiğini, yapılan sözleşmede yer alan hükümler gereğince şirketin fuarı erteleme hakkına sahip olduğu hukuki bir gerçek olduğunu, erteleme ile katılımcıların hakları aynen korunmuş fuar gerçekleştirilmiş olmakla fuar katılım bedelinin iade edilemeyeceği hususu da sözleşme ile hüküm altına alındığını, yetkili Mahkeme Ve İcra Daireleri Bakırköy Mahkemeleri ve İcra Daireleri olduğunu, dosyanın yetkili mahkemeye gönderilmesi gerektiğini, cari olan sözleşme gereğince fuar gerçekleştirildiğini, davalı tarafından da edimin ifası gerçekleştiğini, davacının tacir olduğunu basiretli hareket etme yükümlülüğü bulunduğunu dava konusu Ev Tekstili fuarı 10-14 Eylül 2022 tarihlerinde gerçekleştirilmiş olduğundan davacıya bildirim ve fuar alanında yer tahsisi yapıldığını davacının ise keyfi olarak fuara katılım sağlamadığını, davalı şirket mücbir sebep nedeniyle ertelenen fuar organizasyonunu 10-14 Eylül tarihleri arasında ..... Fuar ve Kongre Merkezinde gerçekleştirdiğini, davacının fuarın ertelenmesi ve kendisine yer tahsisi yapılması hususunda bildirimler yapılmasına rağmen fuara keyfi olarak katılım sağlamamış olmakla haksız fesih gerçekleştirmeye çalıştığını, ortada bir fesih hakkı olmaması feshin ancak sürekli edimli sözleşmelerde mümkün olduğu hukuki gerçeği dikkate alındığında ayakta olan bir sözleşme için para iadesinin istenmesi mümkün olmadığını, davalı şirketin söz konusu ..... fuarı katılımcılarının tamamına, yaşanan enflasyon sebebiyle ülkemizde maliyetlerin neredeyse 10 katına çıkmasına rağmen hiçbir ek ödeme almaksızın ve tahsis edilen alandan hiçbir kesinti yapmaksızın yeniden katılım imkanı sağladığını beyanla davanın reddini, davacının asıl alacağın %20'sinden az olmamak kaydıyla kötüniyet tazminatına hükmedilmesini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
Dava, fuar katılım sözleşmesi kapsamında ödenen fuar katılım bedeli alacağının tahsili amacıyla başlatılan Bursa ..... İcra Müdürlüğünün .... Esas sayılı icra takibine vaki itirazın İİK'nun 67.maddesi gereğince iptali ile takibin devamına ve icra inkâr tazminatı istemine ilişkindir.
Bursa ...... İcra Müdürlüğünün ...... Esas sayılı takip dosyası incelendiğinde; davacı şirketin davalı aleyhinde 97.745,00 TL asıl alacak ile asıl alacağa takip tarihinden itibaren 29.542,42 TL yasal faizi ile birlikte toplam 127.287,42 TL'nin tahsili için ilamsız icra takibine geçildiği, borçluya ödeme emrinin tebliği üzerine borçlunun süresinde, borca itiraz ederek takibin durmasına sebebiyet verdiği, İcra Müdürlüğünce takibin durdurulmasına karar verildiği, bu kararın alacaklıya tebliğ edilmediği, davanın yasal bir yıllık süre içerisinde açıldığı anlaşılmıştır.
Taraflar arasında imzalanan Fuar Katılım Sözleşmesinin 2. maddesi; "Katılımcı, fuar katılım koşulları, sergi veya fuarın yeri, katılımcının fuar alanındaki yeri, düzenleme tarihleri, ünvanı vb hususlarda, düzenleyicinin, sektörün talebi ve ekonomik durumu, organizasyon gerekleri veya kendi takdiri ile yapacağı değişiklikleri (fuarın kısmen veya tamamen iptali dahil) peşinen kabul eder. Bu durum sözleşmenin fesih sebebi değildir, katılımcının ücret ödeme yükümlülüğü devam eder..." şeklindedir.
Aralık 2019 tarihinde ortaya çıkan Covid-19 salgını nedeniyle Dünya Sağlık Örgütü tarafından “pandemi” ilan edilmiştir.
Covid-19 pandemisi, “mücbir sebep” veya borcu “imkânsız” kılan bir olgu olarak sözleşmelerin ifasını etkilemektedir. Covid-19, doğrudan bir salgın hastalık olması yanında aynı zamanda salgından korunmak için Devlet tarafından alınan önlemler sebebiyle de sözleşmeleri etkilemektedir. Birçok işyeri veya işletme kapatılmakta ya da faaliyetleri sınırlandırılmakta; toplantılar, gösteriler, uçuşlar, törenler gibi etkinlikler yasaklanmakta veya büyük ölçüde kısıtlanmakta; sokağa çıkma yasakları veya kısıtlamaları getirilmektedir. Alınan bu önlemler sözleşmelerin ifasını da doğal olarak etkilemektedir. Bu çerçevede ülkemizde de salgınla mücadelede kapsamında kısmi ve tam kapanma dönemleri yaşanmış ve sonrasında kademeli normalleşme süreci yürütülmüştür.
Davalı tarafından fuarın iptal edilmediği, ertelendiği ve davacının sebepsiz olarak bu değişikliği kabul etmediği savunulmuştur. Taraflar arasında imzalanan fuar katılım sözleşmesinin ikinci maddesinde düzenleyicinin fuar tarihlerini değiştirme hakkına sahip olduğu, belirtilen dönemde başkaca fuarların gerçekleştirilmiş olmasının bu durumu değiştirmeyeceği, düzenleyicinin her fuar için genel katılım durumu, sektörün talepleri, organizasyon gerekleri ve benzeri nedenlerle farklı değerlendirmeler yapabileceği, tarafların tacir olmaları nedeniyle basiretli davranma yükümlülüklerinin bulunduğu, fuar tarihinde yapılan değişiklik ile ifa imkansızlığı durumunun yaşanmadığı, sözleşmenin hukuken geçerliliğini koruduğu ve sözleşmenin bu şekilde sona ermediği anlaşılmakla sona ermeyen sözleşmeden kaynaklı ödeme geri istenemeyeceğinden davanın reddi ile davacının icra takibi yapmasında kötü niyeti bulunmadığından tazminata hükmedilmeyerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
Davanın reddine,
Davalının kötü niyet tazminatı talebinin reddine,
Alınması gerekli 427,60 TL harçtan davacı tarafça yatırılan 1.537,32 TL harcın mahsubuyla bakiye fazla yatırılan1.109,72 TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
Davacı tarafça yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
Davalı tarafça posta / tebligat gideri olarak yapılan (ayrıntısı uyapta kayıtlı) 200,00 TL yargılama giderinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
AAÜT gereğince hesap edilen 20.365,99 TL ücreti vekaletin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
Arabuluculuk ücreti olan 1.560,00 TL'nin davacıdan alınarak hazineye irat kaydına,
Kararın kesinleşmesine kadar yapılan yargılama giderlerinin davacı tarafça peşin olarak yatırılan yargılama gider avansından mahsubu ile bakiye kısmın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
Dair, 6100 sayılı HMK'nun 342 ve 345.maddeleri gereğince karşı tarafın sayısı kadar örnek eklenmek suretiyle tebliğden itibaren 2 haftalık süre içerisinde mahkememize verilecek dilekçe ile ilgili İstinaf Dairesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar taraf vekillerinin yüzüne karşı açıkça okunup, usulen anlatıldı.29/05/2024
Katip ......
e-imzalıdır
Hakim ....
e-imzalıdır